What do you think?
Rate this book
Το στέμμα των αυγών: Ένα βυζαντινό χειρόγραφο
Τον Αύγουστο του 1922, κατά την οπισθοχώρηση του ελληνικού στρατού από τη Μικρά Ασία, ο λοχαγός Αναγνώστου διασώζει ένα πολύτιμο ντοκουμέντο: ένα χειρόγραφο του 13ου αιώνα μεταγραμμένο στην νεοελληνική γλώσσα, σε έξι τετράδια. Συγγραφέας του βυζαντινού χειρογράφου –που δεν σώθηκε– φέρεται να είναι ο μοναχός Ευψύχιος και τόπος γραφής η Μονή Σωσάνδρων, στο φημισμένο όρος Σίπυλος της Ιωνίας.
Ενενήντα χρόνια αργότερα, το 2012, μια ηλικιωμένη Μικρασιάτισσα παραδίδει σε έναν συγγραφέα εκείνα τα τετράδια, που είχαν περιέλθει στην κατοχή της, και δίνει το έναυσμα για να ξετυλιχθούν τα μεγάλα γεγονότα της εποχής και η μυθιστορηματική ζωή του Ευψύχιου. Σε κλίμα έντονου μυστηρίου και διαρκούς συσκότισης, περιγράφονται οι δραματικές στιγμές της άλωσης της Πόλης από τους Σταυροφόρους το 1204, η προσπάθεια των κατακτητών να οργανώσουν μια λατινική επικράτεια, αλλά και ο αγώνας των εκπατρισμένων Βυζαντινών να συγκροτήσουν στην Μικρά Ασία ένα εξόριστο βασίλειο μέχρι να ανακτήσουν την Κωνσταντινούπολη.
Στο μυθιστόρημα Το στέμμα των αυγών αναβιώνει ένας χαμένος κόσμος αλλά και μια περίοδος κρίσιμη για την βυζαντινή ιστορία. Είναι ένα βιβλίο αναφοράς για την Αυτοκρατορία της Νικαίας, όπου τέθηκαν οι βάσεις ώστε να γεννηθεί η νεοελληνική συνείδηση.
Ενενήντα χρόνια αργότερα, το 2012, μια ηλικιωμένη Μικρασιάτισσα παραδίδει σε έναν συγγραφέα εκείνα τα τετράδια, που είχαν περιέλθει στην κατοχή της, και δίνει το έναυσμα για να ξετυλιχθούν τα μεγάλα γεγονότα της εποχής και η μυθιστορηματική ζωή του Ευψύχιου. Σε κλίμα έντονου μυστηρίου και διαρκούς συσκότισης, περιγράφονται οι δραματικές στιγμές της άλωσης της Πόλης από τους Σταυροφόρους το 1204, η προσπάθεια των κατακτητών να οργανώσουν μια λατινική επικράτεια, αλλά και ο αγώνας των εκπατρισμένων Βυζαντινών να συγκροτήσουν στην Μικρά Ασία ένα εξόριστο βασίλειο μέχρι να ανακτήσουν την Κωνσταντινούπολη.
Στο μυθιστόρημα Το στέμμα των αυγών αναβιώνει ένας χαμένος κόσμος αλλά και μια περίοδος κρίσιμη για την βυζαντινή ιστορία. Είναι ένα βιβλίο αναφοράς για την Αυτοκρατορία της Νικαίας, όπου τέθηκαν οι βάσεις ώστε να γεννηθεί η νεοελληνική συνείδηση.
384 pages, Hardcover
First published November 9, 2020
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 3 of 3 reviews
July 31, 2021
Μέτριο και σε αρκετά σημεία κουραστικό, ιδίως εκεί που παραθέτει ημερομηνίες, γεγονότα, πρόσωπα το ένα μετά το άλλο προσπαθώντας να καλύψει μισό αιώνα πυκνής Ιστορίας (1204-1258). Μάλλον θα αποθαρρύνει κάποιον που δεν είναι εξοικειωμένος την περίοδο αυτή, ενώ στον γνώστη δεν έχει κάτι ιδιαίτερο να προσφέρει.
Η γλώσσα είναι είναι μείγμα καθαρεύουσας με βυζαντινά/αρχαϊκά στοιχεία, ενώ σε αρκετά σημεία είναι δημοτική.
Εκεί που ασχολείται περισσότερο με τους χαρακτήρες του, που μας παρουσιάζει τη ανθρώπινη πτυχή τους, γίνεται ενδιαφέρον (πχ στο Κεφάλαιο 23, "Η μαρκεσίνα" όπου αναφέρεται στον παράνομο έρωτα του εξόριστου Αυτοκράτορα Ιωάννη Βατάτζη με μια Ιταλίδα ευγενικής καταγωγής).
Ο χρόνος είναι λίγος για να τον σπαταλάμε σε μέτρια βιβλία. Δυστυχώς, αυτή είναι ύστερη γνώση...
Η γλώσσα είναι είναι μείγμα καθαρεύουσας με βυζαντινά/αρχαϊκά στοιχεία, ενώ σε αρκετά σημεία είναι δημοτική.
Εκεί που ασχολείται περισσότερο με τους χαρακτήρες του, που μας παρουσιάζει τη ανθρώπινη πτυχή τους, γίνεται ενδιαφέρον (πχ στο Κεφάλαιο 23, "Η μαρκεσίνα" όπου αναφέρεται στον παράνομο έρωτα του εξόριστου Αυτοκράτορα Ιωάννη Βατάτζη με μια Ιταλίδα ευγενικής καταγωγής).
Ο χρόνος είναι λίγος για να τον σπαταλάμε σε μέτρια βιβλία. Δυστυχώς, αυτή είναι ύστερη γνώση...
March 31, 2021
Το νέο βιβλίο του Κώστα Χατζηαντωνίου"Το στέμμα των αυγών" μας παραδίδει την αληθινή ιστορία ενός μεταφρασμένου βυζαντινού χειρογράφου. Το ντοκουμέντο αυτό του 13ου αιώνα δεν αποτελεί λογοτεχνικό εφεύρημα του ίδιου του συγγραφέα- μία κίνηση η οποία συνηθίζεται πολλάκις σήμερα στον χώρο της λογοτεχνίας,- αλλά τη μετάφραση ενός αυθεντικού βυζαντινού χειρογράφου το οποίο σώθηκε κατά την υποχώρηση του ελληνικού στρατού από τη Μικρά Ασία το 1922.
Στον πρόλογο του βιβλίου ο συγγραφέας μας εξηγεί εν τάχει το περιεχόμενο του χειρογράφου και τον τρόπο με τον οποίο έφτασε αυτό στα χέρια του.
Το χειρόγραφο αυτό ανήκε σε έναν λόγιο δάσκαλο από τη Μαγνησία ο οποίος και φέρεται να το μετέφερε στη νεοελληνική από το πρωτότυπο, το οποίο στη συνέχεια, όμως, χάθηκε. Ο συγγραφέας γνώρισε τυχαία κάποια συγγενή εκείνου του δασκάλου, η οποία είχε το χειρόγραφο το οποίο είχε διασωθεί από τον λοχαγό Αναγνώστου το 1922.
Πρόκειται για την προσωπική εξομολόγηση του μοναχού Ευψύχιου από τη Μονή Σωσάνδρων κοντά στη Σμύρνη της Μικράς Ασίας, ο οποίος αφηγείται τα ιστορικά γεγονότα του 13ου αιώνα τα οποία αφορούν κατά κύριο λόγο την "εξόριστη" αυτοκρατορία της Νίκαιας. Η αυτοκρατορία της Νίκαιας ήταν ένα από τα διάδοχα κράτη τα οποία δημιουργήθηκαν στον χώρο που καταλάμβανε η κατακερματισμένη πλέον, μετά την άλωση της Κωνσταντινούπολης από τους σταυροφόρους το 1204, βυζαντινή αυτοκρατορία. Για την ακρίβεια, ήταν το κράτος το οποίο φιλοξένησε τους έκπτωτους βυζαντινούς αυτοκράτορες, οι οποίοι, μέσω της αυτοκρατορίας της Νίκαιας, διατήρησαν τη συνέχεια του Βυζαντίου, ενώ, παράλληλα, η Κωνσταντινούπολη είχε Λατίνο αυτοκράτορα ως το 1261.
Ο Ευψύχιος πιάνει το νήμα της αφήγησης από το τέλος του 12ου αιώνα, από την εποχή της δυναστείας των Κομνηνών και κατόπιν εξιστορεί την άνοδο των Σελτζούκων Τούρκων και τις Σταυροφορίες για να καταλήξει στο μοιραίο 1024.
Η αφήγησή του όμως δεν σταματά εδώ. Αντιθέτως εξιστορεί και τα γεγονότα του πρώτου μισού του ταραγμένου 13ου αιώνα ως και το 1258, έτος θανάτου του αυτοκράτορα Θεόδωρου Β΄Λάσκαρη-Βατάτζη με επίκεντρο τη ζωή της δυναστείας στην αυτοκρατορία της Νίκαιας, εκείνη των Λασκάρεων-Βατάτζηδων.
Πρόκειται για αιώνα ιδιαίτερα ταραχώδη, αφού Λατίνοι, Βυζαντινοί, Γενουάτες, Βενετοί, Μογγόλοι, Βούλγαροι και Σελτζούκοι Τούρκοι ανταγωνίζονται για την κυριαρχία στα εδάφη της πρώην βυζαντινής αυτοκρατορίας.
Σε κάποια γεγονότα, τα οποία κρίνονται ως ερ4ιδιαιτέρως σημαντικά, ο Ευψύχιος δίνει μεγαλύτερη σημασία μέσω της αφήγησής του, όπως π.χ. στην ανακατάληψη της Ρόδου από τους Βυζαντινούς, στη ζωή της Αυγούστας Ειρήνης Λασκαρίνας, στη σταυροφορία του Λουδοβίκου Θ΄ του Άγιου, στην καταστροφή της Βαγδάτης από τους Μογγόλους και σε διάφορα άλλα.
Συν τοις άλλοις, ένα από τα ωραιότερα σημεία του βιβλίου αποτελεί η περιγραφή της ίδιας της πρωτεύουσας της αυτοκρατορίας, της Νίκαιας.
Η εξιστόρηση γίνεται μέσα σε μόλις έξι νύχτες, τον Αύγουστο του 1258 και η αφήγηση διακόπτεται απότομα όταν οι διάδοχοι του Θεόδωρου Λάσκαρη σφαγιάζονται έπειτα από εντολή του σφετεριστή του θρόνου Μιχαήλ Η΄ Παλαιολόγου.
Όσο για το μυστηριώδες "στέμμα των αυγών", αυτό ήταν ένα διάδημα το οποίο είχε δωρίσει στη σύζυγό του Ειρήνη ο αυτοκράτορας Ιωάννης Γ΄ Βατάτζης. Πρόκειται για ένα στέμμα το οποίο αναφέρουν οι βυζαντινοί χρονογράφοι, αλλά που τα ίχνη του χάνονται με την πάροδο των αιώνων.
Όπως και να 'χει, λοιπόν, είτε το μυστηριώδες αυτό χειρόγραφο είναι αληθινό είτε όχι, η εξιστόρηση των γεγονότων του 13ου αιώνα είναι και συναρπαστική και πραγματική.
Η γλώσσα είναι νεοελληνική και διατηρεί κάποιους παλιούς τύπους οι οποίοι μαρτυρούν τον λόγιο χαρακτήρα του χειρογράφου και έναν λόγο αντάξιο ενός μοναχού του 13ου αιώνα.
Πρόκειται, επομένως, για ένα ανάγνωσμα το οποίο θα μάθει πολλά στον ιστοριοδίφη αναγνώστη για τον ταραγμένο 13ο αιώνα, την εποχή όπου γεννήθηκε η ταυτότητα του Νέου Ελληνισμού.
Στον πρόλογο του βιβλίου ο συγγραφέας μας εξηγεί εν τάχει το περιεχόμενο του χειρογράφου και τον τρόπο με τον οποίο έφτασε αυτό στα χέρια του.
Το χειρόγραφο αυτό ανήκε σε έναν λόγιο δάσκαλο από τη Μαγνησία ο οποίος και φέρεται να το μετέφερε στη νεοελληνική από το πρωτότυπο, το οποίο στη συνέχεια, όμως, χάθηκε. Ο συγγραφέας γνώρισε τυχαία κάποια συγγενή εκείνου του δασκάλου, η οποία είχε το χειρόγραφο το οποίο είχε διασωθεί από τον λοχαγό Αναγνώστου το 1922.
Πρόκειται για την προσωπική εξομολόγηση του μοναχού Ευψύχιου από τη Μονή Σωσάνδρων κοντά στη Σμύρνη της Μικράς Ασίας, ο οποίος αφηγείται τα ιστορικά γεγονότα του 13ου αιώνα τα οποία αφορούν κατά κύριο λόγο την "εξόριστη" αυτοκρατορία της Νίκαιας. Η αυτοκρατορία της Νίκαιας ήταν ένα από τα διάδοχα κράτη τα οποία δημιουργήθηκαν στον χώρο που καταλάμβανε η κατακερματισμένη πλέον, μετά την άλωση της Κωνσταντινούπολης από τους σταυροφόρους το 1204, βυζαντινή αυτοκρατορία. Για την ακρίβεια, ήταν το κράτος το οποίο φιλοξένησε τους έκπτωτους βυζαντινούς αυτοκράτορες, οι οποίοι, μέσω της αυτοκρατορίας της Νίκαιας, διατήρησαν τη συνέχεια του Βυζαντίου, ενώ, παράλληλα, η Κωνσταντινούπολη είχε Λατίνο αυτοκράτορα ως το 1261.
Ο Ευψύχιος πιάνει το νήμα της αφήγησης από το τέλος του 12ου αιώνα, από την εποχή της δυναστείας των Κομνηνών και κατόπιν εξιστορεί την άνοδο των Σελτζούκων Τούρκων και τις Σταυροφορίες για να καταλήξει στο μοιραίο 1024.
Η αφήγησή του όμως δεν σταματά εδώ. Αντιθέτως εξιστορεί και τα γεγονότα του πρώτου μισού του ταραγμένου 13ου αιώνα ως και το 1258, έτος θανάτου του αυτοκράτορα Θεόδωρου Β΄Λάσκαρη-Βατάτζη με επίκεντρο τη ζωή της δυναστείας στην αυτοκρατορία της Νίκαιας, εκείνη των Λασκάρεων-Βατάτζηδων.
Πρόκειται για αιώνα ιδιαίτερα ταραχώδη, αφού Λατίνοι, Βυζαντινοί, Γενουάτες, Βενετοί, Μογγόλοι, Βούλγαροι και Σελτζούκοι Τούρκοι ανταγωνίζονται για την κυριαρχία στα εδάφη της πρώην βυζαντινής αυτοκρατορίας.
Σε κάποια γεγονότα, τα οποία κρίνονται ως ερ4ιδιαιτέρως σημαντικά, ο Ευψύχιος δίνει μεγαλύτερη σημασία μέσω της αφήγησής του, όπως π.χ. στην ανακατάληψη της Ρόδου από τους Βυζαντινούς, στη ζωή της Αυγούστας Ειρήνης Λασκαρίνας, στη σταυροφορία του Λουδοβίκου Θ΄ του Άγιου, στην καταστροφή της Βαγδάτης από τους Μογγόλους και σε διάφορα άλλα.
Συν τοις άλλοις, ένα από τα ωραιότερα σημεία του βιβλίου αποτελεί η περιγραφή της ίδιας της πρωτεύουσας της αυτοκρατορίας, της Νίκαιας.
Η εξιστόρηση γίνεται μέσα σε μόλις έξι νύχτες, τον Αύγουστο του 1258 και η αφήγηση διακόπτεται απότομα όταν οι διάδοχοι του Θεόδωρου Λάσκαρη σφαγιάζονται έπειτα από εντολή του σφετεριστή του θρόνου Μιχαήλ Η΄ Παλαιολόγου.
Όσο για το μυστηριώδες "στέμμα των αυγών", αυτό ήταν ένα διάδημα το οποίο είχε δωρίσει στη σύζυγό του Ειρήνη ο αυτοκράτορας Ιωάννης Γ΄ Βατάτζης. Πρόκειται για ένα στέμμα το οποίο αναφέρουν οι βυζαντινοί χρονογράφοι, αλλά που τα ίχνη του χάνονται με την πάροδο των αιώνων.
Όπως και να 'χει, λοιπόν, είτε το μυστηριώδες αυτό χειρόγραφο είναι αληθινό είτε όχι, η εξιστόρηση των γεγονότων του 13ου αιώνα είναι και συναρπαστική και πραγματική.
Η γλώσσα είναι νεοελληνική και διατηρεί κάποιους παλιούς τύπους οι οποίοι μαρτυρούν τον λόγιο χαρακτήρα του χειρογράφου και έναν λόγο αντάξιο ενός μοναχού του 13ου αιώνα.
Πρόκειται, επομένως, για ένα ανάγνωσμα το οποίο θα μάθει πολλά στον ιστοριοδίφη αναγνώστη για τον ταραγμένο 13ο αιώνα, την εποχή όπου γεννήθηκε η ταυτότητα του Νέου Ελληνισμού.
May 16, 2024
Το βιβλίο αυτό είναι η εξιστόρηση ενός μοναχού από τη Μονή Σωσάνδρων της Ιωνίας της βυζαντινής ιστορίας κατά τη διάρκεια της κατάληψης της Κωνσταντινούπολης από τους Λατίνους - Φράγκους και Βενετούς.
Ως ιστορικό βιβλίο είναι εξαιρετικά ενδιαφέρον καθώς διαδραματίζεται σε μία πολύ ταραχώδη περίοδο όπου Φράγκοι, Γερμανοί, Βενετοί, Βούλγαροι, Σελτζούκοι, Μαμελούκοι, Μογγόλοι, αλλά και τα διαφορετικά βυζαντινά κράτη με έδρα τη Νίκαια, το Δεσποτάτο της Ηπείρου και τις ακτές του Πόντου προσπαθούν να επωφεληθούν από τις πολιτικές αλλαγές και να (ανα)καταλάβουν την Πόλη. Μία συναρπαστική περίοδος όπου οι συμμαχίες και οι προδοσίες, τα προξενιά και οι σφαγές και η δίψα για εξουσία άλλαζαν τους πολιτικούς συσχετισμούς κάθε λίγα χρόνια. Επίσης πρόκειται για μία περίοδο - μαύρο κουτί όσον αφορά αυτά που διδαχτήκαμε στο σχολείο. Η άλωση από τους Σταυροφόρους, η Νίκαια και το Δεσποτάτο της Ηπείρου ήταν ίσως οι μόνοι όροι που είχα ακούσει, κάνοντας την Βυζαντινή αυτοκρατορία να μοιάζει ενωμένη και με μία ενιαία συνείδηση, κάτι που αναθεωρεί κανείς πλήρως διαβάζοντας αυτό το βιβλίο.
Ωστόσο ως μυθιστόρημα είναι αρκετά ρηχό, με ελάχιστα σημεία να ξεφεύγουν από την εξιστόρηση της πολιτικής και στρατιωτικής ιστορίας της εποχής. Το κείμενο επίσης περιέχει αρκετά αποσπάσματα μεσαιωνικής βυζαντινής καθώς και εκκλησιαστικής γλώσσας που μπορεί να δυσκολέψουν τους νεώτερους αναγνώστες.
Ως ιστορικό βιβλίο είναι εξαιρετικά ενδιαφέρον καθώς διαδραματίζεται σε μία πολύ ταραχώδη περίοδο όπου Φράγκοι, Γερμανοί, Βενετοί, Βούλγαροι, Σελτζούκοι, Μαμελούκοι, Μογγόλοι, αλλά και τα διαφορετικά βυζαντινά κράτη με έδρα τη Νίκαια, το Δεσποτάτο της Ηπείρου και τις ακτές του Πόντου προσπαθούν να επωφεληθούν από τις πολιτικές αλλαγές και να (ανα)καταλάβουν την Πόλη. Μία συναρπαστική περίοδος όπου οι συμμαχίες και οι προδοσίες, τα προξενιά και οι σφαγές και η δίψα για εξουσία άλλαζαν τους πολιτικούς συσχετισμούς κάθε λίγα χρόνια. Επίσης πρόκειται για μία περίοδο - μαύρο κουτί όσον αφορά αυτά που διδαχτήκαμε στο σχολείο. Η άλωση από τους Σταυροφόρους, η Νίκαια και το Δεσποτάτο της Ηπείρου ήταν ίσως οι μόνοι όροι που είχα ακούσει, κάνοντας την Βυζαντινή αυτοκρατορία να μοιάζει ενωμένη και με μία ενιαία συνείδηση, κάτι που αναθεωρεί κανείς πλήρως διαβάζοντας αυτό το βιβλίο.
Ωστόσο ως μυθιστόρημα είναι αρκετά ρηχό, με ελάχιστα σημεία να ξεφεύγουν από την εξιστόρηση της πολιτικής και στρατιωτικής ιστορίας της εποχής. Το κείμενο επίσης περιέχει αρκετά αποσπάσματα μεσαιωνικής βυζαντινής καθώς και εκκλησιαστικής γλώσσας που μπορεί να δυσκολέψουν τους νεώτερους αναγνώστες.
Displaying 1 - 3 of 3 reviews