Remi: De oorlogsgeschiedenis van twee broers

by Frank van Kolfschooten

Op 16 oktober 1942 vindt een Bloemendaalse familie een baby op hun stoep. Zij noemen hem Remi, naar Alleen op de wereld. Ze kunnen het jongetje niet redden. De nazi’s brengen de vondeling naar de Joodse crèche in Amsterdam, tegenover de Hollandsche Schouwburg, van waaruit de deportaties naar Westerbork plaatsvinden. Remi blijft er zes maanden en wordt de lieveling van crècheleidsters en een Duitse bewaker.
Intussen wordt de moeder van Remi opgepakt en vermoord in Sobibor. Zijn vader en zijn twaalf jaar oudere broer Eddy weten de oorlog te overleven, maar ook Eddy was op zijn onderduikadressen vaak alleen op de wereld.
Lang na het overlijden van zijn vader, die nooit in staat is geweest om te praten over het lot van zijn vrouw en kind, start Eddy de zoektocht naar zijn broertje. Pas in 2002 ontdekt hij wat er precies met hem is gebeurd.
Journalist Frank van Kolfschooten reconstrueert in deze dubbelbiografie de geschiedenis van de twee broers aan de hand van ongepubliceerde herinneringen van Eddy Gezang, archiefonderzoek en gesprekken met overlevenden.

256 pages, Paperback

First published January 1, 2020

Reviews

[Manon68 · Rating 5 out of 5]

Dit waargebeurde boek gaat over twee broers in de Tweede Wereldoorlog. De baby wordt in 1942 door zijn ouders te vondeling gelegd, om hem te redden uit handen van de nazi's. De mensen die hem vinden noemen hem Remi, naar het jongetje uit "Alleen op de wereld". De baby wordt uiteindelijk toch gepakt en vergast. Zijn oudere broer weet niet dat zijn broertje te vondeling is gelegd. Hij moet zelf op allerlei adressen onderduiken, en is net zo alleen. Later komt zijn vader hem halen en gaan ze naar Frankrijk. Daar maken ze de bombardementen in Normandië mee, en later de bevrijding in Parijs. De moeder overleeft de oorlog ook niet, de vader hertrouwt, maar hij vertelt zijn zoon nooit wat er met zijn broertje is gebeurd. Pas als de vader dood is gaat hij zoeken, en het duurt tot 2002 voordat hij erachter komt dat zijn broertje het jongetje is op een heel beroemde foto die al voor allerlei tentoonstellingen over de oorlog is gebruikt: "de vondeling van de Joodse crèche". Supertragisch verhaal, maar prachtig geschreven, met heel veel mooie details over het leven in de oorlog en af en toe is er toch ook nog wat te (glim)lachen. 100% aanrader!

[Ellen · Rating 2 out of 5]

Het boek is erg reportage-achtig geschreven. Het verhaal is triest, maar ik werd door de manier van schrijven niet meegenomen in het verhaal. Had verwacht dat het over Remi/Koentje zou gaan, maar dat kwam pas halverwege. Niet echt een aanrader als je op zoek bent naar een boek waar je in weg kunt kruipen.

[Roos · Rating 3 out of 5]

Het verhaal zelf is interessant, maar de schrijfstijl is warrig en het voelt vooral als een opsomming.

[Joke · Rating 4 out of 5]

Frank van Kolfschooten (1959) heeft filosofie in Amsterdam gestudeerd Hij is sinds 1986 wetenschapsjournalist Hij heeft van 1994 tot 1999 als hoofdredacteur gewerkt voor Ad Valvas, het weekblad van de Vrije Universiteit. Hij heeft al verschillende boeken geschreven over geschiedenis, onder andere over de Amsterdamse Beethovenstraat.

De basis van Remi vormen Eddy’s herinneringen en een aantal opgenomen documenten en brieven uit de oorlog.
Door uitgebreid archief- en literatuuronderzoek, nieuwe documenten uit familie-archieven, gesprekken en correspondentie met (nabestaanden van) familie en kennissen heeft de auteur de familiegeschiedenis op vele punten kunnen aanvullen.
Achterin heeft de auteur een verantwoording en zijn bronnen opgenomen.

Remi is een indrukwekkende biografie (reconstructie) geschreven over de oorlogsgeschiedenis van twee Joodse families. Eddy is het hoofdpersonage hierin.
Voorin Remi staat een stamboom van de Joodse families Goudeket en de familie Gezang. Daarna begint het aangrijpende verhaal van Eddy in de oorlogsjaren en zijn omzwervingen. Hij heeft samen met zijn ouders en babybroertje Koen een mislukte vluchtpoging naar Zwitserland gedaan.
Bij terugkomst in Nederland heeft hij op diverse adressen in Nederland ondergedoken gezeten voor hij uiteindelijk in Frankrijk terecht kwam en werd herenigd met zijn vader van wie hij inmiddels behoorlijk vervreemd was. Waar zijn broertje ondergebracht was wist hij niet. Net als het lot van zijn moeder en opa’s en oma’s.
Lang nadat de oorlog voorbij is, komt hij erachter wat er met zijn familie is gebeurd. Of Koen nog leeft?
Tot aan Eddy’s dood heeft hij een zoektocht gehouden naar zijn broertje Koen. Hij heeft hiervoor diverse reizen naar verschillende landen ondernomen.

Remi, een verhaal dat je helpt herinneren en laat voelen! Ik heb in Remi dingen gelezen, die ik niet voor mogelijk had gehouden.
Het verhaal is geschreven vanuit Eddy en je voelt zijn pijn en eenzaamheid. Als lezer wordt je geraakt door alles wat hij meemaakt.
Het verhaal bevat meerdere foto’s en brieven waardoor je als lezer nog meer erbij betrokken wordt.

[Lotje Sch · Rating 4 out of 5]

tragisch