Kurtyka. El Arte de la Libertad

by Bernadette McDonald

A profound and moving biography of one of the international climbing world's most respected, complicated and reclusive mountaineers.

Voytek Kurtyka remains one of the greatest alpinists of all time. Born in 1947, he was one of the leading lights of the Polish golden age of Himalayan climbing. His visionary approach to climbing resulted in many renowned ascents, such as the complete Broad Peak traverse, the “night naked” speed climbs of Cho Oyu and Shishapangma and, above all, the alpine-style ascent of the West Face of Gasherbrum IV. Dubbed the “climb of the century,” his route on G IV, as of 2016, has yet to be repeated. His most frequent climbing partners were alpine legends of their time: Polish Himalayan climber Jerzy Kukuczka, Swiss mountain guide Erhard Loretan and British alpinist Alex MacIntyre.

After repeated requests to accept the Piolet d’Or lifetime achievement award (the Academy Award of the climbing world), Kurtyka finally accepted the honour in the spring of 2016. A fiercely private individual, he continues to decline countless invitations for interviews, lectures and festival appearances, but has agreed to co-operate with internationally renowned and award winning Canadian author Bernadette McDonald on this long-awaited biography.

Certain to be a major event in the climbing world, Art of Freedom will appeal to all readers who dream of mountain landscapes and those who long to touch the sky.

Genres: Biography, Nonfiction, Audiobook, Mountaineering, Climbing, Travel, Adventure

325 pages, Paperback

First published September 8, 2017

Reviews

[Paweł · Rating 4 out of 5]

Biografia znakomitego wspinacza/alpinisty/himalaisty i w dodatku bardzo oryginalnej osoby. Kurtyce, jako bardzo mocnej osobowości, nie po drodze było z innymi silnymi osobowościami polskiego światka wspinaczkowego. Trochę outsider, trochę komentator, ale na pewno wierny sobie i swojemu podejściu do wysokich gór.

[Justyna Spyrka · Rating 4 out of 5]

Był taki moment, że historie wypraw i alpinistów mnie znudziły. Na szczęście powrót do tematu, który zafundowała mi ta książka, był bardzo przyjemny. Postać Kurtyki jest bardzo intrygująca, liczyłam więc na to, że lektura mnie nie znudzi – i dokładnie tak było. Warto przeczytać.

[Vladimir Habjan · Rating 4 out of 5]

ok

[Doma · Rating 5 out of 5]

Ja, całe życie stroniąca od biografii, w tej górskiej przepadam bez śladu. Kurtyka długo czekał na swoją kolej, nie wiem dlaczego, skoro wizualnie od początku wydawał mi się najsympatyczniejszy z wszystkich polskich himalaistów. A jeśli dodać do tego ten nieco łobuzerski wygląd i potrzebę łamania wszelkich reguł to mamy już bohatera idealnego.
Fakt, że gdy tylko zamknęłam książkę zdjęcie Kurtyki zawisło na mojej "wyjątkowej ścianie" mówi sam za siebie. Świetna lektura. O pasji, obsesji, naturze i człowieku, który w górach nie szukał rekordów czy sławy.

[Jacek Bartczak · Rating 4 out of 5]

Kawał historii o złotych czasach polskiego himalaizmu. Jak w każdej książce o himalaistach wrażenie robi ich nadludzka wytrzymałość i odporność na ból.

Książka siadła mi trochę mniej niż np. biografia Kukuczki. Głównie dlatego, że po górach chodzę głównie ze względu na krajobrazy i nie dorabiam do moich wycieczek głębszego mistycyzmu. U Kurtyki mistycyzmu było dużo. Jeżeli lubisz wspinaczkę, to w książce znajdziesz dużo detali na temat, opisy i wyceny dróg, szczegółowe relację z wybranych przejść.

[Mags · Rating 3 out of 5]

Fascynująca postać, fascynujący życiorys - a jednak autorce w jakiś sposób udało się napisać nudną, płaską biografię. Czułam się, jakbym czytała wypracowanie: szkolny styl, brak polotu, beznamiętny język. Nie wiem na ile to wina tłumaczenia, a na ile autorki, ale wydaje mi się, że została zmarnowana okazja na naprawdę fajną opowieść. W porównaniu do niezłej biografii Wandy Rutkiewicz, Kurtyka rozczarowuje.

Przydałyby się też w tej książce objaśnienia, choćby w formie przypisów, dla czytelnika nie zaznajomionego ze wspinaczkową terminologią - co to znaczy, że droga jest 'obita' albo, że wspinaczka ma stopień 5c. Wiem, że można sobie to sprawdzić w internetach, ale myślę, że powinno być na to miejsce w książce, która ma przybliżać postać wspinacza zwyczajnym ludziom z nizin :).

[Vojtech · Rating 5 out of 5]

Knihu jsem dostal darem a musím se hned zkraje přiznat, že jsem toho o polských horolezcích mnoho neveděl. Asi i proto mě příběh Wojtka Kurtyky takřka ihned uchvátil a knize jsem ve volných chvílích nedokázal odolávat. Je pro mě zajímavou a asi i lépe představitelnou protiváhou příběhům dnešních zejména amerických horolezců jakým je např. velmi známý Alex Honnold. Ukazuje se, že i za méně než ideálních podmínek nabízených východním blokem sedmdesátých a osmdesátých let bylo možné podávat výkony na té opravdu nejvyšší úrovni. Ke čtení o polských horolezcích se v budoucnu jistě ještě s chutí vrátím. Velmi se mi líbil styl jakým je kniha napsaná a myslím, že i překlad se v tomto případě skvěle vydařil.

[Dariusz Nawojczyk · Rating 3 out of 5]

Dla osób znających historię Kurtyki (i przy okazji historię rodzimego wspinania) ta książka będzie po prostu nudna. I nie pomagają wtręty filozoficzne, bo przecież „Ścieżkę góry” znamy wszyscy od lat. Być może nawet z szacunku do Kurtyki i jego specyficznego usposobienia ta książka nie powinna nigdy powstać. Co nie zmienia mojego nastawienia do samego wspinacza: wciąż jego stosunek do skały jest jedynym, który uznaję za godny naśladowania.

[Asia · Rating 4 out of 5]

Wojtek Kurtyka to najbardziej tajemnicza postać na górskiej scenie, która fascynuje nie tylko swoimi osiągnięciami wspinaczkowymi ale też osobowością i filozoficznym podejściem do tematyki gór. Jego fenomen wspinaczkowy odnosi się do wolności, w której osiągnięcia i zaszczyty sportowe nie są ważne. Na pierwszym miejscu liczył się przede wszystkim czynnik emocjonalny, tj. ścieżka góry, wolność, jaką daje wspinaczka w najczystszej postaci oraz połączenie ze skałą. Lubił w górach piękno, harmonię, spokój i jedność z naturą... I w tym miejscu naszła mnie tu pewna dygresja. Po przeczytaniu książki o Jurku Kukuczce zastanawiałam się nad powodami rozpadu jego partnerstwa wspinaczkowego z Kurtyką. Z tej książki wynika, że Kukuczka był nastawiony na cel, czasem okupiony śmiercią partnera od liny, dla Kurtyki ważniejsza od zdobycia szczytu była dbałość o "czystość stylu" i bezpieczeństwo swoje i partnerów, co, niestety, skutkowało brakiem zrozumienia takiego podejścia w zespole wspinaczkowym i stało w sprzeczności z aktualnie panującymi trendami w środowisku himalaistów.... Niesamowity człowiek z fascynującym stylem życia i wartościami jakie wyznaje. Czytając kolejne strony nabierałam coraz większego szacunku do jego pasji, stylu i sposobu uprawiania wspinaczki górskiej.

Subtelna a zarazem rzetelna biografia człowieka z niestandardowym podejściem do pasji, napisana prostym, nienachalnym językiem w której widać podążanie nie za tłumem, a za "głosem serca"...

[Hania · Rating 5 out of 5]

Wciągająca biografia, bardzo barwna i ciekawa postać, uwielbiam pióro Bernadette, bardzo lekko czyta się jej książki. Wielka przyjemność.

Osobowość kontrowersyjna, wyróżniająca się wśród innych wspinaczy, jak to tata mówi „filozof”, ale poczynania Kurtyki pozwalają inaczej spojrzeć na góry i pokazują, że szybciej nie znaczy lepiej. Warto się czasami zatrzymać i docenić to co mamy przed sobą :))

Wcale nie trzeba wspinać się po górach ani interesować himalaizmem żeby mieć przyjemność z czytania tej książki!!!

[micusiowo · Rating 2 out of 5]

Po całkiem przyzwoitej "Ucieczce na szczyt" - książka o Kurtyce wyraźnie słabsza.
Może nie da się takiej biografii napisać dobrze? Językowo z jednej strony prosto/za prosto, z drugiej mocno slangowo co utrudnia czytanie i męczy na dłuższą metę.

[Anna · Rating 4 out of 5]

Bardzo ciekawa opowieść o nietuzinkowym człowieku. Niezwykle podejście do siebie, do świata i wspinaczki. Ważniejsze droga, która prowadzi na szczyt, niż zdobycie szczytu samego w sobie. Odwołania do czterech lat wspólnej wspinaczki z Jerzym Kukuczką - dla mnie szczególnie ważne. Szkoda,że tak często podważany jest styl wspinaczki i to co nim kierowało... Może gdyby żył - odniósłby się do tego,ale już nie może.
W każdym razie książkę bardzo polecam.

[Kamilla.Esz · Rating 4 out of 5]

4.5

[artmy ♡ · Rating 4 out of 5]

4,25
zaskoczyła mnie poetyckość, szczególnie pod koniec (na plus!)

[Anna · Rating 3 out of 5]

3.5

[Joaquin Caballero · Rating 5 out of 5]

Biografía narrada con maestría que mezcla la vida y logros de Voytek Kurtyka junto con sus reflexiones, filosofía vital y visión del alpinismo. Lectura obligatoria para cualquier amante del alpinismo

[Cat Strawberry · Rating 5 out of 5]

This is such an interesting book, a brilliant biography of a very interesting climber. Voytek Kurtyka has successfully climbed many mountains and is a well-known name in climbing, but finding out about his personal story has not been easy. He is a very private individual and has refused to accept a prestigious lifetime achievement award for years. But in this book we finally learn about Voytek's personal experiences, of his great climbs and the unique attitude that he has to his climbing.

I was excited to read this book, especially as Voytek Kurtyka is Polish and most of my family is from there too (so it's always nice to read about anything Polish!). I have to admit, having only recently become interested in mountaineering, I didn't know about Voytek but this book has not only been interesting to read but it's also kept me gripped thanks to the brilliant writing of the author Bernadette McDonald. The book begins with a bit about Voytek receiving and repeatedly rejecting the Piolets d'Or award, before continuing with a chronological story of his life. It begins with his parents and it was fascinating to read about the things Voytek felt and did as a child which eventually led to him climbing.

As the book continues you get a real insight into how mountaineering was for Polish climbers at the time. Poland has had a lot of problems in its past, and many of these affected what climbers did and I loved learning about the illegal climbs and later, the clever but also illegal import business that Voytek and other Poles were running at that time. It's very interesting and although I knew about the Polish being clever in this way, I never expected it to be done on such a large scale. Learning about all these extra parts of Voytek's life outside of the climbs themselves, just made his whole life story feel more real. It brought Voytek's story to life and I really enjoyed it.

Of course what I enjoyed even more was reading about the climbs. There are many different climbs and I won't list them here, but it's always interesting to hear climbers own experiences, especially the little things like the arguments that they had and what was said and done - even what they ate! For everyone the climb is different and Voytek's own personal experiences are so interesting. I like how spiritual he felt about the mountains he was climbing, and later his overall spiritual attitude to life. Knowing how private Voytek is about all this, just makes reading it so much more special, like you have special permission to learn about this man.

The book is filled with four sections of pictures among the text. These include pictures of where Voytek grew up and his parents, as well as many of his climbs and the beautiful mountains. There are also some lovely photos of his family, his children and some great photos all the way up to the present time. There some uses of the f or s swear words but it is very infrequent and fits with the story being told.

I really enjoyed reading this book, there's something brilliant about the way that the author has told Voytek's story that I really could imagine the climbs and his experiences as if I was there. It's also a book that you can read whether you are into climbing or not. I am new to the genre and have been captivated by this biography. It's definitely a book I will be recommending to my family and friends and it's one I am sure I'll enjoy reading again.
-Thanks to Vertebrate Publishing for a free copy for review.

[Ajkub · Rating 4 out of 5]

Wygłodniały literatury i gór z dużymi nadziejami sięgnąłem po biografię Kurtyka. Sztuka wolności Bernadette McDonald. Obawiałem się co prawda, znając nieco osobę himalaisty, że może być to pozycja w dużej mierze przegadana i przeintelektualizowana. Na szczęście wszystko w niej jest świetnie wyważone.

Czytając biografię zawsze próbuję odnieść ją do siebie i sprawdzać na ile bliski jest mi opisywany bohater. Muszę przyznać, że Wojtek Kurtyka ujął mnie w wielu aspektach.

Z przyjemnością czytałem o trącącym lekkim romantyzmem a zarazem przesiąkniętym filozofią podejściu do gór, o silnym trwaniu przy swojej drodze – zdobywaniu szczytów w stylu alpejskim, o wyznaczaniu sobie trudnych celów, czy o umiejętności rezygnowania i przyjmowania niepowodzenia.

Z kart książki rysuje się postać wyjątkowa, mocno bezkompromisowa, niezależna, inteligentna, autonomiczna. Być może, a może tylko na papierze to najciekawsza postać wśród legend polskiego wspinania

Przy książce Bernadette McDonald od pierwszych rozdziałów wypełniła się moja wewnętrzna powstała w ostatnich miesiącach czytelnicza i eksploracyjna pustka. Choć czytałem z doskoku, historie wypraw silnie mnie pochłaniały. Z żalem odkładałem książkę wzywany przez rodzinne obowiązki.

Chętnie przyznam, że to najlepsza pozycja o życiu himalaisty, jaką do tej pory przyszło mi czytać. Wszystko w niej jest akurat, w odpowiedniej ilości, w dobrym miejscu, niezwykle przemyślane.

[Kirsten · Rating 4 out of 5]

Art of Freedom follows the climbing career of Voytek Kurtyka, one of the best and notoriously private mountaineers from Poland's 'Golden Age of Mountaineering'. Bernadette McDonald's biography offers an insight into Kurtyka's unique climbing career as well as his relationships with other famous mountaineers during that time.

As someone who frequently climbs and already knew something about Kurtyka, the level of detail was just about right for me. Readers who don't climb however might struggle with some of the terms or explanations though.

Regardless of whether you're a climber or not, anyone can appreciate Kurtyka's refreshing philosophy and approach to climbing. In a time when everyone is trying to become 'the first' or 'the fastest', Kurtyka's focus on the style and journey of the climb over anything else is a welcome respite.

At some points in the book it focuses so much on technical detail it forsakes some of the story. At other points pivotal moments in Kurtyka's life are glanced over in order to get to the next mountain summit. However Art of Freedom remains an entertaining and insightful read on the power of the human spirit that anyone can enjoy.

[mannnerek · Rating 4 out of 5]

4 ⭐️
sama postać Kurtyki jest tak intrygująca, a książka pozwala zrozumieć jego filozofie w postrzeganiu wspinaczki i zastanowieniu się czym ona jest

[Andrew Szalay · Rating 5 out of 5]

I highly recommend this book. Buy it now and read it. Put it on your Christmas list for your friends. Perhaps give it to your budding climber or your student graduating high school or college next spring.

McDonald crafted a significant biography of Voytek Kurtyka that has enough lessons of success, failure, and maintaining joy through it all that goes beyond climbing and can apply to how we can all live our lives. Kurtyka would likely discourage any of us from emulating him, but I think he would encourage us to be confident in our self identities and to seek beauty in others and around our world and guard it.

Not long ago I did not know much about Voytek Kurtyka though I associated his name with Robert Schauer’s whenever anyone mentioned the legendary first and only ascent of the West Face, or Shining Wall, of Gasherbrum IV, but I knew so little about him he didn’t yet stand out. McDonald’s award winning book Freedom Climbers (2011) told us more about Kurtyka than any other English language source to-date, to the best of my knowledge. While Freedom Climbers was about many, but certainly not all, of the great Polish climbers of the 1970s and 1980s, including Wanda Rutkiewicz, Krzysztof Weilicki, and Jurek Kukuczka, was clearly evident that Kurtyka was a gifted star of his generation, and possibly of all time.

McDonald may have been among the actors gently nudging, without coordination, Kurtyka to accept the Lifetime Achievement Award from the Piolet d’Or. Kurtyka respectfully, but emphatically, declined at each attempt not only because of his avoidance of the spotlight, but his values. McDonald, starting with Freedom Climbers, and then with the interview in Alpinist, earned Kurtyka’s trust. She interviewed Kurtyka in Alpinist 43, which provided readers with a more personally revealing look at how Kurtyka approached his climbs and life. It didn’t completely answer my questions about him though; rather, it gave me insight I didn’t have and yet more questions. Art of Freedom answers my inquiries, and yet I am still mesmerized by Voytek Kurtyka.

As McDonald makes clearly evident, Voytek Kurtyka was extremely self-disciplined and still wildly passionate. He was also intensely self-aware of both traits, and he understood that if his ego was fanned, whether it was his climbing accomplishments or his knowledge of plants, he could harm his psyche and his beautiful qualities. So in opening up to McDonald was perhaps her greatest accomplishment. The next was how she took his stories, and the historical input from documents and first-hand stories of friends and colleagues to show, not just tell, who Kurtyka was.For me, Art of Freedom answers four key questions:

1. How did he become such a remarkable and humble alpinist?
2. How did he develop his spiritual sense?
3. What did he do to make a living?
4. Was he truly as beautiful as a person on the inside as I imagined and wanted him to be?

Read it and see for yourself. For a commentary on these questions, see the review on my blog: http://wp.me/pShor-1vT

[Alex · Rating 5 out of 5]

Favourit parts:

* “It felt good to be the best … you want it more. This is the trap.”
* Descent from Kohe Tez
* Winter ascent of the Troll Wall
* Conquering your basic urges, like the hunger artist. Know these limits to be free from this necessity (or free from the fear, how those limits might feel)
* Voytek’s intuition that the first belay was bad.
* Alex’ fall down the full length of the rope.
* Voytek’s poem about beauty.
* Voytek wandering in trance between the summits of Broad Peak
* Robert and Voytek in the bivouac sack at 7800 m on Gashersbrum IV
* “I know what you’re thinking. I’m ready. I’m prepared for this. Don’t worry.”
* Voytek going back up the ridge to Robert during the descent from Gashersbrum IV due to safety concerns.
* Jurek not perceiving the danger or the people dying around him.
* On Trango: “The rope that moves through the belayer’s hands reveals everything about the leader’s climbinbg.
* Night-naked: “lightness, defencelessness and confidence… usually preceded by a torment of doubt and fear.”
* Acknowledging defeat, with pleasure. Being free of ambition and all these obsessions. “This is good.”
* Success: Surviving, Coming back as friends.
* The path (and the style of the route) are more important than the summit.
* Life is full of failures. You have to become immune to them. Take pride in your defeats.
* “Thou shalt not blame thy neighbour for using spectacles, condoms or oxygen.” “The relations between man and woman and between man and mountains are better without guides.” “I don’t like perfectionism. I am a perfectionist.”

[Clara Mazzi · Rating 5 out of 5]

Questo libro stupendo (come praticamente tutto quello che scrive Bernadette McDonald), racconta in maniera meravigliosa la vita di questo grandissimo alpinista polacco, Piolet d’Or alla carriera, che aveva rifiutato di perseguire l’Himalayan Crown come i suoi compagni contemporanei per dedicarsi invece all’arte dell’arrampicata e all’essenza dell’alpinismo, che lui vive come un percorso di crescita personale. Bernadette lo aiuta a condividere col lettore il suo percorso di maturità, dall’adolescente che ricerca l’illegalità per mantenersi “vivo dentro” (dallo scalare “illegalmente” in Slovacchia, al ricevere il patentino per scalare nei Tatras senza aver mai seguito un corso al Club Alpino Polacco, dallo smuggling di merce, agli 8000 fatti senza aver il permesso legale) e persegue i grandi valori all’inseguimento della felicità personale, al giovane uomo che comincia a capire che la forza e il vigore fisico non saranno eterni, infine alla decisione di ricercare e poi intraprendere il proprio cammino (che è un insieme di valori e pensieri) indipendentemente da chi sta camminando con noi, all’accettazione di sé, della decadenza del fisico ma non della fiamma interiore, che arde sempre dentro di noi, indipendentemente dalla nostra fase di vita: cambia solo il modo di tenerla accesa. Un grandissimo libro, una bellissima storia.

[karolina · Rating 5 out of 5]

"(cierpienie) to istota dużych wysokości. każdy krok oznacza przezwyciężanie własnej słabości. skoro pozbawione jest to przyjemności wynikającej z kontaktu z pionem, na dużych wysokościach pozostaje rodzaj twórczej podstawy, polegający wyłącznie na przezwyciężaniu własnego bólu. a przezwyciężanie własnego bólu prowadzi do cieszącego poczucia wyzwolenia."

"[...] dla mnie styl alpejski oznaczał sztukę życia i pewien stan świadomości, którego istotą była zdolność zakochiwania się w górze i w konsekwencji łatwość bezgranicznie ufnego powierzenia jej własnego losu."

"alpinizm może nas w tej samej mierze wynieść na wyżyny lub zdegradować w sensie psychicznym. możemy zbliżyć się do gwiazd lub przeciwnie, zachwyceni własnym górskim wzlotem, możemy stoczyć się w niebezpieczną dumę, która łatwo przeistacza się w bezczelną pychę"

"najlepszym wspinaczem jest ten, kto dokonuje wielkich rzeczy na najwyższym poziomie i zschowuje przy tym życie"

świetnie napisana książka o wybitnym wspinaczu, himalaiście, miłośniku gór, wolności, który pokazuje tą pasję w kompletnie oryginalnym, wyjątkowym wymiarze - "filozofii". wojtek kurtyka jest postacią zawsze wierną sobie i swojej filozofii górskiej wspinaczki, która wydaje sie być jedyną właściwą. (osobiście, dla mnie) wojtek kurtyka to osoba w pełni inspirująca i będąca autorytetem w swoim podejściu do gór.

[Lise Mayne · Rating 4 out of 5]

I was so surprised to like this book. The author, Bernadette McDonald, is such an excellent writer that she actually engaged me in learning why people like to climb mountains, a pursuit I have never understood. I loved the way she explained Voytek's journey into discovering his own deeper motivations for climbing and his struggles against his own ego. The interaction with other climbers and their interdependence was an aspect of the sport I had never considered. I began to appreciate the physical, mental and spiritual endurance required to ascend a mountain, and how the challenge becomes addictive. I still find it an ego-driven way to spend one's time and life-energy, but I'm more impressed now by the skill, courage and stamina required. I admire Voytek's desire to overcome the egotistical nature of the sport and instead focus on the spiritual enlightenment to be gained from pushing oneself to the highest level against the forces of nature and the threat of death at every moment. I know I don't have that kind of courage. I do agree with other reviewers that more information on the climbing techniques would have been helpful. Because I didn't understand those aspects, I skimmed. But that's okay. I learned something, and I know I won't forget this book. That's what matters.

[Łukasz Zieliński · Rating 4 out of 5]

Mimo, że nie gustuję w tego typu biografiach, a tematyka himalaistów jest mi obca, skusiłem się na tę pozycję. I nie żałuję. Choć dalej ciężko mi zrozumieć, dlaczego ludzie tacy jak Kurtyka robią to, co robią (nie rozumiem, ale podziwiam), ich życie z całą pewnością jest materiałem na ciekawą książkę. I tak jest w tym przypadku. Historie kolejnych wypraw, od pomysłu, gromadzenia funduszy, po zdobycie szczytu - wszystko opowiedziane w sposób na tyle interesujący, żeby laik mojego pokroju miał z lektury frajdę. Polecam każdemu - można spróbować spojrzeć na życie z kompletnie innej (wciąż dla mnie abstrakcyjnej) perspektywy.

[Gregory · Rating 4 out of 5]

Akcja promocyjna na stacjach BP sprawiła, że audiobook trafił do mojego samochodu i cieszę się, bo bardzo mi się podobało.

Nigdy nie miałem kontaktu z opowieściami o chodzeniu po górach. Nie rozumiem tej pasji, ale dzięki przesłuchaniu tej książki jestem bliżej zrozumienia.

Główny bohater wydaje mi się bardzo ciekawy, a jego filozoficzne przemyślenia są mi bliskie. Pomysł spełnienia człowieka w kreatywności brzmi sensownie.

Ja laik w temacie mogę z czystym sumieniem polecić innym laikom, zacna lektura wakacyjna.

[Piotr Karaś · Rating 4 out of 5]

Interesująca książka. Przyjemnie się czytało. Najbardziej podobały mi się historie wspinaczek wysokogórskich w Himalajach i Karakorum, gdzie bohater dokonuje rzeczy niebywałych, zdecydowanie na granicy swoich fizycznych możliwości, 72 godziny bez jedzenia, w śniegu, śpiąc pod gołym niebem, gdzieś tam wysoko prawie pod szczytem. Kiedy czytałem o takich doświadczeniach, zdolności alpinistów do przetrwania w ekstremalnych warunkach, to dostawałem nowych sił do zmagania się ze swoimi codziennymi wyzwaniami.

[Krysia o książkach · Rating 5 out of 5]

Nie mam się do czego doczepić. Solidna, rzetelna biografia wzbogacona o prywatne zapiski Kurtyki. W środku są zdjęcia.

Nie jechała na emocjach tylko na faktach, a przy okazji te emocje się ujawianiały - uważam to za duży plus. Mniej tu sensacyjności na rzecz skrupulatności i rzetelności.

Jedyne co to nie będzie to dobra pozycja na początek z literaturą górską. Gradka dla kogoś kto mniej więcej kojarzy polską scenę wspinaczy lat 70. i 80.

[Beti · Rating 4 out of 5]

Książka wpisuje się - niestety - w nową manierę pisania książek na podstawie innych książek. Mam wrażenie, że niewiele treści wynika z bezpośredniej rozmowy z bohaterem - a on przecież żyje!
Bohater wybrany na 5 z plusem, dobra synteza dokonań Wojtka Kurtyki - na zboczach ośmiotysięczników i w skałach, dokonań w himalaizmie i klasycznej wspinaczce.