Eski İnsanlar Eski Evler: 19.Yüzyılda Beyoğlu’nun Sosyal Topoğrafyası, Taksim Meydan’ından Tünel’e kadar uzanan dünün Cadde-i Kebir’i üzerine yazılmış,19. Yüzyıl İstanbul’unda ticaret burjuvazisinin yerleşim çevrelerini ele alan değerli bir kaynak. Said Naum-Duhani , bugün bir “taş”tan ibaret olan yapıların ve o mekanların içindeki “insanların”hikayesini kapı kapı dolaşarak birinci elden aktarıyor.Bunu yaparken de bir “kentsel atardamar” olarak tanımladığı İstiklal Caddesi’ni üç farklı güzergahtan dolaşarak Beyoğlu ve çevresindeki batılılaşma dönemi mimarlığının kentsek envanterini çıkarıyor. Cemal Süreya’nın usta çevirisiyle ve Çelik Gülersoy’un eşine az rastlanır portre yazısı eşliğinde…
1870 Pera Yangını'yla kül olan Naum tiyatrosunun kurucusu Mihail Naum'un ikinci kuşaktan yeğeni ve Osmanlı hariciye nazırlarından ve bir zamanların Paris sefiri Naum Paşa'nın oğlu olan Said Naum-Duhani'nin 1940'larda Fransızca kaleme aldığı "Eski İnsanlar Eski Evler" Pera ve Pera burjuvazisi açısından tam anlamıyla bir sözlü tarih çalışması. Lübnan doğumlu Melkit bir aileden gelen yazar, çocukluğunun geçtiği Beyteddin Sarayı'ndan sonra İstanbul'da daha mütevazı bir hayat sürmeye başlamış ve ömrünün son otuz yılını Pera-Galata arasındaki günlük rutinle ve bir "rantiye" (Osmanlı Bankası'na göre resmi mesleği) olarak geçirmiş. Üç rotayla Cadde-i Kebir ve etrafını tavaf eden yazar, 40'lı yılların ve öncesinin ağırlıklı olarak Levanten burjuvazisini resmediyor. Zengin fotoğraf malzemesi içinde en şaşırtıcı olanı 50'lerdeki AKM inşaatında binanın hemen önünde bir köşkün yer alması ve sahibinin Anadolu Demiryolu Şirketi genel müdürü Edouard Huguenin'e (öl. 1926) ait olması. Scognamillo'nunkiyle birlikte Beyoğlu'na dair en doyurucu anı kitaplarından biri.
Scognamillo'nun Bir Levantenin Beyoğlu Anıları'nı okuduktan sonra bu kitabın varlığını öğrenmiştim. Said Duhani harika bir esere imza atmış. Beyoğlunun ruhunu yansıtan, bölgede yer alan binalar, mağazalar ve aileler hakkında keyifle okunan bilgiler serpiştirmiş. İnsanın direk kitaptan çıkartılan notlarla Beyoğlu'na çıkıp anlatılan yerleri göresi geliyor. Her geçen gün daha bozulan Beyoğlu'na dair nostaljik anılarımı yükselten çok güzel bir kitaptı...