De lach van Chesterton.

by Gaston Durnez

Toen Gaston Durnez 25 jaar oud was, wilde hij een humoristische roman schrijven. De eerste vijftig bladzijden liet hij lezen aan een collega, schrijfster Maria Rosseels. Een paar dagen later gaf zij hem het manuscript terug met de ÔWeet je wat jij moet doen? Chesterton lezen.Õ De roman kwam er nooit, maar de liefde voor het werk van de Britse schrijver Gilbert Keith Chesterton (1874-1936) zou Durnez nooit meer kwijtraken. Hij noemde hem de rest van zijn dagen Ômijn grootste literaire liefdeÕ. Chesterton was een reus van een mens, lichamelijk en geestelijk, die ernst en geestigheid als geen ander wist te combineren en door Bernard Shaw Ôeen kolossaal genieÕ werd genoemd. Hij was niet alleen de geestelijke vader van Father Brown, de priester-detective, maar ook de auteur van een stapel andere meesterwerken, zoals De man die donderdag was en Orthodoxie. De lach van Chesterton is een speelse en intrigerende biografie, en vooral een aanstekelijke liefdesverklaring aan een van de beste en interessantste schrijvers van de twintigste eeuw.

265 pages, Paperback

Published January 1, 2020

About the author

Gaston Durnez was a Flemish columnist, journalist and writer.

Reviews

[Filip Clarisse · Rating 2 out of 5]

Toen m'n op avontuur beluste tante ooit besloot zich niet neer te leggen bij de onwil van haar echtgenoot om zijn huis (en vooral: de cafés in de buurt van dat huis) voor enkele dagen te verlaten, en dus alleen op reis te vertrekken, koos ze voor een treinreis naar Zwitserland met het ziekenfonds. De trein vertrok in Brussel en ze deed een beroep op mijn vader om haar erheen te brengen. Veel keuze had ze, denk ik, niet. Haar andere zwager was een bakker die geen tijd had en haar broer had wel een auto waarmee hij kon rijden, maar die (de broer) blokkeerde van zodra hij vanuit ons Oost-Vlaamse dorp verder moest dan de Schelde. Onder de Schelde reed hij niet. Het werd dus mijn vader, op wie de keuze viel om haar naar het verre Brussel - Brussel-Zuid dan nog wel! - te brengen, en als kleine jongen mocht ik mee. De tocht verliep niet zonder hindernissen en ei zo na misten we de trein. Toen we tante en haar bagage op de valreep in de trein wisten te krijgen, bleek Gaston Durnez in hetzelfde compartiment te zitten. Het was een aangename mens, wist mijn tante achteraf te vertellen, die zeker niet van het ongeluk gespaard was gebleven. Tot zover mijn 'band' met de auteur, die ik ook om andere redenen bewonder: zijn sociale bewogenheid, zijn snelheid bij het typen, zijn gewone afkomst... En ook Chesterton, het onderwerp van zijn boek, boeit me zeer zeker: een grappige katholiek, is dat niet wat ik ook wil zijn? Ondanks die beloftevolle startpositie wist het boek me niet te bekoren, al las ik het wel uit. Durnez slaagt er volgens mij niet in de juiste toon te vinden. Misschien is hij een te groot bewonderaar, te weinig historicus en te zeer journalist waardoor hij de afstand of de competentie mist om Chesterton in een ruimer historisch en literair perspectief te plaatsen. Hoe vaak hij ook vermeldt hoe geestig Chesterton wel niet is, na lezing van het boek zou ik niet één tekst uit het omvangrijke oeuvre kunnen noemen die ik meteen wil lezen, en dat vind ik jammer.

[Thomas Cleenewerck · Rating 4 out of 5]

Het boek bespreekt de belangrijkste boeken van Chesterton en de daar bij horende onderwerpen. We maken zo kennis met een interessant schrijver met een omvangrijk en divers oeuvre. Bij Chesteron zou ik zonder Gaston Durnez niet weten wat eerst gelezen. Chesterton brengt inzichten en visies indirect aan, dus eerder via allegorieën en paradoxen. Dat is soms moeilijk om te volgen: want waar stopt het indirecte? Gaston Durnez gidst je daardoor heen. Chesterton is een kind van de 19 de eeuw, bezit een liefde voor de middeleeuwse samenleving, houdt van de wijsheden van de gewone burger, is sceptisch over elke vorm van elitair denken. De lach typeert Chesterton in zijn schrijven: van humor naar parodie en (in mijn ogen) ook gekheid. Dankzij dit boek heb ik ook Father brown leren kijken en appreciëren. Ik kan nu duidelijk de schrijvershand van Chesterton in de personages en de verhaallijnen herkennen.

[Menno Beek · Rating 3 out of 5]

Ik las de autobiografie van Chesterton ooit al eens, en die was beter, en tegelijk was dit boek van een bewonderaar boeiend genoeg om in een dag of wat doorheen te vliegen: hij schets sommige verhoudingen in het Engenland van rond de 1e wereldoorlog op een overtuigende manier, en laat zien hoe het enorme lichaam en de scherpe geest van GKC daarin functioneerde. Men kan na dit boek veilig weer eens iets nav Chesterton ter hand nemen, zeker als men uit dit boek van een liefhebber de plezierige en sterke indruk krijgt dat wat er van Chesterton in het Nederlands is, dat dat men in de jonge jaren al tweedehands bij elkaar gekocht heeft. Father brown, ondertussen, dient men in beide talen op de plank te hebben.

[Herman De Wulf · Rating 2 out of 5]

Een kennismaking met Chesterton. Maar misschien toch eerder iets voor kenners die al veel weten over deze figuur. Van de eerste hoofdstukken doorspekt met citaten kon ik nog genieten. Op de rest heb ik moeten kauwen.