Hoe lang moet je in dit land wachten om geschiedenis te mogen schrijven? In het dossier-Lahaut duurde het een halve eeuw vooraleer de gerechtelijke omerta doorbroken mocht worden. Maar: justice must be seen to be done. De parlementairen, de wetgever, de bevolking moeten de mogelijkheid krijgen te lezen waarom justitie faalde, wat er misliep, hoe en waarom die dingen konden gebeuren ...
Walter De Smedt (Dendermonde, 1948) is een Belgisch ex-magistraat, columnist en schrijver.
De Smedt studeerde rechten aan de Vrije Universiteit Brussel. In 1976 begon hij als substituut-procureur op het Antwerpse parket en later werd hij er onderzoeksrechter. In 1993 werd hij een van de leden van het Comité P, dat de politiediensten controleert. In 2001 stapte hij over naar het Comité I, dat de inlichtingendiensten controleert. Hij zat als enige in beide comités.
"Het is geen toeval dat de Eerste Voorzitter van het Hof van Cassatie publiekelijk verklaarde dat ons land van een rechtsstaat naar een schurkenstaat evolueert."
Op de boekenmarkt van Lannoo sprak deze titel mij meteen aan. Zonder te weten wie het boek geschreven had, dacht ik meteen dat dit wel over België moest gaan.
De flaptekst is best intrigerend en vooral dan omdat dit boek geschreven is door iemand die verschillende functies bekleed heeft binnen justitie (bv. onderzoeksrechter) en niet door iemand die zomaar wat complottheorieën in het rond strooit.
In het begin had ik moeite met de schrijfstijl. De zaken die werden aangehaald waren mij deels onbekend en ik dacht dat het lang ging duren vooraleer ik het boek uit zou hebben. Gelukkig las het boek gaandeweg steeds vlotter.
Het boek kan ik aan de hand van volgende woorden samenvatten: manipulatie / corruptie / verdwenen dossiers. Belgische politici zijn er vaak als eerste bij om andere landen met de vinger te wijzen wanneer het gaat om ondemocratische praktijken. Echter blijkt uit dit boek dat zij beter eerst voor eigen deur kunnen vegen.
Het boek toont aan dat er over bepaalde zaken maar weinig transparantie is naar de burger toe. Als gewone burger besef je dat er veel in de doofpot gestopt wordt. Ik vroeg me doorheen het boek meermaals af wat er nog meer niet geweten mag zijn.
Je merkt dat de gang van zaken in België ook vaak door andere landen beïnvloed wordt. De invloed van bijvoorbeeld Amerika en Turkije is soms zelfs vrij verregaand. Daarnaast haalt De Smedt nog meer pijnpunten aan; onder meer wat er (serieus) fout liep bij de zaak Dutroux wordt besproken.
Hoewel ik zelf niet met de illusie leefde dat er in België geen corruptie of doofpotoperaties bestonden, wist dit boek me toch nog te verbazen. In het boek wordt het treffend verwoord: "België was een welvarend land met een democratische rechtsstaat waarin welvaart werd verdeeld onder wie er aan meegewerkt had, maar dat is steeds minder het geval".
Dit is een interessant boek, maar De Smedt is geen schrijver en daardoor gaat de boodschap aan de lekenlezer grotendeels voorbij denk ik. Misschien had hij beter een ghost writer onder de arm genomen of een samenwerking gesloten met een justitiejournalist die wat meer lijn in het boek kon brengen.
Dit was wel leuk om te lezen, het is heel subjectief geschreven maar het is wel interessant, zeker omdat specifieke zaken en voorvallen aangehaald worden. Ik kon het ook amper geloven dat in die wereld zoveel met favorietjes gewerkt wordt en met het uitsluiten van de mensen die niet dezelfde ideeën hebben. Als je dit onderwerp interessant vind, zou ik hem aanraden!