Καλοκαίρι 1815 Τα κανόνια του Βατερλώ έχουν µόλις σιγήσει. Ο Γάλλος στρατιώτης Πιερ Λεγκέ πιάνεται αιχµάλωτος των Άγγλων, όµως η αιχµαλωσία του παίρνει µια εντελώς αναπάντεχη τροπή. Στη µακρινή Ανατολή ξυπνάει ο τρόµος, µε τη µορφή ενός ηφαιστείου. Ο Πιερ θα γνωρίσει τη Φρέγια, θα πολεµήσουν για τη ζωή τους και θα προσπαθήσουν να επιβιώσουν µέσα σε έναν κόσµο που βυθίζεται συνεχώς στο σκοτάδι.
Καλοκαίρι 2020 Ο Φίλιππος και ο αδερφός του Μάρκος βρίσκονται σε διακοπές στη Σκωτία, όταν ο κόσµος σκεπάζεται από την ηφαιστειακή τέφρα. Η κολοσσιαία ηφαιστειακή έκρηξη καταποντίζει την παγκόσµια θερµοκρασία, φέρνοντας σκοτάδι και θάνατο. Η µόνη διέξοδος, ο θερµότερος Νότος. Τα δύο αδέρφια θα συναντήσουν την Μπεατρίς µε τον γιο της. Θα βρεθούνε κυνηγηµένοι από µια φονική συµµορία που έχει ως στόχο να τους εξοντώσει, θα διασχίσουν τη µισή Ευρώπη, όµως ο αληθινός τους εχθρός είναι το ίδιο το κλίµα.
Ένα σενάριο που επαναλαµβάνεται ανά τους αιώνες, µε την ίδια φονικότητα, ένα φυσικό φαινόµενο που κλονίζει τα θεµέλια του ανθρώπινου πολιτισµού, οδηγώντας τους ήρωες στα άκρα, εκεί όπου ο χρόνος κυλάει αντίστροφα προς το Έτος Χωρίς Καλοκαίρι.
Ο Μανώλης Παλαβούζης γεννήθηκε στον ακριτικό Έβρο το 1994. Σπούδασε την επιστήμη του Περιβάλλοντος στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου, απ’ όπου και αποφοίτησε το 2016. Λατρεύει τα βιβλία, τα ταξίδια, τη ζωγραφική και τα παζλ. Αγαπημένοι του συγγραφείς ο Μάρτιν, ο Τόλκιν, ο Νταν Μπράουν και ο Στέφεν Κινγκ. Η διλογία «Ο Τέταρτος Καβαλάρης» αποτελεί την πρώτη του λογοτεχνική προσπάθεια, καρπός της αγάπης του για την ιστορία και τη βιολογία. Διηγήματά του έχουν δημοσιευθεί σε συλλογικές εκδόσεις. Όνειρό του να δει κάποιο βιβλίο του να φτάνει ψηλά. Ζει με την οικογένειά του στο Σουφλί και βρίσκεται σε αναζήτηση ενός μεταπτυχιακού προγράμματος, γράφοντας παράλληλα το επόμενο βιβλίο του.
Για περισσότερες πληροφορίες επισκεφθείτε τη σελίδα του συγγραφέα στο Facebook
«Έξω συνέχιζε να χιονίζει, μα το χιόνι που έπεφτε, είχε το χρώμα του κάρβουνου».
Το «Έτος Χωρίς Καλοκαίρι» είναι το νέο βιβλίο του Μανώλη Παλαβούζη, συγγραφέα της δυστοπικής διλογίας «Ο Τέταρτος Καβαλάρης». Οι σπουδές του πάνω στην επιστήμη του περιβάλλοντος φαίνονται ξεκάθαρα στα έργα του καθώς καταφέρνει να φυτέψει τους σπόρους μιας περιβαλλοντικής απειλής, η οποία ανθίζει στο background των περιπετειών των χαρακτήρων του.
Στο συγκεκριμένο βιβλίο ο ανταγωνιστής μας ένα ηφαίστειο που η έκρηξη του φέρνει μαζί της τον χειμώνα. Όπως πολύ εύστοχα σχολιάζουν και οι χαρακτήρας μας, winter is coming. Ο ουρανός γεμίζει τέφρα, η θερμοκρασία πέφτει και οι άνθρωποι προσπαθούν να βρουν τρόπο να επιβιώσουν μέσα σε ένα κλίμα άγχους που τους στέλνει να κάνουν πολλές φορές βιαστικές ή λάθος επιλογές ή απλώς δείχνει τον πραγματικό τους χαρακτήρα, καθιστώντας τους επικίνδυνους για τους γύρω τους.
Δύο αδέρφια, ο Φίλιππος και ο Μάρκος, έχουν ταξιδέψει στην Σκωτία για διακοπές -με τον Φίλιππο να χρησιμοποιεί τις διακοπές ως δικαιολογία για να μοιραστεί με τον αδερφό του ένα μυστικό που κρατάει-, όταν πληγώνονται από τα αποτελέσματα της έκρηξης ενός ηφαιστείου. Ο Φίλιππος έχει γνώσεις πάνω στο αντικείμενο λόγω των σπουδών του και πράττει γρήγορα και σωστά, παίρνοντας τον αδερφό του όσο πιο μακριά μπορεί. Οι δυο τους κινούν νοτιότερα, με τελικό προορισμό την Ελλάδα.
Μια μητέρα, η Μπεατρίς, και ο δωδεκάχρονος γιος της, Λόγκαν, θα βρεθούν μόνοι στον δρόμο, κυνηγημένοι από το παρελθόν τους. Με λίγα ρούχα και χρήματα, παίρνουν το παλιό αυτοκίνητο της Μπεατρίς και το σκάνε, έχοντας ως προτεραιότητα την επιβίωσή τους. Μια αναποδιά τους αποτρέπει από το να συνεχίσουν μόνοι προς την Γαλλία αλλά έτσι γνωρίζουν τον Φίλιππο και τον Μάρκο, ζητώντας τους βοήθεια.
Οι τέσσερίς τους αποφασίζουν να συνεχίσουν το ταξίδι τους μαζί. Ο καθένας τους κρατάει τα δικά του μυστικά καθώς προσπαθούν να αποφύγουν οποιαδήποτε συνάντηση με αυτό που τους κυνηγά -την φυσική καταστροφή ή το παρελθόν τους. Η διαδρομή είναι επικίνδυνη και μέσω πολλών κρίσιμων καταστάσεων, οι τέσσερις χαρακτήρες δοκιμάζονται, έρχονται πιο κοντά, αποκαλύπτουν μυστικά και αναμνήσεις.
Εν έτη 1815 γνωρίζουμε τον Πιέρ, ένα Γάλλο στρατιώτη, οποίος βρίσκεται στο λάθος μέρος τη σωστή στιγμή. Βάζοντας τη ζωή μιας άγνωστης γυναίκας πάνω από τη δική του, καταφέρνει να την σώσει και μαζί της ξεκινάει το δικό του ταξίδι μέσα στο σκοτάδι του χειμώνα που έρχεται να τους κατασπαράξει. Άγνωστοι άνθρωποι μπαίνουν εμπόδιο στον δρόμο τους, άλλοι προσπαθούν να τους βοηθήσουν ώστε να βοηθηθούν και οι ίδιοι ενώ παράλληλα ο κόσμος γύρω τους γίνεται ολοένα και πιο αφιλόξενος.
Προσωπικά, απόλαυσα τα κεφάλαια του Πιερ και της Φρέγια περισσότερο από τα υπόλοιπα. Οι περιγραφές του κόσμου γύρω τους που άλλαζε από το κακό στο χειρότερο, τα μέρη που περνούσαν, οι άνθρωποι που γνώριζαν, ήταν όλα όμορφα δοσμένα και καλογραμμένα. Το ταξίδι τους μου κρατούσε το ενδιαφέρον συνεχώς και ένιωθα πως γνώριζα καλύτερα ένα κομμάτι του παρελθόντος μέσα από τις περιπέτειές τους, από τις συζητήσεις και την εξέλιξη της ιστορίας τους. Ο Ρότζερ άφησε το στίγμα του πάνω μου και ίσως ήταν ένας από τους αγαπημένους μου χαρακτήρες. Ένιωθα λες και τον έβλεπα μπροστά μου να μιλάει με την αγγλική του προφορά και να χρησιμοποιεί τους ευγενικούς αγγλικούς του τρόπους παρόλο που ο ίδιος δεν στεκόταν στα γνώριμα μέρη που είχε συνηθίσει να ζει.
Στο παρόν, δεν μπορώ να πω πως δέθηκα με κάποιον από τους τέσσερις συνοδοιπόρους. Η αλήθεια είναι πως περίμενα να δω τις συνέπειες που είχε η έκρηξη του ηφαιστείου -το κρύο και τον χειμώνα- πιο έντονα στο ταξίδι τους αλλά όταν κατάλαβα πως επρόκειτο περισσότερο για ανθρωποκυνηγητό απόλαυσα περισσότερο την ιστορία τους. Το ηφαίστειο στην συγκεκριμένη ιστορία λειτουργεί περισσότερο σαν καταλύτης παρά ως ανταγωνιστής, όπως περίμενα.
Υπήρχαν αρκετά σημεία που αναφέρεται -γενικά έως και πολύ πιο ειδικά- η γυναικεία κακοποίηση και παρόλο που κατανοώ πως ο συγγραφέας ήθελε να δώσει το προσωπικό του σχόλιο πάνω στο θέμα, δεν με έπεισε με τον τρόπο που εκείνος θα ήθελε. Είναι καλό που ο ίδιος τα συζητάει και τα γράφει σαν θέματα αλλά δεν θεωρώ ότι μια συγκεκριμένη σκηνή χρειαζόταν μιας και είχαμε ήδη την πληροφορία. Πιστεύω πως οι υπόλοιπες αναφορές και σχόλια των χαρακτήρων θα έφταναν και με το παραπάνω για να ζωγραφίσουν τον κόσμο μέσα στον οποίο ζουν οι χαρακτήρες μας -τον δικό μας κόσμο. Ήταν αρκετά sex focused σαν βιβλίο -όχι μόνο στο θέμα της κακοποίησης αλλά και των σκέψεων των χαρακτήρων που πολλές φορές με πέταγαν λίγο από την ιστορία-, κάτι που επίσης δεν περίμενα λόγω του premise. Δεν θεωρώ τις αναφορές στο σεξ ως ταμπού, απλώς δεν μου ταίριαζαν.
Μου άρεσε ο τρόπος που η ιστορία ήταν χωρισμένη σε μέρη με τους τίτλους και τα τετράστιχα γιατί κάθε φορά ένιωθα λες και θα έμπαινα σε νέα νερά που δεν ήξερα τι θα μου επιφύλασσαν. Επίσης, η ιδέα για το πώς ενώνονται οι ιστορίες του παρόντος και του παρελθόντος μου φάνηκε πολύ όμορφη και με έκανε να δεθώ ακόμα περισσότερο με τον Πιερ.
Η ιστορία εκτυλίσσεται σε ένα κλίμα αγωνίας καθώς παράλληλα με τις περιβαλλοντικές αλλαγές (νέφη, κρύο, χιόνι μέσα στο καλοκαίρι) βλέπουμε και τις καταστροφές που προκαλούν οι άνθρωποι όταν η επιβίωσή τους απειλείται. Ήταν μια όμορφη αντίθεση και σύγκριση που με έβαλε σε σκέψεις σχετικά με το ποιος ήταν τελικά ο πραγματικός κίνδυνος. Είδα ανθρώπους να φτάνουν στα άκρα και να τα ξεπερνούν με ή χωρίς κοινωνικές ή ψυχολογικές συνέπειες, ενώ άλλοι διάλεξαν δρόμους διαφορετικούς και αποφάσισαν να βοηθήσουν παρά να σκοτώσουν. Το μήνυμα που ήθελε να περάσει ο συγγραφέας πάνω στο συγκεκριμένο θέμα δόθηκε με τόσους πολλούς διαφορετικούς, ευφάνταστους αλλά και ρεαλιστικούς τρόπους που θεωρώ ότι είναι από τα πιο δυνατά σημεία του βιβλίου. Παρόλο που δεν δέθηκα με κάποιον χαρακτήρα πέραν του Πιερ, ένιωσα δέσιμο με τον κόσμο που δημιούργησε ο Μανώλης Παλαβούζης, με τους δεκάδες χαρακτήρες που πέρασαν δίπλα από τους συνοδοιπόρους μας και προσπάθησαν πετυχημένα με τους δικούς τους τρόπους -καλούς ή κακούς- να αφήσουν το στίγμα τους.
Το Έτος Χωρίς Καλοκαίρι είναι ένα πολύ καλό βιβλίο για τους λάτρεις τους ανθρωποκυνηγητού και του σασπένς. Θα σας κάνει να γυρίζετε συνεχώς τις σελίδες μέχρι να πάψετε να νιώθετε την καυτή ανάσα στον σβέρκο σας. Θα ταξιδέψετε μέσα από έναν κόσμο που καταστρέφεται λόγω μιας φυσικής απειλής και θα σας αφήσει να αναρωτιέστε αν η καταστροφή συμβαίνει λόγω του ηφαιστείου ή της φύσης του ανθρώπου.
Έτσ λοιπόν, αυτές καλοκαιρινές μέρες που η ζέστη σας έχει κάνει να χάσετε οποιαδήποτε σταγόνα υπομονής, διαβάστε το βιβλίο για να δείτε πως τα πράγματα θα μπορούσαν να είναι πολύ χειρότερα και αντί για ήλιο πάνω από τα κεφάλια σας, ο ουρανός να βρέχει στάχτη.
Edit ώστε να προσθέσω Trigger Warning (όπως πολύ σωστά είδα στην κριτική που έγραψε η Ζωή Τσούρα): Η ιστορία περιέχει σκηνές σεξουαλικής βίας, κακοποίησης, και βιασμού.
Μετά από τεράστιο debate με τον εαυτό μου, 4.5 αστεράκια.
Με λίγα λόγια, το Έτος Χωρίς Καλοκαίρι είναι ένα κλιματικό θρίλερ, ένα ανθρωποκυνηγητό και ένα ταξίδι επιβίωσης σε παρόν και παρελθόν. Η έκρηξη και ο ηφαιστειακός χειμώνας είναι ο καμβάς πάνω στον οποίο ζωγραφίζονται οι περιπέτειες των χαρακτήρων, και όχι η κύρια εστίαση. Τo main focus είναι η ανθρώπινη φύση, όπως αυτή αναδεικνύεται κατά τη διάρκεια κρίσιμων καταστάσεων, και οι πρωταγωνιστές δοκιμάζονται σε πολλά επίπεδα.
Στα θετικά: πολλές διαστάσεις και εξερεύνηση πολλών σχέσεων (αδέλφια, μητέρα-γιος, κ.ά.), πολλή δράση και αγωνία, κινηματογραφική ροή, ενδελεχής έρευνα και μελετημένες σκηνές. Στον συγκεκριμένο συγγραφέα αγαπώ τη μεθοδικότητα με την οποία χτίζει τις εικόνες του, καθώς και την προσοχή στη λεπτομέρεια. Η Αγγλία του 2020 και η Γαλλία του 1815-16 σε πείθουν και σε απορροφούν εξίσου. Οι χαρακτήρες του ιστορικού κομματιού μού κράτησαν το ενδιαφέρον. Αγαπημένος μου χαρακτήρας όμως ήταν ο Μπορίς. Κλέβει την παράσταση. Επίσης, αγαπώ τη γραφή του συγγραφέα για το πλούσιο λεξιλόγιο και έκφραση και σύνταξη που χρησιμοποιεί στην αφήγηση (that's -primarily- why I am in the Palavouzis fan club, after all). Εδώ ωστόσο μπαίνει ένας αστερίσκος που εξηγώ παρακάτω.
Στα αρνητικά: με τους σύγχρονους χαρακτήρες δεν τα βρήκαμε συναισθηματικά, ίσως λόγω διαλόγων (ο αστερίσκος που ανέφερα παραπάνω, κάτι ��ο casualness κάποιες φορές, κάτι το είδος χιούμορ σε κάποιες στιγμές, κ.ά). Οι πολλές -και δη graphic- βρισιές και το ενίοτε ωμό λεξιλόγιο σε ένα τέτοιο κατά τ' άλλα έξοχο γλωσσικά κείμενο είναι κάτι που με πετάει έξω από την ιστορία και δεν μου άρεσε. Τα πολλά sexual hints/thoughts/references επίσης με πέταγαν έξω από την ιστορία. Θεωρώ ότι δεν εξυπηρετούσαν ούτε την πλοκή, ούτε την απεικόνιση του κόσμου ή της κατάστασης, ούτε την εξέλιξη των χαρακτήρων.
Αν ως αναγνώστη/αναγνώστρια δεν σας ενοχλούν αυτά, τότε είναι σίγουρο πεντάρι για εσάς και δεν θα του στερήσετε αυτό το μισό αστεράκι που του στέρησα εγώ. Δεν υπάρχει αμφιβολία άλλωστε ότι ο συγκεκριμένος συγγραφέας γράφει απίστευτα και είναι από τους καλύτερους εκεί έξω. So give this a shot!
Y.Γ. Έχω και μία απαραίτητη υποσημείωση που δεν αφορά τον συγγραφέα τον ίδιο, αλλά τους εκδοτικούς οίκους. Το συγκεκριμένο βιβλίο οφείλει να έχει Trigger Warning. Τα TW μπαίνουν για να μπορεί ο συγγραφέας να θίγει όσα ευαίσθητα θέματα θέλει στις ιστορίες του, αλλά παράλληλα να προστατεύεται η ψυχική υγεία μερίδας αναγνωστών των οποίων το τραύμα μπορεί να επαναπυροδοτηθεί όταν διαβάζουν αντίστοιχες εμπειρίες. Οφείλει να δίνεται στον αναγνώστη αυτή η προειδοποίηση ώστε να μην αιφνιδιάζεται και η επιλογή να είναι δική του. Αφού ο ελληνικός εκδοτικός χώρος δεν έχει υιοθετήσει Content Warning Label System ακόμη, ας το αναφέρουμε τουλάχιστον οι αναγνώστες: Be warned λοιπόν, ότι η ιστορία περιέχει και σκηνές σεξουαλικής βίας, κακοποίησης, και βιασμού.
Το Έτος Χωρίς Καλοκαίρι είναι ένα έργο εφάμιλλης αξίας με το Τραγούδι των Σκλάβων. Μοιράζεται τις περιβαλλοντικές (και όχι μόνο) ανησυχίες του συγγραφέα μέσω μιας ιδιαίτερα προσεγμένης και ποιοτικής αφήγησης. Ηφαιστειακός χειμώνας και ένα αγωνιώδες οδοιπορικό-φυγη στις χώρες της Σκωτίας, της Αγγλίας και της Γαλλίας, ένα σκηνικό που διαδραματίζεται σε παράλληλους χρόνους, μια στο σήμερα και μια στο 1815.
Ο Μανώλης Παλαβούζης είναι ένας συγγραφέας που αξίζει να διαβάσετε. Είναι ένας νέος Έλληνας δημιουργός που αξίζει τη στήριξή σας. Μην τον προσπεράσετε!
Το 1816 χαρακτηρίστηκε ως το έτος χωρίς καλοκαίρι μετά από την μεγαλύτερη και πιο θανατηφόρα έκρηξη, που καταγράφηκε ποτέ στην ιστορία, του ηφαιστείου Ταμπόρα στην Ινδονησία το 1815. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να ακολουθήσει ο ηφαιστειακός χειμώνας, μια κλιματολογική μεταβολή με διατηρούμενη μείωση της παγκόσμιας θερμοκρασίας που ακολουθείται μετά από ηφαιστειακή έκρηξη λόγω της ηφαιστειακής τέφρας που διατηρείται στα κατώτερα στρώματα της ατμόσφαιρας μειώνοντας την ηλιακή ακτινοβολία.
Φανταστείτε λοιπόν να χιονίζει μέσα στο μέσο του καλοκαιριού, να καταστρέφονται οι καλλιέργειες, να υπάρχει έλλειψη τροφής και οι άνθρωποι να μεταναστεύουν σε θερμότερες περιοχές του νότου. Θυμίζει λίγο δυστοπικό μυθιστόρημα θα έλεγα. Και βασικά αυτό ακριβώς είναι το βιβλίο του Μανώλη Παλαβούζη «Έτος χωρίς καλοκαίρι». Ένα κλιματικό θρίλερ περιπέτειας που αν είχε κυκλοφορήσει στο εξωτερικό θα το βλέπαμε ήδη στη μεγάλη οθόνη.
Με σπουδές πάνω στην επιστήμη του Περιβάλλοντος γνωρίζει πολύ καλά πως να αντλήσει όλες εκείνες τις πληροφορίες προκειμένου να στήσει ένα εφιαλτικό σενάριο που ξεκινάει από την συντριβή του Ναπολέοντα στο Βατερλώ και φτάνοντας μέχρι το καλοκαίρι του 2020 αποδεικνύοντας ότι τελικά η ιστορία έχει την τάση να επαναλαμβάνεται.
Πως όμως θα αντιδρούσαμε στις μέρες μας αν συνέβαινε όντως ένα παρόμοιο γεγονός; Ο συγγραφέας επιλέγει ως πεδίο δράσης της ηφαιστειακής έκρηξης που θα αλλάξει την καθημερινότητα των ηρώων του σήμερα την περιοχή της Χερσονήσου Καμτσάτκα στις εσχατιές της Σιβηρίας που είναι φημισμένη για τα ηφαίστεια της. Μια μικρή αναζήτηση που έκανα μου αποκάλυψε μια πανέμορφη αλλά εξίσου τρομακτική περιοχή, ειδικά αν αναλογιστεί κανείς το μέγεθος των γιγαντιαίων ηφαιστείων που την απαρτίζουν. Ένα από αυτά είναι και το Κοριάκσκι που ακόμα και σήμερα είναι ένα ιδιαίτερα ενεργό ηφαίστειο και εκείνο που επιλέγει ο Μανώλης Παλαβούζης για να στοιχειοθετήσει την ιστορία του παρόντος πέρα από εκείνη του παρελθόντος που αναφέρεται σε πραγματικά γεγονότα τα οποία εμπλουτίζονται με πολλά στοιχεία μυθοπλασίας.
Το κύριο μέλημα του συγγραφέα δεν είναι να δείξει μόνο τις συνέπειες της παγκόσμιας κλιματικής αλλαγής που επιφέρει μια τόσο μεγάλη και τρομακτική έκρηξη ενός ηφαιστείου αλλά και πως λειτουργεί η ανθρώπινη φύση μετά από τέτοιες κλιματολογικές καταστροφές. Οπότε από τη μια πλευρά βλέπουμε το πως αντιμετωπίζουν ο Πιέρ και η Φρέγια αυτό το κλιματικό γεγονός σε μια εποχή όπου δεν υπήρχαν οι τεχνολογικές επιτεύξεις που έχουμε σήμερα και από την άλλη ταξιδεύουμε στο παρόν με τον Φίλιππο, τον Μάρκο, τη Μπεατρίς και τον μικρό Λόγκαν παρακολουθώντας τις προσπάθειες τους, όχι μόνο να καταφέρουν να προσεγγίσουν στο Νότο, αλλά και να ξεφύγουν από το αμαρτωλό παρελθόν της Μπεατρίς. Μέσα από εξωπραγματικές καταστάσεις οι ήρωες του Μανώλη Παλαβούζη παλεύουν να επιβιώσουν ενάντια στη μανία της φύσης αλλά και στην κτηνώδη φύση του ανθρώπου που βγαίνει στην επιφάνεια.
Η αλήθεια είναι ότι φαντάζει εντελώς τρομακτικό και άκρως ρεαλιστικό το σενάριο που πραγματεύεται ο Παλαβούζης στο «Έτος χωρίς καλοκαίρι» και σίγουρα μια τέτοια πιθανότητα θα φέρει το απόλυτο χάος αν συνέβαινε στην εποχή μας. Όχι ότι αλλάζει κάτι για όσους έζησαν στο παρελθόν το πραγματικό έτος χωρίς καλοκαίρι αλλά σε εκείνες τις εποχές οι άνθρωποι είχαν την τάση να προσαρμόζονται πιο εύκολα σε διάφορες καταστάσεις και δεν υπήρχε και η πληθώρα των πληροφοριών που υπάρχει σήμερα μέσα το ίντερνετ και τα κοινωνικά δίκτυα. Το 1815 οι άνθρωποι στηρίζονταν περισσότερο στις δικές τους δυνάμεις ενώ τώρα είμαστε δέσμιοι της τεχνολογίας και χωρίς αυτή αισθανόμαστε κυριολεκτικά χαμένοι και αποπροσανατολισμένοι.
Ο συγγραφέας θα μπορούσε να εστιάσει περισσότερο στο γεγονός του παρελθόντος και να μετατρέψει το βιβλίο σε ένα καθαρά ιστορικό μυθιστόρημα αλλά αυτό δεν θα ήταν αρκετό γιατί κάνει πιο προσιτό στα μάτια των αναγνωστών τις επιπτώσεις που θα είχε μια τέτοια μεγάλη καταστροφή στον σύγχρονο κόσμο. Παρόλα αυτά καταφέρνει να κρατάει γερά τους δεσμούς με το παρελθόν μέσα από ένα χειρόγραφο που φτάνει στα χέρια του Φίλιππου και του Μάρκου. Η εναλλαγή της χρονολογικής περιόδου ανάμεσα στο παρελθόν (1815) και στο παρόν (2020) καταφέρνει να αποτυπώσει όλες τις διαφορές αλλά και τις ομοιότητες των εποχών και των ανθρώπων που κυριολεκτικά έχουν χάσει ότι θεωρούσαν δεδομένο ως εκείνη τη στιγμή. Η απώλεια της ασφάλειας που αισθανόμαστε μέσα από την ρουτίνα της καθημερινότητας μας σίγουρα είναι κάτι που μας καταρρακώνει και μας καταβάλει ψυχολογικά κάνοντας να νιώθουμε σύγχυση και πανικό.
Εν ολίγοις το «Έτος χωρίς καλοκαίρι» είναι ένα κλιματικό θρίλερ γεμάτο ένταση, αγωνία, δράση αλλά και αρκετά συγκινητικές στιγμές θυμίζοντας μας το πόσο αδύναμοι είμαστε ορισμένες φορές ως άνθρωποι αλλά και ένα γραπτό που απαιτεί την αμέριστη προσοχή μας ώστε να καταφέρουμε να αφομοιώσουμε μέσα μας όλες αυτές τις καταστροφικές συνέπειες μιας αδιόρατης αλλά τόσο απτής και τρομακτικής απειλής. Γιατί το σκοτάδι που απλώνεται πάνω από τα κεφάλια μας με τη μορφή της τέφρας που εξαπολύεται στην ατμόσφαιρα καταφέρνει να φωλιάσει και στα κατάβαθα της ψυχής μας. Η ελπίδα όμως βρίσκεται ακριβώς μπροστά μας σαν τις λιγοστές αχτίδες του ήλιου που καταφέρνουν να διαπεράσουν το παχύ σταχτί σύννεφο δίνοντας μας τη δύναμη για να κάνουμε το επόμενο βήμα.
Έχοντας διαβάσει παλαιότερα βιβλία του συγγραφέα, και αντικρίζοντας την υπέροχη δουλεία του ατελιέ των εκδόσεων Πηγή (εξωτερικά και εσωτερικά), δεν γινόταν να μην αποκτήσω το "Έτος χωρίς καλοκαίρι" του Μανώλη Παλαβούζη. Και δεν το μετάνιωσα.
Δυο διαφορετικές πλοκές λαμβάνουν χώρα στο βιβλίο. Η πρώτη αφορά τον Πιερ και την Φρέγια την περίοδο 1815-16 μετά από τη μάχη του Βατερλώ, όπου η έκρηξη του ηφαιστείου Ταμπόρα στην Ινδονησία βυθίζει την Γαλλία σε ηφαιστειακό χειμώνα και το απόλυτο χάος (αληθινό γεγονός). Παράλληλα, στο πρόσφατο 2020, ο Φίλιππος και ο αδελφός του Μάρκος απολαμβάνουν τις διακοπές τους στην πανέμορφη Σκωτία, όταν ένα άλλο ηφαίστειο στην Σιβηρία εκρήγνυται, αυτή την φορά μεγαλύτερης έντασης. Στο ταξίδι του προς τον Νότο, συναντούν την Μπέατρις και τον γιο της Λόγκαν, οι οπο��οι το έχουν σκάσει από τον μαφιόζο σύζυγο της, Στάνλεϊ, εκμεταλλευόμενοι τον νέο ηφαιστειακό χειμώνα που απειλεί να βυθίσει την Ευρώπη στο σκοτάδι. Ένα αγωνιώδες ανθρωποκυνηγητό λαμβάνει χώρα, ενώ το γκρίζο χιόνι σκεπάζει σκεπάζει τις χώρες της κεντρικής Ευρώπης, και κάθε έννοια πολιτισμού.
Ευανάγνωστο με γρήγορη πλοκή, ολοκληρωμένους χαρακτήρες, ο καθένας με τα πάθη του και τους δαίμονες του. Το μόνο που μου έλειψε, ήταν λίγο περισσότερος ηφαιστειακός χειμώνας στον σύγχρονο κόσμο. Η πλοκή επικεντρώνεται περισσότερο στο ανθρωποκυνηγητό των ηρώων από τον μαφιόζο και κακοποιητικό σύζυγο της Μπέατρις και τα τσιράκια του, και οι συνέπειες του ηφαιστειακού χειμώνα λειτουργούν περισσότερο σαν εμπόδια και στο φόντο της δράσης. Τέλος, μην ξεχάσετε να διαβάσετε και το σημείωμα του συγγραφέα στις τελευταίες σελίδες του βιβλίου!