What do you think?
Rate this book
The Monadology
The Monadology is one of Gottfried Leibniz's best known works representing his later philosophy. It is a short text which sketches in some 90 paragraphs a metaphysics of simple substances, or monads. In it, he offers a new solution to mind and matter interaction by means of a pre-established harmony expressed as the 'Best of all possible worlds' form of optimism.
23 pages, Kindle Edition
First published January 1, 1714
About the author
Gottfried Wilhelm Leibniz
1,384 books576 followersGerman philosopher and mathematician Baron Gottfried Wilhelm von Leibniz or Leibnitz invented differential and integral calculus independently of Isaac Newton and proposed an optimist metaphysical theory that included the notion that we live in "the best of all possible worlds."
Gottfried Wilhelm von Leibniz, a polymath, occupies a prominent place in the history. Most scholars think that Leibniz developed and published ever widely used notation. Only in the 20th century, his law of continuity and transcendental homogeneity found implementation in means of nonstandard analysis. He of the most prolific in the field of mechanical calculators. He worked on adding automatic multiplication and division to calculator of Blaise Pascal, meanwhile first described a pinwheel in 1685, and used it in the first mass-produced mechanical arithmometer. He also refined the binary number system, the foundation of virtually all digital computers.
Leibniz most concluded that God ably created our universe in a restricted sense, Voltaire often lampooned the idea. Leibniz alongside the great René Descartes and Baruch Spinoza advocated 17th-century rationalism. Applying reason of first principles or prior definitions, rather than empirical evidence, produced conclusions in the scholastic tradition, and the work of Leibniz anticipated modern analytic logic.
Leibniz made major contributions to technology, and anticipated that which surfaced much later in probability, biology, medicine, geology, psychology, linguistics, and computer science. He wrote works on politics, law, ethics, theology, history, and philology. Various learned journals, tens of thousands of letters, and unpublished manuscripts scattered contributions of Leibniz to this vast array of subjects. He wrote in several languages but primarily Latin and French. No one completely gathered the writings of Leibniz.
Gottfried Wilhelm von Leibniz, a polymath, occupies a prominent place in the history. Most scholars think that Leibniz developed and published ever widely used notation. Only in the 20th century, his law of continuity and transcendental homogeneity found implementation in means of nonstandard analysis. He of the most prolific in the field of mechanical calculators. He worked on adding automatic multiplication and division to calculator of Blaise Pascal, meanwhile first described a pinwheel in 1685, and used it in the first mass-produced mechanical arithmometer. He also refined the binary number system, the foundation of virtually all digital computers.
Leibniz most concluded that God ably created our universe in a restricted sense, Voltaire often lampooned the idea. Leibniz alongside the great René Descartes and Baruch Spinoza advocated 17th-century rationalism. Applying reason of first principles or prior definitions, rather than empirical evidence, produced conclusions in the scholastic tradition, and the work of Leibniz anticipated modern analytic logic.
Leibniz made major contributions to technology, and anticipated that which surfaced much later in probability, biology, medicine, geology, psychology, linguistics, and computer science. He wrote works on politics, law, ethics, theology, history, and philology. Various learned journals, tens of thousands of letters, and unpublished manuscripts scattered contributions of Leibniz to this vast array of subjects. He wrote in several languages but primarily Latin and French. No one completely gathered the writings of Leibniz.
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 30 of 140 reviews
December 17, 2016
What a delightfully bizarre reading experience this has been. Who needs mind-altering substances when you have Leibnizian metaphysics? I doubt any psychoactive chemicals could take one on a trip into as queer realms as this work opens up. Surely among the strangest species of metaphysical cartography in existence, and this says a lot, since the category of metaphysical queerness is a very competitive category indeed.
And what is even more bizarre is how much sense this makes. Stranger still is that he is right on so many points, particularly in his sustained argument against reductionism, which still seems relevant to helping us gain traction on some of the dilemmas that plague us today, as inheritors of the Cartesian mechanist, reductionist paradigm for describing nature. His metaphysical project here basically outlines the conceptual parameters for an alternative, dynamic systems approach to the description of nature which intriguingly seems to avoid some of the contradictions inherent in our view. No wonder a version of the Leibnizian view is having a come-back, via systems theory.
First of all, I'll try to provide a working definition of a monad, as best as I understand it, since this seems to be a point of confusion among many (as it has been for me, for the longest time). A monad seems to have three functions in Leibniz's system.
First, a monad is an irreducible unit of being. In more Leibnizian terminology, it is a fully determinate individual substance. Numerical identity isn't enough to distinguish individuals, for Leibniz. Monads are, according to him, what supply us with the logic for singling out individual existents in their fullness.
Second, a monad is a fully determinate causal agent which possesses an internal principle for its change of states. I can't help but agree with Leibniz that, at the least, something like his view makes better sense of causality than does the Cartesian view which registers nature solely as an inert heap of automata. Automata make for notoriously poor causal agents. Not even efficient causation can be sufficiently grounded in mechanistic structures, because you'll always need to postulate a prime mover outside the system to set into motion the otherwise inert aggregate of parts that is nature on such a view. Leibniz's monads, at the least, are genuine causal agents.
Third, and most intriguingly, perhaps, a monad is a point of view in the universe. His is the only metaphysics I know of that acknowledges perspective as a fundamental metaphysical principle:
"Just as the same city viewed from different directions appears entirely different and, as it were, multiplied perspectively, in just the same way it happens that, because of the infinite multitude of simple substances, there are, as it were, just as many different universes, which are, nevertheless, only perspectives on a single one, corresponding to the different points of view of each monad (or individual existent)."
Fourth, monads are defined by their position in a universal web of relations and interchanges. Every individual part of the universe is, in his system, causally affected by the subtlest change in every other part, however distant. Moreover, monads seem to have an almost fractal structure:
"This interconnection or accommodation of all created things to each other, and each to all the others, brings it about that each simple substance has relations that express all the others, and consequently, that each simple substance is a perpetual, living mirror of the universe."
Monads can as such be said to be microcosms, with each part of the universe reflecting the whole. Thus, Leibniz rethinks the whole concept of the part/whole, or finite/infinite relation, that is arguably the basis of any paradigm. Leibniz even prefigures chaos theory by describing every monad, or part, as being defined by its relation to every other part. Also, being characterized by "a multitude in the unity" as they are, they evince a systems logic, and general laws seems to emerge from their collective behaviour.
Monads, in being fully individual and yet defined by their interconnection with every other monad or, part of the universe, provide the ultimate basis for conceiving the unity of phenomena. Without this unitary substantial basis, Leibniz argues, we're left with an incoherent conception of the world as a scattered, disconnected aggregate of parts. Such a metaphysical worldview, Leibniz argues, in offering us no basis for conceiving the underlying unity of this aggregate of phenomena, makes it impossible to explain the basis for scientific laws, which now become ontologically groundless. He argues that in the underdetermined mechanistic metaphysical picture, all unity, causal necessity, and law can only be accounted for as artifacts of the mind. Thus, his concept of an essentially unitary monad implies a critique of the Cartesian concept of nature as extension.
Leibniz proposes this redefinition of substance as monad as a solution to the problem of "the labyrinth of the composition of the continuum," ie, of accounting for the continuity of reality via any reductionist approach, in terms of the composition of the continuum through either mathematical points or atoms. This additive approach already presupposes a continuous basis to support the progressive addition of parts, whether conceived as points or as atoms. Cartesian mechanism, in particular, was plagued by the problem of the infinite divisibility of extension. This divisibility made it possible to specify stable structures or starting points for any chain of causation within the undifferentiated sea of extended matter. Monads, as irreducible units, offer an end to divisibility, while at the same time offering a basis for conceiving the cohesion of reality as well as for the beginning of any given chain of causation.
By far the most noteworthy part of his project, for me, was his effort to articulate what a first person view of the interiority of nature might look like. In other words, his is an effort to see nature from the inside out, from the level of the interiority of objects. This perspectival shift is what motivates his description of the monads, or fundamental units of existence, in mentalistic terms. His model for the universe is a pond filled with a density of microscopic life that is as inexhaustible as it is unfathomable. His whole system seems to imply a description in terms of a variety of anthropic principle, ie, what structures we must presuppose to exist in nature if we're to account for organic and mental phenomena.
The motto "Nature is alive" is, perhaps, Leibniz' philosophy in a nutshell. "There is nothing fallow, sterile, or dead in the universe, no chaos and no confusion except in appearance, almost as it looks in a pond at a distance, where we might see the confused and, so to speak, teeming motion of the fish in the pond, without discerning the fish themselves."
It is interesting that a great logician, and co-inventor of calculus, embarks on such an endeavour. From a post-Kantian, metaphysically-skeptical, contemporary standpoint, it must seem that Leibniz went off his rocker one day and decided to write the Monadology for diversion. Interestingly though, Leibniz identifies the function of this metaphysical project as one of supplying his logical, scientific, and mathematical systems with sufficient rational foundations without which these could not be fully rational. He claims that he is merely stating what Quine would call the ontological commitments we make in these disciplines (such as a commitment to the reality of possibles, of causality, and thus of fully determinate individual agents). Herein lies his defense for metaphysics as a whole. This defense, I think, deserves some attention, although I must confess that I am of a more mainline Kantian persuasion on the matter. Now that I think of it though, if taken as a knee-jerk response, even Kantianism can be a dogmatism. I guess, then, that the most pernicious dogmatism is supplied by the thing that purports to inoculate us from dogmatism, but I digress.
If you're curious, open-minded, and a fan of experiments with drastically different perspectival lens, try Leibniz on for size, just for the heck of it. At the least, a mind-trip is guaranteed wherein you'll feel someone just lit and dumped a bag full of firecrackers in your brain. You might be surprised to find what a great teacher a metaphysician can be in the art of seeing. I know I was. Try and look at the world -as if- monadic rather than mechanistic structures characterized the pattern of ultimate reality, and see for yourself the magic a metaphysical perspective shift can effect.
And what is even more bizarre is how much sense this makes. Stranger still is that he is right on so many points, particularly in his sustained argument against reductionism, which still seems relevant to helping us gain traction on some of the dilemmas that plague us today, as inheritors of the Cartesian mechanist, reductionist paradigm for describing nature. His metaphysical project here basically outlines the conceptual parameters for an alternative, dynamic systems approach to the description of nature which intriguingly seems to avoid some of the contradictions inherent in our view. No wonder a version of the Leibnizian view is having a come-back, via systems theory.
First of all, I'll try to provide a working definition of a monad, as best as I understand it, since this seems to be a point of confusion among many (as it has been for me, for the longest time). A monad seems to have three functions in Leibniz's system.
First, a monad is an irreducible unit of being. In more Leibnizian terminology, it is a fully determinate individual substance. Numerical identity isn't enough to distinguish individuals, for Leibniz. Monads are, according to him, what supply us with the logic for singling out individual existents in their fullness.
Second, a monad is a fully determinate causal agent which possesses an internal principle for its change of states. I can't help but agree with Leibniz that, at the least, something like his view makes better sense of causality than does the Cartesian view which registers nature solely as an inert heap of automata. Automata make for notoriously poor causal agents. Not even efficient causation can be sufficiently grounded in mechanistic structures, because you'll always need to postulate a prime mover outside the system to set into motion the otherwise inert aggregate of parts that is nature on such a view. Leibniz's monads, at the least, are genuine causal agents.
Third, and most intriguingly, perhaps, a monad is a point of view in the universe. His is the only metaphysics I know of that acknowledges perspective as a fundamental metaphysical principle:
"Just as the same city viewed from different directions appears entirely different and, as it were, multiplied perspectively, in just the same way it happens that, because of the infinite multitude of simple substances, there are, as it were, just as many different universes, which are, nevertheless, only perspectives on a single one, corresponding to the different points of view of each monad (or individual existent)."
Fourth, monads are defined by their position in a universal web of relations and interchanges. Every individual part of the universe is, in his system, causally affected by the subtlest change in every other part, however distant. Moreover, monads seem to have an almost fractal structure:
"This interconnection or accommodation of all created things to each other, and each to all the others, brings it about that each simple substance has relations that express all the others, and consequently, that each simple substance is a perpetual, living mirror of the universe."
Monads can as such be said to be microcosms, with each part of the universe reflecting the whole. Thus, Leibniz rethinks the whole concept of the part/whole, or finite/infinite relation, that is arguably the basis of any paradigm. Leibniz even prefigures chaos theory by describing every monad, or part, as being defined by its relation to every other part. Also, being characterized by "a multitude in the unity" as they are, they evince a systems logic, and general laws seems to emerge from their collective behaviour.
Monads, in being fully individual and yet defined by their interconnection with every other monad or, part of the universe, provide the ultimate basis for conceiving the unity of phenomena. Without this unitary substantial basis, Leibniz argues, we're left with an incoherent conception of the world as a scattered, disconnected aggregate of parts. Such a metaphysical worldview, Leibniz argues, in offering us no basis for conceiving the underlying unity of this aggregate of phenomena, makes it impossible to explain the basis for scientific laws, which now become ontologically groundless. He argues that in the underdetermined mechanistic metaphysical picture, all unity, causal necessity, and law can only be accounted for as artifacts of the mind. Thus, his concept of an essentially unitary monad implies a critique of the Cartesian concept of nature as extension.
Leibniz proposes this redefinition of substance as monad as a solution to the problem of "the labyrinth of the composition of the continuum," ie, of accounting for the continuity of reality via any reductionist approach, in terms of the composition of the continuum through either mathematical points or atoms. This additive approach already presupposes a continuous basis to support the progressive addition of parts, whether conceived as points or as atoms. Cartesian mechanism, in particular, was plagued by the problem of the infinite divisibility of extension. This divisibility made it possible to specify stable structures or starting points for any chain of causation within the undifferentiated sea of extended matter. Monads, as irreducible units, offer an end to divisibility, while at the same time offering a basis for conceiving the cohesion of reality as well as for the beginning of any given chain of causation.
By far the most noteworthy part of his project, for me, was his effort to articulate what a first person view of the interiority of nature might look like. In other words, his is an effort to see nature from the inside out, from the level of the interiority of objects. This perspectival shift is what motivates his description of the monads, or fundamental units of existence, in mentalistic terms. His model for the universe is a pond filled with a density of microscopic life that is as inexhaustible as it is unfathomable. His whole system seems to imply a description in terms of a variety of anthropic principle, ie, what structures we must presuppose to exist in nature if we're to account for organic and mental phenomena.
The motto "Nature is alive" is, perhaps, Leibniz' philosophy in a nutshell. "There is nothing fallow, sterile, or dead in the universe, no chaos and no confusion except in appearance, almost as it looks in a pond at a distance, where we might see the confused and, so to speak, teeming motion of the fish in the pond, without discerning the fish themselves."
It is interesting that a great logician, and co-inventor of calculus, embarks on such an endeavour. From a post-Kantian, metaphysically-skeptical, contemporary standpoint, it must seem that Leibniz went off his rocker one day and decided to write the Monadology for diversion. Interestingly though, Leibniz identifies the function of this metaphysical project as one of supplying his logical, scientific, and mathematical systems with sufficient rational foundations without which these could not be fully rational. He claims that he is merely stating what Quine would call the ontological commitments we make in these disciplines (such as a commitment to the reality of possibles, of causality, and thus of fully determinate individual agents). Herein lies his defense for metaphysics as a whole. This defense, I think, deserves some attention, although I must confess that I am of a more mainline Kantian persuasion on the matter. Now that I think of it though, if taken as a knee-jerk response, even Kantianism can be a dogmatism. I guess, then, that the most pernicious dogmatism is supplied by the thing that purports to inoculate us from dogmatism, but I digress.
If you're curious, open-minded, and a fan of experiments with drastically different perspectival lens, try Leibniz on for size, just for the heck of it. At the least, a mind-trip is guaranteed wherein you'll feel someone just lit and dumped a bag full of firecrackers in your brain. You might be surprised to find what a great teacher a metaphysician can be in the art of seeing. I know I was. Try and look at the world -as if- monadic rather than mechanistic structures characterized the pattern of ultimate reality, and see for yourself the magic a metaphysical perspective shift can effect.
December 22, 2023
Very humbling - think I was able to understand about 5% - still glad I stuck it out. Another 'Jonny - gets - humbled - because - he - realizes - there - are - really - a - lot - of - people - who - are - a - lot - smarter - than - he - is' book. But hey...the guy helped 'develop' calculus; guess old Jonny never stood a chance!
November 6, 2016
من اصلا و ابدا صلاحيت نظر دادن در اين مورد ندارم، اما فكر مى كنم تا حدى خنده دار باشه كه رشناليست ها كه اولين پرچم دارشون (دكارت) به عنوان ويران كننده فلسفه معقود و غيرمعقول مدرسى شناخته ميشه، بر اثر دنبال كردن مفاهيم و مبانى همين دكارت، تا كجا پيش رفتن! و دست فلاسفه مدرسى رو در معقود و غيرمعقول بودن نظام هاى فلسفى از پشت بستن.
August 24, 2025
دو نوع از بسطیافتگی؛
اهمیت تاریخ فلسفه و نسبت آن با مسائل فلسفی
0- داشتم با خودم فکر میکردم.
- باید جسور بود دیگه. تا کی باید از اسامی بزرگ در هراس بود؟
نه گذاشتم نه برداشتم و جواب دادم:
+ تا همیشهٔ تاریخ
1- گوتفرید ویلهلم فون لایبنیتس (1646–1716) از فلاسفهایست که میتوان لقب پل را به آنان داد. برخی فلاسفه مثل دکارت یا هیوم و برکلی بیشتر نُمایندهٔ گسستهای عمیق اند و با گسستی که در تاریخ فلسفه ایجاد کرده اند به پیوستگی مسیر تاریخ فلسفه مساعد رسانده اند. اما برخی فلاسفه مانند لایبنیتس شاید به بنیانبرافکن بودن و موسس بودنِ کسانی امثال دکارت نباشند، اما با تغییرات به ظاهر کوچک اما عمیق خود، پلی میشوند که امکانات بعدی جهان فلسفه تنها در صورت ظهور حضور آنان مجال بروز پیدا میکنند.
میتوان نشان داد هر فیلسوفی در سیری از فلاسفه قرار دارد، لایبنیتس عقلگرا مانند دیگر فلاسفه از سقراط و افلاطون ریشه میگیرد تا در عصر مدرن دکارت و اسپینوزا امکانات عقلگرایی را رها کنند و لایبنیتس به همراه دیگر فلاسفه زمین را مساعد برآمدن ِ کانت کنند.
2- مونادولوژی از مهمترین مقالات و رسالههای فلسفی اوست. این مقاله به نوعی در حکم جمعبندی نظام فلسفی اوست (لایبنیتس در قیاس با برخی دیگر از فلاسفه، آثار مفصل ندارد که تمام سیستم فلسفی او را در بر داشته باشد.).
مفاهیم اصلی مونادولوژی چنین است (بدیهی است بسیار ساده و خلاصه):
اول- بنیان فلسفه او بر فهمی است که از جوهرهای بسیط دارد. جوهرهایی که آنها را "موناد" مینامد؛
دوم- رابطه و نظمی پیشبنیاد به جهان نظم داده است؛
سوم- بحثی در شناختشناسی. در دستگاهِ لایبنیتس، جهان نه در ظرفهای مستقلِ «زمان» و «مکان» و نه با دوگانهٔ خامِ سوژه/ابژه فهمیده میشود؛ فهمْ بر دوشِ بازنماییهای مونادی است: هر موناد از منظرِ خود کل عالم را ادراک میکند و «پنجره»ای به بیرون ندارد، و سازگاریِ این بازنماییهای بیواسطه را هماهنگیِ ازپیشبرنهاده/پیشبنیاد تضمین میکند. در همین چارچوب، مکان صرفِ نظمِ همبودگیها و زمان نظمِ توالیجوهرهاست. اینان روابطی ایدهآل اند، نه موجوداتی واحدهای مستقل (از اینجا میتوان نقبی با پدیدارشناسی زد).
در کنار اینان لایبنیتس در حساب دیفرانسیل و انتگرالگیری (کلا مباحث پیوستگی در ریاضیات) از اثرگذارترین متفکرین عصر مدرن بوده است.
3- حال این موناد چیست؟ بر اساس فهم ناقص من و البته با کمک ترم ششم از "تاریخ انتقادی فلسفه غرب" که توسط محمدمهدی اردبیلی ارائه شده است.
لایبنیتس واژه «موناد» را برای تعریفی ویژه از جوهرهای بسیط بهکار برد. مونادها واحدهایی بنیادی، بیاجزاء، فاقد پنجره اند، که هیچگونه تأثیر مستقیم بر یکدیگر ندارند، اما هر یک جهان را بازتابِ همه میکند؛ یعنی هر موناد یک «آینهی تمامنما» از کل کیهان است
به بیانی لایبنیتس میخواسته به یکی از مسائل اساسی تاریخ فلسفه فهم و صورتبندی جوهرهای بسیط بوده است و لایبنیتس برای اینکه بحث خود و مباحث نوینی که به میان آورده است را از دیگران تفکیک کند، لفظ موناد را جعل کرده و در ادامه توصیفات و تعاریف خود را بر لفظ مجعول خود بار کرده است.
حال این مونادهای بیپنجرهای که نسبت و رابطهای با هم ندارند چگونه با یکدیگر نظم کلی جهان را ایجاد میکنند (لایبنیتس همچون اسپینوزا، فیلسوفی کلگرا است)؟ نظم پیشبنیاد/pre-established harmony که توسط خدا ایجاد شده است، ناظم رابطهٔ میان مونادهاست. خدا هماهنگی از پیشبرنهاده/پیشبنیادی را مقرر کرده است که به موجب آن، مونادها بدون تأثیر متقابل، در هماهنگی کامل با یکدیگرند.
نکته: بخشی از آتار لایبنیتس به زبان فرانسه است و مانند هر متن و مشخصا هر متن فلسفیای در ترجمه و برابرنهادهای او باید بحث تخصصی کرد. من بر اساس ترجمه رشیدیان و بحثهای اردبیلی پیش خواهم رفت. ادعایی بیشتر ندارم.طبیعیه دیگه!
4- از مباحث به غایت جذاب و چشمگیر فلسفه لایبنیتس برای من فهمی است که لایبنیتس از منظر و POV در شناخت دارد. هر موناد نهتنها وجود دارد، بلکه از یک «دیدگاه» (POV) منحصربهفرد به کل واقعیت مینگرد. هر موناد یک برداشت منحصر به فرد دارد، که نشان میدهد واقعیت مولتیپرسپکتیو (چنددیدی) و بازنمایی است. این دیدگاهگرایی از اصول بنیادین فلسفه مونادولوژی است، چرا که جوهر (موناد) ذاتاً ناظر است و همهچیز را بازمییابد، نه از طریق تبادل محسوس بلکه از خلال انعکاس درونی.
حال چرا این بحث برایم قابل توجه است؟ زیرا طرز تفکر و فلسفه پدیدارشناسانه به نظر من امکانات تفهمی، فلسفی و توصیفی شگفتانگیزی دارد و این فقره که لایبنیتس را میتوان به نوعی خواند که به این پرسشهای پدیدارشناسانه و ناظر به آگاهی و مشخصا وجه پدیداری آن توجه کرد، برایم چشمگیر است.
از این مسیر به ضرورت تاریخ فلسفه میرسیم. حداقل از دو سمت میتوان فلسفه را گسترش داد، یا در تاریخ به عقب به رویم یا در یک مسئله فلسفی در عرض حرکت کنیم. ایده کلی و بعدا بیشتر این مورد را شرح خواهم داد اگر عمری بود. اکنون میخواهم با بر شمردن برخی آثار و ایدههای کلیآنان از این نظر که نسبتی ولو حداقلی با لایبنیتس و پدیدارشناسی (مشخصا پدیدارشناسی هوسرل) دفاع کنم.
________
منبع اول: انتشارات Springer در همین سال 2025 کتاب منتشر کرده است با عنوان "Husserl and Leibniz Metaphysics, Monadology and Phenomenology" که محمد شفیعی و Iulian Apostolescu به عنوان ویراستاران آن سعی کرده اند مجموعهای از نوشتهها را جمع کنند که به تعامل و نسبت تفکر میان لایبنیتس و هوسرل بپردازند. در فصول مختلف این کتاب نویسندههای هر فصل سعی کرده اند وجوه مختلفی از نسبت تفکر میان این دو نفر را فهم کنند. این کتاب در سه بخش اصلی:
بخش اول: "ارتباط کلی [میان هوسرل و لایبنیتس]"،
بخش دوم: "مسائل متافیزیکی و هستیشناختیِ [مشترک میان هوسرل و لایبنیتس]" و
بخش آخر با عنوان "لایبنیتس در حلقه پدیدارشناسی" این نسبت را کاویده است.
در بخش اول عناوین فصول اولیه چنین است:
فصل اول: "تفاوتهای مهم میان مونادولوژی هوسرل و لایبنیتس"،
فصل دوم: "مونادولوژی و بیاسوژگی"،
فصل سوم: "میراث مونادولوژیکال در هوسرل و وایتهید"
در بخش دوم به همین منوال:
فصل اول: "موناد و جهان"،
فصل دوم: "هوسرل و «غایتشناسیِ جهانشمولِ پایا»"،
فصل سوم: "فردیتیابی بهمثابهٔ هستیزایی: تأملاتی دربارهٔ مفهومِ هوسرلیِ «موناد»"
در بخش سوم داریم:
فصل اول: "تأثیر لایبنیتس بر «تئودیسهٔ» برنتانو"
فصل دوم: "پاسخ پدیدارشناختی رایناخ به لایبنیتس"
فصل سوم: "لایبنیتس و مسئلهٔ متافیزیک: تفسیرهای هایدگر در سالهای ۱۹۲۸ و ۱۹۵۵–۱۹۵۶"
نکته: علت این که عنوان برخی از فصول این کتاب را بیان کردم این است که فلسفه لایبنیتس از شئون بسیاری با پدیدارشناسی در ارتباط است.
منبع دوم: کتاب Leibniz, Husserl, and the Brain از Norman Sieroka است. این کتاب در سال 2015 منتشر شده است.
منبع سوم: کتاب Essays on Gödel’s Reception of Leibniz, Husserl, and Brouwer از Mark van Atten که ایشون نیز سال 2015 منتشر شده است.
منبع چهارم: Leibniz on Phenomenal Consciousness از Christian Barth که در سال 2014 منتشر شده است. هدف اصلی این مقاله این است که به صورت مشخص و واضح حیث پدیداری آگاهی را از فلسفه لایبنیتس استخراج کند.
________
با این اوصاف قطعا کلی منبع دیگر نیز توان یافت لکن صرفا الان میخواستم خیال خودم رو راحت کنم :)
5- یه سوال؟ چگونه میشود یک متن کلاسیک و بنیادین در تاریخ فلسفه را خواند و چیزی جز کلیات بدیهی و مشهور نگفت؟ شاید لازم باشد با ذهنی پرسشگرتر، نکتهبینتر و پر مسئله به سراغ متون برویم. متن فلسفی لزوما پاسخ به سوال نمیدهد، بلکه امکان تفکر به مسائل را ایجاد میکند؛ لااقل من اینگونه فکر میکنم.
یا نخوانیم یا وقتی میخوانیم حداقل اپسیلونی حق مطلب را باید ادا کنیم.
6- رشیدیان علاوه بر خود مونادولوژی مقالات و رسالههای دیگری از لایبنیتس را نیز ترجمه کرده است. من صرفا مونادولوژی و بخشهایی پراکنده و به فراخور کند و کاو از جستار/مقالههای دیگر را خواندم. متنی هم که نوشته ام خیلی ادعایی نداره. واضحه دیگه. انقدر میفهمم که نباید ادعای توخالی و پوچ کرد!
نسبت به امیتازی هم که دارم به کتاب میدم حس عجیبی دارم. آخه چجوری باید به متن کلاسیک امتیاز داد؟ امتیاز بدم که چی بشه :)
اهمیت تاریخ فلسفه و نسبت آن با مسائل فلسفی
0- داشتم با خودم فکر میکردم.
- باید جسور بود دیگه. تا کی باید از اسامی بزرگ در هراس بود؟
نه گذاشتم نه برداشتم و جواب دادم:
+ تا همیشهٔ تاریخ
1- گوتفرید ویلهلم فون لایبنیتس (1646–1716) از فلاسفهایست که میتوان لقب پل را به آنان داد. برخی فلاسفه مثل دکارت یا هیوم و برکلی بیشتر نُمایندهٔ گسستهای عمیق اند و با گسستی که در تاریخ فلسفه ایجاد کرده اند به پیوستگی مسیر تاریخ فلسفه مساعد رسانده اند. اما برخی فلاسفه مانند لایبنیتس شاید به بنیانبرافکن بودن و موسس بودنِ کسانی امثال دکارت نباشند، اما با تغییرات به ظاهر کوچک اما عمیق خود، پلی میشوند که امکانات بعدی جهان فلسفه تنها در صورت ظهور حضور آنان مجال بروز پیدا میکنند.
میتوان نشان داد هر فیلسوفی در سیری از فلاسفه قرار دارد، لایبنیتس عقلگرا مانند دیگر فلاسفه از سقراط و افلاطون ریشه میگیرد تا در عصر مدرن دکارت و اسپینوزا امکانات عقلگرایی را رها کنند و لایبنیتس به همراه دیگر فلاسفه زمین را مساعد برآمدن ِ کانت کنند.
2- مونادولوژی از مهمترین مقالات و رسالههای فلسفی اوست. این مقاله به نوعی در حکم جمعبندی نظام فلسفی اوست (لایبنیتس در قیاس با برخی دیگر از فلاسفه، آثار مفصل ندارد که تمام سیستم فلسفی او را در بر داشته باشد.).
مفاهیم اصلی مونادولوژی چنین است (بدیهی است بسیار ساده و خلاصه):
اول- بنیان فلسفه او بر فهمی است که از جوهرهای بسیط دارد. جوهرهایی که آنها را "موناد" مینامد؛
دوم- رابطه و نظمی پیشبنیاد به جهان نظم داده است؛
سوم- بحثی در شناختشناسی. در دستگاهِ لایبنیتس، جهان نه در ظرفهای مستقلِ «زمان» و «مکان» و نه با دوگانهٔ خامِ سوژه/ابژه فهمیده میشود؛ فهمْ بر دوشِ بازنماییهای مونادی است: هر موناد از منظرِ خود کل عالم را ادراک میکند و «پنجره»ای به بیرون ندارد، و سازگاریِ این بازنماییهای بیواسطه را هماهنگیِ ازپیشبرنهاده/پیشبنیاد تضمین میکند. در همین چارچوب، مکان صرفِ نظمِ همبودگیها و زمان نظمِ توالیجوهرهاست. اینان روابطی ایدهآل اند، نه موجوداتی واحدهای مستقل (از اینجا میتوان نقبی با پدیدارشناسی زد).
در کنار اینان لایبنیتس در حساب دیفرانسیل و انتگرالگیری (کلا مباحث پیوستگی در ریاضیات) از اثرگذارترین متفکرین عصر مدرن بوده است.
3- حال این موناد چیست؟ بر اساس فهم ناقص من و البته با کمک ترم ششم از "تاریخ انتقادی فلسفه غرب" که توسط محمدمهدی اردبیلی ارائه شده است.
لایبنیتس واژه «موناد» را برای تعریفی ویژه از جوهرهای بسیط بهکار برد. مونادها واحدهایی بنیادی، بیاجزاء، فاقد پنجره اند، که هیچگونه تأثیر مستقیم بر یکدیگر ندارند، اما هر یک جهان را بازتابِ همه میکند؛ یعنی هر موناد یک «آینهی تمامنما» از کل کیهان است
به بیانی لایبنیتس میخواسته به یکی از مسائل اساسی تاریخ فلسفه فهم و صورتبندی جوهرهای بسیط بوده است و لایبنیتس برای اینکه بحث خود و مباحث نوینی که به میان آورده است را از دیگران تفکیک کند، لفظ موناد را جعل کرده و در ادامه توصیفات و تعاریف خود را بر لفظ مجعول خود بار کرده است.
حال این مونادهای بیپنجرهای که نسبت و رابطهای با هم ندارند چگونه با یکدیگر نظم کلی جهان را ایجاد میکنند (لایبنیتس همچون اسپینوزا، فیلسوفی کلگرا است)؟ نظم پیشبنیاد/pre-established harmony که توسط خدا ایجاد شده است، ناظم رابطهٔ میان مونادهاست. خدا هماهنگی از پیشبرنهاده/پیشبنیادی را مقرر کرده است که به موجب آن، مونادها بدون تأثیر متقابل، در هماهنگی کامل با یکدیگرند.
نکته: بخشی از آتار لایبنیتس به زبان فرانسه است و مانند هر متن و مشخصا هر متن فلسفیای در ترجمه و برابرنهادهای او باید بحث تخصصی کرد. من بر اساس ترجمه رشیدیان و بحثهای اردبیلی پیش خواهم رفت. ادعایی بیشتر ندارم.طبیعیه دیگه!
4- از مباحث به غایت جذاب و چشمگیر فلسفه لایبنیتس برای من فهمی است که لایبنیتس از منظر و POV در شناخت دارد. هر موناد نهتنها وجود دارد، بلکه از یک «دیدگاه» (POV) منحصربهفرد به کل واقعیت مینگرد. هر موناد یک برداشت منحصر به فرد دارد، که نشان میدهد واقعیت مولتیپرسپکتیو (چنددیدی) و بازنمایی است. این دیدگاهگرایی از اصول بنیادین فلسفه مونادولوژی است، چرا که جوهر (موناد) ذاتاً ناظر است و همهچیز را بازمییابد، نه از طریق تبادل محسوس بلکه از خلال انعکاس درونی.
حال چرا این بحث برایم قابل توجه است؟ زیرا طرز تفکر و فلسفه پدیدارشناسانه به نظر من امکانات تفهمی، فلسفی و توصیفی شگفتانگیزی دارد و این فقره که لایبنیتس را میتوان به نوعی خواند که به این پرسشهای پدیدارشناسانه و ناظر به آگاهی و مشخصا وجه پدیداری آن توجه کرد، برایم چشمگیر است.
از این مسیر به ضرورت تاریخ فلسفه میرسیم. حداقل از دو سمت میتوان فلسفه را گسترش داد، یا در تاریخ به عقب به رویم یا در یک مسئله فلسفی در عرض حرکت کنیم. ایده کلی و بعدا بیشتر این مورد را شرح خواهم داد اگر عمری بود. اکنون میخواهم با بر شمردن برخی آثار و ایدههای کلیآنان از این نظر که نسبتی ولو حداقلی با لایبنیتس و پدیدارشناسی (مشخصا پدیدارشناسی هوسرل) دفاع کنم.
________
منبع اول: انتشارات Springer در همین سال 2025 کتاب منتشر کرده است با عنوان "Husserl and Leibniz Metaphysics, Monadology and Phenomenology" که محمد شفیعی و Iulian Apostolescu به عنوان ویراستاران آن سعی کرده اند مجموعهای از نوشتهها را جمع کنند که به تعامل و نسبت تفکر میان لایبنیتس و هوسرل بپردازند. در فصول مختلف این کتاب نویسندههای هر فصل سعی کرده اند وجوه مختلفی از نسبت تفکر میان این دو نفر را فهم کنند. این کتاب در سه بخش اصلی:
بخش اول: "ارتباط کلی [میان هوسرل و لایبنیتس]"،
بخش دوم: "مسائل متافیزیکی و هستیشناختیِ [مشترک میان هوسرل و لایبنیتس]" و
بخش آخر با عنوان "لایبنیتس در حلقه پدیدارشناسی" این نسبت را کاویده است.
در بخش اول عناوین فصول اولیه چنین است:
فصل اول: "تفاوتهای مهم میان مونادولوژی هوسرل و لایبنیتس"،
فصل دوم: "مونادولوژی و بیاسوژگی"،
فصل سوم: "میراث مونادولوژیکال در هوسرل و وایتهید"
در بخش دوم به همین منوال:
فصل اول: "موناد و جهان"،
فصل دوم: "هوسرل و «غایتشناسیِ جهانشمولِ پایا»"،
فصل سوم: "فردیتیابی بهمثابهٔ هستیزایی: تأملاتی دربارهٔ مفهومِ هوسرلیِ «موناد»"
در بخش سوم داریم:
فصل اول: "تأثیر لایبنیتس بر «تئودیسهٔ» برنتانو"
فصل دوم: "پاسخ پدیدارشناختی رایناخ به لایبنیتس"
فصل سوم: "لایبنیتس و مسئلهٔ متافیزیک: تفسیرهای هایدگر در سالهای ۱۹۲۸ و ۱۹۵۵–۱۹۵۶"
نکته: علت این که عنوان برخی از فصول این کتاب را بیان کردم این است که فلسفه لایبنیتس از شئون بسیاری با پدیدارشناسی در ارتباط است.
منبع دوم: کتاب Leibniz, Husserl, and the Brain از Norman Sieroka است. این کتاب در سال 2015 منتشر شده است.
منبع سوم: کتاب Essays on Gödel’s Reception of Leibniz, Husserl, and Brouwer از Mark van Atten که ایشون نیز سال 2015 منتشر شده است.
منبع چهارم: Leibniz on Phenomenal Consciousness از Christian Barth که در سال 2014 منتشر شده است. هدف اصلی این مقاله این است که به صورت مشخص و واضح حیث پدیداری آگاهی را از فلسفه لایبنیتس استخراج کند.
________
با این اوصاف قطعا کلی منبع دیگر نیز توان یافت لکن صرفا الان میخواستم خیال خودم رو راحت کنم :)
5- یه سوال؟ چگونه میشود یک متن کلاسیک و بنیادین در تاریخ فلسفه را خواند و چیزی جز کلیات بدیهی و مشهور نگفت؟ شاید لازم باشد با ذهنی پرسشگرتر، نکتهبینتر و پر مسئله به سراغ متون برویم. متن فلسفی لزوما پاسخ به سوال نمیدهد، بلکه امکان تفکر به مسائل را ایجاد میکند؛ لااقل من اینگونه فکر میکنم.
یا نخوانیم یا وقتی میخوانیم حداقل اپسیلونی حق مطلب را باید ادا کنیم.
6- رشیدیان علاوه بر خود مونادولوژی مقالات و رسالههای دیگری از لایبنیتس را نیز ترجمه کرده است. من صرفا مونادولوژی و بخشهایی پراکنده و به فراخور کند و کاو از جستار/مقالههای دیگر را خواندم. متنی هم که نوشته ام خیلی ادعایی نداره. واضحه دیگه. انقدر میفهمم که نباید ادعای توخالی و پوچ کرد!
نسبت به امیتازی هم که دارم به کتاب میدم حس عجیبی دارم. آخه چجوری باید به متن کلاسیک امتیاز داد؟ امتیاز بدم که چی بشه :)
November 13, 2015
نمره ی واقعی: دو و نیم
چند سالی می گذره از آخرین باری که منادولوژی رو باز کردم - سال ها پیش که بابت تحقیق واحد درسی مربوطه به سراغش رفته بودم؛ این بار هم البته درس و مدرسه علت دوباره ی سر زدن به این کتاب بود - این بار برای پایان نامه
چنانکه در مقدمه ی مهدوی آمده، چهار ترجمه از این کتاب هست که یکی قدیمی تر و بقیه نسبتا متأخرن. ترجمه ی مهدوی آخرین ترجمه ی چاپ شده است. من جز این ترجمه، فقط ترجمه ی رشیدیان رو از نزدیک دیدم. اون چه که مسلمه اینه که خواننده ی خواهان آشنایی با لایبنیتس باید به ترجمه ی مهدوی مراجعه کنه؛ نه به دلیل اینکه ترجمش بهتر از رشیدیانه - که البته بدترم نیست - بلکه به این دلیل که حواشی زیاد و واقعا مفیدی رو از چند شرح ترجمه کرده. خود منادولوژی در حد بیست صفحه است اما با شروح و مقدمه این کتاب نزدیک دویست صفحه شده
به نظرم اهمیت منادولوژی اولا در اینه که یه سری گزینه های جدیدی رو مطرح می کنه و مسیری رو می ره که آینده ی فلسفه رو از خودش متأثر می کنه - گوشه گوشه می شه چیزهایی رو دید که مثلا یادآور کانت، هگل و ... هستند؛ و دوما در استفاده ی خاصش از برخی جزئیات فلسفه ی قبلی ها - چه ارسطو و چه اسپینوزا. اما اینکه آیا نظام لایبنیتسی، حداقل در این کتاب، روشن تبیین و تعلیل شده باشه محل بحثه - البته اختصارش واقعا کتاب رو مختصر و مفید کرده
متأسفانه لایبنیتس در تبیین هاش به مراتبی که خودش در واقعیت بنا کرده وفادار نیست؛ یعنی تبیین هاش به جای آنکه صرفا مبتنی بر مناد و ویژگی های بنیادین باشه، گاه مبتنی بر سطح پدیداری و گاه مبتنی بر سطح بنیادینه ( یادآور قضیه ی آناکساگوراس و عقل و واکنش سقراط ). همینه که آدم گاهی به خودش می گه طرف آدم باهوشی نبوده که اینجوری چیزها با هم قاطی شدن؛ اما از طرف دیگه نکاتی می گه که نشان از ذکاوتش داره؛ این تقابل رو بعضی اینجوری حل کردن که لایبنیتس اهل سیاست بوده - به معنای عام - یعنی مصلحت رو می سنجیده و با مخاطب مطابق ذائقه اش حرف می زده
June 23, 2024
It always breaks my heart when a brilliant man tries to rationally prove that which he already believes irrationally. Especially when that man is Leibniz, one of the greatest geniuses in human history.
"38. Thus the final reason of things must be in a necessary substance, in which the
variety of particular changes exists only eminently, as in its source; and this
substance we call God."
Lets assume, for the sake of argument, that the logic itself is sound. But simply change "and this substance we call God" to "and this substance we call Bob", and see how little is being proven here. By naming two different things "God" -- the deity described in Christianity and the necessary substance he discovered logically -- Leibniz thinks he has proven them to be one and the same. But the magic is in the act of naming alone.
And that this "necessary substance" happens to share the character and moral views of the God of Christianity does not raise an issue in Leibniz's mind -- because it was the hidden, fundamental, and wholly irrational axiom of his entire argument. The argument itself is merely a magician's stage-act for the purpose of hiding this axiom, most likely even from Leibniz himself.
The rest is similarly flawed. Leibniz takes some preached quality of the Christian God as an axiom, then either uses logic to build on it further or works sideways to show how this axiom fits everything else perfectly. His logic itself is often clear and sound, and some of his observations are brilliant. If only he weren't a Christian.
"38. Thus the final reason of things must be in a necessary substance, in which the
variety of particular changes exists only eminently, as in its source; and this
substance we call God."
Lets assume, for the sake of argument, that the logic itself is sound. But simply change "and this substance we call God" to "and this substance we call Bob", and see how little is being proven here. By naming two different things "God" -- the deity described in Christianity and the necessary substance he discovered logically -- Leibniz thinks he has proven them to be one and the same. But the magic is in the act of naming alone.
And that this "necessary substance" happens to share the character and moral views of the God of Christianity does not raise an issue in Leibniz's mind -- because it was the hidden, fundamental, and wholly irrational axiom of his entire argument. The argument itself is merely a magician's stage-act for the purpose of hiding this axiom, most likely even from Leibniz himself.
The rest is similarly flawed. Leibniz takes some preached quality of the Christian God as an axiom, then either uses logic to build on it further or works sideways to show how this axiom fits everything else perfectly. His logic itself is often clear and sound, and some of his observations are brilliant. If only he weren't a Christian.
March 29, 2016
مراجعة كتاب “ المونادولوجيا” للفيلسوف الألماني لايبنتز
قد يبدو عنوان هذا الكتاب غامضاً بعض الشيء إلا أن لايبنتز يقدم تعريف لما يسميه بالــ “المونادا” و هي الجواهر البسيطة غير القابلة للتجزئة ، حيث يطرح فكرة الجوهر البسيط مقابل المركب. و يقصد بالجوهر البسيط الروح أو النفس أو العنصر الأساسي من مادة معينة، ذلك العنصر الغير قابل للتغير و التبدل و الغير قابل للفناء بعوامل الفناء الطبيعية.
و هو بذلك في المقابل بعكس المركبات التي تتغير و تتبدل و تؤثر فيها عوامل الزمان و المكان و هي التي يمكن تجزئتها لأجزاء و أجزاء. و من أمثلة المركبات : الأجسام و الأجساد.
ثم يذكر بعد ذلك أن يدرك أن التغيرات التي تحصل في الجواهر البسيطة تعود إلى أسباب داخلية فقط ، لعدم استطاعة أي علل خارجية أن تؤثر في هذه الجواهر. و يعرج على تحليل الادراك و علاقته بالنفس و الروح أو الجسد و كيف ان الادراك الحقيقي قد يتجلى في أوقات الغيبوبة أو لحظات تحرر الروح من الجسد. حيث أن تلك الادراكات التي عرفتها النفس “الجوهر البسيط” ستبقى تلازم النفس في كل الأحوال.
يتعرض أيضاً لذكر العلة الأخيرة أو علة العلل و هو واجب الوجود و هو الجوهر أيضاً حسب ما يذكر لايبنتز - و هو السبب الكافي لكل وجود، و بناءً على ذلك فلا يوجد سوى إله واحد.
الكتاب يتعرض بعمق لإشكالية كمال المخلوقات و نقصها ، حيث أنه يرجع سبب كمالها لتأثير الله و عدم كمالها لصدوره من طبيعتها الخاصة نتيجة للقصور الذاتي في أجسام المخلوقات و عدم قابليتها لأن تكون في منتهى الكمال كما هو الكامل المطلق.
يناقش أيضاً مسألة فلسفية مهمة و هي العلل الفاعلية مقابل العلل الغائية و يرجع وقوف الفيزيائيين على العلل الفاعلية لعدم مقدرتهم الغوص لأبعد من ذلك و التعمق في ماهية العلل الغائية - هذه الجزئية ذكرتني بطرح شوبنهاور عن توقف الأيتولوجيا عند تفسير العلل بردها لأسبابها المادية و عدم مقدرتها على مواصلة ذلك و ردها للأسباب الغائية الميتافيزيقية ، بل هي الفلسفة - حسب شوبنهاور - التي تبدأ عملها عند انتهاء عمل الايتولوجيا.
و يعرج في النهاية على حكمة الله السامية و هو ما يميز الفلسفة اللايبنتزية - حيث أنها فلسفة عرفانية عميقة تؤمن دائماً بأن أفعال الله حكيمة و في موضعها و تؤمن بتوافق العلل الفيزيائية مع الأسباب الميتافيزيقية الغائية.
“ إن حب الله يملأ آمالنا و يقودنا في الطريق إلى السعادة السامية ، لأنه بفضل النظام الكامل الموجود في العالم كل شيء جُعل في أحسن حال ممكن سواء للصالح العالم أو لأكبر صالح خاص” هكذا يختتم لايبنتز كتابه.
Αωαςhι
٢٩ آذار ٢٠١٦
قد يبدو عنوان هذا الكتاب غامضاً بعض الشيء إلا أن لايبنتز يقدم تعريف لما يسميه بالــ “المونادا” و هي الجواهر البسيطة غير القابلة للتجزئة ، حيث يطرح فكرة الجوهر البسيط مقابل المركب. و يقصد بالجوهر البسيط الروح أو النفس أو العنصر الأساسي من مادة معينة، ذلك العنصر الغير قابل للتغير و التبدل و الغير قابل للفناء بعوامل الفناء الطبيعية.
و هو بذلك في المقابل بعكس المركبات التي تتغير و تتبدل و تؤثر فيها عوامل الزمان و المكان و هي التي يمكن تجزئتها لأجزاء و أجزاء. و من أمثلة المركبات : الأجسام و الأجساد.
ثم يذكر بعد ذلك أن يدرك أن التغيرات التي تحصل في الجواهر البسيطة تعود إلى أسباب داخلية فقط ، لعدم استطاعة أي علل خارجية أن تؤثر في هذه الجواهر. و يعرج على تحليل الادراك و علاقته بالنفس و الروح أو الجسد و كيف ان الادراك الحقيقي قد يتجلى في أوقات الغيبوبة أو لحظات تحرر الروح من الجسد. حيث أن تلك الادراكات التي عرفتها النفس “الجوهر البسيط” ستبقى تلازم النفس في كل الأحوال.
يتعرض أيضاً لذكر العلة الأخيرة أو علة العلل و هو واجب الوجود و هو الجوهر أيضاً حسب ما يذكر لايبنتز - و هو السبب الكافي لكل وجود، و بناءً على ذلك فلا يوجد سوى إله واحد.
الكتاب يتعرض بعمق لإشكالية كمال المخلوقات و نقصها ، حيث أنه يرجع سبب كمالها لتأثير الله و عدم كمالها لصدوره من طبيعتها الخاصة نتيجة للقصور الذاتي في أجسام المخلوقات و عدم قابليتها لأن تكون في منتهى الكمال كما هو الكامل المطلق.
يناقش أيضاً مسألة فلسفية مهمة و هي العلل الفاعلية مقابل العلل الغائية و يرجع وقوف الفيزيائيين على العلل الفاعلية لعدم مقدرتهم الغوص لأبعد من ذلك و التعمق في ماهية العلل الغائية - هذه الجزئية ذكرتني بطرح شوبنهاور عن توقف الأيتولوجيا عند تفسير العلل بردها لأسبابها المادية و عدم مقدرتها على مواصلة ذلك و ردها للأسباب الغائية الميتافيزيقية ، بل هي الفلسفة - حسب شوبنهاور - التي تبدأ عملها عند انتهاء عمل الايتولوجيا.
و يعرج في النهاية على حكمة الله السامية و هو ما يميز الفلسفة اللايبنتزية - حيث أنها فلسفة عرفانية عميقة تؤمن دائماً بأن أفعال الله حكيمة و في موضعها و تؤمن بتوافق العلل الفيزيائية مع الأسباب الميتافيزيقية الغائية.
“ إن حب الله يملأ آمالنا و يقودنا في الطريق إلى السعادة السامية ، لأنه بفضل النظام الكامل الموجود في العالم كل شيء جُعل في أحسن حال ممكن سواء للصالح العالم أو لأكبر صالح خاص” هكذا يختتم لايبنتز كتابه.
Αωαςhι
٢٩ آذار ٢٠١٦
June 4, 2012
Those monads drove me nuts in my undergraduate Early Modern Philosophy class, where I was perfectly beguiled by Locke and Hume. I remember sitting in the class on Leibniz day being like, "So, WHAT ARE THE MONADS? Am I a monad? Is the table a monad? Are the atoms that make up the table monads?" "Yes." "HOW? THIS IS INSANE!!!!" I will also never forget Leibniz's bypassing of cause and effect via the notion that monads do not interact; they only appear to through the conjunction of the "unfolding" of their individual natures. Trippy stuff. Wow, this is actually making me miss my undergrad years.
December 11, 2025
منادِ منادها رو شکر، تموم شد. بالأخره!
دربارهٔ ترجمه:
متنی که سرکلاس خونده شد، ترجمهٔ عبدالکریم رشیدیان بود؛ ولی من ترجمهٔ مهدوی رو گرفتم. بنابراین تا حد قابلقبولی مقایسهشون کردم.
ترجمهٔ رشیدیان نسبتاً راحتخوانتره؛ مهدوی یهکم نیاز به سروکله زدن داره.
ترجمهٔ مهدوی از لحاظ معادلیابی برای برخی واژهها بهتره. (نمونه ندارم ولی سرکلاس به این نتیجه رسیدم.:))
مزیت دیگهٔ ترجمهٔ مهدوی، مقدمه و حواشیشه. (همین هم حجم کتابو تقریباً دهبرابر کرده!)
پیشگفتار، خلاصهٔ خوبی از منادولوژیه. خیلی به فهم بندها کمک میکنه. پاورقیها هم فوقالعادهست. لایبنیتس خیلی به آثار و نظر دیگران ارجاع داده و همهش توی پاورقی اومده. بعضی از مفاهیم رو هم خیلی خوب توضیح داده. در کل از انتخاب این ترجمه راضی بودم.
دلیل امتیاز هم بیعلاقگیم به فلسفهٔ لایبنیتسه. واقعاً بعید میدونم خودخواسته برم سراغش.
ممنون که خوندید.💙
۱۹ آذر ۱۴۰۴
در یک کلاس عمومی مسخره
دربارهٔ ترجمه:
متنی که سرکلاس خونده شد، ترجمهٔ عبدالکریم رشیدیان بود؛ ولی من ترجمهٔ مهدوی رو گرفتم. بنابراین تا حد قابلقبولی مقایسهشون کردم.
ترجمهٔ رشیدیان نسبتاً راحتخوانتره؛ مهدوی یهکم نیاز به سروکله زدن داره.
ترجمهٔ مهدوی از لحاظ معادلیابی برای برخی واژهها بهتره. (نمونه ندارم ولی سرکلاس به این نتیجه رسیدم.:))
مزیت دیگهٔ ترجمهٔ مهدوی، مقدمه و حواشیشه. (همین هم حجم کتابو تقریباً دهبرابر کرده!)
پیشگفتار، خلاصهٔ خوبی از منادولوژیه. خیلی به فهم بندها کمک میکنه. پاورقیها هم فوقالعادهست. لایبنیتس خیلی به آثار و نظر دیگران ارجاع داده و همهش توی پاورقی اومده. بعضی از مفاهیم رو هم خیلی خوب توضیح داده. در کل از انتخاب این ترجمه راضی بودم.
دلیل امتیاز هم بیعلاقگیم به فلسفهٔ لایبنیتسه. واقعاً بعید میدونم خودخواسته برم سراغش.
ممنون که خوندید.💙
۱۹ آذر ۱۴۰۴
در یک کلاس عمومی مسخره
November 5, 2021
Súper based philosophy 😎💯
Read
April 26, 2018سو كيوت
November 6, 2018
It was recommended that I read Leibniz to prep for Critique of Pure Reason by Immanuel Kant, so I checked out this short summary of his work. I listened to the audiobook, which was just under an hour in length. The preface claimed that it wouldn't make a good first reading of Leibniz because its condensed nature was not descriptive enough. This was partially true. Although fascinated, I didn't even know what a monad really was after completing it. So, I listened to a "Partially Examined Life" podcast episode on Monadology and it helped fill in the blanks.
Monads are sort of like atoms, the building blocks of all matter. They are similar to human souls in that they have a kind of consciousness that can act and react on its own. They make up organic and inorganic matter, but the monads that make up humans and animals are "like-minded", so they work together to breathe life into the organism. The monads that make up inorganic matter don't cooperate this way. I'm unsure of how solid this philosophy is, but I give it 4 1/2 stars for introducing me to a unique and important school of metaphysics I was unaware of.
Monads are sort of like atoms, the building blocks of all matter. They are similar to human souls in that they have a kind of consciousness that can act and react on its own. They make up organic and inorganic matter, but the monads that make up humans and animals are "like-minded", so they work together to breathe life into the organism. The monads that make up inorganic matter don't cooperate this way. I'm unsure of how solid this philosophy is, but I give it 4 1/2 stars for introducing me to a unique and important school of metaphysics I was unaware of.
May 22, 2021
Descartes’ın cevher kavramından hareketle geliştirdiği monad teorisi üzerine bir deneme olan Leibniz’in "Monadoloji", ilginç anektodlar barındırmasına rağmen zaman aşımına uğramış bir eser. Monadları birleşik şeylere giren, parçaları olmayan basit tözler olarak tanımlandığı eserinde Leibniz bir nevi kavram yaratma sanatı icra ediyor. Okunması oldukça zor ve üzerine derinlemesini düşünülmesi gereken felsefi notların biraz daha ilgili okuyucuyalara uygun olduğunun altını çizmek gerek. Düşünce biçiminin nasıl evrimleştiğinden çok felsefenin temel prensipleriyle ilgili bir kitap olan "Monadoloji", atomdan farklı olarak yer kaplamayan ve şekilden yoksun monadları daha detaylı öğrenmek isteyenlerin ilgisini çekecektir.
22.05.2021
Londra, Birleşik Krallık
Alp Turgut
22.05.2021
Londra, Birleşik Krallık
Alp Turgut
June 19, 2025
À ce stade on dirait juste que Leibniz est amoureux de Dieu bref
December 31, 2021
A machince constructed by man’s skill is not a machine in each of its parts; for instance, the teeth of a brass wheel have parts or bits which to us are not artificial products and contain nothing in themselves to show that the use to which the wheel was destined in the machine. The machines of nature, however, that is to say, living bodies, are still machines in their smallest parts ad infinitum. Such is the difference between nature and art, that is to say, between divine art and ours.
Starting from a simple, indivisible entity, the monad, through a series of short paragraphs, Leibniz builds up a theory about:
- the soul (a monad that has perception and memory, and that is reduced to a monad during sleep),
- the senses (exist so as to prompt us from the stupor that we would otherwise sink into without them),
- the principles of reasoning (that of contradiction, and that of sufficient reason),
- the kinds of truths (of reasoning, which are necessary, and of facts, which are contingent),
- of action and causality (the more perfect acts upon and induces the less perfect),
- of God (the ideal, ultimate cause in the limit, and who should be seen “also as our Lord and the Final Cause, who ought to be the whole goal of our will, and who alone can make us happy”).
Curious, philosophically riveting, and historically relevant.
June 9, 2019
Leibniz's mature philosophical system, written for the "serious metaphysician".
Leibniz discusses in depth Monads, souls, minds, arguments for God, the universe as pre-established harmony and man's relationship to God.
Leibniz discusses in depth Monads, souls, minds, arguments for God, the universe as pre-established harmony and man's relationship to God.
November 5, 2025
Je note juste « Causa Dei », c’est de la grosse frappe , Leibniz passe en super sayajin divin pour montrer que Dieu n’est pas responsable du mal présent dans le monde.
Je pleure sur le poulet des dichotomies 🤓
Je pleure sur le poulet des dichotomies 🤓
Read
July 30, 2023فقط مونادولوژی را خواندم.
ولی اردبیلی در درسگفتارش اشاره کرده که مقاله 《 طبیعت چیست 》مهمه و الهام بخش هگل بوده.
ولی اردبیلی در درسگفتارش اشاره کرده که مقاله 《 طبیعت چیست 》مهمه و الهام بخش هگل بوده.
May 18, 2023
Leído en la edición de Pentalfa, con una detallada introducción de Gustavo Bueno que merece mucho la pena.
November 4, 2023
Everything is beautiful just when I’m reading this I am doubting that statement. Yet I still enjoyed the struggle and the intellectual pathway it sent me on. This is an interesting read, had to do it for my modern philosophy class. Would advice!
November 28, 2021
Leibniz's Monadology is notoriously difficult reading. Even students that have a basic understanding of the development of the notions of substance and body, from Aristotle through Descartes and Newton, have trouble grasping Leibniz's views on monads and aggregation; even more so how such concepts relate to, and are attempts to solve problems associated with, Aristotelian hylomorphism, Scholastic substantial forms, Cartesian extension, and mechanistic corpuscularianism, to name just a few key notions.
Rescher's text, however, is a welcome addition for the student of early modern philosophy. Rescher's text is a reference work that consists of the Monadology, collections of passages from Leibniz's other writings (including passages from letters, essays, and various philosophical writings), as well as Rescher's own erudite (though brief and sparse) comments on particular salient passages that are often problematic for students. The compiled material and comments by Rescher accompany the text of the Monadology, giving one a more illuminated reading than if one were reading solely the Monadology.
It is an idespensible (though not exhausitive) guide to understanding the complicated metaphysics and physics of Leibniz. This is not, however, a secondary source (except in a weak sense). Rescher's text is neither a critical nor historical treatment of the philsophical and scientific issues found in the Monadology; rather it is a guidebook, and an excellent one at that.
If you are reading the Monadology, and if you are not a grad student specializing in the rationalists, early modern in general, or other related fields, this book is a must. Even grad students who have had a couple of classes in early modern can still benefit from this book as well; I certainly did.
Rescher's text, however, is a welcome addition for the student of early modern philosophy. Rescher's text is a reference work that consists of the Monadology, collections of passages from Leibniz's other writings (including passages from letters, essays, and various philosophical writings), as well as Rescher's own erudite (though brief and sparse) comments on particular salient passages that are often problematic for students. The compiled material and comments by Rescher accompany the text of the Monadology, giving one a more illuminated reading than if one were reading solely the Monadology.
It is an idespensible (though not exhausitive) guide to understanding the complicated metaphysics and physics of Leibniz. This is not, however, a secondary source (except in a weak sense). Rescher's text is neither a critical nor historical treatment of the philsophical and scientific issues found in the Monadology; rather it is a guidebook, and an excellent one at that.
If you are reading the Monadology, and if you are not a grad student specializing in the rationalists, early modern in general, or other related fields, this book is a must. Even grad students who have had a couple of classes in early modern can still benefit from this book as well; I certainly did.
March 13, 2024
لایبنیتس واقعاً فیلسوف جالبی است، اما حقیقتاً با فیلسوفی مثل اسپینوزا مثلاً قابلمقایسه نیست. منظورم از لحاظ هوش یا نبوغ نیست، منظورم از لحاظ سیستماتیک بودن مباحثی است که مطرح میکنند. بهویژه خواندن «مونادولوژی» بعد از «اخلاق» اسپینوزا با آن نظم و دقت و چهارچوببندی مفصلش، کمی سخت بود. چون لایبنیتس دنبال چراییها نمیرود و نمیتوان از او انتظار صورتبندی استدلالی داشت. بیشتر تبیین میکند. تلاش میکند چگونگی وجود داشتن چیزها را با جهانبینی فلسفی خلاقانهاش توضیح بدهد، اما در بند چرایی نیست و شاید به همین دلیل مونادولوژی را باید به شیوهای متفاوت با اثری همچون اخلاق اسپینوزا خواند و فهمید. لایبنیتس مرا یاد داوینچی میاندازد که در همهچیز دستی داشته و آنقدر احتمالاً پرش فکری داشته که هیچوقت روی هیچکدام عمیق نشده و به همین دلیل هم شاید هیچ اثر منسجم و بزرگی ندارد و حرفهایش در حد ایدههای بسیار درخشان باقی ماندهاند، اما وجه شگفتانگیز اندیشهاش همین است که با اینکه آنقدر کوتاهاند و پرداخت آنچنانی ندارند، چنان حیرتبرانگیزند که همچنان اهمیت زیادی دارد برای فهم فیلسوفان بعدی بهویژه کانت و هگل حتماً و حتماً باید لایبنیتس را خواند.
بهنظرم خلاقانهترین وجه فلسفهی لایبنیتس این است که امتداد را از ذات جوهر میگیرد. مونادها بهعنوان اتمهای راستین یا اتمهای متافیزیکی غیرمادیاند. امتداد گویی وجه پدیداری آنهاست و هر موناد منظری منحصربهفرد روی به کلِ جهان دارد. اینکه مونادها آینههای ابدیاند که کل جهان را متجلی میسازند و همگی ادراک و شوق دارند و به تعبیری کل جهان در نظام لایبنیستی ارگانیسمی زنده است بسیار زیبا و منحصربهفرد است و بهنظرم لایبنیتس با نسبی کردن زمان و مکان و درآوردنشان از حالت مطلق نیوتونی، نقش پررنگی در پیشروی فیزیک و ریاضیات مدرن داشته است.
بهنظرم خلاقانهترین وجه فلسفهی لایبنیتس این است که امتداد را از ذات جوهر میگیرد. مونادها بهعنوان اتمهای راستین یا اتمهای متافیزیکی غیرمادیاند. امتداد گویی وجه پدیداری آنهاست و هر موناد منظری منحصربهفرد روی به کلِ جهان دارد. اینکه مونادها آینههای ابدیاند که کل جهان را متجلی میسازند و همگی ادراک و شوق دارند و به تعبیری کل جهان در نظام لایبنیستی ارگانیسمی زنده است بسیار زیبا و منحصربهفرد است و بهنظرم لایبنیتس با نسبی کردن زمان و مکان و درآوردنشان از حالت مطلق نیوتونی، نقش پررنگی در پیشروی فیزیک و ریاضیات مدرن داشته است.
September 2, 2016
هذا الكتيب الصغير الذى إحتوت أكثر من نصف صفحاته على مقدمة المترجم واحتوت نصف صفحات الترجمة على هوامش من وضع المترجم فكان ما فهمته من موضوع الكتاب لا يتعدى نقاطاً قليلة معدودة فى فلسفة ليبنتز الميتافيزيقية لكنها بالضرورة لقوتها وأصالتها تقود العقل لمسائل أخرى كالمسألة الأخلاقية وحرية الإرادة ومسألة المعرفة وعلاقة النفس بالبدن ومسائل أخرى قليلة أكثر جزئية .
والفلسفة بشكل عام عند ليبنتز كانت محاولة ذات قدر معين من النجاح او الفشل كباقى الفلسفات خصوصا تلك التى كان لها هدف مشابه وهو بنظريته فى المونادات التى هى جواهر مفردة لكل ما فى الوجود من اشياء بسيطة او مركبة كل منها له مونادته الخاصة التى هى مستقلة تمام الاستقلال بذاتها عن كل المونادات الاخرى وحتى المونادة الجامعه الكامله التى هى الله الخالق لا تتبعه او تتعلق به الا من حيث الوجود لكنها تستقل عنه بمجرد خلقه لها لكنها تسير فى علاقاتها بالمونادات الاخرى على اساس القوانين التى خلقها الله بها ووضعها فيها ومن اهم هذه القوانين هو قانون الانسجام المسبق الذى يضمن استقلال كل مونادة ويضمن انسجام علاقات المونادات بصورة باطنية فالتأثيرات المادية الفيزيائية او الروحية كلها ليست الا ظاهرية والحقيقة ان كل مونادة تتصرف بدافع باطنى فهى تدرك ما عليها من فعل او تغير او رد فعل تجاه المونادات الأخرى
انه ملخص بسيط لقواعد فلسفة ليبنتز الأساسية .
والفلسفة بشكل عام عند ليبنتز كانت محاولة ذات قدر معين من النجاح او الفشل كباقى الفلسفات خصوصا تلك التى كان لها هدف مشابه وهو بنظريته فى المونادات التى هى جواهر مفردة لكل ما فى الوجود من اشياء بسيطة او مركبة كل منها له مونادته الخاصة التى هى مستقلة تمام الاستقلال بذاتها عن كل المونادات الاخرى وحتى المونادة الجامعه الكامله التى هى الله الخالق لا تتبعه او تتعلق به الا من حيث الوجود لكنها تستقل عنه بمجرد خلقه لها لكنها تسير فى علاقاتها بالمونادات الاخرى على اساس القوانين التى خلقها الله بها ووضعها فيها ومن اهم هذه القوانين هو قانون الانسجام المسبق الذى يضمن استقلال كل مونادة ويضمن انسجام علاقات المونادات بصورة باطنية فالتأثيرات المادية الفيزيائية او الروحية كلها ليست الا ظاهرية والحقيقة ان كل مونادة تتصرف بدافع باطنى فهى تدرك ما عليها من فعل او تغير او رد فعل تجاه المونادات الأخرى
انه ملخص بسيط لقواعد فلسفة ليبنتز الأساسية .
August 29, 2013
Atakan ismindeki birinden böyle geleneksel terimlere sahip çıkan bir çeviri beklemezdim, ne yalan söyleyeyim. Bir de üstüne önsözde, okurdan geleneksel terimleri tercih ettiğim için beni anlayışla karşılamalarını umarım, demiş. Abicim ne anlayışı, sevincimden hopladım yerimde sjffhd.
Yaa bir de, kitap bana acayip çikolata hatırlatıyor. Adamın adını nerelerde kullanmışlar, aklıma evvela hep bu geliyor http://upload.wikimedia.org/wikipedia...
:(~
Yaa bir de, kitap bana acayip çikolata hatırlatıyor. Adamın adını nerelerde kullanmışlar, aklıma evvela hep bu geliyor http://upload.wikimedia.org/wikipedia...
:(~
April 1, 2018
أول كتاب فلسفي أقرأه و الكتاب فعلاً جميل و لا تشعر بالغربة عنعصرنا رغم فارق قرنين من الزمن. و قد احتفظت ببعض الفقرات أعيد قرأتها . لفت نظري عبارة " الله صانع ساعات مجيد، صنع ساعتين منضبتان و تركهما تعملان بدقة" و قد ذكرتني علي طول بكتاب ريتشارد دوكينز " صانع الاسعات العمي" و الذي يدور حول قانون الانتخاب الطبيعي
March 31, 2018
الكتاب جميل، هي رسالة مقتضبة تحتوي على ٩٠ فقرة، مع وجود هوامش تشرح بعض المفاهيم بشكل أكبر.
تحتوي فلسفة ليبنتز على معرفة العلل، وبمعرفة العلل يُحلّل النفس والجسد وتفاعلهما مع الكون، وعليه يستنتج وجود واجد الوجود، كامل الكمال وهو الله.
تحتوي فلسفة ليبنتز على معرفة العلل، وبمعرفة العلل يُحلّل النفس والجسد وتفاعلهما مع الكون، وعليه يستنتج وجود واجد الوجود، كامل الكمال وهو الله.
March 3, 2022
فلسفهٔ لایبنیتس را با محوریتِ مقالهٔ «مونادولوژی» مطالعه کردم، و نگاهی مختصر نیز به مقالهٔ «طبیعت چیست؟» داشتم. فلسفهٔ لایبنیتس امکانات نهفته و خلاقانهای در بطن خود دارد و باید در فرصتهایِ دیگری نیز به آن رجوع کنم.
Read
February 10, 2020for my philosophy class. the only thing getting me through this book was that it would make chidi proud. also! this is the guy voltaire satirized in candide (which made it a little more funny)
Read
April 16, 2021caralho
May 24, 2024
Probably the most banging 26 pages ever written
Displaying 1 - 30 of 140 reviews