Jamioł

by Henryk Sienkiewicz

„Jamioł” to ludowe, archaiczne określenie „anioła”. Wbrew pozorom to jednak nie on jest główną postacią tej noweli. Jest to bowiem historia osieroconej przez matkę Marysi, młodej dziewczynki z prostego ludu. Atmosferę opowiadania przepełnia smutek i prawdziwy, pesymistyczny obraz XIX wiecznej prowincji i jej realiów.
Utwór w wykonaniu lektora Marcina Nowakowskiego dedykowany jest miłośnikom dobrej literatury i najwyższej jakości interpretacji lektorskiej.

Genres: Positivism, School

Audiobook

First published January 1, 1882

About the author

Henryk Adam Aleksander Pius Sienkiewicz (also known as "Litwos"; May 5, 1846–November 15, 1916) was a Polish journalist and Nobel Prize-winning novelist. He was one of the most popular Polish writers at the turn of the 19th and 20th centuries, and received the Nobel Prize in Literature in 1905 for his "outstanding merits as an epic writer."

Born into an impoverished gentry family in the Podlasie village of Wola Okrzejska, in Russian-ruled Poland, Sienkiewicz wrote historical novels set during the Rzeczpospolita (Polish Republic, or Commonwealth). His works were noted for their negative portrayal of the Teutonic Order in The Teutonic Knights (Krzyżacy), which was remarkable as a significant portion of his readership lived under German rule. Many of his novels were first serialized in newspapers, and even today are still in print. In Poland, he is best known for his historical novels "With Fire and Sword", "The Deluge", and "Fire in the Steppe" (The Trilogy) set during the 17th-century Polish-Lithuanian Commonwealth, while internationally he is best known for Quo Vadis, set in Nero's Rome. Quo Vadis has been filmed several times, most notably the 1951 version.

Sienkiewicz was meticulous in attempting to recreate the authenticity of historical language. In his Trilogy, for instance, he had his characters use the Polish language as he imagined it was spoken in the seventeenth century (in reality it was far more similar to 19th-century Polish than he imagined). In The Teutonic Knights, which relates to the Battle of Grunwald in 1410, he even had his characters speak a variety of medieval Polish which he recreated in part from archaic expressions then still common among the highlanders of Podhale.

In 1881, Sienkiewicz married Maria Szetkiewicz (1854-1885). They had two children, Henryk Józef (1882-1959) and Jadwiga Maria (1883–1969).

Reviews

[filip :)) · Rating 4 out of 5]

dziwne zakończenie,
wstęp i rozwinięcie -> bardzo dobre

[m · Rating 2 out of 5]

mam dosyć sienkiewicza minimum na 5 lat

[Marcelina Szulc · Rating 3 out of 5]

Czerwony kapturek z twistem w polskiej rzeczywistości pozytywistycznej XD
Krótkie, więc nie ma co zbytnio o tej noweli powiedzieć.

[smiechuwarte · Rating 3 out of 5]

basnie andersena a na koncu wiedzmin łotasiet

[karalina813 · Rating 2 out of 5]

Średnio zrozumialam

[diesirae · Rating 2 out of 5]

2,5 ⭐

[p*lp]

nie pomyślałabym, że sienkiewicz przestraszy mnie zwierzem leśnym

[Bubel · Rating 4 out of 5]

Szkoda, że Sienkiewicz sam przestraszył się mroku w swoich nowelkach i zrezygnował z ich tworzenia, bo jeśli każda byłaby tak dobra jak "Jemioł", to o ojejuśku. Baśniowość i uderzenie w punkt jednego z problemów trawiących społeczeństwo, koloryt lokalny i dojmujący smutek zawarty w tych kilkunastu stronach, to niezapomniane przeżycie.

[w · Rating 4 out of 5]

Odkąd pamiętam, pomimo mojej sympatii do literatury, nigdy nie byłam fanką Sienkiewicza. Pomimo różnych podejść do niego, jego twórczość nie docierała do mnie. Tym razem jednak pozytywnie mnie zaskoczył. Cały mroczny klimat i historia wzbudziła we mnie wiele emocji. Wstrząsnęła mną szczególnie końcówka. Takiego Sienkiewicza mogłabym czytać!

[Ewa K.czyta · Rating 4 out of 5]

Jak ja mam to ocenić, skoro to krótkie i smutne? Wciągnęłam się, to na pewno.

[Veronica]

O tym jak pijaństwo, znieczulica, naiwna wiara w zabobony i brak instytucjonalnej ochrony sierot doprowadziły do tragedii.

[Emilia · Rating 3 out of 5]

Henryś, weź przestań wszystkich zabijać ok?
spoiler, not spoiler idc

[blawatekk · Rating 2 out of 5]

el diablo?

[polonistka z kresu · Rating 3 out of 5]

Rozumiem, ale czuję niedosyt (nie w kontekście zakończenia).

[J.Kostuch · Rating 3 out of 5]

Koniec jakiś delulu

[Kamil · Rating 5 out of 5]

No muszę powiedzieć, że Sienkiewicz pozytywnie zaskoczył

[AlterEgoo · Rating 3 out of 5]

3⭐

(Audiobook)

--- Podobnie jak w "Janko muzykant" język stylizowany na archaiczną wiejską gwarę, znów rzecz o niedoli dziecięcej, krzywdzie, tragicznym losie sierotki... Klasycznie, króciutko, sienkiewiczowsko.

[Wiktor Seweryn · Rating 4 out of 5]

[7/10] – (2026) – najbardziej creepy nowela Sienkiewicza, po jaką sięgnąć w życiu miałem okazję

[7,5/10] – (2025) – szkoda mi wsm tego dziecka