Φινιστέρε και άλλα ποιήματα

by Eugenio Montale, Νίκος Αλιφέρης (Translator)

Ο Ευγένιος Μοντάλε γεννήθηκε στην Γένοβα στις 12 Οκτωβρίου του 1896. Σε ηλικία δεκαεννέα ετών ξεκίνησε σπουδές στην μουσική με την πρόθεση να γίνει τενόρος, αλλά ένα χρόνο αργότερα τις εγκατέλειψε και αφοσιώθηκε στην ποίηση. Πέρασε μια μεγάλη περίοδο της ζωής του στη Φλωρεντία, όπου εργάστηκε αρχικά σαν υπάλληλος εκδοτικού οίκου και κατόπιν σαν διευθυντής ενός μορφωτικού ιδρύματος. Το 1948 εγκαταστάθηκε στο Μιλάνο και εργάστηκε επί σειρά ετών σαν συντάκτης της Corriere della Sera. Το 1967 ο πρόεδρος της Ιταλικής Δημοκρατίας τον ονόμασε σε ισόβιο γερουσιαστή και το 1975 βραβεύτηκε με το Νόμπελ λογοτεχνίας. Απεβίωσε το 1981.

Ο παρών τόμος εκτός από τη ενότητα του Φινιστέρε, περιλαμβάνει επίσης ποιήματα από τις συλλογές Κόκκαλα της σουπιάς, Περιστάσεις, Η Μπόρα και άλλα, Σατιρικόν, ημερολόγιο του 1971-1972 και Άλλοι Στίχοι.

Στον Μοντάλε, κι εδώ βρίσκεται η ιδιαιτερότης του, το ιστορικό σκηνικό βάθος των ποιημάτων μεταμορφώνεται μέσα στο έργο του σ' ενα υπεριστορικό, κοσμικό πεπρωμένο. Την ίδια στιγμή η ανεμοζάλη του Β παγκοσμίου πολέμου βιώνεται από τον Ιταλό ποιητή σαν στρόβιλος αυτής της ίδιας της υπάρξεως. Εκείνο όμως που από καθαρά ποιητικής πλευράς στέκεται μοναδικό στο Φινιστέρε είναι πως ο συγγραφέας κατορθώνει να συνταιριάξει την δίνη που δονεί και στροβιλίζει τον κόσμο του - κατ'εξοχήν άμορφη- με μια πολύ συγκεκριμένη και λαξευμένη με ακρίβεια μορφή. Τα ποιήματα τούτα, με αρχή, μέση και τέλος, άσφαλτη ευστοχία και μοναδικότητα της κάθε λέξης, του κάθε στίχου, τα διαπνέει στο βάθος μια δύναμη χαοτική που σα να επαπειλεί να τα διαρρήξει. Εξ ου και η ηλεκτρισμένη, η τεταμένη ατμόσφαιρα της συλλογής.

Εισαγωγή του μεταφραστή: Ο θαυμαστός κόσμος του Ευγένιου Μοντάλε

ΦΙΝΙΣΤΕΡΕ, 1940-1942
Σημείωμα
Η μπόρα / La bufera
Παραλιακός / Lungomare
Ένα γράμμα που δεν γράφτηκε / Su un lettera non scritta
Ενύπνιο / Nel sonno
Ινδιάνικη σερενάτα / Serenata indiana
Τα σκουλαρίκια / Gli orecchini
Οι αφέλειες / La frangia dei capelli..
Παράθυρο στο Φιέζολε / Finestra Fiesolana
Ο κόκκινος κρίνος / Il giglio rosso
Η βεντάλια / Il ventaglio
Personae Separatae / Personae Separatae
Η κιβωτός / L'arca
Μέρα και νύχτα / Giorno e notte
Το πέταγμά σου / Il tuo volo
Στην μητέρα μου / A mia madre

Από τα ΚΟΚΚΑΛΑ ΤΗΣ ΣΟΥΠΙΑΣ, 1920-1927
Οι λεμονιές / I limoni
"Συχνά την δυστυχία της ζωής ..." / "Spesso il maie di vivere..."
"Ίσως κάποιο πρωί..." / "Forse un mattino ..."
Σπίτι στη θάλασσα / Casa sul mare
"Εμείς δεν ξέρουμε τι πρόκειται..." / "Noi non sappiamo ..."

Από τις ΠΕΡΙΣΤΑΣΕΙΣ, 1928-1939
Δώρα Μάρκους / Dora Markus
"Το άνθος που όλο νεύει / "Il fiore che ripete ..."
Νέα από την Άμιάτα / Notizie dall'Amiata
Το σπίτι των τελωνοφυλάκων / La casa dei doganieri

Από την ΜΠΟΡΑ ΚΑΙ ΑΛΛΑ, 1940-1954
Άνεμος στο Μισοφέγγαρο / Vento sulla mezzaluna
Σαγήνη / Incantesimo
Ο τσαλαπετεινός / Il Gallo cedrone

Από το ΣΑΤΙΡΙΚΟΝ, 1962-1970
Από τα Ξένια II-1
Από τα Ξένια II-12
La belle dame sans merci / La belle dame sans merci
Ο Άρνος στο Ροβετσάνο / L'Arno a Rovezzano

Από το ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ TOΥ 1971-72
Σαν τον Ζακχαίο / Corne Zaccheo
Η λίμνη του Ανεσύ / Il lago di Annecy
Αννέτα / Annetta

Από το ΑΛΛΟΙ ΣΤΙΧΟΙ, 1981
Στον φίλο Πέα / All'amico Pea

Genres: Italian Literature

132 pages, Paperback

First published December 1, 1995

About the author

Eugenio Montale was born on October 12, 1896 in Genoa, Italy. He was the youngest son of Domenico Montale and Giuseppina (Ricci) Montale. They were brought up in a business atmosphere, as their father was a trader in chemicals. Ill health cut short his formal education and he was therefore a self-taught man free from conditioning except that of his own will and person. He spent his summers at the family villa in a village. This small village was near the Ligurian Riviera, an area which has had a profound influence on his poetry and other works. Originally Montale aspired to be an opera singer and trained under the famous baritone Ernesto Sivori. Surprisingly he changed his profession and went on to become a poet who can be considered the greatest of the twentieth century’s Italian poets and one who won the prestigious Nobel Prize in Literature in 1975 "for his distinctive poetry which, with great artistic sensitivity, has interpreted human values under the sign of an outlook on life with no illusions."

Reviews

[Marc Lamot · Rating 3 out of 5]

There are only 15 poems in this bundle: the Italian original, with the translation in Dutch next to it, surrounded by 120 pages of introduction and explanatory notes; that discrepancy says enough. Now you may think: “yes, this Montale, Nobel prize winner, he was some hermetic poet”. And of course that is true, but if you read this book carefully, you will soon notice that he isn’t that hermetic: with a few biographical elements and the knowledge that this booklet appeared in 1943 and is thus very marked by the war, you can come a long way to understand and appreciate the poems.

And then it turns out that Montale was an extremely sensitive poet, who in an ingenious play of words expressed his sorrow for the break with his beloved muse Clizia. And in Dantesk-Petrarian style he turned her into an angel; not a passive angel, as with his illustrious predecessors, but an angel who will save the world from the rattling violence of war. Does that sound pompous? Well, maybe, but Montale knows to root this uplifted vision in the earthly reality, he knows how to make both the pain and the hopeful expectation very tangible. And then there is the extraordinary musicality of the eleven-syllable verses, quite inimitable.

And of course: there’s also the almost impossible translation and the accompanying notes. Perhaps Cees Nooteboom in his foreword is right: translator Liesje Schreuders has tried to explain a little too much, while he suggests better to leave the poems shrouded in their mystery. That may be true, but still, I was very happy with the detailed notes. Well done.

[Gianluca · Rating 4 out of 5]

"Qui dove il grillo insidioso buca
i vestiti di seta vegetale
e l'odor della canfora non fuga
le tarme che sfarinano nei libri,
l'uccellino s'arrampica a spirale
su per l'olmo ed il sole tra le frappe
cupo invischia. Altra luce che non colma,
altre vampe, o mie edere scarlatte."
(Finestra fiesolana)