ماجرا هنوز تمام نشده

سرگذشت استعمار #13

by مهدی میرکیایی

مردی که در ایستگاه قطاری در فلسطین روی بار و بنه اش نشسته بود و انتظار می کشید زمانی پادشاه سوریه بود. او منتظر ماموری انگلیسی بود تا او را برای رسیدن به تاج و تخت تازه آماده کند. این پادشاه آواره "فیصل" نام داشت. انگلسیی ها به شریف مکه قول داده بودند اگر علیه عثمانی قیام کند، پس از جنگ، حکومت کشورهای عربی را به پسران او خواهند سپرد. آن ها یکی از پسرهای شریف مکه را که فیصل نام داشت، برای حکومت در سوریه در نظر گرفتند و پسر دیگرش به نام "عبدالله" را برای عراق. اما پس از مدتی مجبور شدند فیصل را از سوریه بیرون بیاورند تا تاج پادشاهی عراق را بر سرش بگذارند...

«ماجرا هنوز تمام نشده» جلد سیزدهم از مجموعه کتاب‌های سرگذشت استعمار است. این مجموعه قصد دارد تا درباره یکی از عبرت آمیزترین و دهشتناکترین ادوار تاریخی را با زبانی ساده و قابل فهم برای نوجوانان روایت کند.

168 pages, Unknown Binding

First published January 1, 2020

Reviews

[Mohammad reza khorasanizadeh · Rating 4 out of 5]

جلد سیزدهم مجموعه سرگذشت استعمار
محور اصلی این جلد بحث نفت است! از اکتشافش تا اولین شرکت‌های نفتی و رفته‌رفته جهانی شدن این طلای سیاه در این کتاب آمده تا جنگها و درگیری‌های سیاسی و اقتصادی بزرگ و تحریم‌ها و توافقاتی که ریشه در نفت و استخراج و فروش آن داشته‌اند.
در این جلد هم روایت‌های استعمار کشورهای مختلف در زمینه نفت آمده هم ماجراهای کشف نفت در ایران و تاسیس شرکت نفت ایران و انگلیس و بعد هم ملی شدن صنعت نفت.

[Bahar · Rating 5 out of 5]

نفت؛ بله نفت موضوع جذاب جلد سیزدهم از سرگذشت استعماره.
این جلد به چگونگی پیدایش نفت و چگونگی استخراج نفت در خاورمیانه و امتیازهایی که اروپا و آمریکا بابت استخراج نفت می‌گرفتن نوشته شده، قلم روون نویسنده باعث جذاب شدن مسئله‌ی نفت و استخراج نفت کشورها شده.

[Zahra Dashti · Rating 4 out of 5]

کتاب ماجرا هنوز تمام نشده، جلد ۱۳ از مجموعه سرگذشت استعمار، داستان نفت و تاثیر آن در استعمار هست، کتاب پوشش کاملی از کشف نفت در نقاط مختلف جهان می ده ولی خیلی دقیقتر مسئله نفت خاورمیانه رو بررسی می کنه. داستان نفت از آمریکا و قبایل سرخپوستی شروع می شه . البته مردم بومی هر منطقه، سالها از نفت، بر اساس نیاز و درک خودشون استفاده می کردند و ظاهرا تا قبل از کشف قدرت سوختن آن توسط بیسل کاربردهای متنوع، از درمان تا عایق بندی برای مردم بومی هر منطقه داشته، اما زمانی که به عنوان سوخت شناخته می شه، جهان، و استعمارگران، وارد بازی جدیدی می شوند که سرنوشت قابل تاملی داره. کتاب در نهایت با تشکیل اوپک و بعد، نقش نفت در جنگهای بی پایانی که در خاورمیانه به بهانه های مختلف (به ویژه بهانه های مذهبی) ، اما در واقع جنگ بر سر نفت است رو بیان می کنه. کتاب خوبی برای آشنا شدن با ماجرای نفت، به ویژه برای کسانی که قصد شروع مطالعه در این زمینه رو دارند هست.
این کتاب به کوشش آقای مهدی میرکیایی نوشته و توسط سوره مهر چاپ و روانه بازار شده

[مهدیه جاهد · Rating 5 out of 5]

جنگ هم ابزار خوبی برای این کشورهاست تا تمام پول کشورهای نفتی را از دستشان بیروت بکشند‌. در هفتادسال گذشته بیشترین جنگ‌ها در خاورمیانه که مهمترین منابع نفت جهان در آن قرار دارد، رخ داده است. این کشور ها برای جنگ به سلاح نیاز دارند و پول نفت خود را برای خرید اسلحه به کشورهای غربی بر میگرداند.
از متن کتاب صفحه ۱۶۲

نفت!

ماده ی سیاه بدبویی که هم خودش میسوزد هم میتواند جهانی را با بوی طمعش بسوزاند.

ماجرا هنوز تمام نشده جلد سیزدهم از مجموعه پانزده جلدی سرگذشت استعمار نوشته مهدی میرکیایی از انتشارات سوره مهر در رده سنی نوجوان است.
این جلد هم مختصر با داستان های جذاب و جزییات به جاست. از دو جلد قبل دوست‌ترش داشتم.

[Zeinab · Rating 5 out of 5]

جلد سیزدهم مجموعهٔ «سرگذشت استعمار» ریشه‌ها، تحولات و پیامدهای حضور نفت در تاریخ معاصر را کالبدشکافی می‌کند.
کتاب از کشف اولیهٔ نفت و کاربردهای سنتی آن در میان سرخپوستان برای درمان شروع می‌شود و سپس نشان می‌دهد که چگونه رشد تقاضا برای استخراج و پالایش نفت به تأسیس شرکت‌های عظیم و قدرتمندی چون استاندارد اویل در آمریکا و شل در انگلیس منجر شد. در این میان، امتیاز نفت ایران به ویلیام دارسی اعطا شد که به تأسیس شرکت «نفت ایران و انگلیس» انجامید.

در جنگ جهانی اول، دسترسی راحت‌تر متفقین به منابع نفتی پیروزی آن‌ها را تسهیل کرد. استفاده از تانک و خودرو در میدان نبرد، تغییر سوخت کشتی‌ها به نفت، و حتی استخراج مواد منفجرهٔ تی‌ان‌تی از نفت، همگی نشان‌دهندهٔ اهمیت استراتژیک این ماده در دوران نوین جنگ بودند. پس از فروپاشی عثمانی، منطقهٔ خاورمیانه میان انگلستان و فرانسه تقسیم شد – نقشه‌ای که منافع نفتی قدرت‌های پیروز را تضمین می‌کرد.
همزمان، کشف نفت در عربستان، بحرین، کویت و ونزوئلا به رقابت شدید بین شرکت‌های اروپایی و آمریکایی دامن زد و زمینهٔ شکل‌گیری قدرت‌های نفتی جدید را فراهم کرد. بحرین نیز در همین سال‌ها با حمایت انگلیس از ایران جدا شد.

جنگ جهانی دوم که رخ داد، ایران با وجود اعلام بی‌طرفی، به بهانهٔ حضور متخصصان آلمانی، مورد حملهٔ انگلیس و روسیه قرار گرفت. آنها انبارهای گندم را برای سربازانشان خالی کردند و قحطی دیگری کشور را فرا گرفت. متفقین رضاشاه را مجبور به استعفا کردند تا پسرش محمد‌رضا جای او را بگیرد.

تجربهٔ ملی شدن نفت در مکزیک نشان داد که ملت‌ها می‌توانند برای استقلال منابع خود تلاش کنند. در ایران نیز دکتر مصدق و یارانش سرانجام نفت را ملی اعلام کردند. هرچند این اقدام با کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ توسط آمریکا و انگلیس سرکوب شد و به زندانی شدن مصدق انجامید، اما جرقهٔ مقاومت زده شده بود. جمال عبدالناصر، رئیس‌جمهور مصر، با الهام از دکتر مصدق، کانال سوئز را ملی اعلام کرد. مبارزات دیگری نیز در کشورهای نفت‌خیز برای ملی شدن نفت یا تنظیم قراردادهای عادلانه‌تر صورت گرفت. همکاری این کشورها به تأسیس سازمان اوپک در سال ۱۹۶۰ منجر شد.

با این حال، استعمار لباس نو به تن کرد. کشورهای نفتی با پول حاصل از فروش نفت، کالاها و تسلیحات را چند برابر قیمت از همان غربی‌ها می‌خرند. شعله‌ور کردن آتش جنگ در خاورمیانه نیز راه دیگری برای حفظ سلطهٔ اقتصادی غرب است.
نفت مسیر تاریخ را عوض کرد، اما نه به نفع کسانی که این چاه‌ها زیر پاهایشان بود...