Gorączka filmowa. Kinomania w międzywojennej Polsce

by Paweł Sitkiewicz

Książka opowiada o polskim kinie dwudziestolecia międzywojennego z perspektywy nie reżysera, krytyka czy aktora – ale widza, zarówno zwykłego, jak i niezwykłego. Kinomaniaka oraz widza naiwnego. Z dużego miasta, prowincji i kresowej wsi. Jednocześnie pasja filmowa służy tu jako soczewka, przez którą czytelnik może przyjrzeć się kulturze masowej lat 20. i 30., rewolucji obyczajowej i cywilizacyjnej tamtych czasów, a także problemom życia codziennego tej barwnej epoki. Rytuały widowni łączą się bowiem lub krzyżują z: życiem przestępczym, „chorobą fotogeniczności”, na którą zapadli głównie ludzie młodzi, rozwojem rynku reklamy, emancypacją kobiet, rewolucją seksualną, konfliktami narodowościowymi i etnicznymi, prostytucją, amatorskim ruchem filmowym czy oficjalną propagandą II RP.

W przedwojennej Polsce wyjściu do kina towarzyszyła szeroka skala emocji – od łez wzruszenia po strach o własne zdrowie. Kino odgrywało więcej ról niż obecnie. Było popularną rozrywką, ale również szkołą życia, trybuną polityczną, oknem na świat, miejscem spotkań towarzyskich i erotycznych, inkubatorem przemian obyczajowych, areną przestępstw, chuligańskich wybryków i tragedii, a także narkotykiem ludzi zmęczonych Wielkim Kryzysem. W ciemnych salach kin, zarówno tych eleganckich, jak i prowizorycznych, widzowie bawili się, kłócili, kochali i awanturowali, a po skończonej projekcji wracali do domu zarażeni gorączką filmową. Chorobą, która odmieniła XX wiek.

Ostatni rozdział książki opowiada o kinomani w latach niemieckiej i sowieckiej okupacji.

Książka jest po części reportażem historycznym i popularnonaukową monografią z zakresu historii życia codziennego w przedwojennej Polsce. Została bogato udokumentowana wspomnieniami, publicystyką z epoki, przykładami z literatury pięknej i reportażu, dokumentami archiwalnymi, a także rozmowami z ostatnimi żyjącymi świadkami dwudziestolecia międzywojennego.

308 pages, Hardcover

First published December 1, 2019