تفکر انتقادی: تدابیری برای آگاهانه زیستن و خوب آموختن

by Linda Elder, Richard Paul, اکبر سلطانی (Translator)

در این کتاب به صورتی جامع به مقولهٔ تفکر انتقادی پرداخته شده است. نویسندگان این کتاب تفکر انتقادی را فرایندی در نظر آورده‌اند که فرد به‌واسطهٔ آن می‌تواند، و اخلاقاً موظف است که، طرز فکر خود را بشناسد، بر آن مسلط شود و مسئولیت آن را بر عهدهٔ بگیرد. تفکر انتقادی: تدابیری برای آگاهانه زیستن و خوب آموختن کتابی است کاربردی به‌منظور پرورش توانایی و مهارت در تفکر انتقادی، و همچنین پرورش انصاف، تواضع، و صداقت فکری. نویسندگان در مورد هر مبحث مثال‌های ساده و ملموس و تمرین‌های متعددی آورده‌اند تا درک مطالب برای خواننده آسان‌تر شود و بتواند از مهارتی که در تفکر انتقادی به حاصل می‌آورد در همهٔ امور زندگی بهره بگیرد.
نویسندگان این کتاب، ریچارد پل و لیندا الدر، هردو از رهبران برجستهٔ جنبش تفکر انتقادی در جهان هستند و کتاب‌هایشان جزو برنامهٔ درسی بسیاری از مدارس و دانشگاه‌هاست…

Genres: Nonfiction

504 pages, Paperback

First published January 1, 2002

About the author

Dr. Linda Elder is an educational psychologist and a prominent authority on critical thinking. She is President of the Foundation for Critical Thinking and Executive Director of the Center for Critical Thinking. Dr. Elder has taught psychology and critical thinking at the college level and has given presentations to more than 20,000 educators at all levels. She has co-authored four books, including Critical Thinking: Tools for Taking Charge of Your Learning and Your Life, Critical Thinking: Tools for Taking Charge of Your Professional and Personal Life and Twenty-Five Days to Better Thinking and Better Living. She has co-authored eighteen thinker’s guides on critical thinking and co-authors a quarterly column on critical thinking in the Journal of Developmental Education.

Dr. Elder has also developed an original stage theory of critical thinking development. Concerned with understanding and illuminating the relationship between thinking and affect, and the barriers to critical thinking, Dr. Elder has placed these issues at the center of her thinking and her work.

With experience in both administration and the classroom, Dr. Elder understands firsthand the problems facing educators. She is a dynamic presenter who reaches her audience on a person-to person level.

To contact Dr. Linda Elder, email: elder@criticalthinking.org

Reviews

[Mahsa Zarei · Rating 5 out of 5]

گاهی لازم است آنچه را که فکر می‌کنیم می‌دانیم را به چالش بکشیم. چالشی که از احساسات و هیجانات فاصله بگیرد و پرسیدن را اولویت قرار بدهد.
این کتاب را برای آن‌هایی که دغدغهٔ درست فکر کردن و درست سؤال پرسیدن دارند، پیشنهاد می‌کنم. از آن پیشنهادهای جدی و بدون تعارف.

می‌گویم بدون تعارف چون همهٔ ما در این سیستم آموزشی یاد نگرفتیم، سؤال درست بپرسیم. یاد نگرفتیم چگونه از استدلال، برهان و منطق کمک بگیریم.

[Kosar mohammadnejad · Rating 2 out of 5]

دنیای ما پر از بحث و جدل بر سر مسائل مختلفه . خیلی از این مسائل رو زندگی روزمره ما موثرند مثلا وقتی یک سیاستمدار تو تلویزیون صحبت میکنه ممکنه خیل عظیمی از مردمو با حرفاش فریب بده و با خطا در استدلال اونها رو قانع کنه یا وقتی در زندگی روزمره با یک دوست یا همکار یا هم خونه بر سر مسئله ای مناقشه داریم اینکه چطور بفهمیم خودمون یا طرف مقابل به درستی استدلال میکنه خیلی مهمه !
پرسش من هم از کتاب همین بود.اینکه چطور میشه به درستی استدلال کرد و چطور خطا در استدلال بقیه رو بفهمیم ... برای این کار من اول کتاب تفکر انتقادی و بعدش کتاب تفکر نقاد رو خوندم... اون چیزی که من دنبالش بودم واقعا یک روش کاربردی و ملموس بود که اینو تو کتاب اول (تفکر انتقادی)ندیدم و این کتاب بیشتر مقدمه ای بود برای آماده شدن تا یک متفکر انتقادی باشیم
اما کتاب دوم واقعا جواب تمام سوالاتمو داد ... به خاطر همین بین این دو کتاب قطعا تفکر نقاد رو پیشنهاد میکنم
اما درباره این کتاب :
کتاب تو فصلهای اول تا پنجم مراحل رشد از نامتفکر(که معتقده اکثر مردم و تحصیل کرده ها تو این گروه هستن) تا متفکر انتقادی رو نام میبره (نامتفکر /متفکر چالش طلب/متفکر مبتدی /متفکر کاراموز/متفکر پیشرفته/متفکر انتقادی)
و بعدویژگی هایی رو نام میبره که متفکر انتقادی باید داشته (درک درست از اخلاق/غیرخودمحور/خودشناس/منصف) و ویژگی هایی که استدلال تفکر انتقادی باید داشته باشه (وضوح /درستی/دقت/ارتباط /عمق/وسعتنظر/منطقی ا/اهمیت/منصفانه بودن) اما همونطور که مشخصه اینها رو کلی میگه و این غیرکاربردی بودن و کلی گویی کمی مخاطب رو از حوصله خارج میکنه...
در فصل ۶ موضوع جالبتر و کاربردی تر میشه و راجع به انواع پرسش(مربوط به امور واقع و ترجیحی و قضاوتی) و پرسشگری سقراطی (تبدیل پرسش های پیچیده به پرسش های پیشایند) صحبت میکنه
اما از فصل ۷-۱۱ بلکل راجع به درس خوندن و دانشگاه و دانشجو صحبت میکنه و ادم میگه اینا چه ربطی به فهمیدن تفکر انتقادی داره
همینطور فصل ۱۲-۱۳-۱۴ دوباره راجع به خود محوری جامعه محوری و اخلاقی بودن متفکر انتقادی صحبت میکنه که تا حدی اول کناب بحث شد
فصل ۱۵ درباره علوم مختلفه و سه فصل اخر باز هم به کلی گویی میپردازه
به همین خاطر مجموعا خوندن این کتاب ۵۰۰ صفحه ای رو پیشنهاد نمیکنم و به جاش تفکر نقاد رو پیشنهاد میدم !
تکه هایی از کتاب:

«ما انسانها میتوانیم دو گونه زندگی کنیم :اندیشمندانه یا غیر اندیشمندانه.هنگامی که به نحوی غیراندیشمندانه زندگی کنیم همرنگ جماعت هستیم و در دنیای خودمان به دام تمایلات تحلیل نشده و شرایط اجتماعی میفتیم و نمیتوانیم در مقام عاملانی ازاد زندگی کنیم و نمیتوانیم گزینه های مختلفی را که در حیات بشری وجود دارد درک کنیم.در این صورت مغایر با ارزشهایی که میگوییم بدانها باور داریم رفتار میکنیم .نه نیروهایی که بر زندگیمان اثر میکذارند در میابیم و نه انچه در این نیروها ارزشمند یا بی فایده است و اغلب زندگیمان در معرض هجوم بی خردی تعصب و خودفریبی است. برعکس هنکامی که به نحوی اندیشمندانه زندگی میکنیم اختیار زندگی خود را به دست میگیریم شروع به عمل کردن در مقام فردی حقیقتا مستقل میکنیم و جهان را فراتر از خودمحوری شخصی و قوم مداری اجتماعیمان میبینیم با ارزشهای اصلی و غایی خود کنار می اییم و تصمیماتمان را بر اساس گزینه های واقعی و شدنی میگیریم و از این قدرت برای کاستن از تعصب و خودفرییی بهره می بریم..»
«از انجا که ما مصرف کننده هر روزه اطلاات هستیم باید انها را به صورت اتتقادی درونی سازی کنیم و مصرف کننده منتقد اطلاعات بودن به معنی عیب جویی از دانش بطور کلی نیست
یک فرد عیبجو تمامی دانش را بی بنیان می داند که ادعایی متکبرانه است در مقابل روح متفکر انتقادی به طرز خردمندانه ای متواضع است و بر اساس شواهدی بنا میشود که هر یک از ما شخصا باید جمع اوری کند که خود مستلزم دانستن این نکته است که انسان به کرات دچار اشتباه میشود چراکه ذهن هرچند توانایی پردازش اطلاعات را دارد اما پر است از تعصبات منافع شخصی ترسها و ایديولوژیهای اجتماعی... »

[Mohadese Behnam · Rating 3 out of 5]

نویسنده‌ اول از مقدمات بدیهی راجع به اینکه خلاقیت چیه و نقد به چه معناست حرف می‌زنه. و بعد شروع می‌کنه از مزایای همراهی این دو روش تفکر گفتن.
میشه گفت کتاب صرفاً مدح تفکر خلاقانه و تفکر انتقادی هستش و اینکه حالا چطور باید تفکر خلاق داشت و یا تفکر انتقادی رو در خود پرورش داد؟! مطلقا هیچی گفته نشده!
البته متوجه شدم این کتاب صرفاً مقدمه‌ای برای معرفی تفکر انتقادی بوده. و در در کتاب دیگری با نام «تفکر نقاد» از همین نویسنده، میشه راهکارها رو یاد گرفت.

[Essareh · Rating 4 out of 5]

فقط قسمت‌هایی که برای کلاس تفکر نقادانه نیاز داشتم رو خوندم؛ البته دوره هنوز تموم نشده و ممکنه برگردم بهش. فقط می‌خوام از درحال خواندن گودریدزم دربیاد. :)

خوش‌خوانه. منبع دست‌اول کنکاش توی مدل پل-الدره، طبیعتاً. :))
انگلیسیش هم ساده و روونه. ترجمه‌ش هم تا جایی که دیدم، خوبه. فقط سعی نکنید هردو رو هم‌زمان بخونید؛ یه‌سری فصلا باهم هماهنگ نیستن، مثل من گم می‌شید. :)))

[Siavash Karbassi · Rating 4 out of 5]

کتاب خوبی برای درک مفهوم تفکر انتقادیه که یه سری تمرین رو هم در هر بخش ارائه کرده که مرتبط به توضیحات همون بخشه. تقریباً نیمه اول کتاب خیلی مقدماتیه وبرای افرادی که تازه می خوان با این مقوله آشنا بشن خوبه. در نیمه دوم می شه میزان تفکر انتفادی خودتون رو بسنجین و بهش فکر کنین که چقدر به یه تفکر سالم انتقادی نزدیکه.
کتاب یه زبانی داره که بیشتر دانشجوها رو مخاطب قرار می ده و شاید هم برای اون دوره بهتر باشه ولی خب من هم از خوندنش لذت بردم

[sAmAnE · Rating 4 out of 5]

برای شروع مطالعه درباره‌ی تفکر چه در زمینه کودکان و چه در زمینه بزرگسالان من از این کتاب شروع کردم و برام خیلی مفید بود.
کتاب اصلا سختخوان نیست.
اگر به یادگیری و تقویت این مهارت علاقه دارید، این کتاب میتونه گزینه‌ی خوبی براتون باشه.