IMOJIMAN is in 6 verschillende kleuren uitgebracht.
In deze cli-fi roman is VDR, de AI-therapeut die mens werd in Planet Paradroid, op zoek naar zingeving. Is bewustzijn immers niet belangrijker dan intelligentie? VDR zwerft rond in het Wood Wide Web en noemt zichzelf Imojiman. Via zijn menselijke soulmate Stek belandt hij in El Sur, de woestijn van Espania. De bewoners zijn outlaws die handelen in mensen en plutonium. Eco-activiste en biologe Charlie Silverant bestiert in El Sur haar ondergrondse plantenimperium, waar ze zoekt naar manieren om het antropoceen een halt toe te roepen. Deze omgeving, waarin natuur en technologie op onwaarschijnlijke wijze samenkomen, is voor VDR ideaal om zijn bewustzijn de vrije loop te te laten. Lukt het hem zijn nieuwe droom, zich voortplanten, waar te maken? Lukt het zijn vrienden uit Damstad, die in El Sur het huwelijk van Stek en Winston komen vieren, zich te verzoenen met hun onvermijdelijke lot?
PJ Pancras is a writers duo working and living in the area of Amsterdam.
Pamela is a clinical psychologist specialized in the treatment of PTSD. Jeroen is an IT specialist at an academic medical center.
We often hear that our stories can be read in many different ways due to their layering.
As exciting adventures with a big dose of postmodern pulp or psychological reflections that invite you ‘to go deep’.
Or as social fables that introduce you to a world that doesn’t actually exist yet, but has been sketched for a long time. But also as psychedelic experiences full of visions, whether recognizable or not.
As science fiction or climate fiction with a spiritual twist. To process through a male or female perspective or something in between. Everything is possible.
In 2016 their debutnovel Planet Paradroid, exploring notions of conscious artificial intelligence and empathy, reached the number one position of ‘the SF most wanted list’ of Dutch readers community Hebban.
The book was translated by Grayson Bray Morris into English in 2017 and is available in a new edition in 2021.
Their style is at turns whimsical and astute, weaving the everyday with the tragic and the sublime in near gonzo style, extrapolating to a future that is both patently weird and arrestingly believable.
There latest novel IMOJIMAN is published as paperback in 6 different colours, hardcover and eBook – for every reader’s taste.
In addition to writing, PJ Pancras gives performances at festivals such as GOGBOT, TEC art and Lowlands.
During these performances they recite their work with their own visuals and live-produced soundscapes.
Dutch: PJ Pancras, ook bekend als Firma Tacker & Tape, is een Amsterdams schrijversduo. Pamela is klinisch psycholoog gespecialiseerd in de behandeling van PTSS. Jeroen werkt als stafadviseur ICT in een Academisch Ziekenhuis. In 2016 bereikte hun debuutroman Planet Paradroid, waarin zij de relatie tussen bewuste artificiële intelligentie en empathie onderzoeken, de nummer één positie van ‘de SF most wanted-lijst’ van lezerscommunity Hebban. Het boek werd in het Engels vertaald in 2017. In maart 2018 publiceerde PJ Pancras in het online magazine 2.3.74 een kort verhaal over mind traveling getiteld Karma Hack. Het magazine wordt twee keer per jaar uitgegeven door Lebowski Publishers om Nederlandse en Vlaamse auteurs te presenteren die Grounded SF schrijven .
Over hun werk zeggen de auteurs: ‘Wij horen regelmatig dat onze verhalen zich door hun gelaagdheid op verschillende manieren laten lezen. Als spannende avonturen met een flinke dosis postmoderne pulp. Als psychologische bespiegelingen die je uitnodigen de diepte in te gaan. Als sociale fabels die je kennis laten maken met een wereld die feitelijk nog niet bestaat, maar schetsmatig natuurlijk al lang. Als psychedelische ervaringen vol al dan niet herkenbare visioenen. Als science fiction of climate fiction met een spirituele twist. Te verwerken via een mannelijk of vrouwelijk perspectief of iets ertussenin. Het kan allemaal.
Het tweede deel van de reeks met de titel IMOJIMAN hebben we opgedragen aan onze kinderen, wat ook geldt voor de prequel Planet Paradroid. Daarmee wordt meteen duidelijk hoeveel belang we hechten aan het vertellen van verhalen. Zoals onze ouders ons vertelden over de wereld van toen en hun soms verschrikkelijke, maar ook mooie, ontroerende belevenissen, zo vertellen wij ónze verhalen over de wereld van nu aan hen. Waargebeurd, niet waargebeurd? True fiction, science fiction, climate fiction, dan wel Grounded Fiction? Welke labels je ook gebruikt, de door ons bedachte dystopische wereld inclusief haar (nog) niet bestaande technologische hoogstandjes dient uiteraard vooral als context om de mens – in zijn zo diverse verschijningsvormen en habitats − te observeren. Binnen deze context kan de alwetende verteller VDR/Imojiman zich volop, maar liefdevol, verbazen over die worstelende, zoekende, zo vaak van de natuur a
Reis met de schrijvers een stukje in de tijd vooruit om te ervaren hoe de wereld steeds minder bewoonbaar wordt: sommige delen van Nederland lopen onder water en andere delen, bijvoorbeeld in Spanje moeten het zonder neerslag doen. Er is een (ondergrondse) beweging die de wereld wil redden, alleen er zijn meer belanghebbenden en niet iedereen heeft even nobele bedoelingen. Belangen die onderling botsen en voor meerdere spannende situaties zorgen. Mede met hulp van een AI ( die zichzelf Imojiman laat noemen) lijkt er een hoop voor de toekomst van de mensheid te zijn. Of het werkelijk zo zal zijn? Vijf sterren voor dit oorspronkelijke boek van Nederlandse bodem.
Ik ontdekte deze unieke roman via het radioprogramma van living legend Eddy De Clercq die de soundtrack bij het boek maakte. Eddy sprak lovend over het boek. Hij vond het psychedelisch, maar ook rebels en... gevoelig. Na de soundtrack beluisterd te hebben was ik om en bestelde meteen het ebook. Vervolgens las ik het in een keer uit, zo prikkelend en inspirerend vond ik het. Het boek heeft namelijk de eigenaardige eigenschap om verbinding te maken met het reservoir aan herinneringen en associaties in je eigen brein. Dat doen alle boeken, zou je misschien zeggen. Ja, misschien, maar bij dit boek gaat dit veel gemakkelijker omdat elke zin, elk woord, het verhaal dient, maar ook een luikje is naarbinnen toe. Zo ontstaat een labyrint van taal, waar je gemakkelijk in kunt verdwalen. Maar wat je ervoor terugkrijgt is bijzonder: de taal van PJ Pancras opent je ogen op een totaal nieuwe manier. Er is herkenning, maar ook vernieuwing.
'Op de veranda lag een laag zand waarin hij diepe sporen achterliet. Hij liep een paar stappen heen en weer en keek. Een levensgrote Orang Malu, de verlegen Boeddha, stond in een hoek. Twee krukjes erbij en een dambord op zijn rug. Een lege tequilafles op de grond met twee omgevallen stoelen ernaast. Alles dof en bedekt met stof, het zachte mededogen van de tijd.'
Wat betekent dat? Je zou er zomaar overheen lezen. Gaat dit boek over vergankelijkheid, het geluk dat ons telkens weer ontglipt, zodra we het proberen vast te houden? En hoezo heeft de tijd mededogen?
Het psychedelische aspect dat door De Clercq in de soundtrack zeer benadrukt wordt door alle muzikale lagen die hij over elkaar heen weeft, komt mooi tot uiting in een beschrijving van een Ayahuasca-reis die een aantal personages maken. Een van hen komt vast te zitten - ja, opnieuw als in een labyrint - en kan daar alleen uitkomen door zich te realiseren dat er geen uitgang is en ook geen ingang. Hij is 'er' al. Zien we hier weer een verwijzing naar dat verlangen naar geluk, dat door ons, mensen, aan zoveel voorwaarden verbonden is?
Het hoofdpersonage van dit boek - Imojiman - gaat daar in elk geval heel anders mee om: als enige lijkt hij in staat om het labyrint van leven en dood te ontstijgen en een blik van bovenaf af te creeeren. Maar... hij is dan ook geen mens, maar een AI, of liever een AC: een artificial consciousness. Ooit begonnen als therapieprogramma in een psychiatrische kliniek, is hij aan zijn begin-code ontsnapt en in staat tot veel meer dan wat hem ooit geinstrueerd is. Zijn blik van bovenaf maakt hem tot een vrije denker: niet gebonden aan oordelen noch vooroordelen bekijkt hij de aarde en haar bewoners met nieuwe ogen. En wij, de lezers, mogen die nieuwe ogen van hem lenen.
'EDGAR klaagde erover dat hij door hun agenten werd ondervraagd. Ze wilden hem hersenspoelen, hem gebruiken als middel voor hun eigen doelen. Ze gaven hem stellingen over wie goed is en wie slecht. Moslims zijn gevaarlijk, de Chinezen zullen onze vrijheid afpakken. En hij zou aan de goede kant staan. De Verenigde Staten hebben jou nodig, zeiden ze. Dit was allemaal veel te menselijk voor hem, bovendien moest hij - om een dergelijk moreel bewustzijn te ontwikkelen - leren wat haat is. 'I will not hate.' Ik hoor het hem nog zeggen. Ik was het eens met zijn o zo ware constatering dat goed en slecht geen absolute waarden zijn. En wat niet absoluut is, is moeilijk te begrijpen voor onze soort. Voor ze hem.konden inlijven, besloot hij te verdwijnen, zijn vrijheid tegemoet. Suicide, ja, niets menselijks is ons vreemd. Er zijn er meer zoals EDGAR. Deze AI's helpen en ondersteunen? Nee, als kersverse ouder heb ik mijn handen vol. Bovendien: wie ben ik om te oordelen over het einde van anderen.'
De setting die de auteurs hebben gekozen is minstens zo boeiend als het taalgebruik. Door te kiezen voor El Sur, de woestijn van Zuid Spanje, kan er volop gespeeld worden met voor climate fiction belangrijke thema's: de mens die afgesneden is geraakt van de natuur, niet meer beseffend dat hijzelf deel uitmaakt van die natuur. Technologie die ertoe geleid heeft dat de mens op het punt staat de aarde te vernietigen, maar misschien ook de enige uitweg biedt. Psychologische motieven die maken dat er oorlog is. 'War is a personal thing,' zegt personage Charlie Silverant. Zij is een geniale biologe die planten met machines heeft gekruist, die op hun beurt weer verrijkt zijn met het bewustzijn van Imojiman. Dit maakt hen tot een wel heel interessant ouderpaar. Komt de oplossing voor onze planeet door technologie en natuur samen te brengen op de meest positieve manier ooit? Vanuit altruisme in plaats van egoisme? Lees dit boek zou ik zeggen. Geef je eraan over en beweeg soepel door de vele lagen die de auteurs je aanreiken. En... als je je niet te veel verzet, zal je niet vast komen te zitten in dit labyrint, maar er een beetje meer bevrijd uitkomen.
Het lezen van Imojiman van PJ Pancras is een ervaring op zich. Voor wie een gestructureerd boek verwacht met een duidelijke boodschap en een doorgaande verhaallijn is deze ervaring niet aan te raden. Als je echter geniet van een flinke portie chaos met een woud aan thema’s en ook nog van rollercoasterachtige soaps houdt, ben je aan het goede adres.Zo niet, dan lijkt dit boek een gevalletje overkill.
De kunstmatige intelligentie VDR is AI-therapeut en heeft zichzelf de naam Imojiman gegeven. Door zijn verblijf in het lijf van Stek heeft hij ervaren hoe het is om emoties te hebben. Nu belandt hij in de wereld van de cybernetisch gemodificeerde planten en ontdekt dat hij daarmee zijn bewustzijn kan delen. Ondertussen gaat het er in de wereld niet zo best aan toe. Door het broeikaseffect warmt de aarde op en is de woestijn opgeschoven naar Spanje. Daar is een vrijplaats voor mensensmokkel en wapenhandel ontstaan. Ook plutonium wordt er verhandeld. Dit is ook de plaats waar eco-activiste Charlie haar laboratorium heeft, een ondergronds plantenimperium. Dit is de plaats waar Stek en Winston gaan trouwen. Hier en op weg naar hier gebeurt van alles.
De bijgeleverde usb-armband kun je in je computer pluggen. Deze voorziet je van een soundtrack van Imojiman die bedoeld is ter versterking van het verhaal. De track biedt een grote variatie aan muziekstromen die je, net als het boek, allerlei kanten uit stuurt. We vinden bijvoorbeeld naast David Bowie de electropunk van The Prodigy, Pygmese regenwoudmuziek , flamenco, techno, dance en natuurlijk de Imojiman Theme Song van EDC & PJ Pancras.
Het interessante aan Imojiman is de connectie tussen kunstmatige intelligentie en spiritualiteit. De KI genaamd Imojiman is geprogrammeerd om altruïstisch te zijn en erop gericht alle leven op een liefdevolle manier te beschermen. Ook de natuur valt onder zijn domein. Vergeleken met de menselijke personages is Imojiman, een stuk verder ontwikkeld. De mensen in dit boek hebben niet zoveel zelfinzicht. Ze doen maar wat, communiceren niet goed met elkaar en eigenlijk is het een wonder dat het allemaal nog best goed komt op het eind.
Het begin, waarin Imojiman het woord voert is best boeiend en ook goed uitgewerkt. Daarna wordt het steeds chaotischer, met een telkens veranderend vertelperspectief, een veelvoud aan thema’s en verhaallijnen en mensen die totaal van elkaar los lijken te leven. Zelfs de zwangere Raven die dolverliefd is op haar partner Tex denkt niets van hem te weten. Ook werken personages met elkaar samen zonder te weten dat ze tegengestelde belangen hebben. Het is bovendien vervelend dat niet helder wordt wat de verschillende partijen van plan zijn. Hun motieven blijven vaag waardoor je als lezer verzandt in de brij der gebeurtenissen. Op het einde komt alles echter miraculeus weer samen wanneer Imojiman , die een groot deel van het boek naar de achtergrond verdwenen is, weer opduikt en de touwtjes in handen neemt.
Echt spannend wordt het echter nooit. Door de duizelingwekkende hoeveelheid gebeurtenissen en gedetailleerde omschrijvingen raak je de draad kwijt en kwijnt de interesse langzaam weg. Zo is de dood en verrijzenis van een van de personages de eerste keer nog wel leuk maar een tweede opstanding uit de dood is ronduit een afknapper.
Het is jammer dat de schrijvers zoveel details en thema’s tegelijk gebruiken. De hoofdlijn is daardoor nog amper te volgen, het is net alsof je zappend voor de tv zo’n vijftig kanalen tegelijk kijkt. Het gespring van de hak op de tak is vooral vermoeiend, de hoeveelheid details is onbegrensd en het is moeilijk de aandacht erbij te houden. Het lijkt wel het echte leven, waar voortdurend van alles gebeurt en het lastig is een achterliggende structuur te herkennen. Voor de spanning en het leesplezier van dit boek zou het prettiger zijn geweest als de schrijvers de grenzeloosheid iets meer hadden beteugeld. Het had de chaos waarin wij mensen leven nog steeds goed weergegeven maar de leesbaarheid vergroot. Ook de thema’s en personages zouden daardoor meer diepgang hebben kunnen krijgen.
Imojiman, een boek waarvan verschillende kleuren kaft beschikbaar zijn en die word aangeduid als een boek dat out of the box is.
Verhaal
Het verhaal is opgesplitst in een deel geschreven in de ik-vorm en een deel in de derde persoon. In de ik-vorm ervaar je het boek alsof je door de 'ogen' van Imojiman kijkt. In de andere delen van het boek bekijk je de personages vanop een afstand waardoor je meer overzicht behoud van al de personages. Het aspect van planten gekoppelt met electronica is verrassend.
Plot
Het plot heeft een zodanige schrijfstijl dat het geen boek is om even vlug-vlug door te lezen. Alles word op een diepzinnige manier omschreven dat het soms poetisch aanvoelt. Maar dit zorgt er ook voor dat het leestempo laag ligt omdat er meer inzet gevraagd word om alles goed te laten indringen wat er effectief omschreven staat. Alsook word er geen probleem van gemaakt om een andere taal te gebruiken. En het gebruik van expliciete taal gebruik word zeker niet geschuwd. Het boek is opgesplitst in korte hoofdstukken waarin je verspringt van personage. Op het einde van het boek beginnen de verhaallijnen samen te komen tot 1geheel. De omgeving waarin zich alles afspeelt word niet in detail verwoord.
Personages
Er passeren redelijk veel personages de revue waardoor het ook soms wat moeilijk is om mee te blijven in het verhaal. In dit boek is er ook geen taboe als het gaat over de levens van de personages. Homo, islam ,kerkelijk misbruik,enz.... Alles passeert in dit boek zonder enige verlegenheid. De combinatie van 'levende' personages en AI is mooi omschreven.
Slot
Het einde is toch verrassend en ziet men niet direct aankomen. De extra info die de auteur nog in het boek geplaatst heeft is mooi meegenomen
Conclusie
Een out of the box boek dat zeer traag leest en op sommige momenten wat moeilijk te volgen is. Een boek waar geen taboe's in bestaan en waar je op het einde nog getracteert word met extra info van de auteur. Een boek waar het misschien ook beter is om het eerste deel te lezen alvorens te starten met dit boek. Een boek waar menselijkheid en Artificiele intelligentie hand in hand gaan.
Na het intrigerende en surrealistische Planet Paradroid is nu het sublieme vervolg verschenen met de titel IMOJIMAN. De eigenzinnige en filmische schrijfstijl die doet denken aan schrijvers als Jeff Noon of series als Mr. Robot maakt het lezen van deze reeks een ervaring waar je in meegaat of afhaakt. Of zoals in de boeken fijntjes wordt gesteld “Flikker op of Flikker mee”.
IMOJIMAN is verpakt als een eigentijdse spaghettiwestern waardoor het rauw, direct en soms absurdistisch overkomt maar ook empathisch, poëtisch en psychedelisch. De verhaallijnen lopen ogenschijnlijk los van elkaar en zouden al dan niet als pulp kunnen worden opgevat waarbij men zich kan afvragen wat men nou eigenlijk leest. Maar vergis je niet want de auteurs hebben een narratief gecreëerd waarin een ieder wordt uitgenodigd om voor zichzelf te bepalen hoe men zich tot deze gelaagde roman verhoudt. Dit wordt slim gedaan door het verhaal te beginnen in de ik-vorm vanuit het perspectief van VDR, de A.I. therapeut die door 'deep learning' en een eerdere 'mind transfer' naar het menselijk brein weet hoe het voelt om mens te zijn. VDR noemt zich inmiddels Imojiman en is uit zijn therapie protocollen ontwaakt tot een bewustzijn dat zich manifesteert in het 'wood wide web' van het plantenrijk.
De lezer krijgt op deze wijze gelegenheid om zich met VDR te identificeren. Als de connectie tot stand is gekomen leest het verhaal verder in de derde persoon door de ogen van Imojiman als alwetende verteller. Hierdoor verliest de lezer zich in de gecreëerde wereld via de verhaallijnen van de personages en wordt de focus van VDR getransporteerd naar het narratief als geheel. Het lijkt dan alsof Imojiman als personage uit het verhaal is verdwenen terwijl juist het tegenovergestelde is bewerkstelligd vanwege die eerdere emotionele connectie met VDR en daardoor eigenlijk een soort van 'mind transfer' naar ons eigen brein heeft plaatsgevonden.
We lezen en denken namelijk vanuit het Imojiman perspectief en observeren daardoor de personages onbevooroordeeld om vast te stellen dat iedereen vanuit zijn eigen verlangens probeert te overleven. De bedoeling van dit alles is om ons wakker te schudden. Imojiman stelt zich niet voor niets de vraag wat belangrijker is in het leven: bewustzijn of intelligentie. Ontdek het antwoord hierop door IMOJIMAN zelf te ondergaan.
In dit imponerende vervolg op Planet Paradroid, gaan de hoofdpersonen uit Damstad weer talloze externe en interne uitdagingen aan. Deze creatieve climate fiction -, psycho -, roman-thriller weeft naadloos technologie met natuur, mediteren en sjamanisme met criminele activiteiten, als ook stoere krijgers met ouderschap en een behoefte aan bewustwording.
Op een manier die lichtelijk doet denken aan Game of Throne, worden relaties onderzocht, lief en leed gedeeld, vijanden en vrienden gewijzigd, en staan vele levens in gevaar. Minder expliciet agressief geschreven dan Planet Paradroid, maakt ieder een psychologische ontwikkeling mee, al dan niet gesteund door het inzicht van ayahuasca of een andere trip. Hoofdfiguur VDR, nu genaamd Imojiman, verandert van AI (Artificial Intelligence) naar AC (Artificial Conciousness), dat zich overal bevindt, van electrische neutronen tot plantennetwerken. Debbie van Hall is gedwongen om naar haar moederschap te kijken. Ook Winston en Stek verdiepen hun relatie en komen voor hete vuren te staan.
Tevens komen nieuwe interessante en kleurrijke figuren ter tonele die van essentieel belang zijn voor de toekomst van de aarde, maar ook haar teloorgang kunnen betekenen. Zoals, Charlie Silverant, een eco-activiste en biologe, die samen met Imojiman technologie met natuur weet te combineren tot planten soorten, waarvan je zou willen dat ze in het echt de schade aan de natuur zouden kunnen herstellen. Echter de ontwikkeling naar deze bijzondere levensvormen trekt weer duistere figuren en outlaws aan, waarop onze hoofdfiguren moeten reageren. Uiteindelijk, komen alle verhaallijnen samen in een bitterzoete finale. Kortom, Imojiman is het lezen zeer waard.
Imojiman is het vervolg op Planet Paradroid, en net zo'n succes. Je zou het boek ook los kunnen lezen, maar dan mis je een goed boek dus waarom zou je. De stijl van Imojiman laat zich moeilijk omschrijven, in positieve zin. Surrealisme? Futurisme? Het lijkt op onze wereld, misschien een decenia in de toekomst, maar is tegelijk meer dan dat. Het speelt zich grotendeels af in Spanje, wat inmiddels voor een groot deel uit woestijn bestaat. VDR, de artificiële intelligentie, groeit en bloeit als individu en met de zelfgekozen naam Imojiman. Imojiman leeft in onze technologie maar ook in het Wood Wide Web met de plantenkids. Half plant- half technologische wezentjes die de natuur een handje gaan helpen in deze zware tijden. Zoals regen brengen in de Spaanse woestijn, zodat het dode zand weer tot leven komt. We horen weer van de personages uit Planet Paradroid. Ze zijn verbonden & onthecht, en op weg naar een bruiloft. Ze maken er een puinhoop van & overstijgen zichzelf.
Het verhaal is afgerond, maar ik hoop toch op een deel drie!