Vreemd volk: Integratie en discriminatie in de Griekse en Romeinse wereld

by Fik Meijer

Vreemd volk begint bij de elitaire samenleving van de Homerische helden en eindigt in de late Romeinse oudheid. Fik Meijer beschrijft hoe de Grieken volkeren die ze van een afstand kenden langs de meetlat van hun eigen normen en waarden legden. Spartaanse en Atheense burgers discrimineerden buitenstaanders en slaven op een manier die er niet om loog.
Na de verovering van het Perzische rijk door Alexander de Grote werden de Grieken geconfronteerd met de vreemde volkeren waarover hun voorouders zich altijd denigerend hadden uitgelaten. Spanningen waren onvermijdelijk. Fik Meijer schetst de moeizame integratie van de Grieks-Macedonische elite en de autochtone bevolkingen.
Ook de Romeinen waanden zich superieur en onderdrukten de onderworpenen. Geleidelijk sleten de scherpe kantjes af en werd Rome een smeltkroes. Vreemdelingen pasten zich aan, maar de autochtone Romeinen bleven zich verzetten.
Ook de problemen die de christenen de Romeinen bezorgden komen uitgebreid aan bod. Het heeft er alle schijn van dat men niet goed raad wist met deze jonge godsdienst. Een meedogenloze machtsstrijd was het gevolg, met een afloop die voor het Romeinse rijk verstrekkende gevolgen had...

Genres: History, Nonfiction

368 pages, Paperback

First published February 13, 2007

About the author

Fredericus Joannes Antonius Maria "Fik" Meijer is a Dutch historian and author. He studied classics and ancient history at Leiden University and graduated in 1973. Meijer is an emeritus professor of ancient history at the University of Amsterdam.

He has written numerous non-fiction books on the ancient world for a broad audience, a number of which have been translated into multiple languages. He has also published several translations of classic works into Dutch.

Reviews

[Jordy · Rating 3 out of 5]

Prima boek, maar ik heb beter werk van Fik Meijer gelezen. Zijn expertise komt het best tot bloei in boeken met een specifiek thema. Kortom, dit boek voelde voor mij wat te groot en ambitieus.

Meijer vliegt als een sociaal-cultureel historicus doorgaans het verleden aan als een weegschaal van sociale status. Hij laat scherp zien hoe de Romeinse maatschappij er gelaagd uitzag, maar geeft iets te weinig richting aan het verhaal. Soms voelt het daarom alsof de auteur vaak hetzelfde vertelt.

Voor een leek is het waarschijnlijk niet makkelijk om alle keizers en tijden uit elkaar te houden. Meijer maakt er geen geheim van dat hij weinig interesse voor de politiek heeft, maar hij gebruikt de keizers wel als kapstok voor zijn analyse. Zeker bij het verhaal over de Joodse gemeenschap raak je de rode draad snel kwijt. Welke generaal in welke keizerstijd welke wet uitvoerde vanwege sociale tegenstellingen. De transformatie van de open Romeinse maatschappij naar een meer gesloten, intolerante christelijke is wel goed te volgen. Verschillende breekpunten laten hier wel duidelijk zien dat de auteur iets vindt van het vroege Christendom.

Concluderend, geen slecht boek, maar de auteur speelt binnen een overzichtswerk als dit niet echt in op zijn kwaliteiten.

[Marinke · Rating 4 out of 5]

Fik Meijer neemt je in een heerlijke schrijfstijl mee naar de klassieke wereld en hoe haar bewoners stonden tegenover ‘anderen’. Dat ging van zeer intolerante tot behoorlijk ‘open minded’. Soms is de gelijkenis met de huidige tijd schrikbarend groot.

[Xander · Rating 2 out of 5]

Vreemd volk (2007) is een teleurstellend boek van historicus Fik Meijer, die over het algemeen vermakelijke en leerzame populaire geschiedenisboeken schrijft. In het boek focust Meijer zich op het thema migratie in de oudheid, waarbij zaken als immigratie, emigratie, integratie, cultuurbotsingen en religieuze vervolging aan bod komen. Meijer kiest ervoor om het boek in te delen in vier delen, waarbij de Griekse en Romeinse Oudheid elk worden opgedeeld in een vroege en late periode.

Hij illustreert aan de hand van talloze bronnen hoe het leven in deze samenlevingen eruit zag en met name welke dynamieken er speelden rondom migratie: de Grieken en Romeinen ging elk op hun eigen manier om met migratie, waarbij de Grieken voornamelijk bijziendheid en intolerantie toonden - voortkomend uit hun eigen etnisch-culturele superioriteitsgevoelens - en de Romeinen vanaf het begin al open stonden voor invloeden van buitenaf en veel pragmatischer omgingen met migratie van inwoners uit de gekoloniseerde gebieden.

In algemene termen is dit een zeer interessant thema, maar Meijers boek lijdt aan eindeloze herhalingen en oeverloze uitweidingen, waardoor het boek op een gegeven moment een opgave wordt (in plaats van een plezier). Dat is jammer, en ook onnodig, want Meijer heeft met boeken als Paulus en Jezus aangetoond dat hij een prima verteller is.

Helaas dus maar twee sterren. Voor geïnteresseerden is het boek een prima aanrader, maar verwacht niet te veel.