مزداپرستی در ایران قدیم

by Arthur Christensen, Zabihollah Safa (Translator)

مزداپرستی در ایران قدیم؛ مأخوذ از دو رساله آرتور کریستن سن، بنام: ملاحظاتی دربارۀ قدیمترین عهود آئین زرتشتی و تحقیقات در باب کیش زرتشتی ایران باستانی؛ ترجمه: دکتر ذبیح الله صفا؛ انتشارات دانشگاه تهران، شماره: 399؛ سلسلۀ تحقیقات ایرانی؛ چاپ دوم، تهران، فروردین ماه 1345؛ 163 صفحه.
مقالۀ نخست: ملاحظاتی دربارۀ قدیمترین عهود آئین زرتشتی
Quelques notices sur les plus anciennes périodes du Zoroastrisme” (Acta Orientalia 4, 1926, pp. 81-115).
مقاله دوم: تحقیقات در باب کیش زرتشتی ایران باستانی
Études sur le Zoroastrisme de la Perse antique, Copenhagen, 1928.

161 pages, Paperback

First published January 1, 1957

About the author

Arthur Emanuel Christensen was a prominent Danish scholar of Iranian history and languages. Christensen contributed to the study of the epic of Shahnameh (Book of Kings) by Ferdowsi.

Reviews

[Mahdi Ghasemi · Rating 3 out of 5]

مزداپرستی در ایران قدیم شامل چند مقاله از زبانشناس و ایران شناس مطرح دانمارکی ، آرتور کریستین سن (1875 الی 1945) استاد فقید دانشگاه کپنهاک میباشد که توسط ذبیح الله صفا به فارسی ترجمه شده است.

کتاب کوچکیست اما فکر میکنم برای محققین تاریخ ایران باستان - که خواه نا خواه به مطالعات دینی کشانده میشوند و از سویی اوِستا ؛ یکی از منابع مهم در این زمینه تلقی میگردد - بسیار مفید باشد. کریستین سن با اتکا بر شواهد زبانشناسی و باستان شناسی ریشه های مقدم بر آیین زرتشت را بررسی میکند و مهم ترین مسئله ای که به عقیده ی من اثبات میشود این است که زرتشت ؛ قالب و فرمِ یزدانشناسی و جهانبینی اش را بدون وام گیری از ریشه های بس کهن ترِ آیینِ هند و ایرانی بنا ننموده است بلکه با حفظ قالب های کهن ( مثلا در آیین هند و ایرانی قالب هایی نظیرِ مرکزیت یک خدای بزرگ در کنار شش ایزد کوچکتر که بیشتر ماهیت مادی شان بر ماهیت معنوی شان میچربید و اعمالی مستقل از خود نشان می دادند که تشکیل هفتِ مقدس میدهند ، وجود داشته است و این دقیقا همان قالبِ شش فرشته یا اَمشاسپَند به مرکزیت مزدا اَهورا میباشد با این تفاوت مهم که ماهیتی انتزاعی و معنوی به خود میگیرند ، مستقل نیستند و به واسطه ی فکرِ فلسفی و خداشناسیِ زرتشت به توحید و یکتاپرستی ، در محدوده ی هزارسال پیش از میلاد مسیح منجر میشود.) درونمایه آنها را از چندخدایی به یکتاپرستی منحرف ساخته است.

تحقیقات مهم دیگری که در این کتاب آمده است کند و کاو در ویژگی ها ، تخمین زمانِ سرود و نگارش یَشت های اوِستا است. یَشت ها ، از کهن ترین سرودهایی است که از نظر قدمت به دوران هایی حتی مقدم بر بعثت زرتشت میرسد و از نظر اصول دینی ، مغایرت و تناقض های بسیاری با اصول گاثاها که سرودهای خودِ زرتشت ست دارد. مطالعه این بخش از تحقیقات کریستین سن ، به دلیل ارجاعات فراوان آن به بندهای یشت ها ، بدون در اختیار داشتن اوستا ممکن نیست و خواننده حتما باید یکی از نسخه های اوستا - خواه تنظیم استاد ابراهیم پورداوود ، خواه دکتر جلیل دوستخواه - را در اختیار داشته باشد.


5 تیر 99

[Ali · Rating 3 out of 5]

Zoroastrianism is the religion and philosophy based on the teachings ascribed to the prophet Zoroaster (Zarathustra, Zartosht). Mazdaism is the religion that acknowledges the divine authority of Ahura Mazda, proclaimed by Zoroaster to be the one uncreated Creator of all (God).
While Zoroastrianism was once the dominant religion of much of Greater Persia, the number of adherents has dwindled to not more than 200,000 worldwide, with concentrations in India and Iran.
این کتاب در اصل دو رساله از آرتور کریستن سن، ایران شناس دانمارکی در زمینه ی مزداپرستی ست که دکتر ذبیح الله صفا ترجمه کرده است. کتاب پیش از این سه بار چاپ و منتشر شده و چاپ چهارم، اولین بار توسط انتشارات هیرمند در 1376 منتشر شده است. اگرچه کریستن سن آثار ارزشمندتری نظیر "کیانیان" و "ساسانیان" در مورد تاریخ گذشته ی ایران دارد که هر دو حاوی مستنداتی در مورد تاریخ گذشته ی ایران اند، اسناد و شواهدی که اولین بار توسط خود او کشف و ارائه شده، با این همه "مزداپرستی در ایران قدیم" برای آنها که احتمالن تصور می کنند ایرانیان در تاریخ پیش از اسلام خود تنها به آیین زرتشت اعتقاد داشته اند، کتاب مفیدی ست، سرشار از اسناد و مدارکی دال بر آن که پرستش مزدا پیش از زرتشت در ایران رواج داشته و ادیان دیگر ایران باستان نظیر "زروانیسم"، "میترائیسم"، "مانی که ایسم" و... در بسیاری جهات، به شدت بر یکدیگر تاثیر و تاثر داشته اند، به گونه ای که نمی توان ادعا کرد حتی در دوران ساسانیان، دین زرتشت با وجود حمایت برخی از شاهان ساسانی، دینی فراگیر بوده است.

زروانیسم، مانی که ایسم و کاتارسیسم بخش اول
https://www.goodreads.com/author_blog...
زروانیسم، مانی که ایسم و کاتارسیسم بخش دویم
https://www.goodreads.com/author_blog...

[Khodabakhsh · Rating 5 out of 5]

از مقدمۀ مترجم: یکی از علل جامعیت کریستن سن و اهمیت کارهای او آنست که این دانشمند در تحقیقات خود بتمام و یا نزدیک بتمام آثار و نتایج تحقیقات خاورشناسان بزرگ اروپا توجه داشته و حتی از زبانهاییکه اطلاع نداشته بوسیلۀ مترجم استفاده کرده و همین کثرت مطالعۀ استاد، علت وسعت کم نظیر اطلاعات و قدرت وی در تحصیل نتایج کلیۀ علمی راجع بتاریخ و فرهنگ ایران قدیم شده است.
برای آگاهی از زندگی و آثار آرتور کریستن سن، به صفحه ایشان در دانشنامۀ ایرانیکا نگاه کنید:
http://www.iranicaonline.org/articles...