Een fragiele roman over eenzaamheid en liefde. Lander is een late twintiger en in denktijd. Verzonken in gedachten loopt hij van zijn bed naar café Bertrand, naar zijn grootmoeder en weer terug. Met elke kassei die hij verslindt, snuift hij de wereld in zich op. Alles om maar niet te hoeven stilstaan bij het grote verdriet in zijn leven. En hij gaat naar Saskia, zijn therapeute. Zij moet hem uit de beklemmende cocon van zijn eigen hoofd zien te krijgen. Maar wat Saskia daar ontdekt, laat haar niet meer los.
Siel Verhanneman (°1989) is schrijver en dichter. In januari 2022 publiceerde ze haar derde dichtbundel 'Wat nu met het licht dat binnenvalt' bij de Arbeiderspers. Met haar instinctieve poëziedebuut 'Als ik stil ben heb ik een bos in mijn hoofd' (2016) maakte ze angst, verdriet en rouw wijd bespreekbaar. In 2019 verscheen haar debuutroman 'Of iedereen gaat dood' bij uitgeverij Angèle. De roman kreeg 3 sterren in Focus Knack en 4 bollen in NRC. In 2020 werd Siel Verhanneman opgenomen in 'Nu' als één van de tien meest interessante jonge dichters van het moment. Werk van haar verscheen in Deus Ex Machina, 'De afstand', 'Een wonderprachtig dier' en 'Watou 2020', een bloemlezing samengesteld door Peter Verhelst.
Over 'Wat nu met het licht dat binnenvalt', verschenen bij de Arbeiderspers
"Hoe schokkend zijn deze gedichten, hoe ongewoon direct. Dit is poëzie omdat elk gedicht zoekt naar wat nooit uit te spreken is en vindt wat er niet meer is." - Peter Verhelst over 'Wat nu met het licht dat binnenvalt', verschenen bij de Arbeiderspers
"Verhanneman legt de taal over het gapende gemis" - - Trouw
"Verhanneman wikkelt haar bundel evenwichtig af, maakt het verdriet van een jonge vrouw die zoekt naar vastigheid inzichtelijk." - Poëziekrant
In één keer uitgelezen! Ik ben altijd wat mini-sceptisch als jonge mensen tegenwoordig een boek uitbrengen want ‘iedereen maakt boeken vandaag de dag’, maar dit is écht goed. Na een tijd vergeet je ook helemaal dat de schrijfster nog zo jong is. Goed verhaal, goeie vertelling, prachtige metaforen, meeslepend. Aanrader! (Ik wil stiekem ook een film want in mijn hoofd is het echt een goeie film)
Wat een prachtig boek. Een klein verhaal, puur en eerlijk. Over Lander, die zijn vader verloren is en al van kleins af aan aan een dwangstoornis lijdt. Als hij bepaalde handelingen niet uitvoert gaat iedereen dood. In eerste instantie leren we Lander kennen via zijn therapeute Saskia, pas later in het verhaal krijgt hij zijn eigen stem. Ik had een heel andere relatie tussen Saskia en Lander in mijn hoofd (en een heel andere wending van het verhaal), dus ik was meer dan aangenaam verrast. Een verhaal als dit las ik nog niet eerder.
In Of iedereen gaat dood bedient Siel Verhanneman de lezer met de prachtigste metaforen, bijzonder mooie zinnen en een enorme dosis originaliteit. Aan het einde heb ik toch ook een beetje gehuild - maar dat is misschien niet gek bij een boek waarin de dood zo voelbaar is.
"Ze werden samen wakker. Ze gingen samen slapen. Hij werd vacuüm rond haar getrokken en het maakte haar niks uit waar ze waren. Mensen zeggen dat het 'in het begin allemaal zo nieuw voelt', maar dit bleef duren. Dit. Hoe ze samen lachten, hoe ze zwegen. De liefde bleef in zijn verpakking."
Lander is eind twintig en gaat gebukt onder een groot verdriet. In de periode die daarop volgt ontwikkelt hij een dagelijkse routine om de pijn het hoofd te kunnen bieden. Lander gaat naar café Bertrand, naar zijn grootmoeder en naar zijn therapeute Saskia. Echter worstelt Saskia zelf ook met iets wat ze voor zichzelf niet onder woorden kan brengen. Voorlopig besluit ze dat 'iets' nog veilig verborgen te houden in haar binnenwereld. Totdat ze een ontdekking doet die haar niet meer loslaat.
"IK VOEL JOUW DETAILS NIET MEER [...] [...] IK BEN HIER NIET GRAAG WAAROM BEN IK HIER [...] [...] Ik blijf stijf en stil op mijn bed zitten OF ER GAAT ERGENS IEMAND DOOD." (p. 88-90)
'Of iedereen gaat dood' is een verstillend mooi en fragiel debuut over eenzaamheid, verlangen, rouw en de wens om gezien te worden en echt te mogen zijn. Het verhaal is klein en kwetsbaar, maar weet door het rakende taalgebruik van Siel Verhanneman diep door te dringen tot je eigen binnenwereld. Herkenbaar en confronterend. Ik werd geraakt en las woorden waarvan ik niet wist dat ik ze op dit moment zo nodig had. Loved it! 💙✨
Na gedichten waagt Siel Verhanneman zich met Of iedereen gaat dood voor het eerst aan een roman. Ze beschrijft de problematische relatie die een therapeute krijgt met een cliënt, en -zoals elke psycholoog weet- is dat natuurlijk een serieus geval van tegenoverdracht waarbij problemen uit haar eigen leven een vertaling krijgen in haar verhouding tot waarmee de cliënt komt. Voor iemand als ik, die het vak toch wel vrij goed ken, klinkt het allemaal net ietsje ongeloofwaardig omdat ik voortdurend dacht "zo ver zou niemand het toch laten komen" (en al zeker niet de therapeut waarbij ze in supervisie gaat), maar als basis voor een roman is het natuurlijk een heel interessant onderwerp dat Siel ook goed uitwerkt. En daarmee weet ze haar prozadebuut meteen op de radar te krijgen en eerlijk gezegd, ik kijk nog meer dan naar toekomstige gedichten, uit naar een volgende roman van deze Kortrijkse.
Altijd als ik een boek of gedicht van Siel lees, heb ik het gevoel dat ze een gangetje in mijn hoofd heeft gegraven, zware keuzes gemaakt heeft in het links en rechts gaat en uiteindelijk uitkomt bij de knopjes die ik zelf ook zou indrukken. Ik word sneller verliefd op zinnen dan op eender wat, maar deze zinnen waren meer dan gewone zinnen. Alsof er een extra laagje poeder op lag, dat alleen in mijn neus kan kriebelen, waardoor ik zachtjes moet lachen of bijna zachtjes moet huilen. ‘t Is echt niet goed te beschrijven hoe iemand zoveel kan laten voelen in een boek van 200 pagina’s. Dus je kan het best gewoon vastnemen en meevoelen met de rest. 💙
Na 2 dichtbundels schreef Siel nu ook een roman. Als fan van het eerste uur (ik heb haar eerste bundel zelfs gekocht voor ze een uitgever had) kon ik niet wachten om dit boek te lezen.
Of iedereen gaat dood gaat over Saskia, therapeute en Lander, een cliënt van haar. Maar het gaat ook over de vader van Lander en misschien wel over de vader van Saskia. Het gaat ook over liefde, liefde die er is, die er niets is, die voorbij is, niet echt is maar ergens toch weer wel. Over verlangen, eenzaamheid, alleen zijn en toch niet. Over twijfelen, bang zijn, zeker weten al is het niet waar. Over verlies dat kraters slaat waar men bruggen zou kunnen bouwen. Over pijn die er is, die woekert en niet gezien wordt, door anderen en door jezelf. Over magisch denken en jezelf proberen helpen. Of toch niet.
Tussen Saskia en Lander groeit er iets maar het bloeit niet, het escaleert.
Hoe beleeft een therapeut therapie? Hoe was het voor Siel om naast Saskia ook Lander te zijn, in dit boek? Schrijven is een vorm van therapie, lezen ook.
Of iedereen gaat dood is een donker boek, een zwaar boek, enkel opgelicht door de frisse taal van Siel. Het is een ambitieus boek, moedig en origineel.
Toch lees ik liever haar poëzie, maar dat heb ik bij Marieke Lucas Rijneveld ook, dus dat zal een afwijking van mij zijn.
Ik ben nog steeds aan het twijfelen of ik dit boek nu goed of slecht vond. De titel spreekt me niet bepaald aan en de setting van het verhaal is nogal cliché, een jongen die zijn vader verloren is, een psychologe die een slechte band heeft met haar ouders, therapie...
Maar om een of andere reden ben ik toch blijven doorlezen en blijft het verhaal toch op een vreemde en mysterieuze wijze hangen.
Een heel bijzondere plottwist zorgde voor dat bevreemdende gevoel het poëtische taalgebruik creëerde die mysterieuze zweem.
Maar de achtergrondverhalen van de personages en het einde van het verhaal, lieten me koud.
Ik werd niet warm of koud van dit boek. Jammer, want ik snap het idee. Maar de personages deden het niet voor mij. En laat dit net een boek zijn waarbij je eigenlijk warm of koud moet worden van die personages...
(3,7) 'Leven is ook maar leven.' Het leek me eerst een beetje een simpel boek, maar Verhanneman heeft mijn verwachting overtroffen. Eerlijk, puur, verrassend. Noodzakelijke schets over ons hoofd en hoe het soms werkt.
Almost as obsessively read this one as the characters obsessed over dead fathers. Great insight into the psyche of a person dealing with obsession and compulsions and brutal honesty about a therapist being just as human as their conversation partners.
Mooi geschreven, maar de karakters konden mij niet echt vastgrijpen. Misschien heb ik er iets te lang over gedaan en had ik het verhaal in een keer moeten lezen. Of misschien lagen de persoonlijkheden te ver van mij?