Yaşadığımız çağ bize emsalsiz miktarda bilgi, bir o kadar da karmaşa getiriyor. Düşüncelerimizi sağlıklı biçimde kurmak, safsatalara düşmekten kaçınmak hiç olmadığı kadar zor. Eleştirel düşünce başlı başına bir disipline dönüşmüş durumda. Yasin Ramazan, tüm bu keşmekeş içinde yolunu kaybetmeden tutarlı düşünceler üretmeye çalışan okura rehberlik etmeyi hedefliyor. Düşünmenin Alfabesi nasıl mantıklı düşüneceğinizi öğretmeyi hedeflese de bir mantık kitabı değil. Teorikten ziyade pratik, anlayarak yola koyulmayı teşvik eden bir metin. Sadece başkalarının düşüncelerini kritik etmeyi değil, kendi öğrenme ve düşünme serüvenimizi de takip etmeyi ve gerekli iyileştirmeleri yaparak zenginleştirmeyi salık veriyor. Tutarlı düşüncelerin yanı sıra sağlam inançlar elde etmemizin de yolu yine eleştirel düşünceden geçiyor.
“Bu kitap, size eleştirel düşünmeyi sevdirmeyi hedeflemiyor. Zaten, kitabı elinize alıp karıştırdığınıza veya internet kitapçısında sepete eklediğinize göre sistematik ve disiplinli düşünme eksikliğini hissediyor veya bildiğiniz halde bu alandaki gelişmeleri merak ediyorsunuz demektir. Buradaki amacımız, günlük hayatta alışkanlıkla yaptığımız ve zaman zaman başarılı olduğumuz düşünme faaliyetini, profesyonel veya akademik hayata nasıl taşıyabileceğimizi görmekten ibaret. Bu kitabı bir rehberden çok bir tecrübe aktarımı gibi düşünürseniz, kendi düşünme serüveninizde size eşlik etmesine izin verebilirsiniz.”
Kitabın başlığının, vadettiği şeyi karşıladığını düşünüyorum. Üniversitede mantık derslerimizde öğrendiğimiz argümanların geçerliliğine dair teorik ve metodolojik bilgilerin olduğu kısımda kısmen sıkılma ihtimaliniz olsa da orada da örneklerle konu canlandırılmış. Bölümleme gayet güzel ve bölümlerde birbirlerine atıflar yapılmış, yani bir konunun arka planı konusunda bilgi eksikliğiniz olması durumunda endişelenmemeniz sağlanmış, o arka planın hangi bölümde verileceği haber ediliyor çünkü. Dil anlaşılır, açık ve sade. Zenginliğiyle birlikte sade. Özellikle eleştirel düşünmenin pratik kısmına daha çok değinilen son bölümü büyük bir keyifle okudum, ama tabii ki teorik temelsiz, metodolojisiz herhangi bir eleştirel düşünme pek mümkün olamadığından öncesindeki bölümlerin de gayet gerekli olduğu aşikar. Hâsılı beklentileri karşılayabilecek iyi bir eleştirel düşünmeyi öğrenme ya da hatırlama giriş kitabı olmuş denilebilir sanırım, yazarın emeklerine sağlık. Bir alıntıyla sonlandırayım:
"Yaşamımız yeterince gerekçelendirilmemiş pek çok inançla sürüp gider, ancak inançlarımız bazen bize yaşamı dar edebilir. Bu durumlarda kendi inançlarımızı da tartabilmeli, gerekçelerimizi keşfedebilmeli, akıl yürütmemizi ortaya çıkararak iç çelişkilerimizle mücadele edebilmeliyiz. Bu yüzden eleştirel düşünme, kendi düşünme performansımızı kurma ve sürekli değerlendirme pratiğini de içerir. Bu pratik olmadan içgüdülerin, duyguların, çevrenin sürekli etkisinde kalmak işten bile değildir."
Başlığın dediği gibi tam bir başlangıç kitabı. Öğrenciler için bu kategoride kitapları tarıyorum. Yasin Ramazan'ı da Kültür Tarih Sohbetleri'nde dinleyince kitabı aldım. Örnekler kitabı da çıkınca birinci sınıf (üniversite) öğrencilerine set olarak tavsiye edilebilir.
aslında yasin ramazan'dan işe yaramayan şeyler üzerine'yi okudum ama henüz goodreads eklememiş.
yalın dille yazılmış ve modern dünyanın tüm kafa karıştırıcı soruları ve doğru sandığımız cevaplarının tam tersi burada.. bayyyıldım gerçekten. hem çok sade hem çok vurucu. en sevdiğim kısım 8.bölüm. din-bilim düğümünü o kadar iyi anlatmış ki.. o kadar paragraf paragraf çizmişim ki birkaç cümlelik olanları aşağı bırakıyorum.
"bilim insanın kendini doğaya dönerek dönüştürmesinin bir yolu, din ise bu dönüşüme yön veren içsel ve ruhsal bir tavırdı"
"bugün dinin bir kimlik, hatta politik bir sembol haline gelmesi modern dönemin bir ürünüdür."
"din-bilim çatışması Tanrı ile doğa arasındaki bir çatışma değil, modern çağın kendi kurumsal yapısı içindeki bir iktidar çatışmasıdır."
Klasik Mantık'a Giriş dersinin keyifli bi alıştırma kitabı gibiydi. Diğer kitapları da merakla bekliyorum. Ama öncesinde tekrar okumam gereken bölümler var.
Yazarın dili çok açık ve anlaşılır, en temel herlesin bilmensi gereken şeyleri herkesin anlayabileceği çok rahat ve akıcı bir tondan anlatmış. Hemen diğer kitabına başlıyorum
Kitabın bölümlendirilişi güzel,içindeki önermeler ve örnekler de konuyu daha da anlaşılır yapıyor ama kitap çok başlangıç seviyesinde kalmış görünüyor..Konuya ilk başlayanlar için mutlaka çok faydası olacaktır..ve keşke şu haliyle dahi okullarda ders olarak anlatılabilse ve insanlar düşüncelerini ve kendilerinin akıl sağlıklarını sağlam esaslarla koruyabilse..