Trzy opowieści

by César Aira, Tomasz Pindel (Translator)

César Aira, argentyński prozaik uznawany za współczesnego klasyka, specjalizuje się w krótkich, intensywnych powieściach pisanych pod prąd narracyjnych trendów. On sam swoje dzieła nazwał kiedyś „zabawkami dla dorosłych” – to fabuły z iskrą szaleństwa, eksperymentalne i zaskakujące. Zebrane w tomie teksty ukazują typowe cechy pisarstwa Airy.

Powieść Próba (1992) przedstawia pełne napięcia spotkanie dwóch dziewczyn-punków z rówieśniczką i szybko okazuje się wybuchową historią o buncie i miłości. Płacz (1992) może przywodzić na myśl Borgesowskie fabuły o iluzoryczności świata, tyle że w zupełnie innej – dadaistycznej czy surrealistycznej – wersji. Utwór Jak zostałam zakonnicą (1993) wstrząsnął literaturą hispanoamerykańską: opowiada o dzieciństwie pełnym osobliwych zdarzeń, które rzucają długi cień na życie niewinnego człowieka.

Trzy opowieści są pierwszą prezentacją twórczości Airy w naszym kraju, ale jej ton może się wydać polskim czytelnikom znajomy. Jako miłośnik i znawca tradycji awangardowej w literaturze i jako Argentyńczyk, autor nie mógł przecież przeoczyć dzieł Witolda Gombrowicza.

César Aira od lat wymieniany jest wśród kandydatów do literackiej Nagrody Nobla.

Genres: Fiction

280 pages, Paperback

First published October 1, 2019

About the author

César Aira was born in Coronel Pringles, Argentina in 1949, and has lived in Buenos Aires since 1967. He taught at the University of Buenos Aires (about Copi and Rimbaud) and at the University of Rosario (Constructivism and Mallarmé), and has translated and edited books from France, England, Italy, Brazil, Spain, Mexico, and Venezuela. Perhaps one of the most prolific writers in Argentina, and certainly one of the most talked about in Latin America, Aira has published more than eighty books to date in Argentina, Mexico, Colombia, Venezuela, Chile, and Spain, which have been translated for France, Great Britain, Italy, Brazil, Portugal, Greece, Austria, Romania, Russia, and now the United States. One novel, La prueba, has been made into a feature film, and How I Became a Nun was chosen as one of Argentina’s ten best books. Besides essays and novels Aira writes regularly for the Spanish newspaper El País. In 1996 he received a Guggenheim scholarship, in 2002 he was short listed for the Rómulo Gallegos prize, and has been shortlisted for the Man Booker International Prize.

Reviews

[Magdalith · Rating 4 out of 5]

Daję 4/5, bo ta proza na pewno zasługuje na wysoką ocenę, ale nie powiedziałabym, że PODOBAŁO mi się aż tak. Doceniam, daję się zaskoczyć, jestem pod wrażeniem pomysłów, ale... tego typu awangarda to nie jest moja bajka i chyba nigdy nie będzie. W tej książce najbardziej podobało mi się posłowie Marka Bieńczyka, chociaż nie we wszystkim się z nim zgadzam.

"Poetyka Airy zbija z tropu, skłania albo do bezwzględnego odrzucenia, albo do radosnej akceptacji"
- właśnie nie. Ja nie odrzucam, ale też nie wpadam w radosny zachwyt.

"Boimy się okazać czytelniczymi mieszczuchami, którym przeszkadza "wariactwo" opowieści (...), wstydzimy się, że nasze czytelnicze serce pozostaje suche, podczas gdy lubimy jego sentymentalne reakcje; lękamy się, że okażemy własną ograniczoność, jak widzowie nie rozumiejący sztuki nowoczesnej."
- nie wstydzę się. Dla mnie z literaturą jest jak z jedzeniem: mogę być pod wrażeniem, że ktoś nie boi się eksperymentować w kuchni, ale jego dania nie muszą mi smakować.

Tu najbardziej smakowało mi pierwsze opowiadanie, drugie mnie niestety pokonało, a trzecie - zgadzam się z Bieńczykiem - było jak wczesne filmy Tarantino.

[Patrycja Krotowska · Rating 4 out of 5]

Uwielbiam elementy zaskoczenia w książkach. Biorąc pod uwagę to, w jak szeroki sposób promuje się dziś niektóre książki trudno jest tak naprawdę zaskoczyć czytelnika. My sami trochę pozbawiamy innych czytelników pewnych doznań, które na przykład towarzyszyły naszej lekturze. Z drugiej strony jednak, chcemy jak najbardziej zachęcić innych do sięgnięcia po książkę, która nas zaskoczyła, mając nadzieję, że równie mocno zaskoczy innych. "Trzy opowieści" to właśnie taka książka, która bardzo mnie zaskoczyła. Ale to też książka, po którą sięgnęłam prowadzona trochę intuicją - postanowiłam więc zaryzykować i sięgnąć po nią zupełnie nie wiedząc o czym jest. I jakież było moje zaskoczenie, gdy totalnie wciągnęłam się w nią od pierwszej strony. Ten element zaskoczenia towarzyszył mi do samego końca, bo o tyle o ile 2 opowiadanie niespecjalnie zapadło mi w pamięć, tak 1 i 3 to świetne przykłady prowadzenia narracji w bardzo zdumiewający sposób, taki, który wprowadza pewne zdezorientowanie, które zamiast odpychać - przyciąga. Bo świat Césara Airy nie jest do końca oczywisty - sporo niedopowiedzeń towarzyszy tej narracji - nadal nie umiem kilku rzeczy zinterpretować, ale jest coś zajmującego w tej prozie."Trzy opowieści" to w końcu awangarda, od której nie uciekam. Niespecjalnie jestem fanką literatury, która zawiera elementy absurdu, groteski, nonsensu, natomiast to, co Aira robi z czytelnikiem absolutnie mnie zafascynowało. Zmiany rytmu i tempa narracji, zestawienie zdarzeń rzeczywistych ze scenami rodem z filmów pewnego znanego reżysera (no spoilers!), prowokowanie czytelnika. Na końcu wydania znajduje się świetne posłowie Marka Bieńczyka, które w jakimś stopniu przybliża zrozumienie prozy Airy. I chciałabym podzielić się z Wami cytatem, który idealnie odzwierciedla moje odczucia wobec tej książki: "(...) zalecałbym czytelnikom podobną uległość. Nie zawsze warto uprawiać literacką kabałę, odkrywać ukryte klucze albo wymyślać rzekome. (...) W tym przypadku chyba lepiej dać się porwać rzece, niż szukać drugiego dna; lecieć z nią do kolejnych przełomów, nie wiedzieć, co czai się za zakrętem i bawić się kolejnymi zaskoczeniami". Bardzo polecam!

[Paulina · Rating 5 out of 5]

To była jazda bez trzymanki po krętej drodze absurdu z coraz to większym zaskoczeniem tuż za zakrętem.

[Kamila Kunda · Rating 4 out of 5]

Roberto Bolaño said that once you start reading César Aira you can’t stop. He’s right, I couldn’t put “Trzy opowieści” (“Three Stories”) down. This collection consists of three novellas: “How I Became a Nun”, “The Cry” and “The Proof” and they are all irresistible.

The novellas balance between reality and hyperbole, as if a child told the stories and got more and more excited and lost in their own world, exaggerating to the point of ridicule. It’s if they couldn’t stop. The first novella, “How I Became a Nun”, my absolutely favourite, is actually told by a child, probably a transgender and autistic one, and is centred around sensory experiences and special interests, communication struggles and gender identity issues. And it all starts with trying strawberry ice cream for the first time. A masterpiece! The other two border on the implausibility, delve into a stream of consciousness and deliberately pseudo-philosophical musings of a middle-aged man whose wife cheats on him with a Japanese man who killed the Argentine prime minister (“The Cry”) and a lacking confidence teenager who becomes the object of sexual interest from two lesbian punks (“The Proof”).

Aira, through his experimental and deeply engaging writing, seems to be winking to the reader as if telling them: “Don’t take me, or yourself, too seriously”. Literature is fun, also for the author, and it is palpable on the pages of this collection. The translation by very experienced Tomasz Pindel is amazing (Poles have always been fortunate with excellent translators of Latin American literature; Pindel himself translated Melchor, Piñeiro, Labatut, Parra, Salazar Jiménez and many others into the Polish). So far I have read four novellas by Aira and I know that I will continue my literary journey with him for years to come (he has written over 100 books). I love unpredictability of his prose, his unique perception and blend of genres and styles. It is very much “my” literature.

[Bookygirls Magda · Rating 4 out of 5]

Dałam się ponieść temu szaleństwu i była to bardzo ciekawa przygoda. Dowód podobał mi się najbardziej, ale będę wracać do tych opowiadań, bo na pewno za każdym razem odkryję coś nowego

[jul · Rating 4 out of 5]

aira zaprosił mnie do innej rzeczywistości i bawiłam się wyśmienicie

„jak zostałam zakonnicą” - 4.5/5, wspaniałe, bycie w umyśle tego dziecka było cudownym przeżyciem
„płacz” - 3/5, chwilami lekko nudnawe
„dowód” - 4/5, jak sen

[Aleksandra Pasek]

DNF
no nie skończę tego. miało być super, a niestety książka z mojej perspektywy mocno nużąca i jakaś… nudna, jakkolwiek to dziwnie brzmi w kontekście surrealistycznej narracji. może kiedyś do niej wrócę, ale póki co w ogóle nie mam ochoty

[Martyna · Rating 4 out of 5]

pierwsze opowiadanie z główną postacią, która używa naprzemiennie zaimków męskich i żeńskich i które jest niesamowicie awangardowe, dziwaczne i surrealistyczne było wspaniałe i cudownie zaskakiwało mnie co chwilę jakimś kompletnie nieprzewidywalnym zwrotem akcji. a pozostałe dwa były też dobre chociaż już nie aż tak, jak pierwsze. natomiast w ostatnim opowiadaniu była postać bardzo predatorskiej lesbijki, co jest bardzo słabym i już tyle razy powtarzanym w tekstach kultury motywem, że aż nudnym.

[Natka · Rating 5 out of 5]

nie mogłam się wcale wkręcić w tę książkę, może dlatego, że nie lubię awangardy

piszę o niej pracę, tyle w kwestii moich przemyślanych wyborów życiowych

ale po przeczytaniu samej końcówki i 50 esejów na temat tej książki im in love dzięki

[Aleksandra Łęska · Rating 4 out of 5]

Jak ktoś nie ma często do czynienia z literaturą dyletancką, to polecam zacząć od posłowia :)

Czasem miałam już dość i było nudno, czasem musiałam się wracać i czytać ponownie ale opowiadanka warte przeczytania (szczególnie 1 i 2).

[Wte Wewte · Rating 5 out of 5]

Wspaniała rzecz, kompetnie inna od innych, bardzo polecam

[to.ostatnia.ksiazka · Rating 5 out of 5]

4.5 ⭐

[Wojtek Konieczny · Rating 4 out of 5]

7/10

[Anna · Rating 3 out of 5]

Ten zbiór zawiera trzy bardzo odmienne teksty, choć stylistycznie można w nich dostrzec pewne punkty styczne. W pierwszym opowiadaniu "Jak zostałam zakonnicą" Aira opowiada historię chłopca noszącego imię i nazwisko autora, ale używając końcówek i zaimków żeńskich, co początkowo wprawia w konsternację. Podobnie jak pierwsza scena, w której dziecko po przeprowadzce do miasta po raz pierwszy kosztuje lodów truskawkowych. Ten mistrzowsko zarysowany epizod wprowadza w świat dziecka zaniedbanego emocjonalnie, pozostawionego samemu sobie, krnąbrnego i złośliwego, jak określają je dorośli. Zagadkowy tytuł można tłumaczyć na wiele sposobów, a zakończenie opowiadania stanowi świetną narracyjną klamrę.

Ciąg dalszy: https://przeczytalamksiazke.blogspot....