Άπαντα Τόμος 2 - Τα Εις Εαυτόν Ζ'-ΙΒ'

by Marcus Aurelius, Μάρκος Αυρήλιος

Τα βιβλία Ζ΄-ΙΒ΄ με τα οποία ολοκληρώνεται το έργο: Σχόλια σε απόψεις φιλοσόφων του παρελθόντος, παρατηρήσεις απευθυνόμενες στον εαυτό του και στοχασμοί απολογιστικού κατά βάση χαρακτήρα.

Ο Μάρκος Αυρήλιος γεννήθηκε στη Ρώμη στις 26 Απριλίου του 121 μ.Χ. Ανατράφηκε σε περιβάλλον όπου κυριαρχούσε το ελληνικό πνεύμα και έλαβε ανάλογη μόρφωση. Βρέθηκε, εξ υιοθεσίας, διάδοχος του θρόνου, στον οποίο ανήλθε το 161, μετά το θάνατο του θετού πατέρα του Αντωνίνου Πίου. Ως αυτοκράτορας ενδιαφέρθηκε κυρίως για τη νομοθεσία, μεριμνώντας επίσης για τα αδύνατα κοινωνικά στρώματα, ενώ επιτυχής ήταν η αμυντική πολιτική του, καθώς η βασιλεία του υπήρξε η αρχή του τέλους της pax Romana. Σε εκστρατεία του μάλιστα πέθανε τον Μάρτιο του 180 μ.Χ.

Ως φιλόσοφος είναι συνεπής εκπρόσωπος του Στωικισμού, ένας από την περίφημη τριανδρία της Νέας Στοάς (μαζί με τον Επίκτητο και τον Σενέκα). Με το - γραμμένο στα ελληνικά - σύγγραμμα "Τα εις εαυτόν" (διαλογισμοί με μορφή άλλοτε σχολίου επί απόψεων και αποφθεγμάτων φιλοσόφων του παρελθόντος, άλλοτε παρατηρήσεων απευθυνόμενων από τον γράφοντα στον εαυτό του και άλλοτε στοχασμών απολογητικού κατά βάση χαρακτήρα) έδωσε ένα από τα διασημότερα έργα της στωικής φιλοσοφίας, δείγμα του ηθικού-πρακτικού, κατά κύριο λόγο, στοχασμού και επί πλέον των περί θεού και φύσεως απόψεων της σχολής.

206 pages, Paperback

Published November 1, 1998

About the author

Marcus Aurelius Antoninus Augustus (often referred to as "the wise") was Emperor of the Roman Empire from 161 to his death in 180. He was the last of the "Five Good Emperors", and is also considered one of the more important Stoic philosophers. His two decades as emperor were marked by near continual warfare. He was faced with a series of invasions from German tribes, and by conflicts with the Parthian Empire in the east. His reign also had to deal with an internal revolt in the east, led by Avidius Cassius.

Marcus Aurelius' work Meditations, written in Greek while on campaign between 170 and 180, is still revered as a literary monument to a government of service and duty and has been praised for its "exquisite accent and its infinite tenderness."

Reviews

[Roula · Rating 5 out of 5]

Αρχικά να πω πως σαν άνθρωπος αγαπώ τα βιβλία αυτοβελτίωσης. Ξεκινοντας από τα "εμπορικά" τύπου secret, μπουκάι, κοελιο κλπ, μέχρι τα πιο.. Φιλοσοφημενα τύπου τζιμπραν, osho κλπ κλπ, τα έχω κατά καιρούς ξεκοκαλισει. Κάποια στιγμή λοιπόν κάποιος γνωστός μου, βλέποντας αυτή τη μανία, με ρώτησε :καλά γιατί δε διαβάζεις μάρκο Αυρήλιο!?
Εδώ έρχεται το δεύτερο κλου.. Εγώ τον μάρκο Αυρήλιο τον γνώριζα ως ένα απλό όνομα που αντιστοιχεί σε έναν από τους Ρωμαίους αυτοκράτορες. Οπότε γιατί να διαβάσω κάτι τέτοιο και κυρίως τι μπορει να έχει γράψει ένας αυτοκράτορας??
Όπως αποδείχθηκε πολλά και σημαντικά... Το εις Εαυτόν, είναι το έργο της ωριμότητας του Μάρκου Αυρήλιου που έγραψε κατά τη διάρκεια των εκστρατειών του και περιέχει μέσα αυτα προφανώς στα οποία αυτός ο σπουδαίος άνθρωπος κατέληξε ως συμπεράσματα ζωής για το πως να ζει κανείς, πως να συμπεριφερεται ως αρχων, αλλά και ως απλός πολίτης στην κοινωνία,ακόμη και πως να συμπεριφερεται στην προοπτική του θανάτου. Όλα αυτά τα έγραψε υπό το πρίσμα της σχολής των στωικων, καθώς και ο ίδιος - και αυτό για μένα είναι το πιο σημαντικό στοιχείο που δε γνώριζα-αποτελουσε έναν από τους πιο σημαντικούς στωικους φιλοσόφους. Για όποιον δεν γνωρίζει ή δε θυμάται τι είναι η φιλοσοφια των στωικων, πολύ πρόχειρα θα πω πως υποστήριζαν ότι ο άνθρωπος πρεπει πάντοτε να πράττει σύμφωνα με τη λογική και την αρετή  και να δέχεται τα όσα γίνονται με φυσικότητα και χωρίς εξάρσεις συναισθημάτων, ακόμη και τον θάνατο, καθώς αυτά αποτελούν πράγματα που έχουν συμβεί και θα συμβούν ξανά και ξανά και η ανθρώπινη ζωή είναι μόνο μια μικρή σταγόνα στον ωκεανό της αιωνιοτητας.
Το 2τομο αυτό βιβλίο αποτελεί για μένα μια αποκάλυψη καθώς συνδέει τη φιλοσοφια, την αυτοβελτίωση και όλα αυτά δοσμενα από έναν άνθρωπο που υπήρξε πολιτικο πρόσωπο και ταυτόχρονα φιλόσοφος. Αυτό για μένα, όπως είχα καταλήξει διαβάζοντας και Πλάτωνα πριν λίγο καιρό, είναι ο απόλυτος - για να μην πω ο μοναδικός - συνδυασμός που μπορει να οδηγήσει στην ομαλη διακυβέρνηση μιας πόλης, χώρας και στην ανάδειξη ενός αρχηγού σε μεγάλη προσωπικότητα. Πραγματικά θαύμασα τον τρόπο σκέψης του Μάρκου Αυρήλιου και το ποσο τα οσα έγραψε, δείχνουν έναν άνθρωπο που δεν τον είχε καταπιεί η εξουσία ή η δίψα για επεκτατικη πολιτική, αλλά είχε διατηρήσει μέσα του αυτή την ανθρώπινη φλόγα με απλότητα, λογική και παρατήρηση του σύμπαντος. Με συγκίνησε βαθύτατα.

🔸Η διάρκεια της ανθρώπινης ζωής είναι μια στιγμη, η ουσία της ρευστή, η αντίληψη της αμυδρή, η σύσταση του σώματος στο σύνολο της φθαρτη, η ψυχή δίνη, η τυχη άγνωστη, η φήμη αβέβαιη. Με μια λέξη όλα του σωματος, ποταμός, όλα της ψυχής, όνειρο και ψευδαίσθηση, πόλεμος η ζωή και οδοιπορια  ξενιτεμένου, η υστεροφημία λήθη. Τι μπορει να μας βοηθήσει στο δρόμο? Ένα και μόνο, η φιλοσοφία. Και τούτο εγκειται στο να διατηρώ το δαίμονα που βρισκεται εντός μου απρόσβλητο και αβλαβή, υπερτερος των ηδονων και των πονων, χωρίς να κάνω τίποτε άσκοπα, ψεύτικα ή υποκριτικα, χωρίς να εξαρτώμαι από το αν θα κάνει ή δε θα κάνει ο άλλος κάτι.
🔸Οι άνθρωποι επιδιώκουν να καταφεύγουν στην ύπαιθρο, στις παραλίες, στα βουνά, και συνηθισες κι εσύ να επιθυμείς πολύ όλα τούτα. Η τάση αυτή είναι στο σύνολο της πολύ αφελής, αφού έχεις τη δυνατότητα οποία στιγμή θελήσεις, να καταφύγεις στον εαυτό σου.
🔸Ο. Τι κι αν κάνει κάποιος ή λέει, εγώ πρεπει να είμαι καλός, όπως αν ο χρυσός, το σμαραγδι ή η πορφυρα επαναλαμβάνω συνέχεια : ο, τι κι αν κάνει κάποιος ή λέει, εγώ πρέπει να είμαι σμαραγδι και να διατηρώ το χρώμα μου.
🔸Και να θυμάσαι δύο πράγματα : ότι το ενδιαφέρον ειναι αυτό που κάνεις και το αδιάφορο αυτό για το οποίο κανεις ο, τι κανεις.
🔸"δεν έπαιξα όμως και τα πέντε μέρη, αλλά μόνο τα τρία" "καλά έπαιξες, αφού στη ζωή τα τρία μέρη συνιστούν ολόκληρο δραματικό έργο" στην πραγματικότητα το τελειο γνωρίζει εκείνος που ήταν τότε αιτιος της σύνθεσης και τώρα της διάλυσης. Εσύ είσαι αναιτιος και για τα δυο. Φύγε λοιπόν, καλοσυνατος, αφού καλοσυνατος είναι και αυτός που σε απολύει.

[Achilleas · Rating 5 out of 5]

"Στη γραφή και στην ανάγνωση δεν μπορείς να είσαι δάσκαλος προτού υπάρξεις μαθητής. Αυτό ισχύει ακόμα περισσότερο στη ζωή."