Pelerina

by Radivoj Šajtinac

Kako privid banalnog, svakodnevnog, ispuniti novim, slojevitijim značenjima - sebi, iznova, neumorno, postavlja pitanje Radivoj Šajtinac. Tako i u ovoj knjizi, gde se njegove šetnje-lutanja ivicama njiva, korovištem, zapuštenim stazama na ivici grada, zagađenim odbačenim ostacima ljudskih ne-potreba, šikarom, zaboravljenim gradskim zadnjim dvorištima, i slučajni susreti, preobražavaju u gradivo za ironičnu introspekciju, monolog o sebi, pre svega. Za njega ništa nije bez važnosti; značenja koja iščitava iz predela, sitnica, neizgovorenih i poluizgovorenih reči, bolova, prašine, buba, kreštanja vrana, telefonskog razgovora s unukom - obavija slojevima svog, do savršenstva izbrušenog, sažetog, jasnog jezika.

Tako i u ovoj knjizi, Šajtinac nastavlja svoj vredan poetski gradinarski posao: odseca nepotrebne zaperke i suve listove - sve što iscrpljuje stabljiku pripovedanja. Zato su grozdovi-poglavlja, koji su na njoj ostali, sazreli, puniji - oporo-slatkih sokova, i jesu, svako za sebe, izbrušena (haiku) pripovest. - Milan Ristović

91 pages, Paperback

First published November 1, 2020

About the author

Radivoj Sajtinac is one of the most influential contemporary writers in Serbia. Born in 1949 in Zrenjanin, he later studied General Literature and Literature theory in Belgrade. Since that time he’s been a member of the Serbian Literary Society and the Society of Writers Vojvodine.

*

In 1970, he published his first book and continues publishing in a plethora of genres. He is well versed in writing within the literary genres including prose, fiction, poetry, literary and art criticism along with translating texts from Russian and English. He has over 25 books of prose and poetry published, many theatrical texts along with numerous essays and reviews in well-known newspapers and magazines. His novel, “Anecdote,” won an award through “Ars Longa,” for preservation of Fine Arts in 2006.



In his novel, “Victims of the Biedermeier,” Sajtinac explores the nature of creation through meta-narrative. The book flows through the past and the present in different voicing style showing the Historical journey of the main character, Vukasin Pomorisac. He travels through the nineteenth century in order to understand his own life along with everyday life and death of others around him. Like many of Sajtinac’s books he focuses on human behaviors and creates an enthralling read.

Reviews

[Uroš Đurković · Rating 4 out of 5]

"Kolike su samo stvari trajale i tih trenutaka bile i događaj, a najmanja poslušnost mogla ih je baciti u objašnjenje, ali ne u skupi kavez priče.

Bića i nebića oko reči, nakon svih slika, mirisa i zvuka pretila su ti bekstvom iz Pelerine, odlukom da te neće." (70)

Ovo je iznenađenje: sjajan primer proze hodanja, pisan briljantnim jezikom. I roman koji je gotovo potpuno prespavan, a to nipošto nije zaslužio, a nadam se da će biti prilike da to popravim u nekom momentu. Ovo čitanje se dogodilo potpuno slučajno, u pauzi između više drugih obaveza, i tako je najbolje. Tumaralački, drukčije ne može.

[Sinbad · Rating 2 out of 5]

Iako sam ljubitelj knjiga reminiscencija i opisivanja banalnog, u ovom kratkom delu nisam uživao. Glavni razlog jeste autorov stil.

Nisam ranije čitao Šajtinca tako da ne mogu da sudim da li je ovo inače njegov stil ili je vezan samo za Pelerinu. Njegova rečenica meni nije prijala, što ne znači da drugima neće. Verujem da ima čitalaca kojima će ovo delo biti odlično, ali to nije slučaj sa mojom malenkošču. Određena hermetičnost odnosno nedorečenost stvaraju utisak da je ovde propuštena prilika za odličnu knjiga. Odsustvo rečenog često može da donese jednu dodatnu vrednost delu, ali nama se čini da to ovde nije slučaj.

Pelerinu bih preporučio čitaocima koji cene Šajtinca, ostalima bih preporučio da preskoče ovo delo.