ความรับผิดชอบส่วนบุคคลของมนุษย์ใต้เผด็จการ

by Hannah Arendt, เนติวิทย์ โชติภัทรไพศาล (Translator), วศินี พบูประภาพ (Translator)

อาเรนท์ชวนเราตั้งคำถามว่า บุคคลแต่ละคนจะอ้างได้อย่างสมเหตุสมผลจริงหรือว่าเราสามารถอ้างว่ามี "ความจำเป็น" ที่ต้องทำตามคำสั่งของผู้บังคับบัญชา หรือคำสั่งของอำนาจเผด็จการเพื่อปฏิเสธความรับผิดชอบทางศีลธรรมและกฎหมายในกรณีที่การทำตามคำสั่งนั้นเป็นการละเมิดสิทธิและเสรีภาพของคนอื่น (เช่น กรณีที่ถูกสั่งให้ฆ่าชาวยิว) เพราะเรายังต้องถามต่อได้ว่า คำสั่งนั้น "ชอบธรรม" หรือไม่หรือคำสั่งนั้นมีสถานะเป็น "กฎหมาย" ได้หรือไม่ หากไม่ชอบธรรมหรือไม่มีสถานะเป็นกฎหมายได้ หน้าที่ของเราในฐานะปัจเจกบุคคลที่สามารถจะมี "สามัญสำนึก" ทางศีลธรรมก็คือ การปฏิเสธที่จะทำตามคำสั่งเช่นนั้นไม่ใช่หรือ

- สุรพศ ทวีศักดิ์

Genres: Nonfiction, Philosophy, Politics, Theory

80 pages, Paperback

Published September 1, 2020

About the author

Hannah Arendt (1906 – 1975) was one of the most influential political philosophers of the twentieth century. Born into a German-Jewish family, she was forced to leave Germany in 1933 and lived in Paris for the next eight years, working for a number of Jewish refugee organisations. In 1941 she immigrated to the United States and soon became part of a lively intellectual circle in New York. She held a number of academic positions at various American universities until her death in 1975. She is best known for two works that had a major impact both within and outside the academic community. The first, The Origins of Totalitarianism, published in 1951, was a study of the Nazi and Stalinist regimes that generated a wide-ranging debate on the nature and historical antecedents of the totalitarian phenomenon. The second, The Human Condition, published in 1958, was an original philosophical study that investigated the fundamental categories of the vita activa (labor, work, action). In addition to these two important works, Arendt published a number of influential essays on topics such as the nature of revolution, freedom, authority, tradition and the modern age. At the time of her death in 1975, she had completed the first two volumes of her last major philosophical work, The Life of the Mind, which examined the three fundamental faculties of the vita contemplativa (thinking, willing, judging).

Reviews

[Paulinchen · Rating 4 out of 5]

Ich muss das ganze auf jeden Fall nochmal lesen. Mir viel es schwer viele der Gedanken zu greifen und zu verstehen. Aber Arendt hat eine sehr spannende und wertvolle Perspektive gegeben. Und vor allem das essay von Knott hat das ganze nochmal gut zusammengefasst.

[Makmild · Rating 4 out of 5]

ตั้งแต่อ่านงานแปลของสนพ.สามย่าน(ของเนติวิทย์) รู้สึกทุกเล่มแม่งอ่านยากหมด ไม่รู้เพราะแปล หรือเราโง่กันแน่ แต่ก็ไม่เคยอ่านงานเขียนการเมืองมาก่อนเลยขออนุมานว่า แค่ไม่ถนัดไปก่อน
.

สามเล่มที่ผ่านมา ส่วนตัวชอบเล่มนี้ที่สุด (แต่อ่านนานที่สุด)

ในเล่มพูดถึงเรื่อง “การทำตามหน้าที่” ไม่ว่า “คำสั่ง” นั้นจะผิดมนุษยธรรมหรือไม่ เป็นเรื่องที่เราต้องรับผิดชอบต่อการกระทำนั้นหรือไม่ ในเมื่อเราไม่มีทางให้เลือกมากนั้น หากทำตามคำสั่ง คือการฆ่าเพื่อนมนุษย์ แต่ถ้าไม่ทำ นั่นหมายถึงการโดนฆ่าเสียเอง

เพื่อตอบคำถามนี้ ผู้เขียนพูดถึง ไอช์มานน์ หนึ่งในผู้ลำระดับสูงของนาซีที่อ้างถึง “ทฤษฎีฟันเฟือง” ว่าตนเองเป็นหนึ่งในฟันเฟืองที่ “ต้องยอมทำตามระบบ”(หรืออีกนัยคือคำสั่งของฮิตเลอร์) จึงอาจพูดได้ว่า เขาไม่ต้องมีความรับผิดชอบในสิ่งที่เกิดขึ้น แต่สิ่งที่ต้องรับผิดชอบคือระบบต่างหาก

ส่วนคำตอบของศาลเยรูซาเล็มนั้นเป็นอย่างไร อยากให้ไปอ่านต่อในหนังสือนี้เอง

.

ส่วนตัวคิดว่าการยอมทำตามระบบแม้จะทำให้เรารักษาชีวิตไว้ได้แต่ความเป็นมนุษย์ได้ตายลงไปแล้ว

[Anika · Rating 5 out of 5]

Heute so aktuell wie bei Ersterscheinung, empfehle insbesondere Hannah Arendts Vortrag allen Menschen. Auch der Essay von Marie Luise Knott ist interessant, jedoch meiner Meinung nach weniger zeitlos wie Hannah Arendts Vortrag. Hannah Arendt klärt wichtige Fragen mit standhaften Antworten, entlarvt nur scheinbar in sich schlüssige Begründungen und wirft wichtige Fragen auf.

[Sabrina · Rating 5 out of 5]

GOD DAMN, Hannah Arendt knows where it’s at!! The world would be a much wiser and safer place if we were all required to read her work.

In Arendt’s essay here, she provides powerful, no-bs explanations for why the argument of “being a cog in a machine of evil” has no merits and is still at fault for complicity. Even a powerful figure that benefits from the system but has an overbearing authority figure monitoring them will still be guilty of their moral crimes.

In fact, the most important lesson Arendt imparts onto readers is that each person has personal responsibility towards not committing atrocities, that even when existing in a totalitarian (not just fascist dictatorship) regime, people can still resist the evil they face on the path of least resistance through either/both active resistance or passive ones. How interesting it is that Arendt lists civil disobedience as a form of passive resistance on this day celebrating one of the greatest civil disobedience advocates, Dr. Martin Luther King Jr. That’s how you know Arendt is truly seeing the human condition for what it is.

[Thanyanuch Tantikul · Rating 5 out of 5]

หนังสือเล่มบางที่อัดแน่นด้วยข้อถกเถียงทางศีลธรรมว่า เพราะอะไรเราจึงไม่อาจปัดความรับผิดชอบทางศีลธรรมได้ด้วยการอ้างว่าเราทำตามคำสั่งหรือกฎหมาย โดยเฉพาะเมื่อคำสั่งนั้นให้กระทำการซึ่งตามปกติแล้วถือเป็นอาชญากรรม ฮันนาห์ อาเรนท์สรุปว่า คนที่อ้างตัวว่ามีศีลธรรมสูงส่งอาจไม่ใช่คนที่พึ่งพาได้เมื่อจู่ๆ ระบบศีลธรรมหรือระบบกฎหมายเกิดเปลี่ยนไป เพราะคนเหล่านี้อาจพร้อมรับระบบศีลธรรมชุดใหม่โดยไม่ตั้งคำถาม ตรงกันข้าม คนที่น่าจะพึ่งพาได้มากกว่าคือคนที่ช่างสงสัยและไม่เชื่อง่าย ซึ่งเป็นคนที่พร้อมจะรับผิดชอบการตัดสินใจเชิงศีลธรรมของตัวเอง มิใช่เพราะเป็น “คนดี” กว่า แต่เพราะมีแรงจูงใจซึ่งในแง่หนึ่งอาจมองได้ว่า “เห็นแก่ตัว” ด้วยซ้ำ นั่นคือ ความต้องการจะเป็นคนประเภทที่ตัวเองรับได้เพื่อจะได้อยู่กับตัวเองต่อไปได้นั่นเอง

เป็นหนังสือที่เหมาะกับยุคสมัย และสมควรให้บุคคลที่ใช้อำนาจรัฐไม่ว่าในตำแหน่งใดอ่านอย่างยิ่ง

[Ankit Prasad · Rating 4 out of 5]

"The best proof, if proof were still needed, of the extent to which the whole people, regardless of party affiliation and direct implication, believed in the "new order" for no other reason than that that was the way things were, was perhaps the incredible remark Eichmann's lawyer, who had never belonged to the Nazi Party, made twice during the trial in Jerusalem, to the effect that what had happened in Auschwitz and the other extermination camps had been "a medical matter." It was as though morality, at the very moment of its total collapse within an old and highly civilized nation, stood revealed in the original meaning of the word, as a set of mores, of customs and manners, which could be exchanged for another set with no more trouble than it would take to change the table manners of a whole people."

"in what way were those few different who in all walks of life did not collaborate and refused to
participate in public life, though they could not and did not rise in rebellion? [...] the nonparticipants, called irresponsible by the majority, were the only ones who dared judge by themselves, and they were capable of doing so not because they disposed of a better system of values or because the old standards of right and wrong were still firmly planted in their mind and conscience. On the contrary, all our experiences tell us that it was precisely the members of respectable society, who had not been touched by the intellectual and moral upheaval in the early stages of the Nazi period, who were the first to yield. They simply exchanged one system of values against another."

Leaves me wondering if what Arendt calls "public life" here can be understood in our times as the participation of all subjects in the (regularly updated, so that no one is bored) polarizing discourses on social media.

[Magdalena · Rating 5 out of 5]

Ich kann dieses Buch nur jedem empfehlen! Bezug zu unserer heutigen Zeit herzustellen ist gleichermaßen lehrreich wie erschreckend.

[Kathleen · Rating 5 out of 5]

I read this in English.

[Mia Doan · Rating 5 out of 5]

With current events and the elongated „peaceful period“ coming to an end, I’m faced with the question whether the public mind can only deal with personal responsibility when no urgency occurs. Arendt‘s little essay on what it means to take a stance when the public has already made up its mind about right or wrong leaves you with an impressive urge to seek awareness and wonder again what it means to be free. Who am I to live however I want to live in a world where everything is turning upside down? Who am I to speak freely when most people will twist my words around and take everything from them but what was said? Her life work seems to be an ever going on strife for freedom and this little book made me curious to read many more of her works. I like her original sound, but generally I love the reoccurring referral to Socrates, Platon, Kant, Nietzsche etc. - good to read about a historical string of thought every once in a while. I’ve found it quite unbearable to read “contemporary” “philosophy”.

[Johanna Ehlers Jørgensen · Rating 5 out of 5]

Læs, læs, læs!!! Wow, man bliver klogere og får en dybere psykologisk forståelse for, hvorfor nogle mennesker handler (eller ikke gør) i diktaturer. Svar på spørgsmål, som hvad forskellen mellem et diktatur og totalitært styrer er og en fremhævning af "bystanders" passivitet. En stor folkemasse der ofte skabe fundamenet for bevarelsen af vold og undertrykkelse. Virkelig interesant lille bog. Hvad ligger der dybere bag det personlige ansvar i et diktatur, hvad styrer vores moralske kompas/samvittighed og hvordan kan man skabe en samtale og stille relevante spørgsmål til emnet.

Hannah Arendt er virkelig interessant med hendes tanker om blandt andet "ondskabens banalitet". Virkelig fed og dybere psykologisk forståelse af mennesker og deres handlinger.

[Markus Fischer · Rating 5 out of 5]

Sehr kurzes Buch, das aber gewaltig Gedanken anregt. Nicht zwangsläufig nur über totalitäre Regime, aber über das eigene Handeln und Menschliches Verhalten und Werte im generellen. Werde unbedingt mehr Bücher von ihr lesen.

90 Seiten; 50 Seiten der Eigentliche Vortrag von Arendt + 40 Seiten Essay darüber

Kurze Anmerkung: zuerst werden viele Begriffe genau geklärt. Auf den letzten 10 Seiten des Vortrags geht sie dann erst wirklich auf ihre Kernideen ein.

Allgemeiner Kritikpunkt von vielen Kritikern: Sie sitzt auf einem sehr hohen moralischen Ross. (Was aber auch nicht verwundert, da sie auch Moralphilosophin war)

[HDubbs · Rating 4 out of 5]

I made the mistake of reading this book, without having first read Arendt's earlier works. This was folly, since I constantly had to stop and look up what she was referring to. The text itself was somewhat poorly structured and rambling, this particular text was intended to be a lecture, and similarly I found myself sometimes zoning out whilst reading it. For that reason 4/5 stars.

Nonetheless, Hannah Arendt has interesting ideas on authoritarianism and I think familiarity of those ideas should be part of everyone's knowledge.

[Elena Walber · Rating 5 out of 5]

Das Buch ist so wichtig und aktueller denn je! Hannah Arendts Schreibstift (Redestil) ist etwas komplex, verschachtelt und gewöhnungsbedürftig aber der Inhalt ist um so wichtiger.
Das Thema ist sehr komplex aber ich finde Hannah Arend und Marie Luise Knott haben es trotzdem geschafft es zugänglich zu beschreiben.

[Berk Tuzuner · Rating 4 out of 5]

Ein Vortrag von Hannah Arendt. Um es völlig verstehen zu können muss man erst Eichmann in Jerusalem gelesen und verstanden haben, sonst ist es wirklich schwierig dieses Buch ohne Unterbrechungen zu lesen.

[Seth Shimelfarb-Wells · Rating 4 out of 5]

She’s hard af

[Halt dein paul bitte]

// Auszug

[Magdalena Hess · Rating 5 out of 5]

großartig. ihr solltet das lesen.