Pamiętnik z getta w Krakowie

by Halina Nelken

Halina Nelken w momencie utworzenia przez okupanta krakowskiej „dzielnicy zamkniętej” miała 17 lat. W swym pamiętniku dzień po dniu zapisała historię getta oraz swoje uczucia i przeżycia z tamtego czasu. Idąc śladami Haliny, odkrywamy domy, w których mieszkała, i inne ważne miejsca związane z opisywaną przez nią historią. Z przedmowy: Jeśli młody autor czy autorka pamiętnika jest osobą inteligentną, wrażliwą, a przy tym odznacza się umiejętnością opisywania tego co widzi i tego co czuje (nazwijmy to talentem literackim), to jej zeszyt osobistych przeżyć staje się bezcennym świadectwem epoki, miejsca wydarzeń - życia w pewnym kręgu, życia jednej warstwy społeczeństwa, zmian spowodowanych wydarzeniami historycznymi. Ta absolutnie szczera, nieraz naiwna rozmowa Haliny z jej dziennikiem uzupełniona została zwięzłymi zresztą uwagami - spojrzeniem wstecz - dopisanymi w latach osiemdziesiątych w Cambridge, USA. Dziennik Haliny Nelken wzbogaca literaturę pamiętnikarską z okresu okupacji o cenny,rzadkiej jakości dokument, który pozwoli czytelnikowi tej literatury i historykowi tamtych czasów lepiej zrozumieć psychiczną sytuację człowieka zamkniętego w getcie, poprzez globalną autoanalizę duszy i przeżyć młodej dziewczyny.

źródło opisu: tezeusz.pl

Genres: History, Nonfiction, Audiobook, Holocaust

384 pages, Unknown Binding

First published January 1, 1987

Reviews

[Czytam Sercem]

Jestem ogromnie wdzięczna za ponowne udostępnienie tej pozycji polskiemu czytelnikowi. Przez lata polowałam na nią na aukcjach internetowych, a rosnąca cena tylko podsycała moją ciekawość. Teraz wiem jedno: warto było czekać, nigdy nie zapomnę tej książki, podobnie jak przesłania pani Haliny, która mimo doznanych krzywd pragnęła zachować wiarę w dobro człowieka i nie karmić się nienawiścią.

[Aleksandra Szranko]

70% książki jest infantylne i pretensjonalne. Prawo wieku nastoletniego, ale czy to było wydane tuż po wojnie, by nie można było tego zredagować do czegoś sensowniejszego?

[L.L.]

Książka składa się z opisu życia przed wojną, losów wojennych, w tym największa część z pobytu w getcie, oraz tułaczki po obozach, które przeżyła autorka z matką. Mnie się zwłaszcza podobała pierwsza część - ciekawie jest czytać o ich życiu przed wojną, ale też to pokazuje tragedię tego ile im odebrano... i, tak, powiem to: ile nam, Polakom odebrano pozbawiając tej kultury żydowskiej... Takie mam przemyślenie.
Ogólnie pamiętnik, jak to pamiętnik nastolatki, bywa infantylny i owszem - znaczna część treści jest w sumie dosyć przyziemna, gdzie iść, co czuję dzisiaj, kto kogo lubi itp. ale to czyni go bardziej ludzkim. Albo cierpienie autorki, kiedy trafiała na stanowiska, które zupełnie jej nie odpowiadały - niby wojna, niby trzeba... a jednak ciężko to znieść - mogę się zidentyfikować ;)
Książka mi się podobała (to chyba nie jest właściwe słowo, ale no - wiadomo o co chodzi), uważam że to wartościowe świadectwo, ale trzeba się uzbroić w tolerancję dla "nastoletnich" i niekoniecznie związanych z wojną treści.

Na koniec kilka cytatów, mniej lub bardziej znaczących ale wszystkie prawdziwe:

"Tylko głupcy myślą, że od żydów lepsi, że im ujdzie. Zabiorą się do Polaków, a jakże. W jednym szeregu stoimy panie Nelken i jednego mamy wroga."

"A gdy ci złości ludzkiej dokuczy potęga, wnieś ducha tak wysoko, gdzie złość już nie sięga."

"Każda wojna kiedyś się kończy i ludzie jakoś istnieją."

"Dlaczego właśnie w stosunku do tych, których najbardziej kocham, tak trudno okazać czułość na co dzień?"

(słuchana: 5-6.11.2025)
5-/5 [7/10]

[Bethanyweed]

This is part diary, part memoir of a Polish Jewish woman who survived the ghettos and concentration camps of the Holocaust. I personally prefer the diary parts of it. It feels a little unfinished to me, as throughout it, she hints to a huge drama in her family and it's clear that she has bitter feelings toward her sister-in-law, that she pretty openly talks about, but then never says what happened. I'm not saying I want her to air her family's dirty laundry, but either be a total saint (which is how I think she'd like to be perceived) and leave it out all together, or just say what it is.