ΕΙΚΟΣΙ ΔΙΗΓΗΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΣΥΝΑΡΠΑΣΤΙΚΟ ΚΟΣΜΟ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΦΑΝΤΑΣΙΑΣ -Μια ντετέκτιβ που ερευνά κάποια δολοφονία σε μια αποικία κλώνων. -Ένα επιστημονικό πείραμα που μπορεί να καταστρέψει ολόκληρο το σύμπαν. -Ένας μουσικός που απειλεί τη σταθερότητα ενός δυστοπικού κόσμου. -Είναι ανθρώπινο ον ένα μυαλό αποθηκευμένο σε υπολογιστή; -Ένας άνθρωπος που γίνεται μαριονέτα εξωγήινων. -Το σαβουάρ βιβρ στα διαπλανητικά ταξίδια.
Ιστορίες για την ανθρώπινη φύση, το σήμερα και το αύριο του πλανήτη μας, τον άνθρωπο που εξερευνά ταυτόχρονα τα βάθη της ψυχής του και τα βάθη του διαστήματος. Ιστορίες με χιούμορ, επιστημονικό προβληματισμό και κοινωνική συνείδηση. Χάκερ, δυστοπικοί κόσμοι, πειράματα σκέψης, περιπέτειες στο διάστημα, δράση. Ο πέμπτος τόμος στη σειρά των χρονολογικών ανθολογιών του Εξάντα φιλοξενεί διηγήματα που δημοσιεύτηκαν μεταξύ του 1976 και του 2000, φιλοδοξώντας να δώσει ένα αντιπροσωπευτικό δείγμα αυτού του πλούσιου λογοτεχνικού είδους με συγγραφείς όπως η Connie Willis, ο Greg Egan, ο Bruce Sterling, η Eileen Gunn, ο Greg Bear και άλλοι. Τα διηγήματα μπορεί να τα διαβάσει και να τα απολαύσει ένας καινούριος αναγνώστης χωρίς να είναι βαθύς γνώστης της επιστημονικής φαντασίας - και παράλληλα αποτελούν μέρος του διαλόγου και της ιστορικής εξέλιξης του είδους, ενταγμένα στα υποείδη και στις προβληματικές της ΕΦ: cyberpunk, hard science fiction, New Weird, transhumanism, singularity. Είναι ένας κόσμος ιδεών που φωτίζει την εποχή μας με το πρίσμα της λογικής και του θετικού ανθρώπινου πνεύματος. (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)
Περιεχόμενα Διηγήματα
Εισαγωγή, Επιλογή και μετάφραση: Χριστόδουλος Λιθαρής Connie Willis, Ακόμα και η βασίλισσα Eileen Gunn, Σταθερές στρατηγικές για μεσαία στελέχη John C. Wright, Ο νόμος των επισκεπτών Lawrence Person, Λεπτομέρειες Orson Scott Card, Μοναχική σονάτα Greg Egan, Το πετράδι William Gibson, Ο μνημονικός Τζόνι Kate Wilhelm, Για πάντα δική σου, Άννα John Varley, Υπόθεση Μπάρμπι Marc Stiegler, Η τρυφερή αποπλάνηση Greg Bear, Η μηχανή που κρίνει Kristine Kathryn Rusch, Αποτελέσματα Bruce Sterling, Μανέκι Νέκο Terry Dowling, Ο Ιχνεύμων και η Ντορμέζ Stephen Baxter, Η λιμνούλα της λογικής Joan Slonczewski, Παράξενος πλανήτης Charles Stross, Παγίδα για αρκούδες Graig Padawer, Ο κρεατόκηπος Bob Leman, Οδηγίες Geoffrey A. Landis, Καταστάσεις κενού
Καθώς η σειρά αυτή φτάνει στο τέλος της, ερχόμαστε πιο κοντά χρονικά στο παρόν και συναντάμε δημιουργίες που ξεφεύγουν από τις δομές του παρελθόντος. Για καλό ή για κακό αυτό είναι στην κρίση του εκάστοτε αναγνώστη.
Αναλυτικότερα:
Ακόμα και η βασίλισσα ⭐⭐⭐⭐ Σχεδόν προφητικό αυτό το σπαρταριστό διήγημα καταδεικνύει με πολύ χιούμορ τον παραλογισμό ορισμένων τάσεων που επικρατούν παροδικά (ή και μονιμότερα) στο σύγχρονο δυτικό κόσμο. Σε ένα κόσμο που οι γυναίκες έχουν καταφέρει να απαλλαγούν από την έμμηνο ρύση, οι "κυκλίστριες" την διεκδικούν ως αυτονόητο δικαίωμα και ως αντίσταση στην πατριαρχία, ακόμα και αν η πλειοψηφία των γυναικών ευγνωμονεί την επιστήμη για αυτή την επιλογή. Οποιαδήποτε σύγκριση με το αντιεμβολιαστικό κίνημα και τις ορδές ηλιθίων που αρνούνται τα προφανή οφέλη της επιστήμης (όπως την απαλλαγή από μεταδοτικές ασθένειες) είναι στην κρίση του αναγνώστη και... μάλλον σωστή.
Σταθερές στρατηγικές για μεσαία στελέχη ⭐⭐⭐ Τίμιο στις προθέσεις του και αρκετά χαριτωμένο, αλλά όχι κάτι εξαιρετικό, το διήγημα αυτό μας εισάγει στον κόσμο της εμβιομηχανικής, με αρκετά στοιχεία χιούμορ αλλά χωρίς να καταφέρει να γίνει αξιομνημόνευτο.
Ο νόμος των επισκεπτών ⭐⭐⭐⭐ Φεουδαλική ηθική στο διάστημα, σε ένα διήγημα σταδιακής κλιμάκωσης με ένα φινάλε που παραπέμπει περισσότερο σε έντγκαρ αλαν πόε (παρά σε επιστημονική φαντασία) και ίσως γοτθικό "τρόμο". Ατμοσφαιρικό και ενδιαφέρον.
Λεπτομέρειες ⭐⭐⭐ Ενδιαφέρον διήγημα βασισμένο σε ένα κλασικό "παιδικό" τρόμο. Τι γίνεται αν οι υπόλοιποι άνθρωποι αντιλαμβάνονται την πραγματικότητα διαφορετικά από εμάς; Λίγο χλιαρό το κλείσιμο αλλά λογικό δεδομένου του ύφους του διηγήματος.
Μοναχική σονάτα ⭐⭐⭐🌙 Μία μουσική δυστοπία από τον πολυτάλαντο και αμφιλεγόμενο orson scott card, η οποία ενώ κινείται στα όρια του δυστοπικού κλισέ (και ίσως για αυτόν ακριβώς το λόγο) καταφέρνει να συγκινήσει.
Το πετράδι ⭐⭐⭐🌙 Το πρόβλημα της διατήρησης της ταυτότητας δια χειρός greg egan. Τι γίνεται όταν η ανθρώπινη νόηση γίνει upload σε ανόργανη ύλη (για τη διατήρησή της). Η πλοκή δεν είναι κάτι το εξαιρετικό αλλά η ιδέα πίσω από το concept γλιτώνει το διήγημα από την ταπείνωση των τριών αστεριών ή λιγότερων.
Ο Μνημονικος johnny ⭐⭐⭐ Γραμμένο το 1981, στην εποχή του ήταν τόσο μπροστά από οτιδήποτε άλλο (με εξαίρεση ίσως κάποια έργα του Neal Steohenson) ώστε κάνεις δεν πρόσεξε ότι είναι ένα μάλλον μέτριο από πλευράς πλοκής διήγημα το οποίο στηρίζεται αποκλειστικά και μόνο στην ιδέα ότι ο ανθρώπινος εγκέφαλος μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την αποθήκευση δεδομένων με ασφάλεια. 40 χρόνια μετά, όχι απλώς δείχνει την ηλικία του αλλά αποδεικνύει ότι όσο πιο cutting-edge είναι μία ιστορία επιστημονικής φαντασίας τόσο πιο γρήγορα γίνεται παρωχημένη, ιδίως αν δεν υποστηρίζεται από μία καλή πλοκή. Τα τρία αστεράκια είναι χαριστικά.
Για πάντα δική σου, Άννα ⭐⭐⭐⭐ Σύντομο και κομψό όσο και ο γραφικός χαρακτήρας της αφανούς πρωταγωνίστριας, χωρίς εξεζητημένη τεχνολογία, χωρίς hi-tech κομπασμούς, και ωστόσο όμορφο, μεστό, ανθρώπινο μέσα στην αφαιρετική του απλότητα.
Υπόθεση Μπάρμπι ⭐⭐⭐🌙 Μελλοντική δυστοπία με κάποια κλασικά στοιχεία. Ένας φόνος γίνεται μεταξύ πανομοιότυπων εμφανισιακά γυναικών και μία αστυνομικός πρέπει να βρει το δράστη. Ενδιαφέρουσα η κουλτούρα barbie με την ομοιομορφία που επιβάλλει στις ακόλουθες της αν και λίγο τρομακτική, ωστόσο δίνει γόνιμο έδαφος για να αναπτυχθεί ένα ενδιαφέρον διήγημα.
Τρυφερή αποπλάνηση ⭐⭐ Υπερβολικά "χλιαρό", χωρίς να είναι ακριβώς βαρετό, αλλά σίγουρα δεν είναι το δυνατό χαρτί αυτής της συλλογής. Ευκαιρίες που έχει ο άνθρωπος στο μέλλον, πώς ξεπερνά τις αναστολές για την βελτίωση του, επιμήκυνση της ανθρώπινης ζωής, πρώτη επαφή, όλα αυτά σε μία άνευρη γραμμική αφήγηση με ένα φινάλε που θυμίζει περισσότερο την αίσθηση του "να σου κλείνει κάποιος την πόρτα στα μούτρα", όχι απότομα, όχι με βία, αλλά πάντως στα μούτρα.
Η μηχανή που κρίνει ⭐⭐ Σύλληψη υπερβολικά μεγαλεπήβολη για να χωρέσει σε ένα διήγημα (ενώ κανονικά θα της αντιστοιχούσε το λιγότερο ένα μυθιστόρημα), αδικείται συνολικά αποδίδοντας ένα μάλλον μέτριο αποτέλεσμα. Μία νόηση ανασύρεται από τη λήθη δισεκατομμύρια χρόνια μετά την αποθήκευση της για να παραστεί ουσιαστικά στο τέλος του σύμπαντος ως κριτής και διαμεσολαβητής μεταξύ διαφορετικών τάσεων των συλλογικών νοούμενων του μέλλοντος.
Αποτελέσματα ⭐⭐🌙 Αφόρητα κλισέ διήγημα πάνω στην ευγονική σε αντίθεση με την ευτυχία. Θα μπορούσε να έχει γραφτεί από 15χρονη έφηβη αλλά δυστυχώς βρήκε χώρο και τρύπωσε στη συγκεκριμένη συλλογή. Η πρωταγωνίστρια και ο άντρας της κάνουν εξετάσεις για να δουν τις πιθανότητες που θα έχει το παιδί τους να είναι όμορφο, ευφυές, γαλανοματικο και τα λοιπά. Όταν όμως λαμβάνουν τα αποτελέσματα γίνεται εμφανής η ιδιοσυγκρασιακή τους διαφορά και οι αντικρουόμενες προτεραιότητες τους.
Μανέκι Νέκο ⭐⭐🌙 Ίσως όχι η καλύτερη στιγμή του bruce sterling, ένα φαινομενικά αφέλες διήγημα (στο οποίο φυσικά ο καθένας μπορεί να βρει κάποια κρυμμένα νοήματα αν θέλει ή... το έχει ανάγκη), που σίγουρα όμως διαβάζεται ευχάριστα. Διαφορά κουλτούρας μεταξύ Ιαπώνων και Αμερικανών, δωροδοσία και γάτες...
Ο ιχνεύμων και η ντορμέζ ⭐⭐⭐🌙 Εκδίκηση από το παρελθόν, τυμβωρυχία, εξαπάτηση, έλεος, πρόκληση και απάντηση, όλα μπερδεύονται σε αυτό το ενδιαφέρον διήγημα. Φινάλε σχεδόν αναμενόμενο, αλλά όμορφο.
Η λιμνούλα της λογικής ⭐⭐⭐🌙 Με ένα διαφορετικό φινάλε θα άγγιζε τα 5 αστεράκια. Όπως έχει, είναι μία εξαιρετική ιστορία που αποδεικνύει γιατί ο stephen baxter είναι κορυφή στο είδος του (και πολύ μελετημένος γύρω από τις θετικές επιστήμες στις οποίες εντάσσει πάντα με υπέροχο τρόπο στις πλάκες του). Αν σας τρομάζουν εκφράσεις όπως "μη γραμμικό κβαντικό σύστημα", δεν υπάρχει λόγος να ανησυχείτε, γιατί ο συγγραφέας γράφει και για τον απλό κόσμο, όχι μόνο για φυσικούς και μαθηματικούς.
Παράξενος πλανήτης ⭐⭐⭐ Σε ένα μέλλον που πλέον οι πλανήτες δεν γεωδιαμορφώνονται για να υποστηρίξουν ανθρώπινο πληθυσμό αλλά αντίθετα οι άνθρωποι προσαρμόζονται στις συνθήκες τους, μία εξερευνητική αποστολή συναντά ένα ενδιαφέρον εύρημα. Θεωρητικά σκληρή επιστημονική φαντασία, αλλά όχι κάποια εξαιρετική πλοκή που να κρατάει καθηλωμένο τον αναγνώστη.
Παγίδα για αρκούδες ⭐⭐⭐⭐ (Περιέργως υπάρχει και αρκούδα μέσα στην ιστορία) Σε ένα σπινταριστό χρηματιστηριακό μέλλον, μία απολαυστική ιστορία επενδύσεων, κραχ, νοοετών αυξημένου bandwidth και πρόσκαιρης απώλειας/αλλοίωσης ταυτότητας, θα γνωρίσετε και την πιο ενδιαφέρουσα μορφή εταιρείας στο γνωστό σύμπαν...
Ο κρεατόκηπος 🍯💦⭐🌙🐧👌☠️ Μία απίστευτα σουρεαλιστική ιστορία εναλλακτικού πολέμου, με μηχ και βίγκανους, με λόγο που κάνει τη σάρκα πηλό και με (όχι τόσο αδιανόητες όσο...) ακατανόητες φρικαλεότητες. Ή που θα σας αρέσει, ή που θα απορήσετε...
Οδηγίες ⭐⭐⭐🌙 Ένα αρκετά "πονηρό" διήγημα, με κλασικό φινάλε παλιότερων εποχών της επιστημονικής φαντασίας, που όμως δεν του στερεί από την ικανοποίηση και την ανατριχίλα που βιώνει ο αναγνώστης διαβάζοντας τις τελευταίες γραμμές.
Καταστάσεις κενού ⭐⭐⭐⭐ Το απόλυτο δίλημμα. Τα πάντα ή τίποτα και λίγος χρόνος για να αποφασίσει κανείς. Και ακόμα λιγότερα δεδομένα.
Αντάξια συνέχεια / τέλος της ιστορικής σειράς του Εξάντα με μερικά εξαιρετικά διηγήματα της περιόδου, όπως τα: Card - Μοναχική σονάτα Gibson - Ο μνημονικός Τζόνι Wilhelm - Για πάντα δική σου, Άννα Varley - Υπόθεση Μπάρμπι Stiegler - Η τρυφερή αποπλάνηση Leman - Οδηγίες και τα υπέροχα διαμάντια: Egan - Το πετράδι, και Dowling - Ο Ιχνεύμων και η Ντορμέζ Με κάποια μικρά λαθάκια η διόρθωση.