ΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΖΗΤΗΜΑ ΣΤΟ ΚΑΤΩΦΛΙ ΤΟΥ 21ου ΑΙΩΝΑ

by Costanzo Preve, Βολακάκης Γιώργος (Translator)

(Απόσπασμα από την εισαγωγή)
Κατ’ αρχάς πρέπει να παραδεχτούμε ότι τους δύο τελευταίους αιώνες η αριστερή παράδοση, παρ’ όλες τις απίστευτες πολιτισμικές της καθυστερήσεις —οικονομικισμός, θετικισμός, μυθοποί­ηση του περιθωρίου, ξέφρενη έλξη για κάθε είδους «και­νούριο» κ.λπ. —, υπερασπίστηκε επί της ουσίας δίκαιες κοι­ νωνικές διεκδικήσεις, και μόνο στις δυο τελευταίες δεκαε­ τίες άρχισε να μεταβάλλει την ποιοτική της υπόσταση, πα­ράλληλα με τη μη αντιστρέψιμη ιστορική παρακμή των κοι­νωνικών υποκειμένων αναφοράς της. Κατά δεύτερο λόγο, η αντίθεση δεξιά/αριστερά, σε μεγάλο μέρος πλέον τεχνητή και «εικονική», συνεχίζει ν’ αναπαράγεται εκ των άνω, για
να δομήσει συμβολικά έναν πολιτικό χώρο χειραγωγημένο. Σ’αυτό το σύντομο δοκίμιο θ’αναφερθοΰμε μόνο στο εθνι­κό ζήτημα όπως εμφανίζεται σήμερα· ένα καίριο θέμα, απέναντι στο οποίο η αριστερή παράδοση είναι εντελώς ανίκανη να προσανατολιστεί, έστω και στα κυριότερα ση­μεία του. Χωρίς πολλές αυταπάτες για το άμεσο μέλλον, θα περιοριστώ στην κριτική των βαθύτερων προκαταλήψεων, υποδεικνύοντας συνάμα το νέο ιστορικό και κοινωνικό σκηνικό στο οποίο διαβιοΰμε σήμερα.

Στην πρώτη ενότητα θ’αναφερθώ κριτικά στις δύο κυ­ριότερες θεωρίες σχετικά με την ιστορική θεμελίωση των εθνών —την κρατική θεωρία και την εθνοτική θεωρία— παρουσιάζοντας συνοπτικά την προσωπική μου θέση. Στη δεύτερη, τρίτη και τέταρτη ενότητα θα επισημάνω εν συντο­μία τις τρεις κυριότερες «προκαταλήψεις» που βρίσκει απέ­ναντι του όποιος τολμήσει να μιλήσει για το εθνικό ζήτημα κατά τρόπο θετικό, χωρίς αναθεματισμούς. Στην πέμπτη ενότητα, ιδιαίτερα ουσιαστική για την κατανόηση του δοκι­μίου, θα εκθέσω την κατ’εξοχήν αιτία, ανυπέρβλητη για την ώρα (ίσως όμως όχι στο μέλλον), εξαιτίας της οποίας η πο­λιτισμική παράδοση της αριστεράς δεν είναι σε θέση να συλλάβει τη φύση του εθνικού ζητήματος. Στην έκτη ενότη­τα, εξίσου σημαντική, θα προσπαθήσω να διαλευκάνω τη φύση της συνθέτης σχέσης ανάμεσα στη σημερινή ιμπερια­λιστική παγκοσμιοποίηση και τους νέους όρους του εθνικού ζητήματος. Στις υπόλοιπες ενότητες αναφέρομαι σε διάφο­ρα εξειδικευμένα θέματα υπό το πρίσμα των θέσεων που εξετάζονται στην έκτη ενότητα. Το όλο δοκίμιο, δεδομένης της συντομίας του, φιλοδοξεί ν’ αποτελέσει απλώς ένα ει­ σαγωγικό σημείωμα σ’ένα λεπτό θέμα, γεμάτο προκαταλήψεις.

----------------------------------------------
Περιεχόμενα
1. Η ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΘΕΜΕΛΙΩΣΗ ΤΩΝ ΕΘΝΩΝ ΜΕΤΑΞΥ ΚΡΑΤΟΥΣ ΚΑΙ ΕΘΝΟΤΗΤΑΣ
2. ΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΖΗΤΗΜΑ ΚΑΙ Η ΙΜΠΕΡΙΑΛΙΣΤΙΚΗ ΑΠΟΙΚΙΟΚΡΑΤΙΑ
3. ΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΖΗΤΗΜΑ ΚΑΙ ΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΖΗΤΗΜΑ
4. ΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΖΗΤΗΜΑ ΚΑΙ Η ΦΡΙΚΗ ΤΩΝ «ΕΘΝΙΚΩΝ» ΠΟΛΕΜΩΝ
5. Η ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΤΗΣ ΑΡΙΣΤΕΡΑΣ ΜΕΤΑΞΥ ΑΠΟΚΟΠΗΣ ΚΑΙ ΥΠΕΡΚΑΠΙΤΑΛΙΣΤΙΚΟΥ ΚΟΣΜΟΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ
6. Η ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΣΗΜΕΡΙΝΗΣ ΙΜΠΕΡΙΑΛΙΣΤΙΚΗΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗΣ
7. ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΟΥ ΛΕΓΟΜΕΝΟΥ ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΑΜΕΡΙΚΑΝΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΟΥ ΠΛΑΝΗΤΗ
8. ΟΙ ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗΣ ΣΤΟΝ ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΣΜΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΑΓΚΑΣΤΙΚΗ ΑΜΕΡΙΚΑΝΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΠΛΑΝΗΤΗ
9. Ο ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΗΝΩΜΕΝΩΝ ΕΘΝΩΝ ΚΑΙ ΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΖΗΤΗΜΑ ΣΗΜΕΡΑ
10. ΠΡΟΣΩΡΙΝΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ. ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ, ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ, ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ, ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ

64 pages, Paperback

Published December 1, 2001

About the author

Costanzo Preve (14 April 1943 – 23 November 2013) was an Italian philosopher and a political theoretician. He is widely considered as one of the most important anti-capitalist European thinkers and a renowned expert in the history of Marxism. His thought is based on the Ancient Greek and Idealistic tradition philosophy, under the influence of Fichte, Hegel and Marx. He is author of many essays and volumes about philosophical interpretation, Communitarism and Universalism.