De nieuwe stilte

by Lander Deweer, Jan Swerts

In De nieuwe stilte gaan Lander Deweer en Jan Swerts op verkenning uit in het akoestische Wilde Westen. Twee vrienden. De ene reporter, de andere pianist. Samen, als in een quatre-mains, gaan ze op zoek naar een antwoord op de vraag die hen allebei benauwt: wordt de stilte met uitsterven bedreigd?
Hun zoektocht brengt hen langs verlaten dorpjes en miljoenensteden, sauna's en stiltegebieden, kerkhoven en concertzalen. De trage, verstillende pianomuziek van Ólafur Arnalds, Johann Johannsson en Max Richter wijst hun de weg, ze biedt bescherming tegen het snelle, luide leven.
Deweer en Swerts luisteren naar de neoklassieke muzikanten, maar ook naar filosofen, cardiologen, geestelijken, stadsplanners en toevallige passanten. Wat richten we aan met ons lawaai? Hand over hand maakt hun irritatie plaats voor hoop. Op verhelderende wijze laten ze zien hoe de wereld niet almaar lawaaieriger wordt, zoals ze altijd dachten, maar juist stiller. De nieuwe stilte ontvouwt zich als een inspirerend reisverhaal en werpt een nieuw licht op onze toekomst: de kentering is ingezet, het helse kabaal gaat eruit.

Genres: Nonfiction

280 pages, Paperback

First published January 1, 2020

Reviews

[Terra · Rating 3 out of 5]

In het begin was het een heel fijn boek, maar na de eerste helft werd het meer een beklaag wat me niet aansprak.

[Sien De Smet · Rating 2 out of 5]

Ik was benieuwd naar dit boek omdat het onderwerp me de laatste jaren nogal bezighoudt. Niet zozeer de neoklassieke muziek (integendeel zelfs, moet ik eerlijk bekennen) ((een prestatie op zich dus eigenlijk, dat ik dit boek dan toch heb opgepikt, ik vermoed dat de mooie omslagillustratie daar voor iets tussen zit)) maar voornamelijk stilte en in het bijzonder de (over)gevoeligheid van (mijn) oren. Hoewel ik er een aantal boeiende dingen uit leerde (er bestaan beschermde stiltegebieden in België! Lawaai is veel meer dan gewoon wat ambetant, maar dus ook echt ongezond en dat stilte een luxe-product is) bleef het boek voor mij te veel aan de oppervlakte. Voor mij was het een al te persoonlijk relaas van de zoektocht van de auteur naar stilte zonder ware ontwikkeling of inzicht. Eigenlijk is dit boek gewoon een verzameling verslagen van interviews met mensen die met stilte bezig zijn en beschrijvingen van stilte-projecten. Deweers vele persoonlijke verhalen vond ik overbodig, ook de toon van het boek voelde een tikkeltje pretentieus. Natuurlijk hielp het ook niet dat het vaak over Olafur Arnalds en kompanen ging, maar ja, dat had ik op voorhand kunnen weten. Ik heb de muziek overigens nog eens een kans gegeven, maar tevergeefs.

Mijn favoriete plaat met eenvoudige pianomuziek is trouwens 'playing piano for dad' van h hunt. Daar zit de soul in die ik mis bij de neoklassieken en in dit boek.

[Tina Sauwens · Rating 5 out of 5]

De nieuwe stilte is een fantastisch (Vlaams) boek over geluid in de brede zin van het woord. Enerzijds gaat het over de impact van omgevingsgeluid op je gezondheid en je gemoed en hoe je hiermee kan omgaan. (Eindelijk voelde ik me begrepen).

Anderzijds worden verschillende toppers gaande weg geïnterviewd met de prangende vraag: wat is stilte nu eigenlijk? Hoe maak je het als muzikant of componist stil voor anderen?

Het verhaal is geschreven door Lander Deweer, een freelance reporter en Jan Swerts, een componist. In het boek worden ook heel veel neoklassieke talenten vermeld waardoor ik met een bron van inspiratie al luisterend door de dag kan.

Twee jaar na uitgave is er nog steeds een link met de actualiteit en dat maakt het net zo boeiend. Wat een fijn kerstboek!

[Pieter · Rating 4 out of 5]

Boeiend relaas over de queeste van de auteur. Veel aanknopingspunten, af en toe te uitweidend waardoor bij mij het ritme wat stokte. Gelardeerd met een prachtige soundtrack. En, er is hoop. Hoop op stilte.

[Anouk Decuypere · Rating 4 out of 5]

Fijn, meanderend, helder leesbaar boek over de impact van lawaai, het belang van stilte, onderzoek rondom de impact van geluid, en verschillende interessante initiatieven rondom het managen van geluid en verkeersdrukte. Ik was vooral erg blij met de muziektips.

[De Jonghe · Rating 4 out of 5]

Zoals steeds bij boeken van Lander Deweer en Jan Swerts: informatief (dank voor alle tips ivm neoklassieke muziek 🙂), boeiend, zeer vlot geschreven.

[Zoë · Rating 4 out of 5]

Heeeeel interessant om te lezen. Geeft je wel een nieuwe kijk op hoe je met geluid en prikkels omgaat

[Staf · Rating 3 out of 5]

Een verhelderend boek* over de stilte, met reflecties over de toekomst en de geschiedenis van het geluid. Tussen het veldwerk door blijft het over het algemeen wel grotendeels bij bespiegelingen: De nieuwe stilte is vooral een egodocument, een persoonlijk relaas over de ervaringen en moeilijkheden van de auteur, weliswaar hier en daar aangevuld met interviews met neoklassieke componisten of citaten van onderzoekers (al was iets meer onderbouwing soms wenselijk geweest).

En toch heb ik het gevoel dat dit op een dag een belangrijk of tenminste veelzeggend tijdsdocument wordt. Ik herinner me inderdaad de helblauwe lucht aan het begin van de lockdown, die het einde van dit boek beschrijft en die de cover lijkt te verbeelden. Ik herinner me de tinnitus die toen finaal leek op te flakkeren en die overigens op zijn laagste punt was toen ik op het hoogste punt van een berg in het Lake District stond, een moment dat ik nooit heb hervonden, zelfs niet in de nochtans stillere tijden vanaf 2020. Stilte en rust, zo weet dit boek ons af en toe tussen de lijnen door ook te vertellen, zijn tenslotte twee verschillende zaken.

In een écht stillere of net luidere toekomst lezen we dit boek nog eens en denken we met een lach of een traan – wie zal het zeggen – terug aan vandaag.

*Voor mij misschien zelfs té verhelderend, want na het lezen van dit boek komt alle ruis en lawaai nog veel helderder binnen. Traan.