La guerra fredda. Storia di un mondo in bilico

by John Lamberton Harper, Maria Luisa Bassi (Translator)

Tra la fine della seconda guerra mondiale e la disgregazione dell'impero sovietico, per più di quarant'anni la guerra fredda fra Est e Ovest ha condizionato quasi tutto il globo. Fu una lotta per la supremazia fra due superpotenze e i loro alleati e satelliti, una contrapposizione ideologica, una corsa a dividersi le spoglie della supremazia europea nel Terzo Mondo e agli armamenti; paradossalmente una lunga pace, almeno in Europa, per quanto sempre sull'orlo del precipizio. Il libro descrive i diversi scenari e l'evoluzione della guerra fredda, illustrando i moventi in gioco, nell'alternanza di distensioni e crisi.

Genres: History, Nonfiction, Politics

383 pages, Paperback

First published September 14, 2009

Reviews

[Σωτήρης Αδαμαρέτσος · Rating 5 out of 5]

Επιτέλους στα ελληνικά ένα σοβαρό έργο για τον Ψυχρό Πόλεμο. Σοβαρό με την έννοια ότι ο συγγραφέας πέραν την ιστορικής καταγραφής και ερμηνείας των γεγονότων και των ανταγωνισμων ΗΠΑ - ΕΣΣΔ, επιδιώκει και κατορθώνει στην αρχή του έργου να ερμηνεύσει τα κίνητρα των δύο υπερδυναμεων, την καχυποψία και τους φόβους των εκάστοτε ηγετών, με γνώμονα την στρατιωτική και πολιτική τους θέση μετά τον ΒΠΠ.

Και χρησιμοποιεί - κατά την κρίση μου ορθά - ως εργαλεία εξήγησης της στάσης της μιας υπερδύναμης απέναντι στην άλλη, μετά το (σωτήριο... 🙄 για την ανθρωπότητα όπως απεδείχθη) γεγονός των δύο πυρηνικών βομβών στην Ιαπωνία, τρεις πολιτικο/γεωγραφικές θεωριες: τον μοιρολατρικο χομπσιανισμό, την θεωρία των γεωγραφικών σφαιρών του Μακιντερ και τον ιδεολογικό-πολιτικό μεσσιανισμο!

Πριν το διαβάσει κανείς καλό θα είναι να έχει ήδη διαβάσει το βιβλίο του Καπλαν, Η Εκδίκηση της Γεωγραφίας. Η θεωρία του Μακιντερ περί της ευρασιατικης υπερηπείρου και των περιφερειακά ανασχετικων δυνάμεων, αν και γραμμένη το μακρινό 1919, ακόμα καθοδηγεί την εξωτερική πολιτική ΗΠΑ, Ρωσίας και.. Κίνας ! Έτσι θα κατανοήσει και αυτό που συνέβη με το Αφγανισταν, προ εβδομάδος.
Simple but true.

[Constantinos Capetanakis · Rating 5 out of 5]

Το αντικείμενο με ενδιαφέρει διαχρονικά και δεν χρειαζόταν ο πόλεμος στην Ουκρανία ούτε οι διάφορες όψιμες βιβλιο-προτάσεις, για να επιλέξω ορισμένα σχετικά βιβλία. Το συγκεκριμένο, όπως έχουμε συζητήσει και με φίλο εδώ, είναι από τα λίγα αξιόλογα που έχουν μεταφραστεί, αλλά λόγω των ημερών που ζούμε θα υπάρξουν πολλά ακόμα.

Πολύ αξιόλογο, διεξοδικό, ιδιαίτερα πυκνό σε ονόματα και γεγονότα, απαιτεί προτέρα γνώση, και για τον «καινούριο» στο θέμα θα είναι σχετικό πρόβλημα, τουλάχιστον έως ένα βαθμό αλλά όχι αξεπέραστο, αρκεί να γνωρίζει τα στοιχειώδη. Αρκετά ισορροπημένο, αν και υπάρχουν σημεία όπου η ζυγαριά των ευθυνών πέφτει από τον συγγραφέα περισσότερο(συγκριτικά) στην Δύση, υπό την έννοια ότι θα έπρεπε σαν «μεγαλύτερα παιδιά» να είναι πιο προσεχτικοί και συγκαταβατικοί με τα «άτακτα μικρότερα». Υπάρχει point εδώ.

Δεν είναι «Διπλωματία» του Κίσσινγκερ, αλλά από την άλλη ο John Lamberton Harper δεν έχει ούτε το συγγραφικό ταλέντο κια πρόζα του Κίσσινγκερ, αλλά ούτε τους σκελετούς στην ντουλάπα που έχει ο Κίσσινγκερ, οπότε γράφει πιο ελεύθερα.

Τα συμπεράσματά του φαντάζουν τρομερά επίκαιρα, ειδικά στις τρελλές μέρες που ζούμε και την τραγωδία που βιώνει μία ελεύθερη αλλά δυστυχώς πάντα συνυφασμένη μετην Ρωσία χώρα. Παράδειγμα: «Αντί για ένα σύστημα ασφάλειας με βάση τη ΔΑΣΕ (σημ. Διάσκεψη για την Ασφάλεια και Συνεργασία στην Ευρώπη), η Δύση επέμεινε στην κυριαρχία του ΝΑΤΟ, το οποίο αναδιαμορφώθηκε. Το βασικό σκεπτικό του ΝΑΤΟ: επωφεληθείτε από την αδυναμία της Ρωσίας για να δημιουργήσετε μία υγειονομική ζώνη».

Αναλύονται οι «αυταπάτες της αυτοδυναμίας», η πλάνη για το γνωστό -και περίφημα αφελές- «πρόδηλο πεπρωμένο» των ΗΠΑ, η πρόσκληση δηλαδή όλου του ελεύθερου κόσμου και της μοίρας της ίδιας να μας σώσουν, ο μεσσιανισμός και των δύο πλευρών, η ακλόνητη πίστη της κάθε μίας ότι κατέχει την απόλυτη αλήθεια και ότι η άλλη θέλει πάντα το κακό της, η Ρωσική εμμονή στη νομοτέλεια που διέπει όλες τις ανθρώπινες σχέσεις και διαμάχες με μοναδικό ορίζοντα την επικράτηση του ρωσικού κομουνισμού. Τα σφάλματα, οι λανθασμένες εκτιμήσεις, αλλά και η επιθυμία -παρά τους λεονταρισμούς- της κάθε πλευράς να είναι και η άλλη ισχυρή. Οι προσωπικότητες, οι «ηγέτες» (τα εισαγωγικά ταιριάζουν περισσότερο στο σήμερα) και τα κύρια πρόσωπα που είναι περισσότερο σκιές. Η τύχη, πάντα πρωταγωνίστρια, η γνωστή θεωρία της ανάσχεσης και στο πως αυτή, αν εφαρμοζόταν πλήρως, θα μπορούσε να λειτουργήσει αποτελεσματικά αλλά και με κατανόηση στις ιδαιτερότητες κάθε πλευράς.

Είναι μάλλον απλό και δεν χρειάζονται εκτενείς αναλύσεις: το βιβλίο είναι πολύ καλό και ο κόσμος μας πολύ σύνθετος, σημαντικός, μικρός και μεγάλος ταυτόχρονα για να μην έχουμε όλοι μία, σχετική έστω, ιδέα του τι συμβαίνει και γιατί. Καλά είναι ορισμένα (ελάχιστα) άρθρα, εμβρυθείς οι (ακόμα πιο ελάχιστες) αναλύσεις, αλλά για την ισχυρότερη προστασία στην άγνοια και στις αδιανόητες κοινοτοπίες που ακούμε κάθε μέρα, η ασπίδα είναι τέτοια βιβλία. Τώρα γνωρίζουμε πολλά, σε πραγματικό χρόνο, αλλά παρόλα αυτά εξακολουθούμε να γνωρίζουμε όσα θέλουν οι άλλοι να ξέρουμε και όχι περισσότερα.

Επομένως, το μην είσαι παπαγάλος, ομιλών ή μη, απαιτεί μία σχετική προσπάθεια.

[Λευτέρης Πετρής · Rating 4 out of 5]

"Ο ψυχρός πόλεμος ξεκίνησε επειδή οι υπερδυνάμεις είχαν βαθιά ριζωμένες τάσεις να προετοιμάζονται για το χειρότερο και να βλέπουν τις προϋποθέσεις για την ασφάλειά τους με όρους επεκτατικούς (χομπσιανή μοιρολατρία).

Υπήρξε ένας ανταγωνισμός ανάμεσα σε κοινωνικο-οικονομικά συστήματα που το ένα θεωρούσε το άλλο ως φυσικό εχθρό του. Η ιδεολογία της κάθε πλευράς, δηλαδή η κοσμική θρησκεία, επηρέαζε την επιλογή των φίλων της και καθόριζε τους βασικούς αντικειμενικούς στόχους της: τη διαφύλαξη και προώθηση του καπιταλισμού και της δημοκρατίας από τη μία πλευρά, την προστασία και επέκταση του κομμουνισμού από την άλλη. Κάθε πλευρά ενστερνιζόταν μία κατευθυντήρια και μεσσιανική θεώρηση της ιστορίας, πιστεύοντας ότι η ιδεολογία της θα επικρατούσε."

[JJS. · Rating 3 out of 5]

A decent enough broad overview of the history of the Cold War. Its good whether you're familiar with the events of the Cold War from popular media, or are old enough to remember some of the events themselves. Even if you're not familiar with the events, and you want to learn about the history of Cold War for the first time, this is a fine book to read, and it describes the events in a straightforward, easy way.

[Vassilis Xanthakis · Rating 3 out of 5]

Ενδιαφέρουσα ανάλυση του Ψυχρού Πολέμου από το τέλος του Β' Παγκοσμίου ως τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης. ο συγγραφέας είναι σε γενικές γραμμές αντικειμενικός, όμως η μεγάλη πλειοψηφία των κεφαλαίων αναφέρεται στις ΗΠΑ, τους ηγέτες τους, τα πολιτικά μπλοκ κλπ. Προσωπικά θα ήθελα μία σαφώς μεγαλύτερη ανάλυση για τα αντίστοιχα τεκταινόμενα στην ΕΣΣΔ και την Κίνα.

[Terry Irving]

John knows it all and tells it in clear, concise language