Από την αρχή

by Θοδωρής Παπαϊωάννου

Όλα είναι αλήθεια ώσπου να τα γράψεις σε ένα βιβλίο και να πεις πως είναι ψέματα. Μνήμες από τα παιδικά σου χρόνια, ιστορίες που σου αφηγήθηκαν, βιβλία που διάβασες, μουσικές που άκουσες, ταινίες που είδες, στιγμές που μοιράστηκες, λόγια και πράξεις αγαπημένων ανθρώπων, σπαράγματα ονείρων… Κι αν κάποια αλήθεια-ψέμα σού φέρει τα πάνω κάτω, τότε είσαι έτοιμος να ξεκινήσεις τη ζωή σου από την αρχή.

Ένα βιβλίο για τις δεύτερες ευκαιρίες και τις αποφάσεις που μας κάνουν να ξεκινήσουμε από την αρχή. Μια προσωπική αναζήτηση, που μας ταξιδεύει στην Ελλάδα από τη δεκαετία του 60 ως τις μέρες μας.

312 pages, Paperback

First published November 2, 2020

Reviews

[Pelio Papadia · Rating 5 out of 5]

Ο πολυβραβευμένος Θοδωρής Παπαϊωάννου είναι ένας από τους αγαπημένους μου συγγραφείς παιδικών βιβλίων. Πρόσφατα αποφάσισε να δοκιμαστεί και στη λογοτεχνία ενηλίκων, με το μυθιστόρημα "Από την αρχή", που κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Ίκαρος. Το πήρα στα χέρια μου με ανυπομονησία και περιέργεια, γιατί πραγματικά ήθελα να δω πώς γράφει ο Θοδωρής απευθυνόμενος σε μεγάλους. Η απάντηση δόθηκε από τις πρώτες κιόλας σελίδες, που με παρέσυραν και με ταξίδεψαν σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη και Έδεσσα, στο σήμερα, αλλά κυρίως στο παρελθόν. Αν και είμαι 13 χρόνια πιο μικρή από τον συγγραφέα και έχω μεγαλώσει στην Αθήνα, οι αναμνήσεις από τα παιδικάτα του συνομήλικου με εκείνον ήρωά του σ' ένα χωριό κοντά στην Έδεσσα, με άγγιξαν είτε γιατί τις πρόλαβα κι εγώ είτε γιατί τις έχω γνωρίσει από τους γονείς μου, από τον άντρα μου, από μεγαλύτερους φίλους, από φίλους που είχαν την τύχη να μεγαλώσουν στη φύση. Η ιστορία του Παπαϊωάννου είναι φαινομενικά απλή. Ένας μουσικός που περνάει κρίση μέσης ηλικίας, ο Νότης, αποφασίζει να επιστρέψει στο χωριό όπου μεγάλωσε και να οργανώσει ένα reunion με τους παιδικούς του φίλους, μέσα στους οποίους περιλαμβάνεται και η Φωτεινή, ο αιώνιος και ανεκπλήρωτος έρωτάς του. Λίγο πριν από τη συνάντησή τους, ο Νότης γνωρίζει μια γυναίκα με παράξενο όνομα, μια καλλιτέχνιδα που θα φέρει τα πάνω κάτω στη ζωή του. Σε κάθε κεφάλαιο, το παρόν συνομιλεί με το παρελθόν και ο αναγνώστης γνωρίζει τον πρωταγωνιστή και τον ακολουθεί σε μια τρυφερή και νοσταλγική πορεία από τα παιδικά του χρόνια προς την ενηλικίωση, στην ελληνική επαρχία της δεκαετίας του '70 και του '80, αλλά και στο προβληματικό σήμερα. Η αναδρομή στα περασμένα, η συνάντηση με τους συμμαθητές του, η ικανοποίηση μιας απωθημένης επιθυμίας, οι μουσικές του και κυρίως μια... νέα Γεύση που δοκιμάζει ο Νότης εκεί που δεν το περιμένει, τον κάνουν να συνειδητοποιήσει πως έχει μια δεύτερη ευκαιρία. Τον κάνουν να αποφασίσει πως έφτασε η ώρα να αλλάξει επιτέλους ρότα και να ξεκινήσει τη ζωή του από την αρχή. Ένα εξαιρετικό κείμενο-βάλσαμο για τις ψυχές μας, σίγουρα τραυματισμένες αυτή την περίοδο, που θα μας γεμίσει με αισιοδοξία κι ίσως μας δώσει και κίνητρο να τελειώνουμε με ό,τι μας ρουφάει εδώ και χρόνια την ψυχή και να αναζητήσουμε ωραίους ανθρώπους και μια καινούργια ζωή, πιο ήρεμη, πιο ουσιαστική, πιο ευτυχισμένη. Από την αρχή... Πάντα με πατρίδα μας την παιδική μας ηλικία.

[Ανθή · Rating 3 out of 5]

Να ξεκινήσω λέγοντας ότι με άφησε λίγο άναυδη η υψηλή βαθμολογία του βιβλίου! Το αγόρασα μετά από προτροπή μιας υπαλλήλου βιβλιοπωλείου και άρχισα να το διαβάζω με πολύ θετική διάθεση. Είναι σαν να το έχουν γράψει δύο άτομα! Σαν να έγραψε το ένα άτομο τις αναδρομές στην παιδική ηλικία του ήρωα και ένα άλλο άτομο την ιστορία του παρόντος του ήρωα. Οι αναδρομές είναι εξαιρετικές. Ο λόγος ρέει, ζωντανή αφήγηση, πλήρης μετάδοση του κλίματος της εποχής. Το αφηγηματικό παρόν είναι χαμηλού λογοτεχνικού επιπέδου. Στερεοτυπικες, γλυκαναλατες σκηνές, μη ρεαλιστικοί διάλογοι, διάθεση φιλοσοφίας της ζωής μέσα από πολυφορεμενες σκηνές και καταστάσεις. Με λίγα λόγια οι αναδρομές από μόνες τους θα έκαναν το βιβλίο τέλειο και το αφηγηματικό παρόν θυμίζει τα λεγόμενα βιβλία παραλίας. Βέβαια, αν κάποιος διαβάζει π.χ. Λένα Μαντά, δεν θα τον χαλάσει η ιστορία του παρόντος. Δεν το λέω με σκωπτική διάθεση - ίσα ίσα. Διευκρινίζω ότι εμένα δεν μου άρεσαν αυτά τα σημεία, ίσως γιατί δεν είμαι fun αυτού του είδους λογοτεχνίας.