What do you think?
Rate this book
Vis in bad
`Het gen van de ziel , `Vis in bad , `Winterslaap , `Kleurenleed , `Doen alsof je doet alsof : zet de titels van de essays op een rij en je krijgt een eerste indruk van de grenzeloze interesse en het associatieve denkvermogen van Tijs Goldschmidt.
Na het succes van Kloten van de engel komt de uitvinder van `vaag denken met een nieuwe bundeling beschouwingen over mensen en dieren. `De kloof tussen mens en dier is geforceerd. Ik stoor me eraan dat de mens per definitie boven het dier wordt gesteld. De overgang tussen mens en dier ligt gradueel. Vind ik. Maar soms verander ik even van gedachten.
Met zijn beschouwingen wil Goldschmidt de kloof tussen alfa, bèta en gamma overbruggen. `Ik hoop een verbindende schakel te zijn, een missing link. Ik heb er plezier in mensen die schrikken van de naam van een gen ongemerkt iets te laten begrijpen waarvan ze denken dat het niets voor hen is.
Na het succes van Kloten van de engel komt de uitvinder van `vaag denken met een nieuwe bundeling beschouwingen over mensen en dieren. `De kloof tussen mens en dier is geforceerd. Ik stoor me eraan dat de mens per definitie boven het dier wordt gesteld. De overgang tussen mens en dier ligt gradueel. Vind ik. Maar soms verander ik even van gedachten.
Met zijn beschouwingen wil Goldschmidt de kloof tussen alfa, bèta en gamma overbruggen. `Ik hoop een verbindende schakel te zijn, een missing link. Ik heb er plezier in mensen die schrikken van de naam van een gen ongemerkt iets te laten begrijpen waarvan ze denken dat het niets voor hen is.
217 pages, Kindle Edition
First published February 1, 2014
3 people are currently reading
13 people want to read
About the author
Tijs Goldschmidt
28 books12 followersTijs Goldschmidt is een Nederlandse schrijver en evolutiebioloog.
Goldschmidt studeerde biologie in Amsterdam en Leiden, hij woonde van 1981 tot 1986 in Tanzania, waar hij cichliden in het Victoriameer bestudeerde als onderzoeker van de Rijksuniversiteit Leiden. Hij schreef er een proefschrift over en publiceerde het boek Darwins hofvijver, waarin hij het wetenschappelijke met het persoonlijke verweeft.
In 1993 stopte hij met het doen van wetenschappelijk onderzoek om zich geheel aan het schrijven te wijden.
Darwins hofvijver werd genomineerd voor de AKO Literatuurprijs en bekroond met de KIJK/Wetenschapsweekprijs (later opgegaan in de Eurekaprijs) in 1995 en is inmiddels vertaald in onder andere het Engels, Frans, Duits, Italiaans, Japans en Chinees. Na dit boek publiceerde Goldschmidt vele essays, waaronder De andere linkerkant. In 2001 ontving hij voor zijn bundel Oversprongen de Jan Hanlo Essayprijs. In 2007 hield hij de Huizingalezing onder de titel Doen alsof je doet alsof in de Pieterskerk te Leiden.
Goldschmidt studeerde biologie in Amsterdam en Leiden, hij woonde van 1981 tot 1986 in Tanzania, waar hij cichliden in het Victoriameer bestudeerde als onderzoeker van de Rijksuniversiteit Leiden. Hij schreef er een proefschrift over en publiceerde het boek Darwins hofvijver, waarin hij het wetenschappelijke met het persoonlijke verweeft.
In 1993 stopte hij met het doen van wetenschappelijk onderzoek om zich geheel aan het schrijven te wijden.
Darwins hofvijver werd genomineerd voor de AKO Literatuurprijs en bekroond met de KIJK/Wetenschapsweekprijs (later opgegaan in de Eurekaprijs) in 1995 en is inmiddels vertaald in onder andere het Engels, Frans, Duits, Italiaans, Japans en Chinees. Na dit boek publiceerde Goldschmidt vele essays, waaronder De andere linkerkant. In 2001 ontving hij voor zijn bundel Oversprongen de Jan Hanlo Essayprijs. In 2007 hield hij de Huizingalezing onder de titel Doen alsof je doet alsof in de Pieterskerk te Leiden.
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 5 of 5 reviews
March 15, 2022
Ik vond dit boek maar een lastige. Moeilijk om doorheen te komen, omdat ik me vaak gestoord heb aan verschillende dingen.
Ten eerste: het onderwerp en de samenstelling. Ik was er gewoon echt van overtuigd (door de titel, de vormgeving en de eerste essays) dat dit boek gefocust zou zijn op vissen/waterdieren, of op zijn minst: dieren. Maar op 70% (ongeveer) kwam daar ineens uit het niets een essay over zijn pornografische geheugen en hoe hij beelden van meisjes in het zwembad in zijn hoofd opsloeg om er later zo aan terug te kunnen denken?? Ik werd er erg ongemakkelijk van in ieder geval, ongepast voelde het en ik snapte de keuze voor dit essay vooral niet, na alle essays die min of meer met dieren te maken hadden gehad, waar dit ineens vandaan kwam. Aan het einde kwamen nog een paar essays, die in vorm en thema ineens afweken van de rest, alsof er nog wat bladzijden gevuld moesten worden. Het voelde alsof er niet goed naar de volgorde en samenstelling gekeken was, of ik kon in ieder geval geen logica eruit halen. Maak keuzes: óf kies ervoor je boek niet zozeer te laten lijken op een boek met essays over dieren/biologie als je ook andere essays er in wil stoppen en zorg dat de volgorde ook wat gemixt is/zorg voor tussentitels per deel die de logica aanduiden, óf wees kritisch op welke essays er wel en welke niet bij elkaar passen binnen hetzelfde thema. Maar dit voelde echt als willekeur of opvulling, hier en daar, en dat lijkt me niet te bedoeling.
Ten tweede: zijn argumentatie. Het voelde alsof dit boek geschreven is met de overtuiging dat Goldschmidt niemand meer hoeft te overtuigen, maar iedereen die dit leest het al met hem eens is. Hij uit wel kritiek op andere filosofen en essayisten om die reden, maar juist waar ik als lezer behoefte had dat Goldschmidt zijn punt nader zou toelichten, kwam hij met woorden als ‘uiteraard denk ik …’ of ‘logisch dat …’ of ‘natuurlijk dit’. Terwijl het voor mij helemaal niet zo ‘logisch’ was. Het rook hier en daar naar arrogantie dat hij ervanuit gaat dat zijn standpunten super vanzelfsprekend zijn, en hij geen moeite hoeft te doen om ze uit te leggen. (Iets wat je bij een niet cishet-witte-man volgens mij überhaupt maar weinig tegenkomt, omdat zij vaak niet gewend zijn zich te moeten verantwoorden of verdedigen en gewend zijn de norm te bepalen, maar goed, tot zover die opvallende houding, op problematische uitspraken (die daar wellicht mee samenhangen) kom ik iets later nog terug.)
Ten derde: sommige standpunten en passages voelden gewoon vrij problematisch. Ik kan aan de ene kant niet precies van alles uiteenzetten waarom ik er problemen mee heb, maar veel dingen voelden gewoon niet helemaal lekker. Of het nu gaat om de passages waarin hij ‘normale mensen’ tegenover ‘autisten en runderen’ zet (ah yes the two genders: normale mensen vs autisten/runderen). Of het feit dat hij onbekende meisjes in het zwembad zodanig bekijkt en probeert te onthouden dat hij zijn herinnering als pornografische databank kan gebruiken. Of de passage waarin hij uiteenzet waarom een man gegrond jaloerser mag zijn in een relatie dan een vrouw, want: “Het is tenslotte de grote angst van bijna elke gehuwde heteroseksuele man dat hij, zonder het te weten, op zal draaien voor de opvoeding van andermans kinderen.” (en dan heb ik het nog niet over de heteronormativiteit, en (neigingen naar) seksisme en racisme (waarom in een boek bewust beschrijven hoe je twijfelt over een naam van een volk/stam? Als je ‘Duitsers’ wil zeggen, google je dat toch ook gewoon hoe je mensen uit Duitsland aan moet duiden? Waarom kan je die moeite om het even op te zoeken en dat respect niet opbrengen voor niet-westerse bevolkingsgroepen?).
Ten vierde: er werd vaak niets nieuws verteld. Waar ik dan juist verdieping verwachtte, werd dat niet geboden. Er zijn twee (op elkaar volgende) essays over orka’s, maar de enige reden tegen orka’s in gevangenschap die echt letterlijk benoemd wordt, is de grootte, terwijl er zoveel meer argumenten zijn tegen (zeezoog)dieren in gevangenschap. Daarnaast merkwaardig dat ervoor wordt gekozen wel een documentaire te noemen, maar niet de documentaire ‘Blackfish’ aan te halen, die de laatste jaren volgens mij toch wel echt dé documentaire over dit onderwerp. Zo nu en dan kwam ik iets tegen waarvan ik dacht ‘oh ja interessant’, maar dat waren vooral standpunten van anderen waar je voor meer diepgang of uitleg nieuwe naslagwerken moest gaan raadplegen.
Nou goed, ik kan mijn twee sterren rating ook niet verder onderbouwen waarom het niet een ster is geworden. Misschien vanwege het essay over de nijlbaarzen, toen was ik nog optimistisch.
Ten eerste: het onderwerp en de samenstelling. Ik was er gewoon echt van overtuigd (door de titel, de vormgeving en de eerste essays) dat dit boek gefocust zou zijn op vissen/waterdieren, of op zijn minst: dieren. Maar op 70% (ongeveer) kwam daar ineens uit het niets een essay over zijn pornografische geheugen en hoe hij beelden van meisjes in het zwembad in zijn hoofd opsloeg om er later zo aan terug te kunnen denken?? Ik werd er erg ongemakkelijk van in ieder geval, ongepast voelde het en ik snapte de keuze voor dit essay vooral niet, na alle essays die min of meer met dieren te maken hadden gehad, waar dit ineens vandaan kwam. Aan het einde kwamen nog een paar essays, die in vorm en thema ineens afweken van de rest, alsof er nog wat bladzijden gevuld moesten worden. Het voelde alsof er niet goed naar de volgorde en samenstelling gekeken was, of ik kon in ieder geval geen logica eruit halen. Maak keuzes: óf kies ervoor je boek niet zozeer te laten lijken op een boek met essays over dieren/biologie als je ook andere essays er in wil stoppen en zorg dat de volgorde ook wat gemixt is/zorg voor tussentitels per deel die de logica aanduiden, óf wees kritisch op welke essays er wel en welke niet bij elkaar passen binnen hetzelfde thema. Maar dit voelde echt als willekeur of opvulling, hier en daar, en dat lijkt me niet te bedoeling.
Ten tweede: zijn argumentatie. Het voelde alsof dit boek geschreven is met de overtuiging dat Goldschmidt niemand meer hoeft te overtuigen, maar iedereen die dit leest het al met hem eens is. Hij uit wel kritiek op andere filosofen en essayisten om die reden, maar juist waar ik als lezer behoefte had dat Goldschmidt zijn punt nader zou toelichten, kwam hij met woorden als ‘uiteraard denk ik …’ of ‘logisch dat …’ of ‘natuurlijk dit’. Terwijl het voor mij helemaal niet zo ‘logisch’ was. Het rook hier en daar naar arrogantie dat hij ervanuit gaat dat zijn standpunten super vanzelfsprekend zijn, en hij geen moeite hoeft te doen om ze uit te leggen. (Iets wat je bij een niet cishet-witte-man volgens mij überhaupt maar weinig tegenkomt, omdat zij vaak niet gewend zijn zich te moeten verantwoorden of verdedigen en gewend zijn de norm te bepalen, maar goed, tot zover die opvallende houding, op problematische uitspraken (die daar wellicht mee samenhangen) kom ik iets later nog terug.)
Ten derde: sommige standpunten en passages voelden gewoon vrij problematisch. Ik kan aan de ene kant niet precies van alles uiteenzetten waarom ik er problemen mee heb, maar veel dingen voelden gewoon niet helemaal lekker. Of het nu gaat om de passages waarin hij ‘normale mensen’ tegenover ‘autisten en runderen’ zet (ah yes the two genders: normale mensen vs autisten/runderen). Of het feit dat hij onbekende meisjes in het zwembad zodanig bekijkt en probeert te onthouden dat hij zijn herinnering als pornografische databank kan gebruiken. Of de passage waarin hij uiteenzet waarom een man gegrond jaloerser mag zijn in een relatie dan een vrouw, want: “Het is tenslotte de grote angst van bijna elke gehuwde heteroseksuele man dat hij, zonder het te weten, op zal draaien voor de opvoeding van andermans kinderen.” (en dan heb ik het nog niet over de heteronormativiteit, en (neigingen naar) seksisme en racisme (waarom in een boek bewust beschrijven hoe je twijfelt over een naam van een volk/stam? Als je ‘Duitsers’ wil zeggen, google je dat toch ook gewoon hoe je mensen uit Duitsland aan moet duiden? Waarom kan je die moeite om het even op te zoeken en dat respect niet opbrengen voor niet-westerse bevolkingsgroepen?).
Ten vierde: er werd vaak niets nieuws verteld. Waar ik dan juist verdieping verwachtte, werd dat niet geboden. Er zijn twee (op elkaar volgende) essays over orka’s, maar de enige reden tegen orka’s in gevangenschap die echt letterlijk benoemd wordt, is de grootte, terwijl er zoveel meer argumenten zijn tegen (zeezoog)dieren in gevangenschap. Daarnaast merkwaardig dat ervoor wordt gekozen wel een documentaire te noemen, maar niet de documentaire ‘Blackfish’ aan te halen, die de laatste jaren volgens mij toch wel echt dé documentaire over dit onderwerp. Zo nu en dan kwam ik iets tegen waarvan ik dacht ‘oh ja interessant’, maar dat waren vooral standpunten van anderen waar je voor meer diepgang of uitleg nieuwe naslagwerken moest gaan raadplegen.
Nou goed, ik kan mijn twee sterren rating ook niet verder onderbouwen waarom het niet een ster is geworden. Misschien vanwege het essay over de nijlbaarzen, toen was ik nog optimistisch.
October 5, 2016
Only three stories fun to read.
Rest was long, weary, and about authors the writer of this book must have been expecting the reader to have read.
Rest was long, weary, and about authors the writer of this book must have been expecting the reader to have read.
March 16, 2023
Gebundelde stukjes uit de krant over op zich best interessante onderwerpen. Maar in de vorm van een vergaarbak van weetjes en namen zonder een prikkelende eigen visie. Geschreven in zinnen zonder schoonheid, soms gewoon slechtlopend. Ook wel wat opvattingen om je wenkbrauwen over te fronsen, bijvoorbeeld: adoptieouders adopteren 'pechvogels' en onafhankelijke westerse vrouwen krijgen tegenwoordig geen kinderen maar 'nemen' ze. Vreemde Hooftprijswinnaar.
January 11, 2023
Essays zijn niet mijn lievelings-literatuurvorm. Ze zijn kort, en ik hou niet van korte verhalen, en ze hebben vaak iets geknutseld. Echter, Tijs Goldschmidt heeft de P.C. Hooft-prijs gewonnen, ik wilde sowieso iets van hem lezen, en hij schrijft essays. Uit alle boeken van hem in de (digitale) bibliotheek lijkt Vis in Bad mij het meest interessant. En, inderdaad, was het een leuk boek. Natuurlijk een gemengde ervaring. 'The Flying Panty' vond ik niks en 'Hot Spot' nog minder. Het laatste hoofdstuk, 'Het gen van de ziel', vond ik erg mooi en overtuigend geschreven. Ik ben zelf geen atheïst en toch vond het overtuigend! Hij maakte wel een of twee logische fouten in zijn denken, bijvoorbeeld dat verwondering over het feit dat alle soorten op aarde van één gezamenlijke voorouder afstammen, iets is wat alleen atheïsten zouden kunnen voelen.
Tussen die hoofdstukken in zijn er veel prachtig geschreven interessante en prikkelende essays. Een plezier om te lezen.
Tussen die hoofdstukken in zijn er veel prachtig geschreven interessante en prikkelende essays. Een plezier om te lezen.
October 18, 2016
veel verder-lees-materiaal
Displaying 1 - 5 of 5 reviews