Het wit en het purper

by Willemijn van Dijk

Pallas wordt op jonge leeftijd in Griekenland als slaaf verkocht. Hij belandt in Rome, en na jarenlange dienst bij een rijke weduwe krijgt hij zijn vrijheid. Als vrijgelatene tart Pallas de in Rome heersende vooroordelen over ex-slaven en overtreedt hij de rigide regels van de Romeinse samenleving. Zijn ster rijst tot ongekende hoogte en uiteindelijk vindt hij zijn weg naar het hof van regerend keizer Claudius.

Met de gruwelijke moord op keizer Gaius nog vers in het geheugen vreest de oude Claudius dat er chaos zal uitbreken in Rome als hij overlijdt, aangezien zijn enige mannelijke erfgenaam nog te jong is om hem op te volgen. De vindingrijke Pallas ziet kans om door te dringen tot de kleine kring van adviseurs van Claudius. Zijn besluit om het gevaarlijke spel van hoge politiek aan het Julisch- Claudische hof te spelen maakt de weg naar de top van de macht vrij, maar tegen welke prijs?

Genres: History, School, Literature

412 pages, Paperback

Published April 1, 2019

Reviews

[Benjamin · Rating 5 out of 5]

De debuutroman van Willemijn van Dijk is ambitieus en moedig: een geschiedenis herschrijven die voor velen in het geheugen is gebrand door de boeken ‘I, Claudius’ en ‘Claudius the God’ van Robert Graves en de daarop gebaseerde tv-serie. Van Dijk kiest in tegenstelling tot het ‘upstairs’ perspectief van Graves hierbij grotendeels voor ‘downstairs’ door de opkomst van de slaaf en later vrijgelatene Pallas centraal te stellen. Het keizerlijke hof in Rome leren we vooral kennen vanuit de hofhouding. Uiteraard geen gebrek aan keizers, keizerinnen, senatoren en andere bekende aristocraten, maar door de carrière van Pallas als rode draad te nemen heeft het boek meteen een sterke centrale spanningsboog die de historische gebeurtenissen vanuit een andere context belicht en die bovendien mooi in kleinere spanningsbogen uiteenvalt. Zo is de vrijlating van Pallas op ongeveer een derde van het boek een geslaagde ‘aktefinale’.

Aan het begin van het boek vrees je misschien heel even vrees je dat die toon wel érg gedragen is, tot je ontdekt dat die eerste bladzijden een quasi-mythische opmaat zijn tot het echte verhaal, en mooi aansluiten bij het sluimerende idee van Pallas dat hij een zoon van Apollo zou kunnen zijn. De observaties van het antieke Rome zijn prachtig; Van Dijk weet de drukke, chaotische metropool treffend op te roepen. De metaforen zijn vaak ook bijzonder geslaagd, en gelukkig gaat het boek niet gebukt onder een overdaad aan vergelijkingen.

Leren we Pallas te weinig kennen, gaat hij niet genoeg leven als persoon? Wat mij betreft niet; Pallas is een man die vooral observeert en calculeert, en zo zijn status probeert te verhogen en zijn afkomst probeert te ontvluchten. Waar hij kiest voor kunde, kiest zijn broer Felix bijvoorbeeld voor charme als overlevingsmechanisme, waardoor die laatste op het eerste gezicht makkelijker en sympathieker van de bladzijden spat. Pallas vereenzelvigt zich vooral met wat hij doet, niet met wat hij is, en anderen doen dat evenzeer. Zijn leven bestaat vooral uit het behalen van de materiële bakens van succes, terwijl hij daarvoor zijn morele bakens steeds verder verzet. Er is zeker sprake van liefde voor zijn gezin, maar dat kan voor hem bestaan naast zijn fascinatie en fysieke aantrekking tot Agrippina. Dat Van Dijk kiest voor een zekere afstandelijkheid is dus direct te verklaren vanuit de persoonlijkheid en de drijfveren van Pallas zelf.

Alleen het einde komt misschien wat gehaast over. Juist omdat Van Dijk daarvoor mooi de tijd neemt wordt de moord op Claudius wel heel vlotjes beraamd en voltrokken. Maar dat is maar een kleine kanttekening bij een verder zeer geslaagden rijk boek. ‘Het wit en het purper’ maakt benieuwd naar Van Dijks toekomstige carrière als romancière!

[Esther · Rating 2 out of 5]

Ai, dit boek vond ik niet fijn. Te veel sprongen in de tijd, vooral in het eerste deel, waardoor je totaal geen band krijgt met het hoofdpersonage, en sowieso veel te veel politiek en geschiedenis om als roman tot leven te komen. De nadruk ligt hier zeer sterk op de plot/politieke intriges die veelal in korte episoden naar voren komen - afgewisseld met rare dialogen om het toch meer de draai van een roman te geven, lijkt het - maar omdat de personages zo dun en doods blijven en je als lezer eigenlijk niemand echt leert kennen, laat hun lot je volkomen koud.
Verder is wie wie waarvan beschuldigde of waarom liet vermoorden ook maar matig interessant en dat soort dingen kun je bovendien sneller en duidelijker op Wikipedia of in je boek Oude Geschiedenis vinden. Ik had de hele roman door het gevoel dat je als lezer steeds maar een beetje boven de gebeurtenissen blijft hangen, en nergens echt op in kan zoomen, niks 'echt' beleeft - en Pallas dus ook niet. Aan het einde wordt dat iets minder, ook omdat de tijd dan wat lijkt te vertragen, maar ook toen voelde ik niks van wat de personages beschreven werden te voelen. Tegenvaller, want ik hou van deze periode en had me op het boek verheugd.

[Robin · Rating 3 out of 5]

70/100

[Dagmar · Rating 4 out of 5]

Een Nederlands literatuur boek over de oudheid is voor mijn gevoel al uniek in zijn soort. Toch was ik huiverig van tevoren aangezien zulke welonderzochte stukken vaak dreigen te verzuipen in feiten. En dat was misschien ook wel een beetje het geval, maar tegelijkertijd waren de personages ook menselijk, tastbaar. De schrijfster heeft al die losse delen van de klassieke geschiedenis aan elkaar vast weten te knopen en het logisch gemaakt.

In wezen is het een verhaal over een leven. Van jong en vol verwachting tot oud en uitgeleefd. Vanaf het begin wordt al gewezen op de goddelijke verwachting van Pallas (wat de kaft ook weggeeft). En ik was dus ook benieuwd hoe hij de wereld bij storm zou nemen. Vergeleken met de gemiddelde persoon heeft hij dat knap gedaan door op te klimmen van de bodem naar net onder de top. Maar waar ik een legende zocht vond ik een mens zoals elke andere. Hij was niet speciaal. Mensen komen en mensen gaan in Rome, niemand geeft er echt om.

Al die bladzijdes heb ik gelezen over al dat werk. Waar allerlei bijzondere figuren chaos schepten, werkte Pallas zich een slag in de rondte om een denkbeeldig hoger doel te bereiken. En zo ineens was hij niemand, en zijn prestaties net niet noemenswaardig. Het is gewoon irritant hoe normaal hij was. Een anticlimax als je het zo bekijkt, maar er zal wel ergens een boodschap in zitten.

[saar · Rating 4 out of 5]

Erg interessant om het perspectief van een slaaf die tot belangrijk persoon uitgroeit te volgen. Hoe macht en de liefde daar ook een rol in spelen, en zo zijn blikken op dingen veranderen. Ook leer je gaande weg nieuwe dingen over de Romeinse cultuur. Ik vond dit boek erg leuk voor Nederlandse literatuur!

[Limke · Rating 3 out of 5]

Als boeken gebaseerd zijn op waargebeurde verhalen ben ik al snel enthousiast. Zelf wist ik weinig over de periode waarin dit boek zich afspeelt waardoor ik het wel lastig vond om bij te blijven. Het zijn veel namen die allemaal een eigen rol hebben, zeker in het begin van het boek waarin alles zich razend snel lijkt af te spelen.
Omdat je vanuit de ogen van één hoofdrol speler alles beleeft blijft de stroom aan informatie te behappen en het is prettig geschreven.

Het boek heeft me niet emotioneel geraakt. Alle verhalen en karakters blijven een beetje oppervlakkig. Zelf had ik dit niet onder de noemer roman gezocht.

Veel karakters hebben grote invloed op zijn leven en al snel weet hij zijn privé en zakelijke carrière op orde te hebben. Alles lijkt voorspoedig te verlopen tot er roet in het eten wordt gegooid. Even lijkt hij alles waar hij zo hard voor gewerkt heeft in het water te vallen.

[Frederique B · Rating 4 out of 5]

This is the first book I’ve had to read for a Dutch class that I actually even remotely enjoyed. It’s very historical and political, which I’m not usually a fan of. And while i didn’t really develop any connection with or sympathy for the main character, I still thought it was an interesting story.

[Hko · Rating 3 out of 5]

boeiend om een Romeinse periode eens te lezen vanuit de ex-slaaf die normaal een bijrol of amper een rol speelt in de verhalen over deze tijd. Het had wel wat meer diepgang mogen hebben of wat intenser over Pallas mogen gaan.

[Frederieke · Rating 2 out of 5]

Eindelijk heb ik dit boek uit. Er zit zoveel potentie in de setting (het keizerlijk paleis van het oude Rome), de interessante personages en de verwikkelingen, maar de uitwerking kon mij niet boeien. Het is fragmentarisch en vliegt van gebeurtenis naar gebeurtenis. Jammer!

[Sven Laaf · Rating 5 out of 5]

Waanzinnig! Snap dat mensen het lastig vinden om de namen te onthouden maar zo heette ze nou eenmaal. Knap dat je personages een ziel geeft die echt hebben bestaan. Heerlijk boek om te lezen en via een fictief verhaal de echte geschiedenis te ontdekken.

Baalde dat ie uit was. Wilde meer weten.

[Lia · Rating 4 out of 5]

3.5***

[Meneer Van Kuppevelt · Rating 4 out of 5]

3.5

[Marleen · Rating 4 out of 5]

Moest er even inkomen, maar eenmaal op gang een prachtig inzicht in het Romeinse Rijk vanuit de ogen van een vrijgemaakte slaaf.

[Anita · Rating 3 out of 5]

Eigenlijk drieëneenhalve ster

[Arjanne · Rating 4 out of 5]

Veel geleerd over het Romeinse rijk

[Marian · Rating 1 out of 5]

Te veel moeilijke namen, te veel gekonkel, ik heb het opgegeven.

[Mart · Rating 3 out of 5]

Good ending, but very complicated and political, but a little bit interesting nonetheless

[Lalagè · Rating 2 out of 5]

Het duizelt me van de namen en de stamboom helpt wel enigszins, maar het blijft verwarrend. Er worden veel Latijnse termen gebruikt, maar een woordenlijst is nergens te vinden. Vaak wordt de betekenis van een woord uit de context wel duidelijk en ik heb vroeger op school jarenlang Latijn geleerd, maar dit is te veel. Ook vind ik dat het verhaal te feitelijk is, met veel politiek gedoe. Ergens ben ik wel benieuwd hoe het verdergaat met de hoofdpersoon, maar dit gaat te moeizaam, dus ik laat het voor wat het is.

[elbrich · Rating 1 out of 5]

Ik kwam hier niet doorheen. Erg jammer hoe ongeordend dit voelde en las, ik had er echt iets beters van verwacht.