En nu is het aan ons

by Tom Van Grieken

Van 'kindsoldaat' tot op de koffie bij de koning: het parcours dat het Vlaams Belang van de verkiezingsnederlaag in 2014 tot de overwinning in 2019 onder leiding van voorzitter Tom Van Grieken aflegde, is opmerkelijk.

Die verkiezingswinst van 26 mei 2019 kwam echter niet uit de lucht gevallen. De jaren hieraan voorafgaand worden gekenmerkt door een gevecht tegen het tij in. Maar volharding loont. In dit boek doet partijvoorzitter Tom Van Grieken op een persoonlijke en open manier uit de doeken hoe hij het Vlaams Belang samen met een kleine groep anderen van verliezer tot winnaar boetseerde. Hij schuwt daarbij de heilige huisjes niet en heeft geen schrik om transparant over het vallen en opstaan in de aanloop naar mei 2019 te communiceren.

In En nu is het aan ons schetst Van Grieken ten slotte ook zijn visie op de politiek van de nieuwe generatie in de 21e eeuw. 26 mei 2019 is geen eindpunt, maar moet een beginpunt zijn. De verkiezingsoverwinning van het Vlaams Belang moet het startschot zijn van een nieuwe, politieke golf die Vlaanderen overspoelt en uiteindelijk ten goede verandert.

183 pages, Paperback

Published March 11, 2020

About the author

Tom Van grieken is a Belgian politician and party leader of the flemish Nationalist 'Vlaams Belang' party since October 2014.

Reviews

[Pieter · Rating 3 out of 5]

26 mei 2019, exact een jaar geleden betreedt Tom Van Grieken het podium van een overvolle zaal juichende militanten van het Vlaams Belang. Na een resem van nederlagen knoopt de partij voor het eerst sinds 2004 weer aan met een (immense) overwinning. Een meer ijdele voorzitter zou verklaren dat hij deze enorme uitdaging aanvatte omdat hij droomde ooit zó voor een uitgelaten schare supporters te staan. Maar Van Grieken ziet zichzelf eerder in zijn nachtmerrie als laatste voorzitter de partij naar zijn einde leiden. Het tegendeel is waar. Intussen staat de partij sinds vorig jaar op verdere winst in de peilingen en zou ze als grootste van Vlaanderen vlot over de grens van 24% springen. Een werk van lange adem, soms met vallen maar steeds als een fenix verrijzend, groter en sterker. Dat geldt niet enkel voor de electorale positie in Vlaanderen, maar ook de voorzitter zijn plaats binnen de partij. Bijvoorbeeld hoe oude rot Filip De Winter poogde Tom Van Grieken zijn gezag uit te dagen met een bezoek aan het Griekse Gouden Dageraad, maar uiteindelijk zijn meerdere moest erkennen. De kwetsbare kindsoldaat werd de machtige keizer, nuchter genoeg opdat geen partijslaaf hem hoeft in te fluisteren: "Respice post te, hominem te esse memento" ("Kijk achter je! Bedenk dat je slechts een mens bent!").

Het verhaal laat de schrijver beginnen in 2012 toen hij als VBJ-voorzitter een analyse maakte van wat fout liep op strategisch vlak. Het was een harde, maar noodzakelijke oefening. Amper twee jaar later, na het flirten met de kiesdrempel in 2014, kiest Van Grieken voor de vlucht vooruit en neemt hij de uitdaging aan om het roer over te nemen van de partij zelf. Met een handvol overgebleven parlementairen en werknemers, genegeerd door andere politieke partijen en de klassieke media. Een kwestie van tijd aleer de laatste het licht zou uitdoen. "Nec spe, nec metu" ("noch door hoop, noch door vrees") kiest hij drie speerpunten: nieuwe thema's, nieuwe stijl, nieuwe mensen. Nieuwe media ook? Want dat lijkt het voornaamste struikelblok. Een partij van 5-6% hoeft zelfs geen cordon médiatique. Het is immers op zich al van een verwaarloosbaar soortelijk gewicht. Van Grieken maakt van de nood een deugd en zet meer in op sociale media, waardoor hij toegang vindt tot de woonkamer van de Vlaming. En ja, de actualiteit helpt: de aanslagen in Zaventem, het geblunder van de regering over Marrakesh en het rekeningrijden, de onhandige uitspraak van Bart De Wever in de rechte lijn richting mei 2019 ("Paljas!"). Ook elders in Europa surft nationaal-rechts op succes. Al lijkt de cyclus in Vlaanderen verschillend van Europa. Het succes in Duitsland, Italië en Oostenrijk schijnt alweer tanend, terwijl VB zijn plafond vermoedelijk nog niet bereikt heeft.

Met de organisatie van drie colloquia lijkt de partijvoorzitter eerst het ideologische terrein te willen aftasten. Wat hebben buitenlandse en binnenlandse gasten als inspiratie te brengen? Met het schrijven van een ideologisch boek lijkt hij twee vliegen in een klap te slaan. Naambekendheid verwerven en de reeds vermelde nieuwe thema's uit te werken naar de eigen partij en de geïnteresseerde lezer: pensioenen, onderwijs, dienstplicht, globalisering, banken,... Het passeert allemaal de revue.

Het verdringen van de perceptie van de eenthemapartij was één zaak. Te vaak doorkruiste een ongelukkige provocatie de inhoud, zodat Van Grieken ook verplicht werd om een nieuwe stijl te hanteren. Dat was soms wat dansen op een slap koord maar in globo heeft de partij de voorbije vijf jaar aan stijl gewonnen. Niet langer wordt de boodschap geslachtofferd aan de politiek-correcte heilsleer, maar het waakt erover dat tegenstanders niet de kans krijgen om de communicatie onder te sneeuwen met controverse.

Als een glibberige bananenschil ligt de gemeenteraadsverkiezingen van oktober 2018 de partij te wachten aleer zich op te maken voor de nationale campagne van mei 2019. Handig draineert Tom Van Grieken de aandacht naar de provincieraadsverkiezingen die een betere graadmeter zijn (want minder gebonden aan personen) en zijn persoonlijk succes in Schoten. Waar oktober 2018 nog toonde dat de laatste pijler ("nieuwe mensen") nog wat aan bloedarmoede lijdt (op Wouter Vermeersch in Kortrijk na), waren de lijsten enkele maanden wel rijkelijker gedrapeerd met nieuwe gezichten: Filip Brusselmans, Roosmarijn Beckers, Dries Van Langenhove,...

Waar de partij in 2004 onvoorbereid inging op de uitnodiging van Vlaams formateur Yves Leterme, heeft Tom Van Grieken zich in 2019 beter voorbereid. De onderhandelingen met Bart De Wever zijn volgens het boek oprecht, maar zonder bereidheid van Open VLD en CD&V lijkt het wachten tot 2024 om een nieuwe poging te wagen. Tegen dan hoopt de partij de grootste te zijn om nog meer te wegen op het beleid. Lang was het voornaamste argument van centrum-rechts dat een stem voor het Vlaams Belang omwille van het cordon een verloren stem was. Dit zou over vier jaar wel eens kunnen veranderen. Ook de uitnodiging op het Paleis doet de rehabilitatie van de partij goed. Het is dus nog even wachten om te zien of Van Grieken beter doet dan Hannibal. Historicus-journalist Jan Demeulemeester verwijst in de inleiding van het boek naar wat over de Carthaagse general ooit gezegd werd: “"Vincere scis, victoria uti nescis." ("Jij (Hannibal) weet hoe je moet winnen, maar je weet niet hoe het te gebruiken.” Helpt die andere historicus Bart De Wever het Vlaams Belang verlossen van dit decennialange Hannibal-stigma?

[Wenke Helsen]

Soms kan het ook eens interessant zijn om iets te lezen waar je het totaal niet mee eens bent.

[Kristof Lauwers · Rating 3 out of 5]

Van 'kindsoldaat' tot op de koffie bij de koning: het parcours dat het Vlaams Belang, van de verkiezingsnederlaag in 2014 tot de overwinning in mei 2019, onder leiding van voorzitter Tom Van Grieken, aflegde, is opmerkelijk.
Die verkiezingswinst van 26 mei 2019 kwam niet uit de lucht vallen. Partijvoorzitter Tom Van Grieken doet, op een open en heel persoonlijke manier, uit de doeken hoe hij het Vlaams Belang, met een kleine groep medestanders, in enkele jaren tijd van verliezer tot winnaar boetseerde.
Hij schuwt daarbij de heilige huisjes niet en heeft geen schrik om, heel open en eerlijk, over het vallen en opstaan in aanloop naar 26 mei 2019 te vertellen.

[Dorian · Rating 4 out of 5]

Interessant boek. Hierin wordt vooral de weg naar de overwinning bij de verkiezingen van 2019 getoond. Stof tot nadenken...