What do you think?
Rate this book
Monsieur Hawarden
Weemoedig verhaal, spelend tegen de achtergrond van de crisisjaren in het Eifelgebied, over een als man verklede vrouw die zich na een ongelukkige liefde terugtrekt in een landhuis, haar dagen vullend met wandelingen en terugblikken op haar mislukte leven.
- GenresBelgian
47 pages, Hardcover
First published January 1, 1935
About the author
Filip de Pillecyn
33 books2 followersFilip De Pillecyn was een Vlaamse schrijver.
Filip De Pillecyn in de Nederlandstalige Wikipedia
Filip De Pillecyn in de Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren
Filip De Pillecyn bij "Schrijversgewijs"
Filip De Pillecyn was a Flemish writer.
Filip De Pillecyn in the English Wikipedia
Filip De Pillecyn in de Nederlandstalige Wikipedia
Filip De Pillecyn in de Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren
Filip De Pillecyn bij "Schrijversgewijs"
Filip De Pillecyn was a Flemish writer.
Filip De Pillecyn in the English Wikipedia
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 21 of 21 reviews
February 20, 2025
De novelle zelf geef ik 5 sterren.
Het voorwoord van Tom Lanoye is interessant, maar ik vind dat je best zo weinig mogelijk weet over het privéleven van een schrijver.
En het derde deel van dit boek? Al dat gegraaf naar de echte monsieur Hawarden! Wat kan het mij schelen dat de echte monsieur Hawarden een jongensachtig meisje was en dat ze kattenkwaad uithaalde in het internaat, waar ze toevallig George Sand ontmoette, van wie slecht geschreven dagboekjes bewaard zijn gebleven?
De laatste 100 bladzijden heb ik maar zo gelaten. Monsieur Hawarden moet voor mij een romanpersonage blijven, ... zoals de auteur het bedoeld heeft. Hij wou juist NIET het echte verhaal vertellen!
Maar, de novelle, dus.
In tegenstelling tot sommige lezers die het 1 armzalig sterretje gaven, vind ik het heerlijk proza. Prachtige beschrijvingen.
"Monsieur Hawarden stapt langzaam door de lente. Hij gaat naar Ligneuville en voor de eerste maal sedert zijn aankomst ziet hij hoe schoon het dal is waardoor de Amel trekt. Hij gaat behoedzaam en bevreemd rondziend zoals iemand die uit een lange ziekte is opgestaan en opnieuw het leven ontdekt. Het schemerend jonge groen is nog killig aan de bomen maar de hagen zijn reeds hevige vlekken van vranke groeite. ...
De zon is zichtbaar geworden, zeer zacht in de nevel. Monsieur Hawarden sluit zijn ogen en blijft staan. Een verre warmte rust op zijn gelaat en als hij zijn ogen opent zijn ze schemerachtig alsof tranen werden ingehouden."
En dan het moment waarop HIJ plotseling ZIJ wordt:
"En nu kleedt monsieur Hawarden zich uit. Hij trekt zijn mannenkleren uit. En het zacht-linnen hemd rukt hij open.
Haar borsten schijnen te leven in de magere handen. En weldra glijden de kleren over haar schouder, over de gebogen lijn van de heupen. Laag uitgesneden is de rug in het kleed. De rug is week en trots."
In dit verhaal wordt veel gesuggereerd en aan de verbeelding van de lezer overgelaten.
Er staat heel wat tussen de regels.
Ik las deze novelle voor de tweede keer, misschien aandachtiger dan de 1e keer, en vond hem nu nog mooier dan toen.
Het voorwoord van Tom Lanoye is interessant, maar ik vind dat je best zo weinig mogelijk weet over het privéleven van een schrijver.
En het derde deel van dit boek? Al dat gegraaf naar de echte monsieur Hawarden! Wat kan het mij schelen dat de echte monsieur Hawarden een jongensachtig meisje was en dat ze kattenkwaad uithaalde in het internaat, waar ze toevallig George Sand ontmoette, van wie slecht geschreven dagboekjes bewaard zijn gebleven?
De laatste 100 bladzijden heb ik maar zo gelaten. Monsieur Hawarden moet voor mij een romanpersonage blijven, ... zoals de auteur het bedoeld heeft. Hij wou juist NIET het echte verhaal vertellen!
Maar, de novelle, dus.
In tegenstelling tot sommige lezers die het 1 armzalig sterretje gaven, vind ik het heerlijk proza. Prachtige beschrijvingen.
"Monsieur Hawarden stapt langzaam door de lente. Hij gaat naar Ligneuville en voor de eerste maal sedert zijn aankomst ziet hij hoe schoon het dal is waardoor de Amel trekt. Hij gaat behoedzaam en bevreemd rondziend zoals iemand die uit een lange ziekte is opgestaan en opnieuw het leven ontdekt. Het schemerend jonge groen is nog killig aan de bomen maar de hagen zijn reeds hevige vlekken van vranke groeite. ...
De zon is zichtbaar geworden, zeer zacht in de nevel. Monsieur Hawarden sluit zijn ogen en blijft staan. Een verre warmte rust op zijn gelaat en als hij zijn ogen opent zijn ze schemerachtig alsof tranen werden ingehouden."
En dan het moment waarop HIJ plotseling ZIJ wordt:
"En nu kleedt monsieur Hawarden zich uit. Hij trekt zijn mannenkleren uit. En het zacht-linnen hemd rukt hij open.
Haar borsten schijnen te leven in de magere handen. En weldra glijden de kleren over haar schouder, over de gebogen lijn van de heupen. Laag uitgesneden is de rug in het kleed. De rug is week en trots."
In dit verhaal wordt veel gesuggereerd en aan de verbeelding van de lezer overgelaten.
Er staat heel wat tussen de regels.
Ik las deze novelle voor de tweede keer, misschien aandachtiger dan de 1e keer, en vond hem nu nog mooier dan toen.
May 24, 2025
De heruitgave van 2024 door de fijne literaire uitgeverij Tzara bevat niet alleen De Pillecyns novelle uit 1933, maar ook een uitgebreide inleiding van Tom Lanoye en een onderzoeksverslag van Annick Lesage over de historische figuur achter het verhaal. De novelle bevat ook illustraties van Reinhart Croon. De meeste lezers van de leesclub waarmee ik dit boek besprak, hadden dan ook deze uitgave gelezen, een enkeling was erin geslaagd een bijna oorspronkelijke uitgave te bemachtigen en iemand anders had dan weer beroep gedaan op de DBNL (Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren).
De inleiding van Tom Lanoye gaat over de gekende en controversiële levenswandel van de auteur. Filip De Pillecyn (1891-1962) was namelijk een nazicollaborateur: hij zette zich in voor een Vlaamse Kultuurkamer, was redactielid van een Duitsgezind blad en spoorde jongeren aan om naar het oostfront te gaan. Na de oorlog werd hij zwaar bestraft maar zwoer hij zijn verleden nooit af. Lanoye gaat, zeker sinds hij zich zijn laatste roman De draaischijf er nog meer in verdiept heeft, te keer tegen die collaboratie. Toch breekt hij een lans om het werk van De Pillecyn nog steeds te lezen, niet het minst omdat zijn werk in feite maar heel weinig nationalistische propaganda bevatte. Ik mag het er graag mee eens zijn om boeken, en andere kunstvormen, op hun merites te waarderen, dus waarom deze korte novelle niet?
Ook kijkt hij naar deze novelle "Monsieur Hawarden" als was het de eerste “genderfluïde, misschien zelfs non-binaire novelle in de Vlaamse Letteren”. Daar zijn we het dan misschien niet zo zeer over eens, waarover later meer.
Een mysterieuze figuur genaamd Monsieur Hawarden betrekt een huisje in de Hoge Venen, dichtbij Malmédy, vandaag de Belgische Oostkantons, maar correct in de novelle verwezen als naar een klein Pruisisch dorp aangezien we in de tijd van vóór de Eerste Wereldoorlog zitten, en dit dan nog helemaal geen Belgisch gebied is. De beschrijvingen van De Pillecyn zijn dromerig, atmosferisch, en vooral erg suggestief voor de setting van het verhaal dan wat er echt zwart op wit wordt gezet. Hawarden die zich teruggetrokken heeft uit zijn vorige leven, wandelt dagelijks in de omliggende bossen met zijn elegante stadskledij, en zal steeds een vreemde eend in de bijt zijn in het dorp. De tiener Alex is gefascineerd door hem, en hij voelt zich vereerd dat hij deze monsieur telkens mag vergezellen en hem in het dorp en de omgeving mag gidsen.
De taal en de stijl van de auteur doen zeker denken aan een boek van een tijdsgenoot van hem dat ik al las: “Elias of het gevecht met de nachtegalen” van Maurice Guilliams. Een diepe melancholische stijl maakt zich meester van de bladzijden. Geleidelijk wordt duidelijk dat Monsieur Hawarden eigenlijk een vrouw is die als man leeft. De Pillecyn suggereert dat zij deze keuze maakte na een gebroken hart. Onze leesclub suggereert zelfs dat er nog een spectaculairder verhaal kan achter zitten, onopzettelijke doodslag misschien zelfs, als wraak op een man die Mary geslagen of misbruikt zou hebben, of gewoon weggelopen uit een ongelukkig huwelijk. Aangezien dit nooit helemaal duidelijk wordt, kan de fantasie daarover alle kanten op gaan.
Of monsieur Hawarden, geboren als de Engelse Mary Gillibrand, genderfluïde is, of echt als ideaal heeft een man te willen zijn, zit volgens mij niet in het verhaal. Zeker is dat Mary als vrouw nog een sterk verlangen in zich voelt, en zich als vrouw nog steeds geliefd wil voelen. Maar met haar verleden duikt ze onder en doet ze zich als man voor om voor zichzelf in te kunnen staan, en onafhankelijk te kunnen leven. Ze wil zich niet meer aan de normen van die tijd voor vrouwen conformeren kortom. In de geschiedenis zijn er nog wel meer voorbeelden van te vinden.
Zoals bijvoorbeeld ook George Sand, geboren als Amantine Aurore Lucile Dupin, een Franse schrijfster en feministe, en onder haar mannelijk schrijverspseudoniem bekend werd, en met wie de historische Mary, zo blijkt uit het historische onderzoek van Annick Lesage, goed bevriend raakte toen ze beiden op hetzelfde internaat in Parijs onderwijs kregen.
Annick Lesage is inderdaad op zoek gegaan naar wie de echte Monsieur Hawarden was: Mary/Mériora Gillibrand. In haar jeugd was ze eerder een kwajongen, waarvan ze op haar internaat zo veel mogelijk moest genezen. Haar onderzoek is niet zo zeer literair dan wel historisch waardoor we als lezer met heel wat feiten overspoeld worden. Dit brengt ook een groot verschil aan het licht, tussen wie Gillibrand echt was, een ontembare, intelligente vrouw uit de Engelse hogere klassen die bevriend raakte met George Sand, en het in isolatie levende personage dat De Pillecyn van haar heeft gemaakt. Lesage maakt haar onderzoek erg spannend. Als een detective graaft ze zo diep mogelijk en probeert ze zoveel mogelijk over Mary Gillibrand oftewel onze Monsieur Hawarden te weten te komen. Maar hoe hard Lesage ook probeert, haar werkelijke motieven om als man te leven blijven natuurlijk als een mysterie in de lucht hangen en geven aanleiding tot nieuwe verhalen over deze fascinerende figuur. Zowel Lanoye als de leesclubleden gaven een mooi rijtje (LGBTQI+) auteurs op die met deze premisse aan de slag zouden kunnen. Ik denk hierbij zelf ook aan enkele namen, en wie weet wie dit leest, ook wel aan een aantal.
Filip De Pillecyn liet zich ten slotte zelf inspireren door een Franse novelle die al bestond over deze figuur, geschreven door de Waalse auteur Henri Pierre Faffin, gebaseerd op ware feiten, en waarvoor hij de vraag had gekregen die te vertalen. Daar hield hij zich niet aan, en hij maakte gewoon zijn eigen gefictionaliseerde versie . En dan regisseerde (de mij onbekende) Harry Kumel in 1968 ook nog een film gebaseerd op dit verhaal (met een zekere Ellen Vogel in de hoofdrol, mij ook onbekend). De novelle op zichzelf raakte meerdere snaren, de schrijfstijl is prachtig, en de relatie tussen monsieur Hawarden en Alex wordt erg knap weergegeven. Het is de moeite om dit werkje tot tweemaal toe te lezen en er je helemaal in te verdiepen.
De inleiding van Tom Lanoye gaat over de gekende en controversiële levenswandel van de auteur. Filip De Pillecyn (1891-1962) was namelijk een nazicollaborateur: hij zette zich in voor een Vlaamse Kultuurkamer, was redactielid van een Duitsgezind blad en spoorde jongeren aan om naar het oostfront te gaan. Na de oorlog werd hij zwaar bestraft maar zwoer hij zijn verleden nooit af. Lanoye gaat, zeker sinds hij zich zijn laatste roman De draaischijf er nog meer in verdiept heeft, te keer tegen die collaboratie. Toch breekt hij een lans om het werk van De Pillecyn nog steeds te lezen, niet het minst omdat zijn werk in feite maar heel weinig nationalistische propaganda bevatte. Ik mag het er graag mee eens zijn om boeken, en andere kunstvormen, op hun merites te waarderen, dus waarom deze korte novelle niet?
Ook kijkt hij naar deze novelle "Monsieur Hawarden" als was het de eerste “genderfluïde, misschien zelfs non-binaire novelle in de Vlaamse Letteren”. Daar zijn we het dan misschien niet zo zeer over eens, waarover later meer.
Een mysterieuze figuur genaamd Monsieur Hawarden betrekt een huisje in de Hoge Venen, dichtbij Malmédy, vandaag de Belgische Oostkantons, maar correct in de novelle verwezen als naar een klein Pruisisch dorp aangezien we in de tijd van vóór de Eerste Wereldoorlog zitten, en dit dan nog helemaal geen Belgisch gebied is. De beschrijvingen van De Pillecyn zijn dromerig, atmosferisch, en vooral erg suggestief voor de setting van het verhaal dan wat er echt zwart op wit wordt gezet. Hawarden die zich teruggetrokken heeft uit zijn vorige leven, wandelt dagelijks in de omliggende bossen met zijn elegante stadskledij, en zal steeds een vreemde eend in de bijt zijn in het dorp. De tiener Alex is gefascineerd door hem, en hij voelt zich vereerd dat hij deze monsieur telkens mag vergezellen en hem in het dorp en de omgeving mag gidsen.
De taal en de stijl van de auteur doen zeker denken aan een boek van een tijdsgenoot van hem dat ik al las: “Elias of het gevecht met de nachtegalen” van Maurice Guilliams. Een diepe melancholische stijl maakt zich meester van de bladzijden. Geleidelijk wordt duidelijk dat Monsieur Hawarden eigenlijk een vrouw is die als man leeft. De Pillecyn suggereert dat zij deze keuze maakte na een gebroken hart. Onze leesclub suggereert zelfs dat er nog een spectaculairder verhaal kan achter zitten, onopzettelijke doodslag misschien zelfs, als wraak op een man die Mary geslagen of misbruikt zou hebben, of gewoon weggelopen uit een ongelukkig huwelijk. Aangezien dit nooit helemaal duidelijk wordt, kan de fantasie daarover alle kanten op gaan.
Of monsieur Hawarden, geboren als de Engelse Mary Gillibrand, genderfluïde is, of echt als ideaal heeft een man te willen zijn, zit volgens mij niet in het verhaal. Zeker is dat Mary als vrouw nog een sterk verlangen in zich voelt, en zich als vrouw nog steeds geliefd wil voelen. Maar met haar verleden duikt ze onder en doet ze zich als man voor om voor zichzelf in te kunnen staan, en onafhankelijk te kunnen leven. Ze wil zich niet meer aan de normen van die tijd voor vrouwen conformeren kortom. In de geschiedenis zijn er nog wel meer voorbeelden van te vinden.
Zoals bijvoorbeeld ook George Sand, geboren als Amantine Aurore Lucile Dupin, een Franse schrijfster en feministe, en onder haar mannelijk schrijverspseudoniem bekend werd, en met wie de historische Mary, zo blijkt uit het historische onderzoek van Annick Lesage, goed bevriend raakte toen ze beiden op hetzelfde internaat in Parijs onderwijs kregen.
Annick Lesage is inderdaad op zoek gegaan naar wie de echte Monsieur Hawarden was: Mary/Mériora Gillibrand. In haar jeugd was ze eerder een kwajongen, waarvan ze op haar internaat zo veel mogelijk moest genezen. Haar onderzoek is niet zo zeer literair dan wel historisch waardoor we als lezer met heel wat feiten overspoeld worden. Dit brengt ook een groot verschil aan het licht, tussen wie Gillibrand echt was, een ontembare, intelligente vrouw uit de Engelse hogere klassen die bevriend raakte met George Sand, en het in isolatie levende personage dat De Pillecyn van haar heeft gemaakt. Lesage maakt haar onderzoek erg spannend. Als een detective graaft ze zo diep mogelijk en probeert ze zoveel mogelijk over Mary Gillibrand oftewel onze Monsieur Hawarden te weten te komen. Maar hoe hard Lesage ook probeert, haar werkelijke motieven om als man te leven blijven natuurlijk als een mysterie in de lucht hangen en geven aanleiding tot nieuwe verhalen over deze fascinerende figuur. Zowel Lanoye als de leesclubleden gaven een mooi rijtje (LGBTQI+) auteurs op die met deze premisse aan de slag zouden kunnen. Ik denk hierbij zelf ook aan enkele namen, en wie weet wie dit leest, ook wel aan een aantal.
Filip De Pillecyn liet zich ten slotte zelf inspireren door een Franse novelle die al bestond over deze figuur, geschreven door de Waalse auteur Henri Pierre Faffin, gebaseerd op ware feiten, en waarvoor hij de vraag had gekregen die te vertalen. Daar hield hij zich niet aan, en hij maakte gewoon zijn eigen gefictionaliseerde versie . En dan regisseerde (de mij onbekende) Harry Kumel in 1968 ook nog een film gebaseerd op dit verhaal (met een zekere Ellen Vogel in de hoofdrol, mij ook onbekend). De novelle op zichzelf raakte meerdere snaren, de schrijfstijl is prachtig, en de relatie tussen monsieur Hawarden en Alex wordt erg knap weergegeven. Het is de moeite om dit werkje tot tweemaal toe te lezen en er je helemaal in te verdiepen.
December 6, 2024
Monsieur Hawarden (1935) van Flip De Pillecyn is een psychologisch getinte roman die draait om een mysterieuze figuur: Monsieur Hawarden, een mannelijke verschijning met een geheimzinnig verleden. Het verhaal speelt zich af in de negentiende eeuw in de Ardennen en schetst een wereld vol eenzaamheid, schuld en mysterie. De lezer ontdekt al snel dat Monsieur Hawarden eigenlijk een vrouw is, die zich als man vermomt om een tragisch verleden te ontvluchten. Zij heeft een moord gepleegd uit passie en leeft in zelfgekozen ballingschap, gevangen in schuld en herinnering. De roman exploreert thema’s als gender, identiteit en de kloof tussen schijn en werkelijkheid. De Pillecyns poëtische taal en sfeervolle beschrijvingen versterken de beklemmende sfeer van het verhaal.
De Pillecyn baseerde zijn roman op een waargebeurd verhaal dat hij vernam. De complexe innerlijke strijd van Monsieur Hawarden weerspiegelt bredere maatschappelijke spanningen rondom identiteit en acceptatie. De roman is meer dan een spannend verhaal; het is een psychologische zoektocht naar wie we zijn en hoe het verleden ons blijft achtervolgen.
Dubbelzinnigheid van Flip De Pillecyn
Tom Lanoye beschrijft Flip De Pillecyn in het voorwoord van de roman als een dubbelzinnig figuur. Enerzijds was De Pillecyn een getalenteerd schrijver met een scherp oog voor menselijke emoties, anderzijds was hij politiek beladen door zijn collaboratie met de nazi’s tijdens de Tweede Wereldoorlog. Lanoye benadrukt de spanning tussen De Pillecyns literaire verdiensten en zijn dubieuze morele keuzes. Deze tegenstrijdigheid roept vragen op over de scheiding tussen kunst en de kunstenaar. Het blijft een uitdaging om zijn werk los te zien van zijn controversiële politieke verleden.
Onderzoek van Annick Lesage
Annick Lesage voerde onderzoek naar de historische achtergrond van het verhaal van Monsieur Hawarden. Zij ontdekte dat de figuur van Monsieur Hawarden gebaseerd is op het leven van een Brits-Franse vrouw. Deze vrouw had inderdaad een tragisch verleden, waarin passie, schuld en vlucht een grote rol speelden. Lesages onderzoek bracht meer details aan het licht over de echte gebeurtenissen en hoe die de roman hebben beïnvloed. Door haar werk kreeg de roman een extra laag: het werd niet alleen een literaire fictie, maar ook een venster op een waargebeurd drama.
De Pillecyn baseerde zijn roman op een waargebeurd verhaal dat hij vernam. De complexe innerlijke strijd van Monsieur Hawarden weerspiegelt bredere maatschappelijke spanningen rondom identiteit en acceptatie. De roman is meer dan een spannend verhaal; het is een psychologische zoektocht naar wie we zijn en hoe het verleden ons blijft achtervolgen.
Dubbelzinnigheid van Flip De Pillecyn
Tom Lanoye beschrijft Flip De Pillecyn in het voorwoord van de roman als een dubbelzinnig figuur. Enerzijds was De Pillecyn een getalenteerd schrijver met een scherp oog voor menselijke emoties, anderzijds was hij politiek beladen door zijn collaboratie met de nazi’s tijdens de Tweede Wereldoorlog. Lanoye benadrukt de spanning tussen De Pillecyns literaire verdiensten en zijn dubieuze morele keuzes. Deze tegenstrijdigheid roept vragen op over de scheiding tussen kunst en de kunstenaar. Het blijft een uitdaging om zijn werk los te zien van zijn controversiële politieke verleden.
Onderzoek van Annick Lesage
Annick Lesage voerde onderzoek naar de historische achtergrond van het verhaal van Monsieur Hawarden. Zij ontdekte dat de figuur van Monsieur Hawarden gebaseerd is op het leven van een Brits-Franse vrouw. Deze vrouw had inderdaad een tragisch verleden, waarin passie, schuld en vlucht een grote rol speelden. Lesages onderzoek bracht meer details aan het licht over de echte gebeurtenissen en hoe die de roman hebben beïnvloed. Door haar werk kreeg de roman een extra laag: het werd niet alleen een literaire fictie, maar ook een venster op een waargebeurd drama.
August 8, 2020
Al tientallen keren stond ik voor het graf van Monsieur Hawarden. Om de hoek begint daar een wandeling naar Thirimont die ik maak sinds mijn kindertijd. Aan je rechterkant loopt de Amel. In elke bocht denk je er Hawarden te kunnen kruisen. Recent vond ik de novelle in een derdehandszaak. Jezus Christus, wat is dat slecht geschreven troep zeg! Vreselijk verouderd, en dat voor een boek dat twee jaar jonger is dan Elsschots Kaas! Noemde Walschap de auteur werkelijk de Prins der Nederlandse Letteren? Vandaag is het sentimenteel geschmier.
March 2, 2025
Ik las de nieuwe editie van het boek met een voorwoord van Tom Lanoye en een uitgebreid onderzoek van Annick Lesage naar de achtergronden en oorsprong van de figuur Monsieur Hawarden erbij.
Het voorwoord van Lanoye is baldadig zoals bijna al zijn geschriften. De collaborateurs krijgen er serieus van langs, terecht en ook wel te verwachten natuurlijk.... Sommige houden van die stijl, ik word er vaak wat naar van. Maar goed hij prijst en prees al eerder in de media het boek Monsieur Hawarden aan, daar gaat het tenslotte om.
Het boek zelf: Monsieur Hawarden strijkt neer in het kleine Pruissische dorpje Ligneuville. Hij maakt lange wandelingen in de streek met zijn "page"Alex en doet aan goede werken... Toch verbergt hij een geheim uit zijn verleden. Waarom is hij vanuit Frankrijk in deze streek neergestreken, wat doen de koffers met dameskleren in zijn vertrekken ? Mysteries alom dus.. De Pillecyn hanteert een mooie wat melancholieke stijl die me wel kon bekoren. Opmerkelijk dat die stijl ook Lano aansprak die zelf eerder barok schrijft. Zeker nog te vermelden: De novelle is geïllustreerd met prachtige tekeningen van Reinhart Croon.
Onderzoek Lessage. Zo'n merkwaardige figuur als Monsieur Hawarden is zeker een onderzoek waard. en onderzoeken, vorsen en spitten heeft Lesage zeker gedaan. Ze weet Monsieur Hawarden( of Mary Gillibrand ) historisch te situeren en zelfs te linken aan grootheden uit de Franse literatuur. Echter spit ze te veel informatie op, ze is te uitvoerig en te omstandig en diept vaak ook minder interessante weetjes op. Zo komt het dat de gave novelle ( een vergelijking met het werk van Maurice Gilliams dringt zich op ) dreigt te verzuipen tussen het voorwoord van literaire brulboei Lanoye en het meer dan 140 bladzijden tellende mollenwerk van Annick Lesage.
Het voorwoord van Lanoye is baldadig zoals bijna al zijn geschriften. De collaborateurs krijgen er serieus van langs, terecht en ook wel te verwachten natuurlijk.... Sommige houden van die stijl, ik word er vaak wat naar van. Maar goed hij prijst en prees al eerder in de media het boek Monsieur Hawarden aan, daar gaat het tenslotte om.
Het boek zelf: Monsieur Hawarden strijkt neer in het kleine Pruissische dorpje Ligneuville. Hij maakt lange wandelingen in de streek met zijn "page"Alex en doet aan goede werken... Toch verbergt hij een geheim uit zijn verleden. Waarom is hij vanuit Frankrijk in deze streek neergestreken, wat doen de koffers met dameskleren in zijn vertrekken ? Mysteries alom dus.. De Pillecyn hanteert een mooie wat melancholieke stijl die me wel kon bekoren. Opmerkelijk dat die stijl ook Lano aansprak die zelf eerder barok schrijft. Zeker nog te vermelden: De novelle is geïllustreerd met prachtige tekeningen van Reinhart Croon.
Onderzoek Lessage. Zo'n merkwaardige figuur als Monsieur Hawarden is zeker een onderzoek waard. en onderzoeken, vorsen en spitten heeft Lesage zeker gedaan. Ze weet Monsieur Hawarden( of Mary Gillibrand ) historisch te situeren en zelfs te linken aan grootheden uit de Franse literatuur. Echter spit ze te veel informatie op, ze is te uitvoerig en te omstandig en diept vaak ook minder interessante weetjes op. Zo komt het dat de gave novelle ( een vergelijking met het werk van Maurice Gilliams dringt zich op ) dreigt te verzuipen tussen het voorwoord van literaire brulboei Lanoye en het meer dan 140 bladzijden tellende mollenwerk van Annick Lesage.
May 16, 2023
Bijna onleesbaar, veel te pathetisch. Onbegrijpelijke worsteling, echt gedateerd. Duidelijk inspiratie op Orlanda van Woolf!
February 27, 2023
Citaat : Monsieur Hawarden is duizelig. Het heimwee naar het leven dat hier tot een zichzelf herhalende foltering wordt, gloeit in de hand van de vrouw en haar onstuimige ogen.
Review : Monsieur Hawarden, in werkelijkheid een in mannenkleren vermomde Parisienne, betrekt in 1850 vier kamers in het huis van rentmeester Deschamps te Pont, in de buurt van Malmédy. Hij sluit vriendschap met het neefje van de rentmeester, de dertienjarige Alex en zijn hond Sopi. Gedrieëen maken ze eindeloze wandelingen door de streek. De buren in Pont weten wel zeker dat 'Monsieur Hawarden' een Engelse lord is, die in de eenzaamheid van de Ardennen een ongelukkige jeugd komt vergeten.
De helft van dat vermoeden klopt. De ongelukkige jeugd blijft de protagoniste onophoudelijk achtervolgen, en ze besluit voortaan als man door het leven te gaan. Een nieuwe identiteit, een nieuw begin. Monsieur Hawarden moet echter met lede ogen toezien hoe ze die strijd met de demonen uit het verleden verliest. Wanneer ze een brief uit Parijs krijgt en verneemt dat zijn moeder gestorven is, zinkt ze weg in zelfmedelijden.
Filips De Pillecyn (1891-1962) was actief lid van het VNV of Vlaams Nationaal Verbond, was een steunpilaar van de culturele collaboratie maar hij was geen nazi. Toch heeft hij met zijn collobaratie om een soeverein Vlaams vaderland in een Germaans Rijk te bekomen, zijn verdienstelijk literair werk waar Monsieur Hawarden een mooi onderdeeltje van was, op de helling gezet. De Belgisch joodse regisseur Harry Kümel verfilmde dit werk in 1967!
Review : Monsieur Hawarden, in werkelijkheid een in mannenkleren vermomde Parisienne, betrekt in 1850 vier kamers in het huis van rentmeester Deschamps te Pont, in de buurt van Malmédy. Hij sluit vriendschap met het neefje van de rentmeester, de dertienjarige Alex en zijn hond Sopi. Gedrieëen maken ze eindeloze wandelingen door de streek. De buren in Pont weten wel zeker dat 'Monsieur Hawarden' een Engelse lord is, die in de eenzaamheid van de Ardennen een ongelukkige jeugd komt vergeten.
De helft van dat vermoeden klopt. De ongelukkige jeugd blijft de protagoniste onophoudelijk achtervolgen, en ze besluit voortaan als man door het leven te gaan. Een nieuwe identiteit, een nieuw begin. Monsieur Hawarden moet echter met lede ogen toezien hoe ze die strijd met de demonen uit het verleden verliest. Wanneer ze een brief uit Parijs krijgt en verneemt dat zijn moeder gestorven is, zinkt ze weg in zelfmedelijden.
Filips De Pillecyn (1891-1962) was actief lid van het VNV of Vlaams Nationaal Verbond, was een steunpilaar van de culturele collaboratie maar hij was geen nazi. Toch heeft hij met zijn collobaratie om een soeverein Vlaams vaderland in een Germaans Rijk te bekomen, zijn verdienstelijk literair werk waar Monsieur Hawarden een mooi onderdeeltje van was, op de helling gezet. De Belgisch joodse regisseur Harry Kümel verfilmde dit werk in 1967!
May 20, 2024
Wel, ik hoop dat Tom Lanoye gelijk krijgt en dat iedereen dit boek gaat lezen. En dan bij voorkeur in deze Tzara editie, met een voorwoord van Tom Lanoye, illustraties van Reinhart Croon en een stevig dossier over de echte Monsieur Hawarden van Annick Lesage.
Het verhaal zelf is een korte novelle, een flinke veertig pagina's inclusief illustraties, uitgepuurd en tragisch. De paar reviews op Goodreads zijn overweldigend negatief, mogelijks ingegeven door een gebrek aan kennis over Monsieur Hawarden —al is die achtergrond absoluut niet noodzakelijk om het boekje op prijs te stellen. Integendeel, ik zou ten sterkste aanraden om het voorwoord pas ná de novelle te lezen, gezien Lanoye het einde weggeeft. Al doet ook die wetenschap niets af aan de appreciatie van de novelle.
Monsieur Hawarden is de interpretatie van De Pillecyn over het leven van Monsieur Hawarden, naar aanleiding van een gelijknamige biografie waarvan hem gevraagd werd die te vertalen. In één zin omschreven is deze novelle het verhaal van een Franse vrouw die zich in de buurt van Malmedy vestigt om daar als man door het leven te gaan.
De novelle wordt gevolgd door grondig onderzoek van een 150-tal bladzijden, waarin Annick Lesage op zoek gaat naar de echte Monsieur Hawarden, met onder meer een link naar George Sand. Het onderzoek is prachtig en meeslepend uitgewerkt, een absolute meerwaarde voor dit boek.
Het verhaal zelf is een korte novelle, een flinke veertig pagina's inclusief illustraties, uitgepuurd en tragisch. De paar reviews op Goodreads zijn overweldigend negatief, mogelijks ingegeven door een gebrek aan kennis over Monsieur Hawarden —al is die achtergrond absoluut niet noodzakelijk om het boekje op prijs te stellen. Integendeel, ik zou ten sterkste aanraden om het voorwoord pas ná de novelle te lezen, gezien Lanoye het einde weggeeft. Al doet ook die wetenschap niets af aan de appreciatie van de novelle.
Monsieur Hawarden is de interpretatie van De Pillecyn over het leven van Monsieur Hawarden, naar aanleiding van een gelijknamige biografie waarvan hem gevraagd werd die te vertalen. In één zin omschreven is deze novelle het verhaal van een Franse vrouw die zich in de buurt van Malmedy vestigt om daar als man door het leven te gaan.
De novelle wordt gevolgd door grondig onderzoek van een 150-tal bladzijden, waarin Annick Lesage op zoek gaat naar de echte Monsieur Hawarden, met onder meer een link naar George Sand. Het onderzoek is prachtig en meeslepend uitgewerkt, een absolute meerwaarde voor dit boek.
July 17, 2024
https://looneybooks79.blog/2024/07/17...
Monsieur Hawarden van Filip De Pillecyn is net opnieuw verschenen in deze mooie editie van uitgeverij Tzara. Maar het verhaal, dat eigenlijk een novelle is van een veertigtal bladzijden, kreeg een nieuw voorwoord van Tom Lanoye en werd vergezeld van een onderzoek, geschreven door Annick Lesage, dat het ware verhaal vertelt achter de zaak 'Hawarden', want dit kortverhaal is gebaseerd op waargebeurde feiten. En er is een onverwachte link met een andere schrijfster, George Sand!
Over het verhaal 'Monsieur Hawarden': een slank, tengere Fransman komt aan in een klein Waals dorpje nabij Malmedy, om er te genieten van de rust en vele wandelingen door de streek, vergezeld door de dertienjarige Alex die hem de weg toont. Maar Monsieur Hawarden straalt iets melancholisch uit en lijkt op de vlucht te zijn voor een huwelijk en voor een verleden waar niemand in het dorp van op de hoogte is. Tot Monsieur Hawarden zich daar definitief vestigt en na enkele jaren sterft, dan wordt op zijn sterfbed duidelijk voor zijn protégé Alex wat er echt aan de hand is: Monsieur Hawarden is eigenlijk een vrouw die zich al jaren in mannenkleren hult. Maar waarom?
Zoals reeds vermeld is dit verhaal gebaseerd op waargebeurde feiten en blijkt dat voor Filip De Pillecyn, die bekend stond als Vlaams nazicollaborateur wat op zich al bizar lijkt dat dit verhaal dan geschreven is door hem, anderen dit verhaal ook al reeds op papier zetten. Maar dat er ook een soort van geheimzinnige waas rond het verhaal en de ware toedracht hangt, tracht Annick Lesage in haar onderzoek uit te spitten. Wie was Monsieur Hawarden echt? En waarom kleedde Mary Gillibrand zich als man?
Het blijkt niet eenvoudig te zijn om over een onbekend iemand zomaar informatie te vinden maar dan blijkt wel dat er sporen te vinden zijn in de literatuur van een tijdsgenoot, George Sand, die samen met Mary G. op school zat en ze allebei als tomboy de boel op stelten konden zetten! Annick doet er ook alles aan, met de nodige achtergrondinformatie, om op zoek te gaan naar de waarheid achter het verhaal. En dat wordt dan ook een heel interessant en verhelderend tijdsbeeld te schetsen waarbij zij ons meesleurt in een tijd waar transseksualiteit en travestie nog niet zo aanvaardbaar was als nu.
Meer dan het vermelden waard zijn de prachtige tekeningen die Reinhart Croon maakte voor deze nieuwe ultieme editie van het verhaal en die doorheen Monsieur Hawarden terug te vinden zijn!
Monsieur Hawarden van Filip De Pillecyn is net opnieuw verschenen in deze mooie editie van uitgeverij Tzara. Maar het verhaal, dat eigenlijk een novelle is van een veertigtal bladzijden, kreeg een nieuw voorwoord van Tom Lanoye en werd vergezeld van een onderzoek, geschreven door Annick Lesage, dat het ware verhaal vertelt achter de zaak 'Hawarden', want dit kortverhaal is gebaseerd op waargebeurde feiten. En er is een onverwachte link met een andere schrijfster, George Sand!
Over het verhaal 'Monsieur Hawarden': een slank, tengere Fransman komt aan in een klein Waals dorpje nabij Malmedy, om er te genieten van de rust en vele wandelingen door de streek, vergezeld door de dertienjarige Alex die hem de weg toont. Maar Monsieur Hawarden straalt iets melancholisch uit en lijkt op de vlucht te zijn voor een huwelijk en voor een verleden waar niemand in het dorp van op de hoogte is. Tot Monsieur Hawarden zich daar definitief vestigt en na enkele jaren sterft, dan wordt op zijn sterfbed duidelijk voor zijn protégé Alex wat er echt aan de hand is: Monsieur Hawarden is eigenlijk een vrouw die zich al jaren in mannenkleren hult. Maar waarom?
Zoals reeds vermeld is dit verhaal gebaseerd op waargebeurde feiten en blijkt dat voor Filip De Pillecyn, die bekend stond als Vlaams nazicollaborateur wat op zich al bizar lijkt dat dit verhaal dan geschreven is door hem, anderen dit verhaal ook al reeds op papier zetten. Maar dat er ook een soort van geheimzinnige waas rond het verhaal en de ware toedracht hangt, tracht Annick Lesage in haar onderzoek uit te spitten. Wie was Monsieur Hawarden echt? En waarom kleedde Mary Gillibrand zich als man?
Het blijkt niet eenvoudig te zijn om over een onbekend iemand zomaar informatie te vinden maar dan blijkt wel dat er sporen te vinden zijn in de literatuur van een tijdsgenoot, George Sand, die samen met Mary G. op school zat en ze allebei als tomboy de boel op stelten konden zetten! Annick doet er ook alles aan, met de nodige achtergrondinformatie, om op zoek te gaan naar de waarheid achter het verhaal. En dat wordt dan ook een heel interessant en verhelderend tijdsbeeld te schetsen waarbij zij ons meesleurt in een tijd waar transseksualiteit en travestie nog niet zo aanvaardbaar was als nu.
Meer dan het vermelden waard zijn de prachtige tekeningen die Reinhart Croon maakte voor deze nieuwe ultieme editie van het verhaal en die doorheen Monsieur Hawarden terug te vinden zijn!
October 10, 2025
Het voorwoord van Lanoye: goed geschreven en zeer interessant. De novelle zelf: bijzonder en sfeervol. Een ontdekking. Ik kon er mijn wandelhart aan ophalen en genoot van de scheppende kracht van De Pillecyns poëtisch proza. (Maar toch goed dat het hier een novelle betreft en geen roman.) De illustraties van Reinhart Croon: zeer mooi. En ten slotte het verslag van het onderzoek naar de historische monsieur Hawarden, 163 van de 239 bladzijden? Heer-lijk! Om duim en vingers bij af te likken. Prikkelend en met zwier geschreven. Annick Lesage maakt radio en documentaires en haar stijl weet de informatie goed te doseren en tot leven te brengen.
September 27, 2025
Als 12-13 jarige had ik de film gezien van Harry Kümel, met een fenomenale Ellen Vogel in de hoofdrol en hoewel ik toen waarschijnlijk niet alles begreep, was ik enorm onder de indruk. Nu ik de novelle lees, blijkt het teleurstellend. Het voorwoord van Lannoye over De Pilleceyn is wel interessant en het opzoekingswerk van Annick Lesage is een mooie aanvulling op dit verhaal, waarvan de vrouw echt bestaan heeft. Ik ga de film nog eens opzoeken en zien of het nog steeds dezelfde indruk geeft.
December 13, 2025
Goed boek met een voor die tijd in Vlaanderen geen vanzelfsprekende thematiek, knap voorwoord van Tom Lanoye maar vooral het onderzoek naar de persoon "Monsieur Hawarden" van Annick Lesage heeft mijn kijk op de 19de eeuw weer eens bijgesteld. Knap werk geleverd.
Weerom een pluim voor uitgeverij Tzara.
Weerom een pluim voor uitgeverij Tzara.
Read
October 14, 2024Krankzinnig boekje. In het begin dacht ik: dit kan echt niet. Een slap aftreksel van Nescio of Elsschot. Die monsieur Hawarden is veel te zoet, de vertelwereld veel te eendimensionaal. Maar ondanks alle romantiek blijft de stijl opvallend sober. Dan gaat opeens die kist open...
January 28, 2025
Een collaborerende auteur schrijft een intrigerende novelle over een queer persoon: gefundenes fressen is dat voor een heerlijk voorwoord door Tom Lanoye. Het historisch onderzoek naar het personage dat volgt is indrukwekkend. Het verrast en verbaast voortdurend.
August 8, 2026
Meer een curiosum dan een meesterwerk. Het onderzoek van Annick Lesage (langer dan de novelle) is ongetwijfeld grondig maar levert nu niet meteen wereldschokkende informatie op. We steken meer op over George Sand dan over de echte Monsieu Hawarden (Mary Ghillebrant).
July 17, 2024
Een vier voor het onderzoek.
November 7, 2025
Blij dat ik het gelezen heb, interessante geschiedenis. Maar het was eerlijk gezegd tegelijkertijd een worsteling.
December 20, 2024
Prachtige uitgave. Het inspirerende voorwoord van Tom Lanoye samen met het historisch graafwerk van Annick Lesage naar echte Monsieur Hawarden maken dit een uniek boek. Centraal staat natuurlijk de fijnzinnige novelle van De Pilleceyn. Maar Annick Lesage schetst niet enkel het persoonlijke leven van deze geheimzinnige figuur maar geeft ook een goed beeld van de tijd waarin zij/hij leefde. Aanrader !
March 5, 2026
Voor mij vijf sterren, vooral voor de prachtige inleiding van Tom Lanoye en de indrukwekkende afdaling in de historische waarheid achter de figuur van monsieur Hawarden door Annick Lesage. De novelle zelf is bestand gebleken tegen de tand des tijds...
October 4, 2016
Intrigerend werkje over een transgender.
Displaying 1 - 21 of 21 reviews