Jump to ratings and reviews
Rate this book

Draaidagen

Rate this book
Judith worstelt met wie ze is, wat ze wil en waar ze vandaan komt. Meer nog dan dat worstelt ze met haar achtergrond. Zonder vader en moeder groeide ze op bij haar oma, een Auschwitz-overlever. Inmiddels dementeert haar oma en leeft ze steeds meer in haar traumatische verleden. Om dichter bij haar oma te komen en haar verleden te begrijpen, gaat Judith als edelfigurant spelen in een film over de Tweede Wereldoorlog. Maar kan fictie de brug tussen die generaties, tussen slachtoffer en buitenstaander, wel slaan?

In Draaidagen richt de verteller zich rechtstreeks tot haar oma. Ze vertelt niet alleen over de dagen op de set, maar ook over oma’s jeugd en geschiedenis. Door deze bijzondere vertelvorm zit Bianca Boer niet alleen de lezer dicht op de huid, maar staat ze toe dat Judith haar verwarde oma haar verhaal teruggeeft. En hebben we niet allemaal een verhaal nodig? Bianca Boer schreef met Draaidagen een ontroerende, ingenieuze debuutroman over trauma, de oorlog, familiebanden en verhalen.

270 pages, Paperback

Published June 11, 2019

40 people want to read

About the author

Bianca Boer

6 books4 followers

Ratings & Reviews

What do you think?
Rate this book

Friends & Following

Create a free account to discover what your friends think of this book!

Community Reviews

5 stars
4 (6%)
4 stars
28 (47%)
3 stars
22 (37%)
2 stars
5 (8%)
1 star
0 (0%)
Displaying 1 - 10 of 10 reviews
Profile Image for Ria.
924 reviews
February 16, 2020
Wat moet ik zeggen om dit boek aan te bevelen? Vrijdagavond net voor middernacht nog even een paar bladzijden lezen in het boek dat als eerste terug moet naar de bieb. Even kijken of het pakt.
Ik lees. Ik laat het beneden liggen, anders gaat het het boek waarin ik al bezig was niet uit.
De film van 'Draaidagen' loopt al in mijn hoofd.
'Voor mijn oma is de oorlog geen film.'
Het was helaas bittere werkelijkheid.

Zaterdagavond laat mag ik verder. Ik lees over Judith haar ervaringen na het afbreken van haar studie, het weer gaan wonen bij de steeds meer verwarde Nini, haar oma, het gaan figureren in een film over de oorlog. Een film, een fictief levensecht verhaal.

Zondagochtend: eerst lezen, boek moet uit. Het verhaal pakt je mede door de vlotte directe vertelstijl vast, de gedachten van Judith houden je bezig. Gedachten over ofwel gesprekken met oma, de ervaringen tijdens de opnames die hoe langer hoe meer grimmiger worden. Oma die meer en meer in vroeger leeft, met een schuldgevoel: 'Hoe kun je nu iedereen van wie je houdt, de dood in laten lopen, en dan niets doen?'.

Je ziet ineens de dozen chocola van 'De Heer' voor je uit de winkel; oma zoekt de schoorsteen van de fabriek van toen. Er zijn wel meer rake schrijnende beschrijvingen van situaties die je herkent van lieve oudjes waarover anderen denigrerend zeggen dat 'ze de weg kwijt zijn'.

Wat begint als een verhaal met studenten mondt uit in een bij je lurven pakkend verhaal dat helaas zo ontzettend gruwelijk waar is geweest in onze geschiedenis. Zeer beeldend. De reden dat ik geen oorlogsfilms meer wil zien, heb ik met dit boek, een debuutroman!, weer bevestigd gekregen.
'Ik vraag aan zo'n bewaker, wanneer zie ik ze weer? En hij zei: 'Da sind sie.' Hij wees naar de rook in de schoorsteen.'

Meer informatie of beschrijvingen heb ik niet opgezocht voor en na het lezen. Het stond op mijn leeslijst en het kwam binnen.
Hoe blij mag je zijn met '75 jaar vrijheid', vertel verhalen door, help mee aan blijvende vrijheid.
Profile Image for Nathalie.
692 reviews20 followers
August 22, 2019
In Draaidagen, de debuutroman van Bianca Boer (1976), wordt er een spel gespeeld met heden en verleden, feiten en fictie. Boer is een allround auteur en schrijfdocent. Ze schreef reeds voor de Gids, Tirade en Passionate, trad al op tijdens Crossing Border en won de Nieuw Proza Prijs. In 2007 verscheen haar verhalenbundel Troost en de geur van koffie, en in 2010 haar eerste gedichtenbundel Vliegen en andere vogels.

Draaidagen is het indringende verhaal van de 23-jarige Judith die, nadat ze met haar studentenleven heeft gebroken, terug bij haar oma Nini gaat wonen die haar als ouderloos kind heeft grootgebracht. Haar oma, een overlevende van Auschwitz, is echter ouder en hulpbehoevender geworden dan Judith zich kon voorstellen. Ze kan maar niet begrijpen hoe zij nog alleen kon wonen, en zorgt nu voor haar oma. Maar ze heeft ook iets anders omhanden nodig: ze reageert op een advertentie en wordt aangenomen als edelfigurant in een film, die blijkt te gaan over de deportatie van een joodse instelling (het Apeldoornse Bosch) tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Judith heeft haar oma lief, ze is tenslotte haar enige familielid, en wil haar beter leren begrijpen. Ze weet niet veel over haar eigen achtergrond en loopt ook rond met het gevoel dat alles erger was voor haar oma dan wat haar ooit overkomen is of nog kan overkomen. Ze hoopt dat de film haar daarin kan helpen, maar kan film werkelijk die brug slaan? Nini heeft vele herinneringen aan haar verleden toen heel haar familie uitgemoord werd, en die gaan haar steeds meer achtervolgen. Zo grijpen het verleden en het heden terug in elkaar. De draaidagen worden een zware periode voor Judith waarin ze afwisselend zware scènes moet draaien en waar ze zich tot een acteertalent ontpopt, en tegelijkertijd de dagelijkse verzorging voor haar oma op zich moet nemen.

De feiten waarop de film gebaseerd is, zijn hard en indrukwekkend, zowel voor Judith als voor de lezer. De scènes worden levensecht in beeld gebracht. In de film krijgen ook kinderen met het syndroom van Down een rol, en Judith leeft erg met hen mee, ook omdat deze kinderen niet altijd het verschil kunnen maken tussen de film en de echte wereld en dit bepaald niet erg pedagogisch aangepakt wordt. Er wordt een beeld van de filmwereld opgehangen dat niet volledig positief is maar toch is er ook nog vriendschap mogelijk.

Zowel de personages van Judith als Nini zijn sterk uitgediept en roepen veel empathie op. Ook al zijn sommige beslissingen die Judith neemt slim noch rationeel, komen deze geloofwaardig over omdat ze er alles aan doet om haar oma zo lang mogelijk bij zich te houden. Boer heeft een snelle en directe vertelstijl, daar zorgt ook het perspectief wel voor. In het boek richt Judith zich namelijk tot haar oma in de je-vorm, en vertelt ze haar over haar filmwerk, haar studentenleven en haar dagelijkse bezigheden. Het boek is onderverdeeld in korte hoofdstukken en bevat zowel dialogen als interne monologen van Judith, waardoor het heel vlot te lezen is. Door het verhaal van de film te vertellen geeft Judith als het ware Nini haar eigen verhaal terug ondanks de dementie. Haar eigen innerlijke strijd heeft ze echter nog niet gewonnen. Deze debuutroman is een meeslepend, doorleefd en ontroerend boek geworden.
Profile Image for Truusje Truffel.
63 reviews17 followers
August 22, 2019
'De geschiedenis is een zooitje
waar wij een verhaal van maken.'
- Marcel Möring, Louteringsberg
De oorlog voorbij

De oorlog voorbij

Een ongepland avontuurtje met een medestudent doet Judith besluiten om te stoppen met haar studie filosofie. Haar kamer zegt ze op en trekt weer in bij Nini, haar oma die haar heeft grootgebracht nadat haar dochter - moeder van Judith, vader onbekend - vroeg kwam te overlijden. De twee zijn op elkaar aangewezen, daar ze alleen nog elkaar hebben.

Al snel blijkt dat haar oma fysiek achteruit is gegaan en ook haar geheugen lijkt haar steeds vaker in de steek te laten. Stukje bij beetje geeft ze haar herinneringen prijs over haar oorlogsverleden. Herinneringen die haar steeds verdrietiger, achterdochtiger en angstiger maken. Ze vertelt Judith over de deportatie naar Auschwitz en het verlies van haar eerste man en dochtertje. Daardoor krijgt het herbeleven van de oorlog een steeds grotere lading. Judith ontdekt door deze verhalen dat ze eigenlijk maar bitter weinig weet van de geschiedenis van haar familie

Ze strijdt met de vraag wat ze met haar toekomst wil en besluit te reageren op een advertentie waarin wordt gevraagd naar figuranten in een Nederlandse film en vrijwel direct wordt ze gebeld met de aanbieding om als edelfigurant te fungeren, in de rol van verpleegster. Een uitgelezen kans om haar oma misschien beter te kunnen begrijpen.

'Ze vraagt of mijn haar eraf mag. Ik begrijp niet goed wat ze zegt. Of het geknipt mag, mijn haar? Dat ik daar uiteraard een extra vergoeding voor krijg, haast ze zich te zeggen. 'Ik ben dol op films,' zeg ik. Ze legt uit dat het een bijzondere productie is over de Tweede Wereldoorlog. Ik kijk opzij naar jou, het is een reflex. Je hoort niets, natuurlijk niets. 'Ik wil weten hoe het is.'

De film draagt de titel 'De krankzinnigen' en speelt zich af in de voormalige Joodse instelling 'Het Apeldoornse Bosch', waarvan de patiënten te maken krijgen met de deportaties.
De combinatie van de draaidagen en de zorg voor haar oma is niet gemakkelijk en Judith staat meer dan eens voor een dilemma hoe ze dit het best in de juiste vorm kan gieten. Meer dan eens is ze genoodzaakt om een beslissing te nemen die niet altijd even handig blijkt uit te pakken.

‘Jouw oorlog zal met jou sterven. Ik kan er nog zoveel over weten, tegelijk begrijp ik er niets van.’

Op beklemmende wijze weet de auteur met dit verhaal de lezer onder de huid te kruipen, net als de draaidagen dat doen bij Judith. Naarmate de opnamen vorderen lijken de levensechte gebeurtenissen grenzen te overschrijden tussen heden en verleden, fictie en werkelijkheid. Ze lopen naadloos in elkaar over en wervelen op zeer inventieve wijze door elkaar heen.
Het horen vertellen over de trauma's van de oorlog en het 'aan den lijve' ondergaan - als is het maar een paar uur per dag - grijpen Judith meer dan eens bij de strot en ze kan haar emoties niet altijd de baas. Hierdoor echter ontpopt ze zich al snel tot een gewaardeerd acteertalent.

Het bijzondere aan dit romandebuut is dat, buiten de ik-vorm waarin het is gegoten, ook het minder vaak voorkomende jij-perspectief wordt gebruikt, waarmee Judith haar gedachten en de gebeurtenissen aan Nini vertelt. Dialogen en innerlijke monologen wisselen elkaar af, waardoor ik me uitstekend kon inleven in de gedachten van het hoofdpersonage. Doordat de auteur gebruik maakt van een compacte en lucide schrijfstijl is het verhaal gemakkelijk te lezen. Geen overbodig bloemrijke taal, wel heel beeldend.

De auteur maakt veel gebruik van korte zinnen, soms zelfs één, twee of drie woorden. Dat is in beginsel wel even wennen, evenals dat het verhaal van start gaat met de beslommeringen van een jonge studente. Het kan het idee geven dat je te maken hebt met een roman voor jong volwassenen, maar gaandeweg het verhaal komen steeds meer aspecten van angst, verdriet, onvermogen en het maken van de juiste keuze naar voren. De sfeer wordt grimmiger en steeds levensechter, niet alleen voor Judith maar ook voor de lezer. De strijd die ze met zichzelf moet voeren is uiterst voelbaar.

Kort gezegd: - misschien clichématig, maar welgemeend - dit verhaal ontroert, zuigt je mee en zindert na. Een uiterst lovenswaardig romandebuut!!!

Auteur

Bianca Boer (1976) is schrijver, dichter en schrijfdocent. Ze won de Nieuw Proza Prijs, publiceerde in De Gids, Tirade en Passionate en trad onder meer op tijdens Crossing Border. In 2007 werd haar verhalenbundel Troost en de geur van koffie genomineerd voor de Selexyz Debuutprijs. In 2010 verscheen de dichtbundel Vliegen en andere vogel en eind 2017 verscheen Auch das ist Geschichte, Ein poetischer Dialog in Briefen, waarin ze met de twee Duitse dichters Ellen Widmaier en Katharina Bauer van gedachten wisselt over kunst, schrijven en literatuur. Haar nieuwe roman 'Draaidagen'is verschenen in de zomer van 2019. Ook schrijft Bianca Boer theaterteksten, bijvoorbeeld voor de locatievoorstelling De paardenmonologen onder regie van Wim Staessens, die te zien was op Oerol 2010.
(Bron: https://www.atlascontact.nl/auteur/bi...)

Titel: Draaidagen
Auteur: Bianca Boer
Pagina's: 272
ISBN: 9789025455576
Uitgeverij Atlas Contact
Verschenen: juni 2019
Profile Image for Marije.
195 reviews
April 28, 2026
‘Wat er in die oorlog gebeurde ligt zo buiten mijn voorstellingsvermogen dat ik er niet bij kan komen. Jouw oorlog zal met jou sterven. Ik kan er nog zoveel over weten, tegelijk begrijp ik er niets van.
Eraan denken maakt je verdrietig en daarna weet je niet meer waarom je verdrietig bent en dat maakt mij weer verdrietig.’
Profile Image for Kees van Duyn.
1,106 reviews7 followers
June 19, 2020
Nog voor Bianca Boer met een studie aan de Groningse Kunstacademie begon, had ze al in gedachten dat het leuk zou zijn om verhalen te schrijven. Jaren later volgde ze een opleiding aan de Schrijversvakschool en tijdens het derde jaar besloot ze dat ze schrijver was. Vanaf dat moment richtte ze zich dan ook volledig op deze discipline, met als resultaat dat ze in 2003 een wedstrijd van het tijdschrijf De Gids won, waarin haar eerste verhaal ook werd gepubliceerd. In 2007 verscheen haar verhalenbundel Troost en de geur van koffie en in 2019 haar debuutroman Draaidagen.

Judith heeft haar studie filosofie afgebroken en is weer bij haar oma, waar ze ook opgegroeid is, ingetrokken. Haar oma heeft Auschwitz overleefd, is licht dementerend waardoor haar traumatische verleden steeds meer naar boven komt. Judith wil haar en haar verleden begrijpen en neemt een rol aan als edelfigurant in een film over de Tweede Wereldoorlog. Natuurlijk weet ze dat de film fictie is, dus is het de vraag of het haar zal lukken om de ontberingen die haar oma in het concentratiekamp heeft moeten doorstaan en wat de gevolgen daarvan zijn aan kan voelen.

Draaidagen bestaat uit een drietal verhaallijnen. Het begin met de eerste, waarin Judith en haar oma het belangrijkst zijn. Judith lijkt daarin niet te merken dat haar oma al enigszins aan het dementeren is, of ze wil het nog niet onder ogen zien. Ze gaat namelijk met haar om alsof er niets of weinig aan de hand is en lijkt zich soms aan haar te ergeren. Door deze op- of instelling komt ze niet empathisch over en wint ze zeker niet aan sympathie. Wellicht dat dat nog een gevolg is van haar persoonlijke problemen. In het boek komt dat niet tot uiting. In de tweede verhaallijn, die waarin Judith zich op de filmset bevindt, toont ze een heel ander gezicht, ze is ijverig, leeft zich helemaal in haar rol in en lijkt al het andere te zijn vergeten. Een derde verhaallijn is die waarin haar oma steeds meer terugkeert naar de oorlogsjaren en haar gedwongen verblijf in Auschwitz, tot dusver heeft ze daar nooit over gesproken.

Het verhaal van oma (Nini) is, hoewel het verhoudingsgewijs niet veel aan bod komt, het meest aangrijpend. Het laat zien dat veel overlevenden die zwarte periode nog steeds niet volledig hebben verwerkt, maar ook in zekere zin dat de jongere generatie zich daar niets van kan voorstellen. Door middel van haar figurantenrol probeert Judith daar meer over te weten te komen. Of het draaien van een film daar de juiste weg voor is, is discutabel. Het is echter wel zo dat deze subplot het grootste deel van het verhaal in beslag neemt. De lezer komt precies te weten hoe het er op een filmset aan toegaat. Interessant, maar het is te veel, te gedetailleerd. Daardoor gaat het effect verloren van waar het werkelijk om gaat, en dat is die oorlogsgeschiedenis en de (eventuele) verwerking van een oorlogstrauma.

Een roman die de thema’s oorlog, dementie en onverwerkte trauma’s en verliezen bevat, is meestal niet de lichtste kost. Het is Boer echter prima gelukt om het verhaal geen al te zware lading te geven, een groot deel van de filmopnamen is vrij luchtig en aan het eind, wanneer Nini op de set aanwezig is, is het zelfs nog even licht humoristisch. Op de schrijfstijl van de auteur is niets aan te merken, die is toegankelijk en eigentijds. De personages komen over het algemeen realistisch over, wat eveneens geldt voor een aantal situaties. Hoewel het verhaal bij vlagen aandoenlijk is, zorgt de veelheid aan draaidagen ervoor dat dit gevoel voor een groot deel weer tenietgedaan wordt. En dat is jammer, want door de geladen thema’s had Draaidagen beter verdiend.
Profile Image for Monique Smeets.
80 reviews
April 18, 2020
Laat ik er maar eerlijk bij vertellen dat ik Bianca Boer, de schrijver van dit boek, tamelijk goed ken. Ze begeleidt het manuscript waar ik aan werk. En die gesprekken zijn steeds waardevol en zetten me altijd weer aan om door te schrijven. Dat gezegd hebbende: Ik heb genoten van dit boek en las het in twee rukken uit. Nadat ik de laatste pagina toch echt had dichtgeslagen, schreef ik Bianca: 'Draaidagen is uit. Vanochtend in één ruk het laatste stuk. Eigenlijk had ik een hele lijst met dingen die voorrang hadden. Maar ja, de lokroep van doorlezen was aantrekkelijker. Ik genoot van je prachtige zinnen. Rotterdamse zinnen. Ik vraag me steeds af hoe het nu toch verder moet met Judith.'

Update april 2020: Draaidagen staat op de longlist van de Hebban Debuutprijs 2020.
Profile Image for Edwin.
200 reviews
November 15, 2024
Een mooie roman, waarin studente Judith haar dementerende oma, een Auschwitz-overlever, beter probeert te begrijpen door als figurant mee te werken aan een film over de Holocaust. Het echte leven en de filmset gaan door elkaar heen lopen, de verschillen tussen Judith en haar oma worden kleiner, maar dan toch ook groter, naarmate de gezondheid van oma achteruit gaat.

Dit boek roept een aantal belangrijke vragen op: hoe om te gaan met verschrikkelijke herinneringen enerzijds en hoe om te gaan met mensen met verschrikkelijke herinneringen anderzijds? Kunnen we ons inleven in iets wat haast niet te bevatten valt?
Profile Image for Judith Greve.
356 reviews2 followers
September 2, 2025
Tweëenhalve ster afgerond naar drie.
Het verhaal is op zich boeiend maar alles wordt zo voorgekauwd dat het mij als lezer geen enkele vraag, verbazing of verwachting oplevert.
Een jonge vrouw zwelgt in zelfmedelijden, komt er door haar nieuwe baan een beetje bovenop en verdwijnt dan weer in depressie.
40 reviews2 followers
June 1, 2020
Niet razend enthousiast over dit boek maar wel interessant hoe een boek lang in jij-perspectief ook voor de lezer goed uit te houden is. Knap.
Displaying 1 - 10 of 10 reviews