Το νήμα της ζωής, τυλιγμένο με αγκάθια και πόνο, ενώνει απρόσμενα δυο πιτσιρίκια σε μια από τις παιδουπόλεις της Φρειδερίκης, τον Ζηρό. Ο Φώτης κι ο Διονύσης περνάνε μαζί με την Ελλάδα τον δικό τους Γολγοθά. Δυο τρομοκρατημένες παιδικές ψυχές γνωρίζουν σκληρούς επιτηρητές και ομαδάρχες, μακριά από την αγκαλιά και την ασφάλεια της μάνας. Γίνονται σταυραδέλφια και προσπαθούν να επιβιώσουν σε ένα ασφυκτικό περιβάλλον. Ο Φώτης μετατρέπεται σε αγρίμι κι η ζωή του σημαδεύεται από αποδράσεις, μετέωρες σκέψεις, αγάπη και μίσος για τη μάνα του, αμφισβήτηση της ίδιας της ζωής. Όλα στην κόψη του ξυραφιού, δίπλα στη λίμνη της κυρα-Φροσύνης. Τα δυο παιδιά χάνονται μέσα στον χρόνο. Η ζωή δεν έχει πει την τελευταία λέξη…
Ένα μοναδικό ταξίδι στην Ιστορία της Ελλάδας, στα χρόνια της βασιλείας, της δικτατορίας και της Μεταπολίτευσης. Μια αληθινή σπαρακτική ιστορία, μέσα από τα μάτια του αγριμιού της Ηπείρου, που συγκλονίζει και τον πιο ψυχρό αναγνώστη.
Ο Μένιος Σακελλαρόπουλος γεννήθηκε ανήσυχος, ήρεμο Σεπτέμβρη, απέναντι από μια θάλασσα, που του πέρασε τα κύματά της στο κεφάλι. Από πολύ μικρός ήθελε να πετάξει. Τα κατάφερε γρήγορα, όταν άνοιξε τα χέρια του σαν πουλί κι απογειώθηκε από την ταράτσα του σπιτιού του, σκάζοντας με το κεφάλι στο πεζούλι. Έσπασαν και τα δύο... Από παιδάκι είχε μανία με τα σπορ, δραπετεύοντας για χάρη τους από το σπίτι. Σε κάποια από τις αποδράσεις του, τρύπωσε στο γήπεδο της Λεωφόρου και μαγεύτηκε για πάντα. Του άρεσε πάντα να παίζει με τις λέξεις, να τις ζωγραφίζει. Ήταν η τέχνη του. Μ αυτήν έμαθε να πορεύεται. Και πριν τελειώσει το Λύκειο, τις δύσκολες μέρες του 1979, βρέθηκε στην εφημερίδα "Φως", για να προκαλέσει την αδιανόητα σιωπηλή και αναπάντεχα εμφανιζόμενη τύχη. Κι ακόμα την προκαλεί, στο ίδιο μετερίζι. Ο πατέρας του ονειρευόταν να τον δει εισαγγελέα. Μπήκε στη Νομική Θράκης, κι ανεβοκατέβαινε πέντε χρόνια για να δουλεύει στις εφημερίδες. Είχε αποφασίσει τι θέλει στη ζωή του. Τη μαγική μυρωδιά του πιεστηρίου, αυτή που τον γοήτευε αφάνταστα. Πέρασε ένα μικρό φεγγάρι στη "Βραδυνή", κι από το 1983 και για 12 χρόνια, ως το 1944, εργάστηκε στο "΄Εθνος" και τις "Εικόνες". Το 1992 μοίρα καλή τον οδήγησε στο MEGA (όπου παραμένει ακόμα), για να κάνει τρελή εικόνα τα κείμενά του. Γνώρισε ακόμα τη μαγεία των ερτζιανών (ΕΡΑ, Sport FM) και το ιλουστρασιόν των περιοδικών (Active, Τριφύλλι), ενώ τα τελευταία τέσσερα χρόνια είχε την τύχη να πει τις ιστορίες του σε σπουδαστές (ΙΕΚ Ακμή). Συνεχίζει να γράφει και να μοντάρει, να χαμογελάει και να σαρκάζει, να ταξιδεύει και να ονειρεύεται...
Ο αγαπημένος συγγραφέας εκατοντάδων χιλιάδων αναγνωστών, μα και δικός μου αγαπημένος, Μένιος Σακελλαρόπουλος, επέστρεψε με ένα βιβλίο αρκετά διαφορετικό από αυτά που μας έχει συνηθίσει, σε μια απ' τις καλύτερες στιγμές της συγγραφικές του καριέρας. Ένα βιβλίο βασισμένο σε μια αληθινή ιστορία που πιθανολογώ πως πιθανολογώ πως οι πολλοί δεν γνωρίζουν, ενώ οι λίγοι γνώστες αυτής γνωρίζουν το γενικό της υπόβαθρο, αλλά όχι τις ανατριχιαστικές λεπτομέρειες αυτής. Γιατί η ιστορία αυτή, φίλοι αναγνώστες, είναι πολύ πιο ουσιαστική και συγκλονιστική συνάμα, τόσο σε σχέση με τα όσα μαρτυρά γι' αυτήν το οπισθόφυλλο του βιβλίου, μα και σε σχέση με τα όσα μπορεί εμείς να φανταζόμαστε.
Ταξιδεύουμε, λοιπόν, στα Γιάννενα της δεκαετίας του '60, εκεί όπου γεννιούνται και μεγαλώνουν σύο νεαρά αγόρια, ο Φώτης και Διονύσης, η μοίρα των οποίων τους στέλνει μακριά από τη μητρική αγκαλιά, σε μια απ' τις δεκάδες παιδοπόλεις που ίδρυσε η Φρειδερίκη, σύμφωνα με την οποία σκοπός τους δεν ήταν άλλος από το: "να σώσουμε τα παιδιά μας των βορείων επαρχιών από την απαγωγή πέρα από τα σύνορα και τη διαπαιδαγώγησή τους σε εχθρούς της πατρίδας". Με πιο απλά λόγια, σκοπός τους ήταν να φιλοξενήσουν και να περιθάλψουν ορφανά και απροστάτευτα παιδιά τα οποία, πολλές φορές, οι ίδιοι οι γονείς τους έστελναν εκεί θέλοντας να τους εξασφαλίσουν ένα καλύτερο μέλλον. Όση, όμως, ασφάλεια κι αν τους παρείχαν, δεν έπαυαν να στερούν οξυγόνο και ελευθερία απ' τις ψυχές που ζούσαν σε αυτές. Μια τέτοια ψυχή και του Φώτη, που μεγάλωνε σαν αγρίμι μέσα σε κλουβί, ζώντας με την ελπίδα ν' αποδράσει και να ζήσει τη ζωή του έτσι όπως εκείνος ονειρευόταν, διχασμένος ανάμεσα σε επιθυμίες και σκέψεις, σε συναισθήματα αγάπης και μίσους, τόσο απέναντι στη μητέρα σου όσο και στον κόσμο τον ίδιο που τον περιέβαλλε.
Και τα χρόνια πέρασαν και οι δρόμοι των δύο αγοριών έμελλε να χωρίσουν και ο καθένας να χαράξει το δικό του μονοπάτι στη ζωή, να χτίσει το δικό του αύριο. Και κάπως έτσι, έχουμε ένα οδοιπορικό μέσα στον χώρο και στον χρόνο, παρατηρώντας μια Ελλάδα που συνεχώς άλλαζε, πότε κάτω από το στέμμα της βασιλείας, πότε κάτω από τον ζυγό της δικτατορίας, φτάνοντας μέχρι την πτώση της Χούντας των Συνταγματαρχών και στη Μεταπολίτευση, τότε που ξεκίνησε να βασιλεύει η Τρίτη Ελληνική Δημοκρατία. Όπως, ίσως, αντιλαμβάνεστε, το "Πικρό γάλα" είναι ένα ιστορικό χρονογράφημα της πορείας της σύγχρονης Ελλάδας, των σημαντικών εκείνων χρόνων που καθόρισαν την διαδρομή της που φτάνει μέχρι και το σήμερα, μα και ένα δράμα χαρακτήρων που μοίρασαν τη ζωή τους ανάμεσα σε αποφάσεις που άλλοι τους επέβαλλαν, μα και στις αποφάσεις που οι ίδιοι πήραν για τον εαυτό τους ορίζοντας το μέλλον τους.
Ο Φώτης της ιστορίας μας, δεν είναι άλλος απ' τον Φώτη Ραπακούση, τον σημαντικότερο, ίσως, εν ζωή συλλέκτη της Ελλάδας, που έθεσε ως στόχο ζωής την περισυλλογή, τη διάσωση και τον επαναπατρισμό κειμηλίων του τόπου του διαθέτοντας προς αυτό μέρος από το περίσσευμα του ιδρώτα της δουλειάς του. Ένας άνθρωπος που έχει προσφέρει τεράστιο πολιτιστικό έργο, που είναι ιδρυτής και διευθυντής του ομώνυμου Μουσείου Αλή Πασά στα Ιωάννινα, στο οποίο εκτίθεται η τεράστια, τόσο σε όγκο όσο και σε ιστορική σημασία, συλλογή του. Ένας άνθρωπος με μια συγκλονιστική ιστορία, με μια ζωή που μόνο εύκολη δεν θα μπορούσαμε να χαρακτηρίσουμε, μα κι ένας αγωνιστής που αποτελεί παράδειγμα προς μίμηση και που μας κάνει να συνειδητοποιούμε πως όσο ανάποδα κι αν μας τα φέρει η ζωή, μπορούμε πάντα να γυρίσουμε το "παιχνίδι" υπέρ μας, αρκεί να μην χάνουμε την πίστη μας, τις ελπίδες μας και το δικαίωμά μας στο όνειρο του να είμαστε αυτοί που λαχταράει η καρδιά μας και όχι αυτοί που περιμένουν οι άλλοι.
Όλα αυτά αποτυπώνονται μέσα από την δυναμική και άκρως παραστατική πένα του Μένιου Σακελλαρόπουλου. Η άγρια ομορφιά των Ιωαννίνων, η πραγματικότητα των παιδουπόλεων και η πορεία της Ελλάδας μεσ' το πέρασμα του χρόνου. Μικρές και μεγάλες στιγμές της σύγχρονης Ιστορίας του τόπου μας που έχουν διαμορφώσει ακόμα και το σήμερα που βιώνουμε εμείς. Η αλήθεια μιας Ελλάδας που έχει αντέξει πολύ περισσότερα απ' όσα θα πίστευε κανείς πως θα μπορούσε. Οι ιστορίες ανθρώπων που ακόμα κι όταν τους γονάτισαν οι δυσκολίες, εκείνοι βρήκαν τον τρόπο να σηκωθούν και να συνεχίσουν την πορεία τους. Σημαδεμένοι μεν, με τραύματα ψυχής που μπορεί να μην είναι πάντα ορατά αλλά που δεν σημαίνει πως δεν υπάρχουν, και που είχαν την θέληση να διαχειριστούν τον πόνο τους και να μετατρέψουν το δηλητήριό τους σε κινητήρια δύναμη. Άλλες φορές βαθιά συγκινητική κι ανθρώπινη, κι άλλες, πάλι, πολύ σκληρή, σχεδόν ωμή, η αφήγηση του συγγραφέα τσακίζει κόκαλα και αφυπνίζει συνειδήσεις και συναισθήματα, και αναμφίβολα, το "Πικρό γάλα", δεν ήρθε απλά για να διαβαστεί, αλλά για να μείνει στην καρδιά και στο μυαλό μας.
Το νέο βιβλίο του Κύριου Σακελαροπουλου ψιθυρίζει σαν ψαλμωδίες τις λέξεις: Μάνα, μοναξιά, λησμονιά, ξόδεμα αγάπης μα κείνη η λέξη που σε πονά και σε μαγεύει πιότερο είναι ο αγώνας. Όχι μονάχα ο αγώνας της επιβίωσης αλλα και ο αγώνας της νίκης. Εκείνης της νίκης που σε ταράζει , σε νικάει μα πάντα κάπου στο τέλος, όχι χωρίς απώλειες, κερδίζεις τη μάχη έστω και λαβωμένος.
Σε μια Ελλάδα που σφυροκοπάτε με αιματοχυσία και φόβο για το αυριο, σε μια Ελλάδα της χούντας οι ήρωες του βιβλίου ζουν προσπαθώντας να χτίσουν τα δικά τους βήματα της ζωής. Όχι εύκολα, όχι χωρίς πόνο , δύσκολα μα από τα δύσκολα λένε έρχεται η Ευλογία της ψυχής μας.
Είναι ένα πολυπρόσωπο μυθιστόρημα αλλα το μεγαλύτερο κομμάτι του βιβλίου είναι αφιερωμένο στο Φώτη. Στον ήρωα της καρδιάς μου και σίγουρα και της δικής σας όταν το διαβάσετε.
Ο Φώτης είναι ένα υπαρκτό πρόσωπο καθώς η ιστορία βασίζεται σε αληθινά γεγονότα. Ο Φώτης είναι το φως μες στο σκοτάδι της ζωής. Ο συγγραφέας περιγράψει τη ζωή του, τα στάδια της ανήλικης και ενήλικης ζωής του. Τα παιδικά του ξέγνοιαστα χρόνια στο χωρίο του. Τα χρόνια της φτωχής ελευθερίας & τα άσχημα, δυστυχισμένα χρόνια στα ιδρύματα. Σκληρές εικόνες περνάνε από μπροστά μου καθώς διαβαζω τις στιγμές του. Την ταπείνωση, το φόβο, την αγάπη που έψαχνε σε ανθρώπους που χάθηκαν στο χρόνο της ζωής. Την Κανέλα του που ήταν ο συνοδοιπόρος στα δύσκολα του. Μα και από την άλλη θαύμασα τη πυγμή, το πάθος αυτού του αγριμιού, ναι ένα αγρίμι ήταν μα έτσι τον επλασαν οι καταστάσεις της ζωής. Ένα σοφό αγρίμι που μονο μαθήματα ζωής μπορείς να πάρεις από τη ζωή του. Μονο να δακρύζεις μπορείς μπροστά στο πάθος του για τη ζωή. Ο Φώτης είναι ο πρωταγωνιστής του πικρού γάλατος. Ναι ήταν πικρό το γάλα και ας μην ήπιε ποτε γάλα από τη μάνα του. Ήπιε εκείνο το πικρό γάλα της ζωής. Το πικρό γάλα της μάνας που τον ξερίζωσε από το τόπο του για μια καλύτερη ζωή και όμως στη πραγματικότητα έζησε μια κόλαση. Μια μάνα που πονούσε σιωπηλά και κάπου κάπου ανύπαρκτα για την ζωή των παιδιών της. Μια μάνα που βολεύτηκε και ξέχασε ποια ήταν, ξέχασε τα παιδια που έφερε στο κόσμο. Μια μάνα που αγαπήθηκε και μισήθηκε από τη ψυχή του αγριμιού όσο κανεις άλλος.
Στο διάβα της ζωής του το γάλα γινόταν ακόμη πικρότερο. Λίγοι οι φίλοι και η αγάπη δίπλα του. Πολλοί αυτοί που τον έδειξαν με το δάχτυλο. Εκείνοι που πίστεψαν ότι ήταν ανώτεροι του είτε επειδή είχαν εξουσία, Είτε επειδή ζούσαν μια καλύτερη ζωή.
Ο Φώτης το αγρίμι λαβώθηκε πολλές φορές, αίμα ανάβλυζε από τα δάκρυα της ψυχής του το μεγαλύτερο κομμάτι της ζωής του. Πόνεσε, ταλαιπωρήθηκε μα έμαθε μέσα από τα πάθη του. Έμαθε το πανεπιστήμιο της ζωής. Σίδερο & βαμβάκι η ζωή του. Σοφία & «θάνατος» η ψυχή του. Πυγμή & ατσάλι η αντροσύνη του. Ένας μικρός ήρωας της ζωής. Ένα μεγάλο μάθημα για αυτούς που τον καταδίκασαν πριν καν τον γνωρίσουν. Ενας άνθρωπος που πάλεψε με τα δικά του χέρια, χέρια ματωμένα και φουσκαλιασμένα από τις αντίξοες συνθήκες της ζωής και τις πληγές της ψυχής του. Ο Ζηρός ήταν η αφετηρία, ο τερματικός σταθμός.. Τα φτερά που μόνος του Έφτιαξε για να μάθει να πετάει στα σοκάκια της ζωής . « Στο πεπρωμένο σου να δίνεις σημασία Και να προσέχεις πως βαδίζεις στη ζωή όταν κοιμάσαι άλλος γράφει ιστορία και κάποιος παίζει τη δική σου τη ψυχή..»
Το πικρό γάλα είναι ένα συγκλονιστικό, συγκινητικό μυθιστόρημα που σκοπό έχει να σε διδάξει τη πραγματική ζωή μέσα από τη βιογραφία, βιοπάλης ενός σοφού αγριμιου. Με γραφή που ρέει αβίαστη σαν λεπίδι παίρνεις ένα μεγάλο μάθημα. Ένα μάθημα σοφίας και αυτό το καλο έχουν κάποια βιβλία. Ανοίγεις πιστεύοντας ότι θα χαλαρώσεις και κλείνοντας τη τελευταία σελιδα έχεις αλλάξει ως άνθρωπος. Το πικρό γάλα είναι ένα βιβλιο Τροφή για σκέψη για το παρελθόν που έφυγε και για το μέλλον που έρχεται γιατί αν και η ιστορία του κρατάει γενναίες πισω, η αλήθεια είναι ότι ακόμη και σημερα μέσα στις σελίδες τους σου δίνει το κίνητρο για να βρεις τη δύναμη να παλέψεις. Κανένας σταυρός δεν είναι βαρύς παρα μονο τα χέρια που τον κρατάνε.
Πολύ ωραίο βιβλίο που περιγράφει μια εποχή δύσκολη για τη χώρα μας. Αμέσως μετά τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο και τον ελληνικό εμφύλιο, όταν ο κόσμος προσπαθούσε να σταθεί στα πόδια του και να επιβιώσει, ο Φώτης και ο αδερφός του μεγαλώνουν ορφανοί από πατέρα σε ένα μικρό χωριό. Η μαμά και η γιαγιά τους αγωνίζονται καθημερινά να βρουν τρόπο να τους προσφέρουν τα απαραίτητα για την επιβίωσή τους αλλά δεν τα καταφέρνουν, οπότε η λύση της μεταφοράς τους στις παιδουπόλεις της βασίλισσας Φρειδερίκης ήταν μονόδρομος.
Αν και το μεγαλύτερο μέρος του βιβλίου αναφέρεται στην παιδική ηλικία του Φώτη, δεν τελειώνει εκεί αλλά μας περιγράφει και το πώς κατάφερε να επιβιώσει αφού έφυγε από τους χώρους φιλοξενίας παιδιών. Έτσι έχουμε μια ολοκληρωμένη γνώση για τη ζωή του πρωταγωνιστή, τον οποίο ομολογώ ότι συμπάθησα και συμπόνεσα πολύ.
Η περιγραφή της ζωής του Φώτη στο ίδρυμα είναι εξαιρετική. Δίνει αρκετά στοιχεία για την καθημερινότητα των παιδιών εκεί, αλλά το βασικό δεν είναι αυτό. Ο συγγραφέας κατάφερε και μετέφερε εξαιρετικά τα συναισθήματα εγκατάλειψης και αποξένωσης που ένιωθε ο Φώτης, καθώς και την αποφασιστικότητά του να επιβιώσει. Επίσης, ειδικά στην αρχή της ιστορίας ο τρόπος που μεταφέρει την απελπισία της μητέρας του και τη δυσκολία της να πάρει την απόφαση να αφήσει τα παιδιά της στο ίδρυμα είναι συγκλονιστικός.
Γενικά, να πω ότι πρόκειται για ένα πολύ καλογραμμένο βιβλίο, που γράφτηκε με σεβασμό και αγάπη για τον πρωταγωνιστή του.
Για εμάς τους Ηπειρώτες, άγγιξε ευαίσθητες χορδές. Το διάβαζα ώρες στη δουλειά, σε απόσταση που μπορεί να καλυφθεί με τα πόδια από την παιδούπολη του Ζηρού. Προς το τέλος του βιβλίου κατάλαβα ποιος είναι ο Φώτης. 😊
Οι αληθινές ιστορίες πάντα συναρπάζουν, πάντα προκαλούν και πάντα διεγείρουν τα πιο ισχυρά και δυνατά συναισθήματα γιατί πατάνε σε πραγματικές στιγμές και χειροπιαστούς ήρωες που βαδίζουν στα όρια της αλήθειας που τους διαγράφει η ίδια η ζωή και οι ίδιες οι πράξεις τους.
Σε μια αληθινή ιστορία είναι βασισμένο το μυθιστόρημα του Μένιου Σακελλαρόπουλου "Πικρό Γάλα " που συναρπάζει και καθηλώνει μοναδικά τον αναγνώστη στο πέρασμα της κάθε λέξης, της κάθε φράσης και της κάθε σελίδας του.
Ο Φώτης ψάχνοντας τα ίχνη του παιδικού του φίλου Διονύση, με τον οποίο μεγάλωσαν μαζί στο ορφανοτροφείο του Ζηρού Φιλιππιάδος δίνει το έναυσμα για την καταιγιστική εξιστόρηση γεγονότων που έγιναν σε ένα παρελθόν σκληρό, βάναυσο χωρίς πολλά περιθώρια αντίδρασης. Σε μια εποχή που η πατρίδα μας βίωσε τις σκληρότερες στιγμές της ιστορίας της. Σε φτώχεια, σε ανθρώπινες απώλειες και σε αμφιλεγόμενες και αμφιταλαντευόμενες ιδέες. Σε έναν ατελείωτο αγώνα διχασμού περιθωριοποίησης και στιγματοποίησης ακόμα και της σκέψης. Σε αυτή την εποχή με αυτά τα στενά περιθώρια η μητέρα και η γιαγιά του Φώτη και του Σπύρου αναγκάζονται να πάρουν αποφάσεις σκληρές που δοκιμάζουν τα όρια από την μια της μητρότητας και από την άλλη της παιδικής ψυχής. Και τα δυο συναισθήματα καθοριστικά για την ψυχολογία των ηρώων, για την πορεία της ζωής τους και τα σημάδια της ψυχής τους που χαράζονται βαθιά μόνιμα και ανεξίτηλα. Από την μια η απόφαση της οικογένειας μητέρας και γιαγιάς να στείλουν σαν λύση ανάγκης τα παιδιά τους σε ορφανοτροφείο. Και από την άλλη η αναγκαστική αποδοχή των παιδιών που αντιστοιχεί σε ξεριζωμό και απόρριψη. Σε μια μόνιμη ελπίδα επανασύνδεσης με την οικογένεια. Σε μια μόνιμη κόντρα με αντικρουόμενα συναισθήματα.
Τα ορφανοτροφεία που καταλήγουν τα δυο αδέρφια είναι ορφανοτροφεία-παιδουπόλεις, που είχε δημιουργήσει η Φρειδερίκη σε όλη την Ελλάδα. 30.000 περίπου παιδιά διαβάζω συγκλονισμένη ψάχνοντας πληροφορίες περισσότερες σε άρθρα φιλοξενήθηκαν στα 53 αντίστοιχα ιδρύματα των οργανωμένων παιδουπόλεων. Σημειώνω λοιπόν ανάμεσα στα πολλά που με συγκίνησαν σε αυτό το βιβλίο αυτό το ιστορικό γεγονός που σημάδεψε δισήμαντα την πατρίδα μας και δεν έχει αναφερθεί εκτενώς στην Λογοτεχνία. Οι παιδουπόλεις της Φρειδερίκης σημάδεψαν άλλους θετικά και άλλους αρνητικά είτε πολιτικά είτε ηθικά είτε συναισθηματικά. Είτε ευρύτερα αποδεκτά είτε πεισματικά αντιδραστικά όπως τον βασικό ήρωα της ιστορίας μας. Τον Φώτη. Το αγρίμι της Ηπείρου, που ελάχιστα άλλαξε, ελάχιστα προσαρμόστηκε και ελάχιστα φυλακίστηκε. Ζώντας στο περιθώριο των εντολών και των συμβιβασμών χαράζει τον δικό του μοναδικό δρόμο, κόντρα στις συνθήκες και κόντρα στην συνέπεια των άλλων παρά μόνο συμβαδίζοντας με τις δικές του αξίες και αρχές.
Παρακολουθήστε και δείτε την συνέπεια της ζωής του και της αξιοπρέπειας του. Θαυμάστε την δύναμη της τραυματισμένης ψυχής του καθώς μεγαλώνει, ωριμάζει και συνειδητοποιεί τις αλήθειες και τα ψέματα του βίου του.
Το βιβλίο είναι ένας ύμνος στην ανθρώπινη ελευθερία. Στην ελευθερία της ψυχής και του πνεύματος. Στην δύναμη της Ψυχής της επιμονής και της υπομονής, Στον ασυμβίβαστο χαρακτήρα απέναντι στην αδικία. Στην ρετσινιά και στις ταμπέλες του απροσάρμοστου. Στο παράπονο και στον κρυφό καημό. Ο κεντρικός ήρωας είναι ρημαγμένος αλλά περήφανος. Φτωχός στην τσέπη αλλά πλούσιος σε συναισθήματα και αξίες. Σκληρός αληθινός και πεισματάρης. Ένα ακατέργαστο διαμάντι που εξυψώνει την αξία της φιλίας στον υπέρτατο βαθμό. Το ανίκητο πνεύμα του. η σταθερότητα και η εντιμότητα του μέσα στο ασφυκτικό περιβάλλον των ιδρυμάτων. Η ανυπότακτη σκέψη του, η αυθόρμητη και γενναία στάση του στο κάθε τι. Ένα σύνολο πράξεων που αναγκάζει τον αναγνώστη να σκύψει ευλαβικά στο μεγαλείο της δύναμης μιας ισχυρής προσωπικότητας. Ο Φώτης παλεύει με τους εφιάλτες του. Πολεμάει το συναίσθημα της απόρριψης του. Παλεύει για την επιβίωση του, πατώντας στους δικούς του ασυμβίβαστους κανόνες, φτιάχνοντας έναν δικό του ξεχωριστό κόσμο που δεν χωράει σε κανένα καλούπι. Πέφτει αλλά σηκώνεται. Ξαναπέφτει, αλλά και πάλι την κάθε δυσάρεστη συγκυρία του την μετατρέπει σε ένα βήμα προς ένα μέλλον που θα το φτιάξει ο ίδιος με τους δικούς του κανόνες.
Ο Συγγραφέας κάνει καταπληκτική διαχείριση της ψυχοσύνθεσης όλων των ηρώων. Εστιάζοντας περισσότερο όμως στον Φώτη και στην μητέρα του. Σε αυτά τα δυο πρόσωπα που ταυτόχρονα τα ενώνει η μεγάλη αγάπη αλλά και ένα μεγάλο κενό. Η απόσταση που δημιουργεί αναπόφευκτα η απόφαση του εγκλεισμού στο ορφανοτροφείο. Η μητέρα μοιάζει αποστασιοποιημένη και ανίκανη να αλλάξει την μοίρα των παιδιών της. Η Θλίψη της, η απελπισία της και το αδιέξοδο της φανερώνεται με έναν έντονο τρόπο που δίνει ένα εξαιρετικό φως στην δραματική απόφαση αλλά και στην μετέπειτα πορεία των συναισθημάτων που δημιουργείται στην αναγκαστικά χωρισμένη οικογένεια. Ο Φώτης από την άλλη σε μια ηλικία που δεν τον βοηθά να αποδεκτεί συνειδητά την απόφαση του εγκλεισμού του, διαμορφώνει έναν χαρακτήρα ατίθασο και αντιδραστικό. Έναν χαρακτήρα που τον δυναμώνει αλλά και τον πληγώνει ταυτόχρονα. Και εδώ είναι η δύναμη του συγγραφέα που διαχειρίζεται υπέροχα όλο αυτό το συναισθηματικό φορτίο του Φώτη. Τονίζοντας όλα τα σημεία της ψυχολογίας του. Όλες τις εικόνες και τους κρυφούς συλλογισμούς του, που περιέχουν όλο το βάρος της εγκατάλειψης, της έλλειψης της οικογενειακής θαλπωρής. Της μητρικής αγάπης που την αμφισβητεί, την αναιρεί και την επαναπροσδιορίζει συνέχεια μέσα στο μυαλό και στην καρδιά του.
Θα λατρέψετε το παιδάκι με τα κοντά παντελόνια. Το αγόρι των ορφανοτροφείων. Εκείνον τον πονεμένο πιτσιρικά που πάντα έψαχνε να το σκάσει.
Η Χαμένη παιδικότητα. Ο καταπιεσμένος αυθορμητισμός μέσα σε λέξεις τυπικές δήθεν ευγενικές και δήθεν καθώς πρέπει. Μπορείς να βάλεις όρια στην παι��ική φαντασία και στην παιδική ανεμελιά; Μπορείς να θέσεις κανόνες στην παιδική ευαισθησία; Πόσο επηρεάζει συνολικά ο τρόπος της μεθόδευσης και του περιορισμού της παιδικής αθωότητας; Περιγραφές γεμάτες συναίσθημα, Φράσεις ωμές που αποτυπώνουν το κλίμα της ανισότητας, της φτώχειας, της αδικίας. Η Ρετσινιά κολλημένη στο πετσί. Τα αγκάθια που τρυπάνε σώμα και ψυχή. Η επιβίωση που γίνεται η μοναδική σκέψη και επιλογή. Ορατά και σκληρά διλήμματα που ουσιαστικά είναι μονόδρομος. Ο αναγνώστης βλέπει τον χρόνο να κυλά μέσα από την λιτή αναφορά σημαντικών ιστορικών γεγονότων που σημάδεψαν και άλλαξαν την χώρα. Μαζί με την ιστορία αλλάζει και η ζωή και η ψυχολογία των ηρώων φτάνοντας στο απόγειο της εξέλιξης τους.
Η ανθρώπινη διάσταση ισορροπεί περίτεχνα στο Κοινωνικοπολιτικό πλαίσιο της εποχής, κρατώντας δίκαιες αποστάσεις και αντικειμενικά όρια μπροστά στην αμφιλεγόμενη αλήθεια ορισμένων ιστορικών γεγονότων. Σε μια Κοινωνία που προσπαθεί να σταθεί στα πόδια της μετά από έναν καταστροφικό πόλεμο και τον εμφύλιο, που έφερε οικονομικές και ηθικές αλλαγές. Διχασμό και πολιτικές διώξεις. Ξεκλήρισμα οικογενειών. Νικητές και ηττημένους μέσα στην ίδια πατρίδα. Σε μια τέτοια λεπτή γραμμή ο συγγραφέας καταφέρνει να ενώσει σαν μια δύναμη την ουσία της κάθε πράξης και του κάθε θεσμού. Για μένα συγκλονιστικός ο τρόπος που ενώνει και διαχωρίζει την θέση του στον βασικό σχεδιασμό και σκοπό των παιδουπόλεων. Σχέδιο βοήθειας ή σχέδιο αποκοπής των παιδιών από τις οικογένειες τους; Ένα σχέδιο ανθρωπιάς ή ένα σχέδιο πολιτικής καθοδήγησης; Παιδομάζωμα ή διάσωση; Ένα διαρκές δίλημμα που αναγκάζει τον αναγνώστη να βιώσει την εύθραυστη ισορροπία της εποχής που βράζει πολιτικά και ηθικά.
Με σωστές και μετρημένες λέξεις, Με μονολεκτικές φράσεις και με ουσιώδης εικόνες μετακινεί τα γεγονότα στα συναισθήματα που γεννάει το κάθε αναπότρεπτο γεγονός στην ψυχή των ηρώων. Στην απελπισία του Φώτη. Στην οδύνη της μητέρας του. Στην βουβή αποδοχή του Σπύρου και στην κρυμμένη ενοχή της γιαγιάς τους που δένει τις στιγμές των μεγάλων αποφάσεων.
Μια αληθινή ιστορία δοσμένη με τόσο πάθος και ρεαλισμό που μετατρέπει την κάθε εικόνα σε συναίσθημα. Και το κάθε συναίσθημα σε εικόνα. Αποχωρισμός, εγκατάλειψη, προδοσία. Ανάγκη, ενοχή, τιμωρία. Θυμός, επιφυλακτικότητα, απώλεια κάθε εμπιστοσύνης. Αλλά συνάμα το δέσιμο μιας ισχυρής φιλίας που ζει, αναπνέει, χάνεται. Αλλα χρόνια μετά είναι έτοιμη να ενώσει ξανά τα κομμάτια και τα σημάδια τα ξεχασμένα και αλησμόνητα μιας ολόκληρης ζωής.
Ένα συγκλονιστικό βιβλίο. Ένα καταπληκτικό ταξίδι στην καρδιά και στην ψυχή ενός ήρωα αληθινού και όχι χάρτινου που αξίζει πραγματικά να ακουμπήσουμε για να αισθανθούμε τα σημάδια και να αισθανθούμε την σημαντικότητα του να είναι κανείς αυθεντικός.
Μην τα ξαναλέμε. Για μένα, όπου Μένιος Σακελλαρόπουλος must read. Ακολούθησε αυτό που λάτρεψε κόντρα σε όλους και σε όλα. Ερωτεύτηκε από μικρός τα αθλητικά και μαγεύτηκε από τη μυρωδιά της εφημερίδας. Ακόμα κι όταν μπήκε στη Νομική, η δίψα του ήταν άλλη…
Στο πεπρωμένο σου να δίνεις σημασία
και να προσέχεις πώς βαδίζεις στη ζωή
όταν κοιμάσαι άλλος γράφει ιστορία
και κάποιος παίζει τη δική σου την ψυχή…
16 χρόνια διηγείται ιστορίες που αφορούν τον άνθρωπο, φροντίζοντας να τις γεμίσει με εικόνες και χρώματα. Επέλεξε να μην είναι ευχάριστες. Κάμποσες μάλιστα είναι σκληρές, αλλά θεωρεί ότι περνούν πολλά μηνύματα, ίσως και να δίνουν παρηγοριά στον κόσμο. Βούτηξε σε έρευνες που τον συνέθλιψαν. Βρέθηκε σε φυλακές, ψυχιατρεία, χειρουργεία, ανακριτικά γραφεία, ακόμα και μοναστήρια. Μετά από πολλά χρόνια έντονης και πιεστικής δουλειάς, ένιωσε την ανάγκη να πει ιστορίες στον κόσμο. Και το αποτέλεσμα είναι μαγικό. Στην παρούσα φάση, ένας ύμνος στην φιλία και στη δύναμη ψυχής, ένας φόρος τιμής στην ανθρώπινη υπέρβαση. Ένα χρέος τιμής που έπρεπε να «εξοφληθεί»… Δεν υπήρχε περίπτωση να μου ξεφύγει. Πικρό γάλα – Μένιος Σακελλαρόπουλος
Μια αληθινή, πικρή ιστορία για ένα αγόρι που αντιδρούσε σε κάθε σκλαβιά, βία, κακοποίηση και εκμετάλλευση… Γιατί η ψυχή του είχε γεννηθεί ελεύθερη.
Η λύπη έγινε θυμός για τον πατέρα του που δεν έβλεπε πού πάτησε, για τη μάνα του που είχε κλειστεί στον εαυτό της και δεν της έπαιρνε λέξη, για τον αδελφό του που δεν ήταν μαζί του εκείνη τη μέρα, κι αν ήταν, θα μπορούσε να μαλώσει με το Τάσο. Ένας θυμός ήταν όλο του το είναι.
1960, στην Ήπειρο, σε μια ρευστή, κατακρεουργημένη Ελλάδα μετά τον εμφύλιο, γινόμαστε μάρτυρες των εσώψυχων του Φώτη, του πρωταγωνιστή του βιβλίου. Η -πέρα για πέρα αληθινή- ιστορία είναι σπαρακτική και δεν μπορεί να αφήσει κανέναν ασυγκίνητο.
Γάλα με γεύση εγκατάλειψης
Τραγικός πρωταγωνιστής, ο μικρός Φώτης, που χάνει την παιδικότητά του χάνοντας ό, τι πολυτιμότερο έχουν τα παιδιά σε αυτή την ηλικία, την αγάπη και τη φροντίδα της μάνας.
Ο Φώτης Ραπακούσης βιώνει σε κάθε του ίνα τη ζωή μέσα στα ορφανοτροφεία της Φρειδερίκης την εποχή του εμφυλίου και μετά. Ένα παιδάκι που βρέθηκε σε ορφανοτροφείο φιλοβασιλικής προπαγάνδας από τα 6 του χρόνια, δίχως αγάπη και στοργή, δίχως ένα χέρι να τον κρατήσει και δοκίμασε μόνο πικρό γάλα. Πώς να μη σπαράξεις με ένα παιδάκι που η ζωή τον κάνει αγρίμι, παρατημένο απ’ όλους; Πώς να μην σκεφτείς τις μέρες που δραπέτευε και κοιμόταν σε παγκάκια ή σε χωράφια; Πώς να χαρακτηρίσεις τη ζωή ενός παιδιού, που έμεινε ορφανό από πατέρα, που σύρθηκε στα σκληρά ορφανοτροφεία της Φρειδερίκης δίχως μητρικό χάδι στην πιο τρυφερή ηλικία, που τράβηξε τα πάνδεινα, έγινε αγρίμι και τελικά κατάφερε να επιβιώσει και να μεγαλουργήσει, χαρίζοντας στην Ήπειρο και την πατρίδα ένα σπάνιας ομορφιάς Μουσείο, αυτό του Αλή Πασά;
Η Φιλίτσα μπορούσε να καταλάβει πολύ καλά τα συναισθήματά της. Παρόλο που η καθεμιά τους ήταν φτιαγμένη από άλλο υλικό, έβραζαν στο ίδιο καζάνι, εκεί όπου πραγματικά οι ιδεολογίες εξαϋλώνονται και μένει η βαριά γεύση του πόνου…
Παιδοφύλαγμα επιβίωσης ή πείνα και ανέχεια;
Μοιάζει σαν ένα ιστορικό οδοιπορικό με φόντο τη βασιλεία, τη δικτατορία, τις ταραχές κατά την Μεταπολίτευση, καθόλα διαφορετικό από τα υπόλοιπα βιβλία του συγγραφέα. Σαρωτής. Σταμπάρει, έχει τη δύναμη να σε σημαδέψει εφ’ όρου ζωής. Τους χάρτινους ήρωες τους κάνεις ό, τι θέλεις. Τους αληθινούς; Πρέπει να φιλτράρεις πράγματα, ειδικά όταν το θέμα είναι τόσο λεπτό κι όλοι είναι εν ζωή. Έχει τις δυσκολίες του, ορισμένες στιγμές ανυπέρβλητες. Όταν μάλιστα οι απόψεις διίστανται, χρειάζεται τεράστια προσοχή. Παιδιά που ήταν στον ίδιο θάλαμο, έβλεπαν τα πράγματα από εντελώς διαφορετική γωνία. Ο Μένιος Σακελλαρόπουλος όφειλε να τηρήσει αποστάσεις και ισορροπίες. Αυτοί οι διαφορετικοί χειρισμοί αποτελούν τη διαφορά.
…σε μια διχασμένη σε όλα πατρίδα, καθώς οι διχασμοί μάς χαρακτήριζαν ανέκαθεν ιστορικά, σαν μια προαιώνια στάμπα, μια μαύρη κηλίδα…
Μερικά παιδιά που έζησαν στις παιδουπόλεις, βάφουν μαύρες τις λέξεις τους για κολαστήρια επί γης που λάβωσαν κάθε ρανίδα της συνείδησής τους, γεμάτα αφόρητη, ψυχαναγκαστική, στρατιωτική πειθαρχία που δεν αρμόζει σε παιδιά. Άλλα θεωρούν πως ευεργετήθηκαν, γλιτώνοντας από την ασιτία, με έτοιμη στέγη, κανόνες, φροντίδα, πρόσβαση στα γράμματα και στις τέχνες. Πικρό γάλα – Μένιος Σακελλαρόπουλος
Πάντα το κάθε νόμισμα έχει δύο όψεις και δεν θα μπορούσαν να είναι εξαίρεση οι παιδουπόλεις.
Λιμάνια σωτηρίας ή κάτεργα φρίκης; Ασφάλεια χωρίς οξυγόνο;
Δε βρήκα ό, τι χρειαζόταν για να δικαιολογήσω τη θυσία της Σοφίας. Έτσι όπως εκείνη δε βρήκε θάρρος ή σθένος, επέλεγε να μείνει κλειστή, βουβή, στη γωνία, χωρίς άποψη ή θέληση. Είχε σε κάτι να ελπίζει, αλλά επέλεξε να βολευτεί προσωρινά, χωρίς πρωτοβουλίες. Να υπακούει και να σκύβει…
Υπάρχει «πρέπει» στην αγάπη; Υπάρχει καταναγκασμός;
Τρύπωσα από μια μεριά πλάι στο Φώτη και τον Διονύση κι έμαθα να υποχωρώ στις επιθυμίες του άλλου και πάντα να βρίσκω ένα κοινό δρόμο με τον άλλο, όπως εκείνοι. Αδέλφια ενωμένα από την απώλεια… Μια φιλία πραγματική, ανιδιοτελής, χωρίς σκοπιμότητες, γεμάτη άδολη αγάπη και κοινά βιώματα.
Έγινα Κανέλα για να κλέψω χάδια και να δώσω αγάπη κι αφοσίωση…
Δαμάζοντας το αγρίμι
Το κεντρικό μήνυμα είναι ο θρίαμβος του ανθρώπου στη ζωή. Όταν ένα εγκαταλελειμμένο χαμίνι, ένα ορφανό παιδί χωρίς αγάπη καταφέρνει να σταθεί στα πόδια του, να ορθοποδήσει και τελικά να μεγαλουργήσει, τότε όλοι μπορούμε να σκεφτούμε ότι δεν υπάρχει τίποτα αδύνατο στη ζωή. Γιατί αυτό που έκανε ο Φώτης είναι ΜΑΘΗΜΑ ΖΩΗΣ προς όλους μας. Τις πίκρες που συνάντησε στο διάβα της ζωής του, τις μετουσίωσε σε δημιουργία, προσπάθεια, αγώνα και συναισθήματα.
Φτιάξε τα φτερά σου και πέτα… Πίστεψε στη δύναμή σου… Πάλεψε…
Μια ζωή ψάχνεις κάπου να δώσεις την αγάπη σου, να στηριχτείς. Μια δύσκολη ζωή λυγμών, γεμάτη από ανθρώπους που φεύγουν.
Έμπηξε τα νύχια του από λαχτάρα στο δέρμα της, κι ήταν μαζί αγάπη και μίσος, αγαλλίαση και πόνος, χαρά και λύπη, ήταν ο ίδιος ένας στεναγμός που ακουγόταν ως τη λίμνη και το βουνό, τον Ζηρό και το Αηδονοχώρι, την Κεφαλλονιά, ολούθε.
Χάνεται μόνο όποιος χάσει τα όνειρά του. Κι ο φωτεινός Φώτης δεν τα έχασε ποτέ. Τα φύλαξε μέσα του, τα ζέστανε, τα μεγάλωσε, τα έβγαλε να πετάξουν μαζί του. Δεν αφέθηκε στην τραγική του μοίρα. Την άρπαξε και την πήγε εκεί που ήθελε, με πείσμα και σκληρή δουλειά. Διεκδίκησε μια θέση στη ζωή, το δικαίωμα να ζει ανθρώπινα και να αναζητά συνεχώς την αγάπη που στερήθηκε. Παλεύει ακόμα με τους σαν θεριά εφιάλτες του, εκεί, στο Μουσείο του Αλή Πασά στο Νησάκι των Ιωαννίνων…
«Μετατράπηκε σε μανιώδη συλλέκτη, άοκνο ερευνητή της ιστορίας και του πολιτισμού μας, κατάφερε να διασώσει κειμήλια, να ανακαλύψει ιστορικά ντοκουμέντα, να καταγράψει μοναδικές ιστορίες. Τίποτα από αυτά δεν κράτησε για τον εαυτό του. Τα μοιράστηκε και τα μοιράζεται όλα με το κοινό. Αυτό είναι το μεγαλείο ψυχής»
Μωυσής Ελισάφ, Δήμαρχος Ιωαννίνων
Γρήγορη και δομημένη πλοκή, δυνατοί χαρακτήρες, ζωηρή αφήγηση
Ο Μένιος γράφει πάντα αληθινούς, ζωντανούς δυναμίτες που σε ��αθηλώνουν και πυροδοτούν τις σκέψεις σου, τους προβληματισμούς σου, τα συναισθήματά σου. Η ζωή στην πιο γόνιμή της έκφανση. Ο συγγραφέας έχει εξοικειωθεί με τους κανόνες της μυθιστορηματικής γραφής, κρατώντας γερά το ενδιαφέρον τού αναγνώστη αμείωτο, με μια αβίαστη ροή στην τριτοπρόσωπη αφήγηση που επιλέγει. Η εξομολογητική γραφή του σε μεταφέρει στους χώρους της δωρικής μεν αφήγησης, αλλά κυρίως σε κάνει να νιώσεις όλα τα πικρά συναισθήματα, τον πόνο, την ταπείνωση, την οργή, την απελπισία, την μοναξιά, την απογοήτευση, το αίσθημα εγκατάλειψης που βίωσαν αυτά τα παιδιά.
Χάνω πάντα ό, τι αγαπάω. Κι ό, τι είναι δίπλα μου φεύγει…
Εκεί όπου ο θυμός δίνει τη θέση του στη λύπη και στη μελαγχολία, εκεί όπου το άγνωστο γεννά αγωνίες και φόβους, εκεί όπου η προδοσία φέρνει υπερένταση και σκέψεις. Εκεί όπου τα δάκρυα σχηματίζουν πέτρες στην ψυχή. Εκεί όπου η ζωή ξεπερνάει κάθε φαντασία. Συγκινεί, βρίθει πόνου, απώλειας, μίσους, κακουχιών, σκληρότητας μα και μιας γλυκιάς αισιοδοξίας, πυγμής και υπερηφάνειας. Έτσι ανελέητη δεν είναι και η πραγματικότητα; Και η ζωή; Ένας καθημερινός πόλεμος. Ένας μπαγάσας.
Το βιβλίο ως βιβλίο δεν μπορώ να το κρίνω Μις και είναι η ζωή ενός ανθρώπου και λόγος δεν μου πέφτει. Η γραφή ήταν αξιοπρεπεστατη δεν ήταν ιδιαίτερα φορτωμένη ώστε να προκαλέσει τη συμπάθεια ως προς τον ήρωα και αυτό είναι προς τιμήν του. Απλά μου έλειπαν κάποιες αναφορές πχ να δω τι απέγινε ο αδερφός και ο φίλος του. Τα περάσματα στο βιβλίο μου άφησαν κενά. Πάντως ήταν ένα βιβλίο που με κράτησε
Λένε να μην κρίνεις ποτέ ένα βιβλίο από το εξώφυλλό του, αλλά στην περίπτωση αυτή αυτό ακριβώς έκανα. Το εξώφυλλο, η φωτογραφία του εξωφύλλου, ήταν αυτό που με τράβηξε έντονα σε αυτό το βιβλίο. Κι αυτό γιατί μου θύμισε έντονα μια φωτογραφία του πατέρα μου, όταν ήταν παιδί. Η περίληψη του βιβλίου με έπεισε ακόμα περισσότερο ότι αυτό ήταν ένα βιβλίο που έπρεπε να διαβάσω: ο πατέρας μου, γεννημένος σε ένα χωριό κοντά στην Κόνιτσα (όπως και ο πρωταγωνιστής) ήταν ένα από τα παιδιά που πήραν μαζί τους οι αντάρτες κατά την αποχώρησή τους στις γειτονικές χώρες μετά τη λήξη του εμφυλίου, η ιστορία του ήταν η άλλη πλευρά του νομίσματος των παιδουπολεων της Φρειδερίκης και ελπίζω η ζωή του να μην ήταν τόσο σκληρή όσο αυτή του Φώτη, του πρωταγωνιστή του βιβλίου. Ήμουν αρκετά θετικά προκατειλημμένη όταν ξεκίνησα το βιβλίο, αλλά δυστυχώς δε συνδέθηκα όσο θα ήθελα με την ιστορία και τον πρωταγωνιστή (Δάκρυσα παρόλα αυτά σε αρκετά σημεία, και αυτό δε συμβαίνει πολύ συχνά). Όχι γιατί δε βρήκα τη ζωή του ενδιαφέρουσα, σκληρή κλπ αλλά γιατί με ενοχλούσε η γλώσσα του συγγραφέα. Όμορφο κείμενο, αλλά τόσο "διακοσμημένο" με επιθετικους προσδιορισμούς και τόσο συχνή έμφαση στα βάσανα του Φώτη, που αποπροσανατόλιζε. Θα ήθελα ένα λιτό, δωρικό, κείμενο. Πιστεύω πως αν ο συγγραφέας μας είχε δώσει κάτι τέτοιο θα πλανταζε η ψυχή μας...
Ελπίζω ο κύριος Φώτης να είναι καλά και ευτυχισμένος με την οικογένειά του και τους φίλους του...
Ηθελα καιρο τωρα να διαβασω το "πικρο γαλα"... Οι λογοι πολλοι... Λατρευω τον τροπο γραφης του Μενιου Σακελλαροπουλου, λατρευω τις αληθινες ιστοριες και τριτον και κυριοτερο, διαδραματιζεται σε μερη που εζησα και αγαπω.. Γιαννενα, κονιτσα, μολυβι...
Τιποτα δε θα μπορουσε να με προετοιμασει για αυτο που εζησα μιας και το ξεκινησα αργα το βραδυ...
το βιβλιο δε με αφηνε να το αφησω... Στις 03.00 εκλαιγα φευγοντας απο αηδονοχωρι, στις 06.00 θυμωνα στο Ζηρο και στο Ληξουρι, στις 08.00 λυτρωθηκα στα γιαννενα και πλεον, 3 παρα κατι, νιωθω απεριοριστο σεβασμο για αυτον τον ανθρωπο, για αυτο το αγορι, για αυτον τον υπεροχο Ελληνα, το Φωτη Ρ.
Καίγομαι και σιγολιωνω Και για σενα μαραζωνω Αχ τι καημός....
Από καιρό ήθελα να διαβάσω ένα βιβλίο του συγγραφέα, τον οποίο γνώριζα μόνο από τη δραστηριότητα του ως Αθλητικός δημοσιογράφος, τομέα στον οποίο διακρίνονταν για την ωραία χρήση του λόγου. Αυτή η καλή χρήση του λόγου υπάρχει και σε αυτό το βιβλίο και γεμίζει πολλές από τις σελίδες του, σε αυτό το στοιχείο προσθέτουμε και την ύπαρξη μιας ενδιαφέρουσας και συγκινητικής Ιστορίας και σίγουρα τα πράγματα δεν είναι καθόλου άσχημα. Το πρόβλημα είναι ότι παρόλα αυτά ο συγγραφέας δεν καταφέρνει να ξεφύγει από όλα τα συνηθισμένα πράγματα που χαρακτηρίζουν την σύγχρονη εμπορική ελληνική λογοτεχνία και για τα οποία έχω γκρινιάξει ήδη αρκετά. Όχι πως βρίσκω ιδιαίτερα κακό αυτό το βιβλίο, κάθε άλλο θα έλεγα και μπορώ να καταλάβω γιατί αρέσει σε τόσο κόσμο, απλά δεν ταιριάζει στο δικό μου υποκειμενικό γούστο.
Μου άρεσε πάρα πολύ αυτό το βιβλιο!! γνώριζα επιδερμικά για τις παιδουπολεις και αυτό το βιβλίο με έκανε να θέλω να εμβαθύνω. Επίσης χαίρομαι που αναφέρεται τόσες φορές η πόλη μου (Πυργος Ηλειας)έστω και χωρίς καμία περιγραφή και θα ήθελα πολύ να γνωρίσω τον κύριο Διονύση Αναστοπουλο να μου διηγηθεί κάποια γεγονότα της σύγχρονης ιστορίας μας από πρώτο χερι!
Κρατώντας το «πικρό γάλα» στα χέρια μου πριν λίγες μέρες, ποτέ δεν περίμενα ότι θα διάβαζα ένα από τα ωραιότερα βιβλία που έχω διαβάσει στη ζωή μου. Συνήθως για να διαβάσω ένα βιβλίο σχεδόν πεντακοσίων σελίδων χρειάζομαι βδομάδες, ίσως και μήνες γιατί λόγω πολλών και διαφορετικών ασχολιών αφήνω το διάβασμα κυρίως για το τέλος της ημέρας. Όμως το συγκεκριμένο βιβλίο το διάβασα σε 5 ημέρες! Και μόνο αυτό τα λέει όλα. Ή μήπως όχι; Υπάρχει και άλλη απόδειξη λοιπόν. Όταν ένα βιβλίο σε κάνει να δακρύζεις, σε κάνει να κλαις με αναφιλητά κάτι σημαίνει. Και σίγουρα σημαίνει κάτι καλό.
Με μία γραφή, απλή, λαϊκή και ειλικρινή, ο συγγραφέας σε βάζει από τις πρώτες σελίδες κατευθείαν στην πλοκή της υπόθεσης. Σε πιάνει από τα μούτρα και με τη συγκλονιστική του αφήγηση σε ακινητοποιεί και σε καθηλώνει.
Στο πρόσωπο του Φώτη, στην ψυχή και την καρδιά του να το πω καλύτερα, αντανακλάται ο κόσμος όπως θα έπρεπε να είναι. Ο κόσμος της καλοσύνης, της αναγνώρισης και της αλληλεγγύης. Ο κόσμος του αγώνα, ο περήφανος κόσμος.
Και με αυτό το πρόσωπο ταυτίστηκα σε πολλά. Και ίσως αυτή η ταύτιση με έκανε να νιώσω τόσο έντονα αυτό το βιβλίο. Αυτή η ταύτιση με την αδικία της ζωής που πολλές φορές όλοι νιώθουμε. Αυτό το «πικρό γάλα» που συνήθως ο «Όπου φτωχός κι η μοίρα του» πίνει ήταν νομίζω και το μυστικό του Μένιου. Και ενάντια σε αυτό το θεόπικρο γάλα ο Φώτης πολέμησε. «Όσο είμαστε όρθιοι πολεμάμε. Κι όποιον μπορούμε να βοηθήσουμε το κάνουμε. Ο άνθρωπος πρέπει να συγχωρεί και να νικάει τον φθόνο και το μίσος…» έλεγε.
Ένα συγκλονιστικό λογοτεχνικό ταξίδι. Ένας ύμνος στη φιλία και στη δύναμη της ψυχής.
Στο ΠΙΚΡΟ ΓΑΛΑ συναντάμε τον Φώτη. Ένα παιδί ατίθασο και πολλές φορές ανεξέλεγκτο... Μα συνάμα δίκαιο, τρυφερό και ευαίσθητο. Μεγάλωσε χωρίς το τρυφερό χάδι της οικογένειας, με μια μάνα άβουλη. Συνάντησε τη σκληρότητα του κόσμου από πολύ νωρίς. Θα αγωνιστεί για να ορθοποδήσει, θα φτάσει στον πάτο πολλές φορές αλλά άλλες τόσες θα καταφέρει να ανέβει ξανά και να αγγίξει την ευτυχία. Ένας ήρωας βιβλίου που είναι ήρωας της ζωής αλλά και το αντίθετο! Ένας ήρωας της ζωής, καθώς βασίζεται σε αληθινά γεγονότα, που άξιζε να είναι ήρωας βιβλίου! Όπως σε όλα τα βιβλία του κύριου Σακελλαρόπουλου τα συναισθήματα είναι έντονα και διαδέχονται το ένα το άλλο... Θύμωσα, συγκινήθηκα, πόνεσα, έκλαψα, χάρηκα, γενικά ένιωσα ότι ένιωθαν και οι ήρωες του γιατί με πήραν από το χέρι και έζησα τη ζωή τους. Η αδυναμία που έχω στη γραφή και στα βιβλία του Μένιου Σακελλαρόπουλου έχει αναφερθεί πολλές φορές. Δεν είναι πως δεν είμαι αντικειμενική, πάντα είμαι. Είναι που μου ταιριάζει τόσο το ύφος της γραφής του, που δεν μπορώ κάθε φορά παρά να είμαι συγκλονιστικά ενθουσιασμένη από τις ιστορίες του! Είμαι σίγουρη πως το ΠΙΚΡΟ ΓΑΛΑ θα ενθουσιάσει και εσάς! Μην το χάσετε!
Ήταν ένα από τα βιβλία που, χωρίς εν τέλη να γνωρίζω την ιστορία που κρύβει, ήθελα πολύ να διαβάσω. Μία οικογένεια που τα μέλη της αναγκάζονται να παλέψει καθένα μόνο του για την επιβίωσή του. Ένα παιδί που κράτησε μέσα του πολλά λιθαράκια ανθρώπων και επέλεξε να κρατήσει αυτά που καλλιεργούν την ψυχή. Πώς μπορεί απλά ένας άνθρωπος με την αγάπη που διαθέτει η ψυχούλα του, να δώσει ελπίδα και ζωή σε έναν άλλον που την χρειάζεται. Εύχομαι να μπορέσω στην ζωή μου, έχοντας επιλέξει το επάγγελμα του εκπαιδευτικού, να δώσω το δικό μου λιθαράκι και να θερίσω αγάπη, ακόμα και αν δεν καρπίσει. Το προτείνω αναμφισβήτητα!
Το μυθιστόρημα είναι βασισμένο σε μία αληθινή ιστορία, στην ιστορία του Φώτη Ραπακούση, ενός εν ζωή συλλέκτη κειμηλίων της Ελλάδας και δημιουργού του Μουσείου του Αλή Πασά στο Νησάκι. Οι αληθινές ιστορίες πάντα συναρπάζουν και συνήθως συγκινούν, έτσι και η ζωή του Φώτη που μεγάλωσε στις παιδουπόλεις της Φρειδερικής και αντιμετώπισε τα μύρια όσα προβλήματα της εποχής εκείνης. Το βιβλίο τελικά καλύπτει χρονικά τα χρόνια από την εποχή της μετεμφυλιακής περιόδου μέχρι την μεταπολίτευση.
Ο Φώτης και ο Διονύσης ενώνονται ως αδέρφια σε μια από της παιδοπόλεις της Φρειδερίκης, στον Ζηρό. Δύο μικρά παιδιά που οι γονείς τους αδυνατούσαν να θρέψουν και θεώρησαν ως καλύτερη λύση τον εγκλεισμό τους εκεί όπου υπήρχε φαγητό.
Ο Φώτης, ο κεντρικός ήρωας αυτής της αληθινής ιστορίας, είναι ένα σωστό αγρίμι. Ένα παιδί ζωηρό και ατίθασο, που δεν σηκώνει μύγα στο σπαθί του και καθοδηγείται από μίσος.
Ο συγγραφέας Μένιος Σακελλαρόπουλος, μας ταξιδεύει με τα μάτια του μικρού παιδιού σε μια Ελλάδα της βασιλείας, της δικτατορίας και της Μεταπολίτευσης. Ο Φώτης, λοιπόν, έχει χάσει τον πατέρα του από νάρκη. Από κει και μετά η οικογένεια βυθίζεται στη θλίψη και στη φτώχεια. Η μόνη λύση για το μικρό αγόρι, είναι να πάει σε ένα από τα "σπίτια" της Φρειδερίκης.
Το ζωηρό αυτό παιδί, αφού εγκαταλείπεται πια εκεί, βγάζει στην επιφάνεια αρχέγονα ένστικτα επιβίωσης. Χάνεται η ελευθερία του και η παιδική του αθωότητα. Χάνονται τα παιδικά του χρόνια. Πολλές φορές κόντεψε να χάσει και την ίδια του τη ζωή εξαιτίας της συνεχούς αντίδρασής του προς τους επικεφαλείς του. Οι συνθήκες ήταν δύσκολες κι αν ήθελες να επιβιώσεις αναίμακτα, έπρεπε να υπακούς σε όλες τις εντολές, κάτι που το αγόρι αυτό σιχαινόταν να κάνει.
Η εγκατάλειψη της μάνας, η οποία δούλευε εσώκλειστη ως υπηρεσία σε μια επιφανή οικογένεια των Ιωαννίνων, επέδρασε στην παιδική ψυχή του με τον πιο άσχημο τρόπο. Τα συναισθήματά του ήταν όλα αρνητικά. Έδιωξε όλη την αγάπη που υπήρχε μέσα του για τη μάνα του και μεγάλωσε το μίσος του προς όλους. Εκτός του Διονύση, του αδερφικού του φίλου.
Ένα βιβλίο γεμάτο κλάμα και οδύνη. Μια αληθινή ιστορία για τον πόνο εκείνων των παιδιών που αφέθηκαν σε ξένα χέρια για ένα πιάτο φαγητού. Στρατιωτική πειθαρχία όπου η αγνόησή της πολλές φορές κατέληξε στο να χαθούν παιδικές ζωές.
Παιδιά χωρίς ιστορία, χωρίς στοιχεία, χωρίς ταυτότητα. Δίχως οικογένεια και με ολοκληρωτική στέρηση της μητρικής αγκαλιάς. Μιας αγκαλιάς που όλοι εμείς οι πολιτισμένοι άνθρωποι θεωρούμε δεδομένη. Τίποτα, λοιπόν, δεν είναι δεδομένο.
Ένα "γιατί;" κρέμεται πάντα στα παιδικά τους χείλη και, δυστυχώς, δεν υπάρχει κανείς για να δώσει απαντήσεις, έστω και ψεύτικες, σε αυτή την τόσο απλή και εύκολη ερώτηση. Γιατί όλοι ξέρανε. Αλλά κανείς τους δεν μιλούσε.
Η χωρισμένη Ελλάδα μάζεψε αυτά τα παιδιά από τις μη -ορθά πολιτικά- οικογένειες. Η Μεγάλη Μητέρα, η Φρειδερίκη, ήταν αυτή που θέλησε να χωρίσει σε δύο παρατάξεις, ουσιαστικά να αποκόψει από τον πραγματικό κόσμο, τα παιδιά αυτά και να δημιουργήσει τον μικρόκοσμο που αυτή ήθελε. Οι παιδοπόλεις ήταν άραγε μια κίνηση πολιτικής και στρατιωτικής σημασίας;
Ο Φώτης, το αγριμάκι αυτό αντιστάθηκε με όλες του τις δυνάμεις. Οι πληγές πολλές, μέσα κι έξω από την επιφάνειά του. Δεν ξέχασε, ούτε έχασε την ταυτότητά του, παλεύοντας για αυτήν όλα τα χρόνια του "εθελοντικού" εγκλεισμού του.
Μνήμες πικρές! Και πικρά συναισθήματα! Όλοι ήταν εναντίον του. Κι αυτός χωρίς μάνα. Μια μάνα που είδε το παιδί της μόνο μια φορά αυτά τα μαύρα χρόνια του. Μια μάνα που έσκυβε το κεφάλι σε ένα αφεντικό-βασανιστή.
Δεν μπορώ και ούτε θέλω να πω με σιγουριά αν την κατηγορώ ολοκληρωτικά. Σίγουρα έκανε λάθη. Όμως, σαν μάνα κι εγώ, δεν θα ήθελα τα παιδιά μου να πεθάνουν από την πείνα. Θα ήθελα να ζήσουν με οποιοδήποτε τίμημα. Έτσι πιστεύω, αλλά μιλάω εκ του ασφαλούς κι αυτό δεν ξέρω πόσο τίμιο είναι.
Στον Φώτη δεν δόθηκαν ποτέ εξηγήσεις για την εγκατάλειψή του και λόγω του ζωηρού του χαρακτήρα όλα εντάχθηκαν στον μέγιστο βαθμό.
Δεν μπορώ να κρίνω! Δεν Θέλω να κρίνω! Δεν νιώθω αυτή την υποχρέωση.
Αυτό, όμως, που θέλω να κάνω, και πιστεύω ότι όλες οι οι γυναίκες ανεξάρτητα από το αν είναι μάνες ή όχι, θα συμφωνήσουν μαζί μου, είναι να αρνηθώ οποιαδήποτε μελλοντική συμμετοχή και συναίνεση σε τέτοιου είδους ιδρύματα. Ιδρύματα δίχως αγάπη και σεβασμό ως προς την ανθρώπινη οντότητα! Μπράβο!
Ένα μοναδικό ταξίδι στην Ήπειρο για να γνωρίσουμε το αγρίμι της, τον Φώτη, που η ζωή του φέρθηκε πολύ σκληρά και του έκλεψε τα παιδικά του χρόνια. Πόνος, θλίψη και οργή για τα δύσκολα που πέρασε. Αλλά και απέραντος θαυμασμός για το πείσμα του, τον αδέκαστο χαρακτήρα του, το θάρρος του, τα γνήσια και αληθινά αισθήματά του, την φιλοτιμία του. Μια ιστορία που αξίζει να διαβάσετε κι ας σφίξει το στομάχι σας. Στο τέλος θα νιώσετε τυχεροί που γνωρίσατε τον Φώτη. Εγώ έτσι ένιωσα, τυχερή κι ευγνώμων 😊 Σε ευχαριστώ πολύ αγαπημένε μου συγγραφέα για το βιβλίο που διάβασα, εξαιρετικό 😊😊😊
Πρωτη φορα διαβασα Σακελλαροπουλο , εναν συγγραφεα που πολυς κοσμος πιστα ακολουθει . Καταλαβα γιατι.| Εξαιρετικη γραφη , ρεουσα , απλη , μα πολυ γοηευτικη.Σαν δημοσιογραφος ( που ηταν) εντοπιζει μια πραγματικη ιστορια , δηλαδη το παρελθον ενος σημαντικου για τα Γιαννενα ανθρωπου και φυσικα μετα την γνωριμια τους προκυπτει το πικρο γαλα.Η ιστορια διατρεχει τα χρονια απο το 1960 και μετα ξεκινωντας απο τις παιδουπολεις της Φρειδερικης και φτανοντας στις μερες μας .Στεναχωρη ιστορια , αλλα αληθινη .Μια ζωη αθλος που απο την μια σου μαυριζει την ψυχη και απο την αλλη σε γεμιζει θετικα συναισθηματα.
Ένα πρωτότυπο ταξίδι στην Ελλάδα των μέσων του 20ου αιώνα αποτελεί το τελευταίο πόνημα του γνωστού και μη εξαιρετέου συγγραφέα και δημοσιογράφου Μένιου Σακελαρόπουλου. Το βιβλίο στηρίζεται στην αληθινή μαρτυρία μίας ταλαιπωρημένης ψυχής, του Φώτη, που μεγάλωσε σε μία από τις περίφημες παιδουπόλεις της Φρειδερίκης τα ταραγμένα χρόνια μετά τον ελληνικό εμφύλιο. Τα γεγονότα του βιβλίου βασίζονται στις περιπέτειες του ευεργέτη των Ιωαννίνων Φώτη Ραπακούση, συνεπώς πρόκειται εν μέρει για αληθινή ιστορία που εμπλουτίζεται παράλληλα με μυθοπλαστικά στοιχεία από τη γόνιμη φαντασία του συγγραφέα.
Η υπόθεση του μυθιστορήματος εξελίσσεται ανάμεσα σε τρεις κόσμους: εκείνον του χωριού, της πόλης και της παιδουπόλης του Ζηρού, όλοι στην Ήπειρο. Ποικίλα λαογραφικά και ιστορικά στοιχεία για τα Γιάννενα δίνονται στον αναγνώστη. Η εξαθλίωση και η φτώχεια στα χωριά της Ελλάδας τη δεκαετία του '60, οι νωπές ακόμη αναμνήσεις του τρομερού εμφυλίου, ο ακήρυχτος μα υπαρκτός πόλεμος Αριστεράς-Δεξιάς, το δίλημμα της μάνας που έχει να επιλέξει ανάμεσα στο να καταδικάσει τα παιδιά της στη φτώχεια και την ανέχεια προκειμένου να τα έχει μαζί της και στο να τα αποχωριστεί αν είναι να μεγαλώσουν σε ένα απάνθρωπο περιβάλλον μόνο και μόνο για να έχουν φαγητό και μία αξιοπρεπή διαβίωση που η ίδια δε μπορεί δυστυχώς να τους προσφέρει.
Είναι άραγε η πράξη αυτή μίας μάνας καταδικαστέα ή αξιέπαινη; Είναι ένα τελευταίο απελπισμένο διάβημα μιας μάνας που θέλει να προσφέρει ό,τι καλύτερο στο παιδί της, έστω κι αν αναγκαστεί να το αποχωριστεί, ή είναι μια εύκολη λύση η οποία θα έπρεπε να έχει αποφευχθεί; Οι γνώμες για το θέμα διίστανται. Κι όχι μόνο των ερευνητών και των απλών ανθρώπων σχετικά με το εάν οι μανάδες αυτές έπραξαν τελικά το σωστό, αλλά και σχετικά με τις συνθήκες στις οποίες μεγάλωναν τα παιδιά σε εκείνες τις παιδουπόλεις. Ακόμη όμως και μεταξύ όσων φιλοξενήθηκαν σε αυτές οι γνώμες διίστανται. Άλλοι τις παρουσιάζουν ως κολαστήρια φρικτής καταπίεσης κι άλλοι δεν φαίνεται να έχουν συνδέσει τα μέρη αυτά με δυσβάσταχτες αναμνήσεις. Όπως και να ’χει, τα μηνύματα που θέλει να μας περάσει ο συγγραφέας μέσα από την Οδύσσεια του μικρού Φώτη Ραπακούση είναι πολλά: να παίρνουμε τη ζωή όπως μας έρχεται και να προσαρμοζόμαστε σε αυτήν και να μην μας νοιάζουν τα λόγια του κόσμου. Το ότι η ευτυχία είναι κάτι που κρύβεται στα μικρά καθημερινά πράγματα και ότι το χρήμα σίγουρα δεν μας φέρνει κοντά σε αυτήν. μα πάνω απ’ όλα το γεγονός ότι η φιλία είναι πολύτιμο αγαθό και ότι αν εμείς φερόμαστε με καλοσύνη και δικαιοσύνη, ασχέτως με ό,τι πράττουν οι άλλοι γύρω μας, ο Θεός κάποτε θα μας το ξεπληρώσει.
Το δυνατό σημείο του βιβλίου είναι η ταχύτητα με την οποία μπορεί να διαβαστεί, κυριολεκτικά χωρίς να σηκώσει κεφάλι ο αναγνώστης. Πρόκειται για ένα ανάγνωσμα που θίγει ένα ευαίσθητο θέμα, σχετικά με το οποίο οι γνώμες των πολλών ακόμη παραμένουν διχασμένες. Πάντως, απευθύνεται σε όλους τους εραστές της λογοτεχνίας, πολλούς από τους οποίους θα συγκινήσει.
Οι αληθινές ιστορίες πάντα έχουν κάτι πιο μαγικό. Προκαλούν το μυαλό ως που μπορεί να φτάσει. Σε αληθινά γεγονότα λοιπόν στηρίζεται και το μυθιστόρημα «Πικρό Γάλα». Το βιβλίο «φωνάζει» τις λέξεις μάνα, μοναξιά, φιλία, αγώνας επιβίωσης. Ο συγγραφές εξιστορεί την ζωή του Φώτη από παιδί έως ενήλικας. Ο Φώτης ψάχνει τον παιδικό του φίλο Διονύση που μεγάλωσαν μαζί στο Ζηρό Φιλιππιάδος, στο ορφανοτροφείο-στις παιδουπόλεις της βασίλισσας Φρειδερίκης, που στάλθηκαν για να γλιτώσουν από το θάνατο της πείνας. Σε μία εποχή που η Ελλάδα βίωσε τις σκληρότερες στιγμές της ιστορίας της, που μαζί με το ψωμί για τα δύο παιδιά, θα έρθουν και οι σκληρές τιμωρίες, το ξύλο, η προσευχή εννιά φορές την ημέρα, ο εξευτελισμός για τις αταξίες. Ο Φώτης έχοντας χάσει τον πατέρα του, γίνεται αγρίμι, θυμωμένος με τους ανθρώπους, με τη μάνα που τον εγκατέλειψε, την έλλειψη ελευθερίας του. Μέσα από την αναζήτηση εξιστορεί από το πως βρέθηκε, τις τραγικές συνθήκες επιβίωσης στις παιδουπόλεις έως και που εν τέλη έφτασε. Συγκλονιστικό, οδυνηρό, συγκινητικό μυθιστόρημα, που δεν μπορείς να το αφήσεις από τα χέρια σου αν δεν τελειώσει, αν δεν έρθει η κάθαρσης, η δικαιοσύνη για τον Φώτη μας. Υπήρχαν στιγμές που δάκρυσα για τις κακουχίες που περνούσε και χαμογελούσα για την δύναμη και το μεγαλείο της ψυχής του. Εκ του αποτελέσματος, σε αφήνει με την ελπίδα ότι παρά τις κακουχίες ο άνθρωπος μπορεί να γίνει πραγματικά κάτι καλό. Σου δίνει δύναμη να παλέψεις και να καταρρίψεις τα εμπόδια της ζωής σου. Να το διαβάσετε! Όλα θα ήταν καλύτερα αν όλοι είμασταν καλύτεροι άνθρωποι.
Ακόμη ένα βιβλίο με κοινωνικό περιεχόμενο και πολύ λίγα ιστορικά στοιχεία που είναι βασισμένο σε αληθινά γεγονότα όπως αναφέρει και αφηγείται ο συγγραφέας.Οι ζωές και η πορεία των ηρώων κινούνται κυρίως σε μια δύσκολη περίοδο και ο αναγράφων προσπαθεί να δώσει την αυθεντικότητα της εποχής και μάλιστα για ένα ξεχασμένο θέμα για σήμερα και όχι για τότε.Τώρα εάν αποδόθηκε καλά ας το κρίνει ο κάθε αναγνώστης από την δική του σκοπιά. Κεντρικός ήρωας είναι μια ανυπότακτη ψυχή,ένα ασυμβίβαστος και αυθόρμητος νεαρός ο ΦΩΤΗΣ που από μικρή ηλικία ένιωσε την πίκρα της ζωής και την εγκατάλειψη μακριά από την οικογένειά του,νιώθοντας μοναξιά και λησμονιά.Από την παιδική αθωότητα ενηλικιώνεται νωρίτερα και σαν αγρίμι παλεύει για την ελευθερία.Θέλοντας και μη χαράσσεται η ζωή του αλλά και άλλων όπου εξοργίζεται με την επιβλητικότητα πάνω του και όχι μόνο.Προσβολές,κακομεταχείριση,αδιαφορία κ.ά του τυχαίνουν σύμφωνα με την αφήγηση και παρόλα αυτά μένει πιστός για την ζωή και διεκδικεί.Τόπος κυρίως η όμορφη Ήπειρος όπου συνδέει παράδοση και τραγούδια του τόπου και με τον λαό,αλλά γίνεται και πέρασμα στον Έβρο και στην Κεφαλλονιά.Οι υπόλοιποι χαρακτήρες τραβούν τον δικό τους καημό και κουπί.Ο συγγραφέας άλλοτε το αποδίδει όμορφα και άλλοτε ρηχά.
Πάντως δεν με συγκίνησε όσο θα έπρεπε και θα ήθελα.Βρήκα κάποια μικρά κενά και κάποιοι ήρωες δεν τους ακολούθησε με αποτέλεσμα να μην γνωρίσουμε τι απέγιναν.Θα ήθελα ένα εναρμονισμένο τέλος γι’αυτούς.
Ακόμη ένα βιβλίο με κοινωνικό περιεχόμενο και πολύ λίγα ιστορικά στοιχεία που είναι βασισμένο σε αληθινά γεγονότα όπως αναφέρει και αφηγείται ο συγγραφέας.Οι ζωές και η πορεία των ηρώων κινούνται κυρίως σε μια δύσκολη περίοδο και ο αναγράφων προσπαθεί να δώσει την αυθεντικότητα της εποχής και μάλιστα για ένα ξεχασμένο θέμα για σήμερα και όχι για τότε.Τώρα εάν αποδόθηκε καλά ας το κρίνει ο κάθε αναγνώστης από την δική του σκοπιά. Κεντρικός ήρωας είναι μια ανυπότακτη ψυχή,ένα ασυμβίβαστος και αυθόρμητος νεαρός ο ΦΩΤΗΣ που από μικρή ηλικία ένιωσε την πίκρα της ζωής και την εγκατάλειψη μακριά από την οικογένειά του,νιώθοντας μοναξιά και λησμονιά.Από την παιδική αθωότητα ενηλικιώνεται νωρίτερα και σαν αγρίμι παλεύει για την ελευθερία.Θέλοντας και μη χαράσσεται η ζωή του αλλά και άλλων όπου εξοργίζεται με την επιβλητικότητα πάνω του και όχι μόνο.Προσβολές,κακομεταχείριση,αδιαφορία κ.ά του τυχαίνουν σύμφωνα με την αφήγηση και παρόλα αυτά μένει πιστός για την ζωή και διεκδικεί.Τόπος κυρίως η όμορφη Ήπειρος όπου συνδέει παράδοση και τραγούδια του τόπου και με τον λαό,αλλά γίνεται και πέρασμα στον Έβρο και στην Κεφαλλονιά.Οι υπόλοιποι χαρακτήρες τραβούν τον δικό τους καημό και κουπί.Ο συγγραφέας άλλοτε το αποδίδει όμορφα και άλλοτε ρηχά. Πάντως δεν με συγκίνησε όσο θα έπρεπε και θα ήθελα.Βρήκα κάποια μικρά κενά και κάποιοι ήρωες δεν τους ακολούθησε με αποτέλεσμα να μην γνωρίσουμε τι απέγιναν.Θα ήθελα ένα εναρμονισμένο τέλος γι’αυτούς.
Η αληθινή ιστορία του Φώτη και του Διονύση, δύο παιδιών που μεγαλώνουν στη σκοτεινή και σκληρή πραγματικότητα μιας από τις παιδουπόλεις της Φρειδερίκης, ξεδιπλώνεται μέσα από ένα ταξίδι που αγγίζει τις πιο επώδυνες στιγμές της ελληνικής ιστορίας – από τη βασιλεία και τη δικτατορία μέχρι τη Μεταπολίτευση. Η αφήγηση καταφέρνει να αποτυπώσει με αδρότητα και ζωντάνια τη ζωή των παιδιών αυτών που παλεύουν για επιβίωση, χάνοντας την ασφάλεια της μητρικής αγκαλιάς και γνωρίζοντας την αυστηρότητα και τη βία ενός ασφυκτικού περιβάλλοντος. Ο συγγραφέας παρουσιάζει έναν ήρωα τραγικό, που αναπτύσσεται μέσα από τον πόνο, την αγάπη και την απόρριψη, αλλά και τη συνεχή αμφιβολία για τη ζωή και τον ίδιο του τον εαυτό. Τα στοιχεία της προσωπικής και ιστορικής περιπέτειας συνυφαίνονται με συγκλονιστικό τρόπο, δημιουργώντας ένα δυνατό και συναισθηματικά φορτισμένο αφήγημα. Ωστόσο, παρά την ένταση της ιστορίας και τα σημεία όπου η αφήγηση αγγίζει την ψυχή, η γλώσσα και το ύφος του κειμένου με κούρασαν αρκετά. Προσωπικά, θα προτιμούσα μια πιο λιτή, «δωρική» γραφή που θα άφηνε να λάμψει ακόμα πιο έντονα η αλήθεια και το συναίσθημα, δίνοντας χώρο στην ψυχή του αναγνώστη να αφεθεί στη συγκίνηση. Παρόλα αυτά, δεν μπορώ να παραβλέψω τη δύναμη της ιστορίας και την ειλικρίνεια του αφηγήματος, που σίγουρα συγκλονίζει ακόμα και τον πιο ψυχρό αναγνώστη. Το «Πίκρο Γάλα» αποτελεί μια σημαντική καταγραφή και μαρτυρία που αξίζει να διαβαστεί, ειδικά αν κάποιος προσέξει πέρα από το στυλιστικό φορτίο, στο βάθος του ανθρώπινου πόνου και της ελπίδας που εκπέμπει.
Ένα βαθιά συναισθηματικό μυθιστόρημα που δεν επιδέχεται κριτική γιατί πρόκειται για βιογραφία και τι να κρίνω,την ζωή του Φώτη ή το πώς το απέδωσε ο Μένιος; Ο Μένιος λοιπόν,ο δικός μας Μένιος,γι ακόμα μια φορά άγγιξε την ψυχή μου με αμεσότητα και με πλούσιο λόγο,χωρίς συγγραφικά κλισέ αλλά σαν να ζούσε χρόνια δίπλα στον Φώτη και εξιστορούσε μετέπειτα την ζωή του... Αυτήν την όντως μυθιστορηματική ζωή και ευτυχώς που το έκανε ο Μένιος....έτσι γνωρίσαμε έναν πραγματικό ήρωα της ζωής,όχι εξωφρενικούς χαρακτήρες ούτε εξωπραγματικές καταστάσεις που διδάσκει παρά πολλά σε όλους μας. Ο Φώτης στερήθηκε πολλά,τη μητρική αγκαλιά,την αγάπη των γονιών,την χαρά των παιδιών, αντιθέτως εισέπραξε προδοσία αλλά δεν το έβαλε κάτω.Στην παιδόπολη αλλά και στον στρατό φερόταν σαν αγρίμι με έναν ανεξέλεγκτο θυμό που πήρε μεγάλες και επικίνδυνες διαστάσεις. Όμως ο Φώτης δεν έβλαψε ποτέ κανέναν. Πάλεψε για να σωθεί, να σταθεί στα πόδια του, να δημιουργήσει,να γίνει πολίτης χρήσιμος και κυρίως να μη γίνει όσα ο ίδιος απεχθανόταν. Μέσα σε όλα αυτά βλεπουμε και ένα ιστορικό οδοιπορικό στα χρόνια μετά τον εμφύλιο και στην δικτατορία, σε εποχές πολύπαθες και τρικυμιώδεις για την πατρίδα μας Το μόνο που μένει είναι να πω ένα μπράβο στον Μένιο και χωρίς πολλά λόγια να το διαβάσετε οπωσδήποτε με μπόλικα χαρτομάντιλα στο χερι!
http://georgette60.blogspot.com/2021/... Οι παιδουπόλεις της Φρειδερίκης σε πρώτο πλάνο στις οποίες κατέφευγαν οι γονείς η οι παπούδες για να γλυτώσουν τα παιδιά τους τουλάχιστον από την πείνα. Η ανέχεια,η φτώχεια και ανεργία,ανάγκασαν την μητέρα και την γιαγιά του Φώτη να τον μεταφέρουν σε ένα τέτοιο περιβάλλον καθώς θεωρούσαν πως το παιδί τους θα είχε τουλάχιστον,καλύτερες συνθήκες για να μεγαλώσει και να μάθει μία τέχνη.
Εκεί γνωρίστηκε ο Φώτης με τον Διονύση και έγιναν οι καλύτεροι φίλοι.
Η αυστηρή πειθαρχία,με χρήση αμφιλεγόμενων μεθόδων,η σκληρότητα και βαναυσότητα κάποιων επιτηρητών,όμως, σε ορισμένες περιπτώσεις φέρνουν τα αντίθετα αποτελέσματα.
Ο Φώτης από την φύση του ατίθασο και ζωηρό παιδί,δεν κατόρθωσε ποτέ να συμβιβαστεί με τους κανόνες της σχολής.
Πάντα έψαχνε ευκαιρίες να το σκάει για να γυρίσει στο χωριό του και την ελευθερια του.
Γι αυτο τον λόγο ήταν μονίμως τιμωρημένος.
Το πείσμα του όμως και η ευστροφία του τον έφεραν τελικά σε πολύ καλό δρόμο και κατάφερε να ορθοποδήσει και να μεγαλουργήσει.
Η ιστορία αυτή είναι αληθινή,μία από τις πάμπολλες που εχουμε διαβάσει και συγκινηθεί για την δύσκολη της μετακατοχικής περιόδου.
Το συμπέρασμα που απορέει κατ εμέ είναι πως ο άνθρωπος πρέπει να διαθέτει πείσμα και τόλμη για να ξεπερνάει όλα τα δεινά και να ατενίζει με αισιοδοξία το μέλλον.
Ο συγγραφέας μας περιγράφει τα γεγονότα και τις συνθήκες που επικρατούσαν στις παιδουπόλεις που αν και ίσως,είχαν καλό σκοπό δεν κατάφεραν να δημιουργήσουν ευτυχισμένους πολίτες.
Είναι από τα ιστορικά μυθιστορήματα που βρίσκονται στην απόλυτη ισορροπία μεταξύ της ροής των ιστορικών γεγονότων αλλά της εξέλιξης της ιστορίας . Όσο όσο.
Οι χαρακτήρες αριστοτεχνικά πλασμένοι ,με βάθος και με τον καθένα να υπηρετεί ένα ανώτερο σκοπό στη ζωή του: Η υπομονετική μητέρα Σοφία που ανεχόταν τα πάντα προκειμένου τα παιδιά της να είναι εξασφαλισμένα, η γιαγιά που έβλεπε μπροστά και που θυσιάστηκε μένοντας πίσω στο χωριό παγιδευμένη στη μοναξιά της, ο Φώτης το «εγκαταλελειμμένο κουτάβι» που το περιφρονούν όλοι λόγω του εκρηκτικής του ιδιοσυγκρασίας . Και φυσικά ο Διονύσης , ο πιστός φίλος του Φώτη που του έμεινε αξέχαστος. Από τους λίγους που πίστεψαν σε αυτόν. Ο «αδερφός».
Θα ήθελα σίγουρα να μάθω περισσότερα για το Σπύρο και την πορεία της ζωής του . Μου έλειψε και μου κακοφάνηκε που καλύφθηκε επιγραμματικά η ιστορία του μέσα από τις αφηγήσεις άλλων.
Η γραφή απλότατη ,σαφέστατη με λίγους ιδιωματισμούς γεγονός που καθιστά το βιβλίο προσιτό σε όλους ,ακόμα και γι’αυτούς που δεν αποτελούν λάτρεις του είδους.
Διαβάζεται απνευστί και είναι ιδιαίτερα συγκινητικό. Το καλύτερο βιβλίο για να ξεκινήσει η χρονιά. Θα ήθελα ωστόσο να διαβάσω και άλλα έργα του Σακελλαρόπουλου για να αποκτήσω μεγαλύτερη εικόνα για τη γραφή του αλλά και για τον τρόπο σκέψης του.