Άπαντα τα διηγήματα

by Γεώργιος Βιζυηνός, Ήρκος Ρ. Αποστολίδης (Επιμέλεια), Στάντης Ρ. Αποστολίδης (Επιμέλεια)

«Ποίος ήτον και είναι ο Γεώργιος Βιζυηνός»:

Δεν υπάρχει τεχνίτης του λόγου στην Ελλάδα του 20ού αιώνα, που να μην κουβαλάη μέσα του, έστω κι ανομολόγητα, το Βιζυηνό. Μόρφωσε όλες τις ευαίσθητες συνειδήσεις, κι όμως ίχνος άμεσης επίδρασής του δε βρίσκεται σε κανένα ποίημα ή πεζό νεοελληνικό. Διαπέρασε τους πάντες, αλλά σε λιβάδι από κείνον πατημένο, κανείς δε διανοήθηκε να ξανασπείρη.

Η αναγνώριση ήρθε πρόωρα, κι όχι όπου θάπρεπε. Τις ποιητικές δάφνες που διεκδίκησε, μαθητής ακόμα, του τις δώσαν αφειδώς, τιμώντας τον γι' ανάξια πρωτόλειά του. Μα σαν επέστρεψε, με λαμπρά εφόδια σπουδών, και δημοσιεύτηκαν τα πεζά του, ο πνευματικός εσμός των Αθηνών, τόσο ενθουσιώδης στην αρχή με τον ικανό στιχοπλόκο, άλλαξε στάση ενωχλημένος απ' τον έκδηλο φαναριωτισμό, τις μικροματαιοδοξίες του, τον παρασιτισμό του στα ψηλά σαλόνια, τις παράξενες συμπεριφορές του φτωχόπαιδου που γύρισε ντυμένο κατά τα ευρωπαϊκά, κι ούτε τις γνώσεις του τις επιστημονικές του αναγνώρισε, ούτε το σπάνιο τάλαντο. Τον αντιμετώπισαν με χλεύη και πικρόχολα σχόλια. Δίχως στόφα αγωνιστή, ούτε ισχυρός τόσο ώστε ν' αδιαφορούσε, δεν καλοκατάφερνε μετά την απώλεια του μεγάλου χορηγού του ούτε τα προς το ζην να βγάζη καλά-καλά, αναλωνόμενος, μιάν οκταετία όλη-όλη που 'ζησε στην Αθήνα, σε συγγραφές διδακτικών εγχειριδίων, μεταφράσεις ξένων μεσαιωνικών παραλογών, λημματογραφία σε λεξικά, λιγοστά άρθρα και περισσότερα ποιήματα...

Πολλά ειπώθηκαν από περινούστατους κριτικούς πως αν είχε ζήσει θα είχε ολοκληρώσει... Άλλοι απάντησαν πως αυτό ήταν: εκρηξιγενής, που ό,τι είχε να δώση τόδωσε και τίποτε δε θάβγαινε με τα χρόνια... Αλλά πότε οι εικοτολογίες ωφέλησαν την Έρευνα;..

470 pages, Hardcover

First published January 1, 1955

About the author

Ο Βιζυηνός (English: Georgios Vizyinos) γεννήθηκε στη Βιζύη της Ανατολικής Θράκης, γιος πολύ φτωχικής οικογένειας. Σε ηλικία δέκα ετών, οι γονείς του τον στέλνουν στην Κωνσταντινούπολη κοντά σε ένα θείο του, όπου παραμένει μέχρι την ηλικία των 19 ετών. Προστατευόμενος του αρχιεπισκόπου Κύπρου Σωφρονίου ζεί για ένα διάστημα στην Κύπρο, όπου τον προόριζαν για τον ιερατικό κλάδο. Το 1872 γίνεται ιεροσπουδαστής στη Θεολογική Σχολή της Χάλκης, όπου το 1873 δημοσιεύει και την πρώτη του ποιητική συλλογή (Ποιητικά Πρωτόλεια). Το 1874, το επικό ποίημά του Κόδρος βραβεύεται στον Βουτσιναίο Ποιητικό Διαγωνισμό.

Την ίδια χρονιά γράφεται στη Φιλοσοφική Σχολή Αθηνών, αλλά με δαπάνες του Ζαρίφη μεταβαίνει στη Γερμανία , στη Γοτίγγη, όπου σπουδάζει φιλολογία και φιλοσοφία στο διάστημα 1875-1878. Το 1876, η επόμενη ποιητική συλλογή του Άραις μάραις κουκουνάραις (μετονομάστηκε σε Βοσπορίδες αύραι) βραβεύεται στον Βουτσιναίο Διαγωνισμό, στον οποίο το 1877 η συλλογή του Εσπερίδες επαινείται. Το 1881 τυπωνεται στη Λειψία η διδακτορική του διατριβή.

Μέχρι το 1884, ο Βιζυηνός επισκέπτεται το Παρίσι (1882) όπου γνωρίζει τον Δημήτριο Βικέλα και το Λονδίνο, 1883, όπου σχετίζεται με τον πρεσβευτή Πέτρο Βράιλα Αρμένη. Παράλληλα, δημοσιεύει την ποιητική συλλογή Ατθίδες Αύραι. Την ίδια χρονιά (1883), δημοσιεύεται στην Εστία το πρώτο μεγάλο διήγημά του, Μεταξύ Πειραιώς και Νεαπόλεως και το Ποίος ήτο ο φονεύς του αδερφού μου. Το 1884, λόγω του θανάτου του προστάτη του Ζαρίφη, υποχρεώνεται να επιστρέψει στην Αθήνα και διορίζεται καθηγητής σε γυμνάσιο.

Ένα χρόνο αργότερα, εκλέγεται υφηγητής φιλοσοφίας με την διατριβή του Η φιλοσοφία του καλού παρά Πλωτίνω. Παράλληλα δημοσιεύοντια τα διηγήματά του Αι συνέπεια της παλαιάς ιστορίας και Το μόνον της ζωής του ταξείδιον. Το 1886 γράφει το Μοσκώβ-Σελήμ που διαδραματίζεται στη Θράκη. Τελικά εγκαταλείπει την Αθήνα κι εγκαθίσταται μόνιμα στη γενέτειρά του.

Το 1890 αρχίζουν να τον ταλαιπωρούν πόνοι από νόσημα του μυελού των οστών που του φέρνουν αυπνίες, τον καθιστούν ανίκανο να εργαστεί και τον εξαντλούν σωματικά κι οικονομικά. Το 1892 το νόσημα εξελίσσεται σε φρενική νόσο και καταλήγει έγκλειστος στο Δρομοκαΐτειο Ψυχιατρείο. Εκεί ζει βυθισμένος σε ουτοπικές εμμονές του. Ύστερα από τέσσερα χρόνια εγκλεισμού, πεθαίνει στις 15 Απριλίου 1896, σε ηλικία 47 ετών.

Reviews

[Konstantinos M. · Rating 4 out of 5]

Aς ξεκινήσω από τα θετικά:
Αν σας ενδιαφέρει ο Βιζυηνός, ΑΥΤΗ είναι η πληρέστερη έκδοση που έχω εγώ τουλάχιστον υπ΄όψη μου. Η ανάλυση της ζωής και του έργου του Βιζυηνού από τους κ.κ. Ήρκο και Στάντη Αποστολίδη, είναι ε-ξα-ντλη-τι-κή, και στην 60 σελίδων εισαγωγή και κάτω από το κείμενο σε επεξηγηματικά σχόλια. Η πανέμορφη, σκληρόδετη - πανόδετη αυτή έκδοση, περιλαμβάνει χάρτες, φωτογραφίες, επιστολές και άρθρα σπουδαίων ανθρώπων της εποχής που θα σας βοηθήσουν να κατανοήσετε τη σπουδαιότητα του έργου του Βιζυηνού κατά τη σύντομη σχετικά ζωή του, που τελείωσε άδοξα στο Δρομοκαϊτειο.

Στα αρνητικά τώρα:
Δεν κατάφερα να το τελειώσω. :( Σίγουρα θα το κάνω, γιατί από αυτά που διάβασα, φαίνεται πως αυτά που άφησα είναι πολύ ενδιαφέροντα, μα, πραγματικά ήθελα ένα διάλειμμα τώρα από τη στριφνή, δηθενιάρικη καθαρεύουσα του Βιζυηνού. Ένας φίλος εδώ μου τόνισε πως αυτή οφείλεται στο γεγονός ότι ο Βιζυηνός εργάστηκε για κάποια χρόνια για την Εκκλησία και συγκεκριμένα για τον Αρχιεπίσκοπο Κύπρου, ο οποίος τον προόριζε για την ιεροσύνη. Ενώ λοιπόν λογοτεχνικά, ηθολογικά, πραγματολογικά, τα διηγήματα του Βιζυηνού έχουν μεγάλο ενδιαφέρον (κάτι που μου έγινε περισσότερο κατανοητό από τις επεξηγήσεις των κ.κ. Αποστολίδη), τα διάβασα με μεγάλη δυσκολία.
Διάλειμμα λοιπόν, μα αποτελεί μία έκδοση που αξίζει να έχετε στη βιβλιοθήκη σας.

[Evangelos Sotiris · Rating 5 out of 5]

Η ελληνική πεζογραφία έχει παράδοση στο διήγημα και ο κ. Παπαδιαμάντης πρωτοστατεί.

[Andrew · Rating 5 out of 5]

Αριστουργηματική έκδοση και παρουσίαση του σπουδαιότερου Έλληνα λογοτέχνη μέχρι και σήμερα.

[Achilleas · Rating 5 out of 5]

Μαγική η γλώσσα και η μαεστρία του Βιζυηνού.

Είναι από τα παραδείγματα που θα μπορούσαν αυτοδύναμα να στηρίξουν της επιλογή της καθαρεύουσας έναντι της δημοτικής.

Υπέροχος.