Á rithöfundarferli Péturs Gunnarssonar hefur Halldór Kiljan Laxness reglulega skotið upp kollinum; allt frá því að sögupersónan Andri glímir við skugga skáldsins þar til Pétur sjálfur horfir um öxl á mótunarárin og segir: „… ef einhver var ofurölvi af HKL þá var það ég.“ Og nú er HKL umfjöllunarefnið. Hér er dregin upp forvitnileg mynd af metnaðarfullu skáldi í upphafi ferils síns, ástum hans og lífsátökum. Pétur leitar fanga víða, til dæmis í einkabréfum, minnisbókum, tímarit um og verkum Nóbelsskáldsins, svo að úr verður nýstárleg og heillandi lífssaga.
Pétur Gunnarsson hefur verið ötull þátttakandi í íslensku menningarlífi með skáldskap sínum, þýðingum og sjónvarpsþáttum. Hann hlaut verðskuldaða viðurkenningu fyrir bækur sínar um Þórberg Þórðarson, ÞÞ – Í fátæktarlandi og ÞÞ – Í forheimskunarlandi.
Pétur received his Master's degree in Philosophy from the Université d'Aix-Marseille in 1975. His first work, the poetry book Splunkunýr dagur (A Brand New Day) was published in 1973, but before then Pétur's poems had been published in Tímarit Máls og menningar. The novel Punktur punktur komma strik appeared in 1976 to acclaim, the first of four books about the boy Andri. A film by Þorsteinn Jónsson, based on the book, also became highly popular in Iceland. The last book about Andri, Sagan öll (The Whole Story), was nominated for the Nordic Concil's Literature Prize in 1987. Pétur has brought out a number of other novels, two of which have been nominated for the Icelandic Literary Prize.
4,5/5 Einstaklega skemmtilegur lestur. Ég las hana í einum rykk. Bókin, sem er í senn bíógrafía og ástarsaga tekin saman úr bréfaskriftum Nóbelsskáldsins og þriggja ástkvenna, er snilldarlega framreidd í meðferð Péturs Gunnarssonar. Pétur er mjög næmur á efnið og bætir glettnum húmor við frásögnina. Þetta er frábær innsýn í einkalíf Halldórs sem er svo skáldlegt og spennandi að maður gleymir að það sé raunverulegt. Einhverjum kynni að finnast lýsingar á ástinni of mikið tilfinningaklám en ég var í rétta stuðinu fyrir þær í dag.
Alveg stórkostleg! Set hér inn gamlan dóm úr FBL síðan í des: https://www.frettabladid.is/lifid/ast... „En þetta er helvítis óþverravinna. Djöfulsins óþverravinna sem ég lenti í. Og helmingi verra en að stinga stúlku með hníf ...” segir Halldór við Pétur í einni heimsóknanna í tilraun til að koma honum í skilning um hvílík þrælavinna sér þyki skáldsöguskrifin vera. Pétur lætur okkur því miður ekki vita hvort hann sé sammála Nóbelsskáldinu í þeim efnum...
Mér fannst þetta frábær bók, enda er sá sem á pennanum heldur enginn viðvaningur. Ótrúlegt hvað karlinn (Halldór)hefur verið upp á kvenhöndina þrátt fyrir að vera oftast skítblankur og þurft að liggja mikið uppi á öðrum með fæði og húsnæði, sem hann virðist hafa verið snillingur í. Ástarbréfin eru alveg kapítuli út af fyrir sig þegar hann heldur tveim og þrem konum heitum á sama tíma og verið ótúlega duglegur að skrifa þau. Það er ótrúlegt hvað póstsamgöngur hafa verið góðar á þeim tíma sem Halldór er í L.A miðað við dagsetningar bréfanna. Pétur Gunnarsson á þakkir fyrir að koma saman þessari bók sem hefur greinilega tekið sinn tíma að koma saman, en hún breytir töluvert sýn minni á skáldið Halldór. Mæli með þessari bók og hún verði ekki lesin í einni lotu heldur höfð með í staflanum.
Ég þekki Laxness ekkert sérstaklega vel en maður hefur innbyrt hluta og hluta úr ævi- og útgáfusögunni hér og þar. Einsog með vindfrjóvgun. Ég hef (hingað til) ekki haft minnsta áhuga á fyrstu verkunum hans en hef lesið nokkrar af sleggjunum og jafnvel gluggað í ævisöguna hans Halldórs Guðmundssonar til að fá samhengi í útgáfu nokkurra þeirra. En semsagt, stráklingurinn Halldór í HKL Ástarsaga er mér hingað til ókunnugur karakter, og reyndar ekkert sérstaklega viðkunnalegur.
Pétur skeytir sjálfum sér inní söguna til að segja frá fyrsta fundi þeirra Halldórs og vinnu við endursköpun á æviminningum skáldsins fyrir sjónvarpsþátt á níunda (?) áratugnum. Ég hef heyrt þá gagnrýni að það sé dæmi um gömlukallastemninguna í hagíógrafíu nóbelskáldsins og sporgöngumanna. Má vera en mér þótti þetta skemmtilegur vinkill.
Pétur birtir brot úr bréfum þeirra Ingu, áður en þau giftust, og annarra kvenna sem hann skrifaðist á við eða bjó með á sama tíma. Hann dregur upp umhverfi þeirra og tíðarandann, þá tækni sem þau höfðu aðgang að á þessum tíma og breytingarnar sem urðu á tímabilinu. Mér finnst þetta allt heppnast vel hjá honum, það er ekki sjálfsagt að maður átti sig á umhverfinu sérstaklega hér í Reykjavík á þessum tíma, smæðinni, samgöngunum, tengsla milli fólks í svona litlu samfélagi. En sömuleiðis ástandinu á vesturströnd Bandaríkjanna þegar Halldór var þar, eða forsögu klaustursins þar sem hann dvaldi áður.
Hafandi sjálfur verið ungur fáviti fyrir langa, langalöngu síðan, þá hafði ég ákveðna samúð með Halldóri þar sem hann fávitast í humátt eftir lóknum á sjálfum sér í gegnum samfélag Íslendinga hérlendis og utan. En umfram allt samkennd með fólkinu sem skýtur yfir hann þaki eða annast hann að öðru leyti, þar sem laun Halldórs virðast fyrst og síðast hafa verið vanþakklæti.
Ef ég væri að skrifa þessa umfjöllun til þess að hún væri lesin, þá myndi ég leggja einhvernveginn út frá Ólafi ljósvíkingi eða Garðari Hólm, og sennilega illa.
Pétur ber spurninguna ekki upp í bókinni, hann þarf þess ekki og vill það sennilega ekki, en ég skal gera það hér: ef við tökum manninn og ruglið sem hann gerir náunganum, og vegum það á móti skáldskapnum sem hann skrifaði fyrir okkur hin, hvor lestin kemur þá fyrst á áfangastað? Er hún bleik eða rauð?
Greinilegt að efnið hefur marinerast lengi hjá Pétri, þetta er ekki bók sem hann rumpaði af fyrir jólaflóðið. Þegar hann fór að blanda sinni eigin sögu saman við bókina saup ég hveljur - alltof margir nonfiction höfundar hafa fallið á því prófi og elskað sjálfan sig of heitt í textanum - en Pétur gerir engin mistök þar. Sagan segir helst frá atburðum fyrir árið 1930, sem ég kunni engin deili á, og er hún því stútfull af nýjum fróðleik. Fólk talar fjálglega um að hinn og þessi sé snillingur. En Halldór var snillingur. Skrifaði guðdómlegar sleggjur en var á sama tíma spjátrungur sem kunni að njóta. Hipphipp húrra
Einstaklega vel skrifuð bók sem fangar vel andrúmsloft sem ríkir meðal rithöfunda á Íslandi á fyrri hluta tuttugusta aldar. Hún varpar athyglisverðu ljósi á flókin ástamál nóbelskáldsins og hvernig sjá má persónueinkenni þeirra kvenna sem hann hrífst af í kvenpersónum skáldsagnanna. Stíllinn er einstakur, frásögnin lifandi, hlýleg og full af húmor.
Eins og við mátti búast er bókin listavel skrifuð. Húmorinn er alltaf kraumandi en að sumu leyti er þessi frásögn dapurleg. Ekki síst er það þessi sífellda leit HKL að einhverju sem hann veit ekki fyllilega hvað er sem vekur blendnar tilfinningar.
Byrjaði bara að lesa þessa bók af því afi minn mælti með henni. Þetta er ekki alveg mitt vibe og svo týndi ég bókinni einhvers staðar heima hjá mér þegar ég var hálfnuð og nennti hvorki að leita að henni né halda áfram að lesa hana.