Jump to ratings and reviews
Rate this book

พระยาอนุมานราชธน ปราชญ์สามัญชนผู้นิรมิต “ความเป็นไทย”

Rate this book
พระยาอนุมานราชธนเป็นนักปราชญ์ที่แตกต่างจากปัญญาชนอื่น ๆ ในสังคมไทย ในแง่ที่ได้รับการยกย่องอย่างสูงจากทุกฝ่าย กล่าวคือ ปัญญาชนส่วนใหญ่ได้รับความเคารพยกย่องจากฝ่ายอนุรักษนิยม แต่กลับถูกมองในเชิงลบจากฝ่ายอื่น ๆ และปัญญาชนบางท่านได้รับการเคารพยกย่องอย่างมากจากฝ่ายเสรีนิยม แต่ได้รับการประณามจากฝ่ายอนุรักษนิยม ส่วนพระยาอนุมานราชธนกลับยืนยงอยู่ในวงวิชาการและสังคมไทยอย่างสง่างามตลอดมา

ด้วยเหตุผลข้างต้นเพียงประการเดียว ก็ทำให้พระยาอนุมานราชธนและผลงานของท่านน่าสนใจเป็นพิเศษ แต่แท้ที่จริงแล้วมีเหตุผลอีกหลายข้อที่ทำให้ผลงานของพระยาอนุมานราชธนมีความสำคัญ เช่น ผลงานทางมานุษยวิทยาของท่านยังคงได้รับการยกย่องและการอ้างอิงจากนักวิชาการสืบมาจนถึงปัจจุบัน ผลงานของท่านแสดงให้เห็นถึงการผสมผสานระหว่างจารีตทางปัญญาของไทยกับจารีตทางปัญญาของตะวันตกอย่างชัดเจน และผลงานของท่านยังคงมีอิทธิพลอย่างสูงต่อวิธีคิดของคนไทยเกี่ยวกับ “สังคมและวัฒนธรรมไทย” เป็นต้น

ความสำคัญของพระยาอนุมานราชธนเห็นได้จากการที่ “องค์การศึกษาวิทยาศาสตร์และวัฒนธรรมแห่งสหประชาชาติ (UNESCO) ได้ประกาศเกียรติคุณยกย่องศาสตราจารย์ พระยาอนุมานราชธน (ยง เสฐียรโกเศศ) เป็นบุคคลผู้มีผลงานดีเด่นทางวัฒนธรรมระดับโลก ประจำปีพุทธศักราช ๒๕๓๑ ...หน่วยงานทั้งภาครัฐบาลและเอกชนร่วมกันจัดกิจกรรมรำลึกถึงคุณงามความดีที่ท่านสร้างสรรค์ผลงานอันเป็นประโยชน์ไว้แก่ส่วนรวม ตลอดจนเผยแพร่เกียรติคุณให้ปรากฏ”

พระเจ้าวรวงศ์เธอ กรมหมื่นนราธิปพงศ์ประพันธ์ ทรงกล่าวถึงพระยาอนุมานราชธนไว้ว่า “ท่านเป็นบุคคลตัวอย่างของชาติไทยได้ดีสนองคุณประเทศชาติด้วยน้ำพักน้ำแรง วิริยะอุตสาหะ ประกอบการงานรุดหน้าอยู่เสมอ ทั้งนี้โดยยึดมั่นในคุณธรรมของไทย คงแก่เรียนในภาษาไทย ประวัติศาสตร์ไทย และวัฒนธรรมไทย สมควรแล้วที่เราจะยกย่องสรรเสริญท่าน”

ส่วนศาสตราจารย์วิลเลียม เจ. เก็ดนีย์ (William J. Gedney) ชาวอเมริกันกล่าวว่า “วิชาความรู้ของท่าน ทำให้อาจารย์รุ่นหลังและนิสิตนักศึกษาพากันสยบแทบเท้าของท่าน และยกย่องท่านว่า เป็นศาสตราจารย์ชั้นยอดเยี่ยมท่านหนึ่ง อันพึงได้รับความเคารพสักการะ ...ท่านผู้นี้ก็มิได้มีโคตรตระกูลเป็นไทยแท้ แต่จะมีใครอีกเล่าที่อุทิศตนให้แก่ประเพณีไทย ประวัติศาสตร์ และภาษาไทย ยิ่งไปกว่าพระยาอนุมานราชธน” สุลักษณ์ ศิวรักษ์ ปัญญาชนสำคัญของไทยในปัจจุบันเป็นผู้หนึ่งที่เคยกราบแทบเท้าพระยาอนุมานราชธนเพื่อฝากตัวเป็นศิษย์ของท่าน

การทำความเข้าใจผลงานของพระยาอนุมานราชธน รวมทั้งบริบททางสังคมที่มีผลต่อการสร้างผลงานต่าง ๆ และอิทธิพลที่ผลงานของท่านมีต่อสังคมไทย จึงเป็นเรื่องที่มีความสำคัญอย่างยิ่ง หนังสือเล่มนี้มุ่งทำความเข้าใจชีวิตและผลงานของพระยาอนุมานราชธนในแง่ของการสร้างความหมายของ “ชาติไทย” และ “ความเป็นไทย” โดยพิจารณาอย่างสัมพันธ์กับบริบททางการเมืองและการเคลื่อนไหวทางอุดมการณ์ในสังคมไทยตั้งแต่การปฏิวัติสยาม พ.ศ. ๒๔๗๕ จนถึงต้นทศวรรษ ๒๕๑๐ การมองในแง่นี้ถือได้ว่าเป็นมุมมองใหม่ที่จะช่วยให้เข้าใจผลงานแต่ละเรื่องของพระยาอนุมานราชธนอย่างลึกซึ้งและรอบด้านขึ้น เข้าใจอิทธิพลของผลงานทั้งหมดของพระยาอนุมานราชธนต่อสังคมไทยชัดเจนขึ้น รวมทั้งความคิดในเรื่อง “การพัฒนาชนบท” ซึ่งพระยาอนุมานราชธนเสนอต่อรัฐบาลอย่างเป็นระบบในยุคเริ่มต้นสงครามเย็นในทศวรรษ ๒๔๙๐ ด้วย


(บางส่วนจาก คำนำ)

276 pages, Paperback

Published March 1, 2013

Loading...
Loading...

About the author

Ratings & Reviews

What do you think?
Rate this book

Friends & Following

Create a free account to discover what your friends think of this book!

Community Reviews

5 stars
1 (100%)
4 stars
0 (0%)
3 stars
0 (0%)
2 stars
0 (0%)
1 star
0 (0%)
No one has reviewed this book yet.