Ο κήπος με τις φράουλες

by Φίλιππος Φιλίππου

Σ’ ένα ειδυλλιακό σπίτι στη Σαρωνίδα με θέα στη θάλασσα και κήπο με φράουλες, ζει ένα παντρεμένο ζευγάρι, ο Αργύρης και η Φαίδρα. Εκείνος είναι πρώην ειδικός φρουρός και συγγραφέας – ονειρεύεται να γράψει ένα θεατρικό έργο βασισμένο στο Έγκλημα και τιμωρία. Εκείνη είναι πρώην ηθοποιός του Εθνικού Θεάτρου. Η σχέση τους είναι βαλτωμένη, δεν φαίνεται να έχει μέλλον. Και ξαφνικά η Φαίδρα πεθαίνει σε τροχαίο. Ατύχημα ή αυτοκτονία; Όταν ένα ζευγάρι εκβιαστών επισκέπτεται τον Αργύρη, εκείνος αισθάνεται την ανάγκη να υπερασπιστεί τον εαυτό του, εξαλείφοντας τις υποψίες από πάνω του. Η αστυνομία αρχίζει τις έρευνες, είναι όμως έγκλημα ο θάνατος της Φαίδρας;
"Ο Κήπος με τις φράουλες" είναι ένα ερωτικό και ψυχολογικό θρίλερ με έντονη δράση και αρκετές ανατροπές. Σκιαγραφώντας τον κεντρικό χαρακτήρα του μυθιστορήματος, τον Αργύρη, έναν συγγραφέα σε απόγνωση, ο Φίλιππος Φιλίππου επιχειρεί να μιλήσει για το έγκλημα και την τιμωρία, έχοντας κατά νου τον Ντοστογιέφσκι και την κοσμοθεωρία του, αλλά και την Πατρίτσια Χάισμιθ και την άποψή της περί δικαιοσύνης.

320 pages, Paperback

First published November 1, 2020

About the author

Ο Φίλιππος Φιλίππου γεννήθηκε στην Κέρκυρα τον Δεκέμβριο του 1948. Έχει εκδώσει συνολικά είκοσι βιβλία. Από το 1968 ως το 1982, με μικρά ή μεγάλα διαλείμματα, ταξίδεψε ως μηχανικός σε φορτηγά καράβια. Το πρώτο του βιβλίο, "Οι Κνίτες, τέκνα της ανάγκης ή ώριμα τέκνα της οργής;" εκδόθηκε το 1983. Ακολούθησαν οι μικρές βιογραφίες "Ιδανικοί αυτόχειρες ή ζήτω ο θάνατος" (1984), το αφήγημα "Οι εραστές της θάλασσας ή Το βιβλίο του άγνωστου ναύτη" (1986), τα αστυνομικά μυθιστορήματα "Κύκλος θανάτου" (1987 και 2007), "Το χαμόγελο της Τζοκόντας" (1988) και "Το μαύρο γεράκι" (1996), η μελέτη "Ο πολιτικός Νίκος Καββαδίας" (1996), το επίσης αστυνομικό "Αντίο, Θεσσαλονίκη" (1999), το αφήγημα "Ομόνοια" 2000. "Ταξίδι στον ομφαλό της Αθήνας" (2000), το μυθιστόρημα "Οι τελευταίες ημέρες του Κωνσταντίνου Καβάφη" (2003), το μυθιστόρημα "Νέα Υόρκη, καλοκαίρι και μοναξιά" (2005), τη βιογραφία "Κωσταντίνος Θεοτόκης, σκλάβος του πάθους" (2006) και τα μυθιστορήματα "Ο θάνατος του Ζορμπά" (2007) και "Ο άντρας που αγαπούσαν οι γυναίκες" (2009), "Ο οργισμένος έφηβος" (2010), "Ο ερωτευμένος Ελύτης" (2011), "Ζωή και θάνατος του Κωνσταντίνου Παλαιολόγου", (2012). Το βιβλίο του "Οι τελευταίες ημέρες του Κωνσταντίνου Καβάφη" μεταφράστηκε στα καταλανικά και στα ρουμανικά. Διηγήματά του έχουν περιληφθεί σε γερμανικές ανθολογίες ενώ άρθρα, δοκίμια και βιβλιοπαρουσιάσεις του έχουν δημοσιευτεί σε έντυπα της Αθήνας, της Θεσσαλονίκης, της Κέρκυρας και της Λευκωσίας. Στις εφημερίδες "Αυγή" και "Εποχή" και στο περιοδικό "Αντί" έγραφε κείμενα για τον πολιτισμό και τη λογοτεχνία. Τα τελευταία χρόνια δημοσιεύει στην εφημερίδα "Το Βήμα" κριτικές και παρουσιάσεις αστυνομικών βιβλίων. Ζει στην Αθήνα. (φωτογραφία: Κώστας Μητρόπουλος)

Reviews

[Κωνσταντινα Μοσχου · Rating 5 out of 5]

Ένας σύγχρονος Ρασκόλνικοφ του Ντοστογιέφσκι αναζητεί τον εαυτό του και τρόπους να σωθεί από την τιμωρία στο νέο βιβλίο του Φίλιππου Φιλίππου.
Γνωρίζουμε εξ αρχής και εξ ορισμού για την αστυνομική λογοτεχνία, πως για τον κάθε άνθρωπο υπάρχουν διαφορετικές όψεις της ηθικής και βέβαια μέσα από ένα βιβλίο δεν προλαβαίνουν να απαντηθούν τα ερωτήματα για το υποκειμενικό καλό ή κακό που μας συνοδεύει.
Στο βιβλίο "Ο κήπος με τις φράουλες", ο κεντρικός χαρακτήρας που μας μιλά πρωτοπρόσωπα, είναι ένας συγγραφέας σε απόγνωση, ένας άνθρωπος σε απόγνωση. Θα τον χαρακτήριζα έναν καταραμένο ήρωα, εκείνον που συναντάμε στο είδος της νουάρ αφήγησης. Παρακολουθούμε δηλαδή με την οπτική γωνία του ήρωα όσα συμβαίνουν ή πρόκειται να συμβούν, όσα δηλαδή διαδραματίζονται ερήμην του ή επειδή τα προκάλεσε ο ίδιος.
"Τι σημαίνει όμως ατύχημα; Σημαίνει πως η τύχη, η μοίρα, κάποιος θεός ή κάποιος διάβολος έβαλαν ξαφνικά το χεράκι τους και ανέτρεψαν μια κατάσταση. Άραγε ορίζουμε εμείς οι ίδιοι τη μοίρα μας ή μήπως η ζωή μας διαμορφώνεται από παράγοντες που δεν μπορούμε να υπολογίσουμε;" (σελ. 46)
Οι άδειες σελίδες στον υπολογιστή του θεατρικού συγγραφέα Αργύρη Φλέσσα θα παραμείνουν κενές, όσο αυτός απασχολεί το μυαλό του με την τεταμένη σχέση του με τη σύζυγό του και τελικά με τον ξαφνικό θάνατό της που δεν ξέρει αν είναι ατύχημα, δολοφονία ή αυτοκτονία.
Μέχρι αυτό το σημείο, ο ίδιος δεν γνωρίζει ως πού μπορεί να φτάσει η υποτιθέμενη τύχη του. Νομίζει ότι δρέπει επιτέλους τους κόπους της ανούσιας ζωής του με την πρώην μεγάλη ηθοποιό και σύζυγό του, που του άφησε μεγάλη περιουσία. Παρασύρει λοιπόν με το σκεπτικό του τον αναγνώστη για τις δυνατότητές του, αναγκάζοντάς μας να πιστέψουμε ότι αξίζει κάτι, ότι είναι ένας άνθρωπος της διανόησης, και όχι ένας απλώς άφραγκος και ατάλαντος συγγραφέας.
Το βιβλίο βασίζεται σε μια πρωτότυπη ιδέα: ο ήρωας ανασαίνει προσωρινά όταν γλιτώνει από την καταπίεση της μακαρίτισσας γυναίκας του. Αλλά τα βρίσκει τελικά μπαστούνια, όταν εμφανίζεται από το πουθενά ένα ζευγάρι επίδοξων εκβιαστών που ισχυρίζονται ότι την σκότωσαν οι ίδιοι, ρίχνοντας όμως τις υποψίες σε εκείνον.
Τελικά πώς μπορεί κάποιος που δεν προκάλεσε κακό, να προστατέψει τη ζωή του, την τιμή του, τα χρήματα που κληρονόμησε από τη γυναίκα του; Φαίνεται ότι το ντόμινο που δημιουργείται στη συνέχεια, θα γκρεμίσει όσα πίστευε ή έπραττε ο κεντρικός ήρωας τα προηγούμενα χρόνια.
Όχι ότι ήταν και κανένας άγγελος –είπαμε, είναι ένας καταραμένος ήρωας– αλλά πάντα βοηθά και ο μικρός σατανάς, η φαμ φατάλ που εμφανίζεται την κατάλληλη στιγμή, το κλασικό στερεότυπο της αστυνομικής αφήγησης, ένας από τους πιο δυνατούς χαρακτήρες του βιβλίου αυτού.
"Αλλά ξέρουμε τι είναι πραγματικά η αγάπη; Ξέρουμε πότε ένας άλλος άνθρωπος κυριεύει το μυαλό και το σώμα μας, πότε νιώθουμε να μας πλημμυρίζει κάτι ευφρόσυνο: αυτό το κάτι το λέμε αγάπη". (σελ. 295)
Συνειρμικά ο τίτλος του μυθιστορήματος, Ο κήπος με τις φράουλες, παραπέμπει στο κόκκινο του αίματος, κάτι που δεν πρόκειται να αποφύγει ο ήρωας, και η προδοσία θα είναι αμφίδρομη: και από τον ίδιο στους διώκτες του και το αντίστροφο.
Γενικότερα όμως, η αίσθηση που παίρνεις διαβάζοντάς το είναι ότι, ο Αργύρης Φλέσσας κάτι δεν κάνει σωστά. Είναι σαν να τον έχει παρασύρει το ποτάμι κι εσύ τον ακολουθείς στην πτώση του και σε όλη τη διαδρομή του, νιώθεις θυμό που δεν μπορεί να δει τα αυτονόητα πνιγμένος στα έντονα συναισθήματά του, και το κυριότερο: συμπάσχεις μαζί του.
"Συμφωνούσα κι εδώ με τον Ντοστογιέφσκι: στο Έγκλημα και τιμωρία τονίζει πως την περίπτωση αποκάλυψης του εγκλήματος, την κύρια ευθύνη φέρει ο ίδιος ο εγκληματίας, ο οποίος μετά την πράξη του παθαίνει τέτοια κατάπτωση της θέλησης και της λογικής του, ώστε το φέρσιμό του μοιάζει με παιδιάστικη ελαφρομυαλιά". (σελ. 272)
Το βιβλίο είναι διαποτισμένο με πληροφορίες και γνώσεις από την πολυκύμαντη ζωή του γράφοντος, ιδεολογικές και πολιτικές παρατηρήσεις του, αναφορές σε μεγάλα λογοτεχνικά και θεατρικά έργα, σκέψεις και πράξεις του έρωτα. Στο τελευταίο τρίτο του βιβλίου, η ατμόσφαιρα καθαρίζει από άλλες επεμβάσεις πληροφοριών και καταστάσεων, κι έτσι η αφήγηση επικεντρώνεται στη δράση των ηρώων, με κεφάλαια που αποπνέουν αγωνία και μυστήριο.
Τελικά, η απάντηση στο ερώτημα για το έγκλημα κάθε Ρασκόλνικοφ του μεγάλου Ντοστογιέφσκι, δίνεται αναπάντεχα από τον συγγραφέα στην τελευταία του φράση, που είναι μόλις τρεις λέξεις. Ένα ισχυρό και σοφό τέλος για αυτό το βιβλίο, που κλείνει απότομα, και μας βάζει σε σκέψεις.

[Ioanna Kariofilli Tamisoglou · Rating 3 out of 5]

Δεν μπορώ να πω ότι με συνεπήρε συνολικα. Είχε ένα διάστημα που το βρήκα ενδιαφέρον αλλά σε γενικές γραμμές μου άφησε μια χλιαρή αίσθηση! Νομίζω ταιριάζει περισσότερο σε σενάριο σίριαλ παρά σε βιβλίο.

[Eris · Rating 2 out of 5]

Ήθελα πάρα πολυ να μου αρεσει καθώς ισχυρίζεται πως έχει εμπνευστεί απο το έγκλημα και τιμωρία. Εν τέλει καπου στη μέση αναγκάστηκα να το αφήσω καθώς δεν αντεχα τον πρωταγωνιστή/αφηγητή. Ισως το νοημα να ήταν πως ειναι κακος άνθρωπος αλλα οι μονόλογοι του και οι περιγραφές του ήταν κουραστικές. Ισως του δώσω μελλοντικά μια δεύτερη ευκαιρία