Eli Cohen - Casus

by Samuel Segev

Eli Cohen İsrail için milli kahramandır. Eli Cohen’in tutuklanması ve Şam Merce Meydanı’nda idam edilmesinden uzun yıllar geçmesine rağmen, onun hikayesi İsrail’de ve Arap ülkelerinde anlatılmaya devam etmektedir. Faaliyetleri istihbarat servislerinin eğitimlerinde ders olarak okutulmaktadır.Şüphesiz istihbarat tarihinde bir devletin yabancı bir ülkede faaliyet yürüten bir ajanın nasıl açığa çıktığına dair bilgileri, faaliyetlerini, yaşamını ve yakalanmasını bulacağınız bu kitap İbranice aslından çevrilerek yayınlanmıştır. Kitap aynı anda dizi platformunda’da gösterime girecek Eli Cohen’in gerçek yaşam hikayesini ele alacaktır.

300 pages, Paperback

Published January 1, 2019

About the author

An Israeli journalist and author. A long-term writer for Maariv, he also wrote for the Canadian Winnipeg Free Press, and was a visiting professor at Hofstra University.

Reviews

[John Blacksad · Rating 4 out of 5]

Eli Cohen’i bende ilk kez Netflix’deki mini seri ile duydum. Sacha Baron Cohen de (özel olarak bir beğenim yok ama) ilgi çekici bir “cast” tercihiydi. Fakat zamanlama mı tutmadı bilmem ilk bölümden öteye gidemedim. Konuyu merak ettiğimde kaldım.

Sonra bu kitapla karşılaştım. Kapakta bizzat İbranice çeviri ibaresi olmasa alır mıydım emin değilim. Beni motive etmiş olabilir. Fakat kitap dizi gibi olmadı, tamamladım.

Kitapta İsrail için kıymetli bir casusun hikayesi anlatılıyor. Ama beni bundan ziyade komşu coğrafyamızın yakın tarihinin öyküsü etkiledi. Kendi ülkemizin de bölgenin de “yakın tarih”ini layıkıyla bilmediğimi fakat yakın tarihin çok önemli olduğunu idrak ettim okurken. Osmanlı bakiyesi coğrafya Balkanlar’dan Ortadoğu’ya, Kafkaslar’a, Kuzey Afrika’ya kısmen merkezi güç Osmanlı’nın sahneden çekilmesinden sonra halen doğum sancıları içerisinde diyebiliriz. Mevcut zaman da öyle çok uzun değil. Hala çoğu alev küllenmiş değil. Hal böyle olunca uzaktan, aklı selim ve objektif bir bakı belki de kolay değil. Bu yüzden yakın tarih, yakınlığın verdiği bilgi, belge, kişi erişimi açısından avantajlı fakat halen çok sıcak olması ve çözülmemiş düğümlerle dolu olması sebebiyle zor.

Mevcut güç gittikten sonra galip devletlerin sömürgeleştirmesi, hürriyet çabaları, sivilleşme çabaları, darbeler, kurulan ülkeler, ülkeler içinde benzer hizipler, zaaflar, ülküler ve Arap dünyasını ortasında bir anda bitivermiş genç İsrail devleti, bunun Arap toplumları üzerinde yarattığı travma, bölgenin ve Arapların liderliğini ele geçirmenin asıl hedefleri aşması… İşte böylesi kritik bir dönemde Suriye topraklarında görev yapan İsrailli ajanı okurken arka plandaki çalkantılı resimden başlıklar böyle. Sular hala durulmuş da değil.

Arap devletlerinin ideolojik ve mezhep çatışmaları ne kadar derin. Şimdi de bölgede varlıklarını, etkilerini gözlemlediğimiz Rusya, Fransa gibi ülkelerin etkinlikleri ne kadar derin. Birleşik Arap Cumhuriyeti fikri ne kadar ilginç ve kısa da sürse icra edilebilmesi ayrı hayret verici. Suriye-Mısır, Suriye-Irak, Suriye-Lübnan, Lübnan-İsrail münasebetleri ne kadar enteresan. İnsanı bugüne dair düşünmeye itiyor. Sovyetlerin güçlü olduğu yıllarda tüm dünyayı etkilediği gibi Ortadoğu’yu da çok ciddi etkisi altına alınan komünizm ve sol akımlar, hanedanlar/sülaleler, mezhepçi refleksler halen yaşamaya devam ediyor.

Elbette anlatı İsrail bakış açısıyla yazılmış. Bölge ve tarihi ne kadar bilinirse o kadar faydalı olurdu. Fakat şu haliyle oldukça merak uyandırıcı bir omurga çizilmiş. Bu makroplan dışında, profesyonel bir istihbarat personelinin ilginç yaşamını, yetenekleri olsa da, o yetenekleri sergilemeye zemin oluşturacak insan zaaflarını (kadın, para, böbürlenme, güç ve gücün gücün yanında olmayı arzulama gibi) nasıl kullandığını ilgiyle okudum. Yukarıda bahsi geçenlerle ilgilenenlere öneriyorum. Bakalım bu okuma sonrası diziyi izleyebilecek miyim? Bir kere daha denerim.

[Fatih Durmus · Rating 5 out of 5]

Good book