Bal w operze

by Julian Tuwim

Katastroficzny poemat Juliana Tuwima, przez wielu krytyków oceniany jako arcydzieło XX-wiecznej literatury polskiej oraz najwybitniejsze ówczesne dzieło satyryczne; napisany w 1936, w całości wydany dopiero w 1982 roku.

Przyczyną powstania poematu był ostry sprzeciw Tuwima wobec rodzącego się w latach dwudziestych faszyzmu i sanacji, a według Czesława Miłosza także obrzydzenie zaobserwowanym przez Tuwima zezwierzęceniem współczesnego mu świata, pogoń władzy za „pieniądzem, seksem i obżarstwem”. Dzieło wywołało w swoim czasie kontrowersje w związku z postawieniem obok siebie treści religijnych, czerpanych z Apokalipsy świętego Jana, oraz licznych wulgaryzmów, scen wyuzdania czy moralnego zepsucia. Miłosz sugeruje, że w ten sposób poeta pragnął stworzyć nowoczesną odmianę prowokacyjnych zawołań pierwszych chrześcijan do opuszczenia marności tego świata. Szczególnie podkreślanym walorem utworu jest warstwa językowa i kompozycyjna; obok fragmentów realistycznych występują zupełnie fantastyczne, często zaś od tonu błazenady i żartu słownego autor przechodzi do ekspozycji przemocy i destrukcji.

Genres: Poetry, Polish Literature, Classics, Audiobook

46 pages, Paperback

First published January 1, 1936

About the author

Julian Tuwim (September 13, 1894 – December 27, 1953), known also under the pseudonym "Oldlen" when writing song lyrics, was a Polish poet of Jewish descent, born in Łódź, Congress Poland (then, part of the Russian Empire). He was educated in Łódź and in Warsaw where he studied law and philosophy at the Warsaw University. In 1919 Tuwim co-founded the Skamander group of experimental poets with Antoni Słonimski and Jarosław Iwaszkiewicz. He was a major figure in Polish literature, known especially for his contribution to children's literature. He was the recipient of a prestigious Golden Laurel of the Polish Academy of Literature in 1935.

Reviews

[epilogtrzynasty · Rating 4 out of 5]

czaicie, że on to pisał bez korzystania z polskierymy.pl

[Zena · Rating 4 out of 5]

Takiego Tuwima nie znałam. Krótki utwór o bardzo ciężkim ładunku. Miałam wrażenie, że zaraz na balu pojawi się sama Małgorzata w towarzystwie Behemota. Gorzki, brutalny, wulgarny, a wręcz obłędny obraz elit, a w tle zwykły szary świat. Trudno się oprzeć tej apokaliptycznej narracji. Liczne, rytmiczne powtorzenia dodatkowo wzmacniają ten "psychodeliczny" klimat.

[Natalia · Rating 2 out of 5]

Tuwim średnio Tuwimuje w tym poemacie (bul serca). Luźne zasady dźwiękowości i czasem są momenty, że brzmi super, a potem jedno słowo wybija i trzeba się po nim pozbierać przez następne kilka wersów.
A takto to taka satyrka polityczna, ze wyższe sfery świnie, niby ponadczasowa, no ale bawiłabym się lepiej, jakbym to czytała w roku wydania.

[Stocznia · Rating 3 out of 5]

"Barsz­czyk piją, wódę golą,
A ma­szy­na wali, wali:
IDE­OLO, IDE­OLO"
Yyy no po Tuwimie widać, że jest Tuwimem

[maddie · Rating 3 out of 5]

ja opisując najbardziej odjebana imprezę

[Katarzyna Maciejewska · Rating 5 out of 5]

To było mocne.

[marta · Rating 4 out of 5]

the highest level of freakiness

[Lola Lola · Rating 5 out of 5]

Klamki, zamki lśnią na glanc,
W blasku las ułańskich lanc,
Szef policji pierś wysadza
I spod marsa sypiąc skry,
Prężnym krokiem się przechadza…
Co za gracja! Co za władza!
Co za pompa! Jezu Chry…!

Jezu Chry. Łeb urywa. <3

[weronika · Rating 5 out of 5]

5/5 znam „Lokomotywę” na pamięć, a w czwartej klasie liceum dowiedziałam się, że Tuwim wiersze nie tylko dla dzieci pisał i teraz te fragmenty, które były w podręczniku również klepię co jakiś czas.

„Ostro gra orkiestra-kiestra,
Z czterech rogów, czterech estrad
Pryska ekstra bluzgi grzmiące,
Miedzią pluska i mosiądzem —
(…)
solo! solo! małpa! nie po…!
buch magnezja foto ślepo
uda uda da mi da mi
gene orde dzwoni rami
zęby śmiechem do maestra
i gra orkiestra, gra orkiestra…!”

atp he’s rapping. that’s a szprycer one. „bistro wisła czysta disco miałem pisać dziś nie wyszło”. (porównuje tylko dźwiękowość, nie całokształt twórczości ;))

„lari fari lafirindia budibidibindia budibindia” is a vocal stim now.

anyway dwudziestolecie międzywojenne 🔛🔝

[Lucienne · Rating 5 out of 5]

Tuwim to oczywiście mój idol, a to jego kolejne fantastyczne dzieło. Analiza tego poematu była dziką przyjemnością, ilość nawiązań i kontekstów niesamowicie satysfakcjonująca w odkrywaniu, a zabawy językowe idealnie trafione. Ideolo 😌

[mademoiselle thackeasse · Rating 3 out of 5]

Reluje (moje sny tak wyglądają)

[anthony neo · Rating 5 out of 5]

"Komu dziś dać?
Promieniejąca Kurwa—Mać
Kurwa — Mieć
Kurwa — Brać!
Jak bal, to bal! Maestro, wal!
Grubasku, teraz solo!
O, IDEOL! O, IDEAL!
Takie małe, słodkie IDEOLO!"

[Julia]

Ideolo ideali

Lari fari lafirindia

Udibidibindia, udibindia!

[Niaaana · Rating 3 out of 5]

"kurwa mać, kurwa brać"
Piękna polska poezja

[Ren · Rating 3 out of 5]

Szczerze, mega mocne.. niektóre wersy brzmią jak Italian brainrot jak np. „W cyc grafini Macabrini”
Nie jestem fanką Tuwima, ale myślę, że nie mogę powiedzieć bardzo źle o tym wierszu. Tekst ma swój mocny charakter i nie jestem pewna po prostu czy on mi odpowiada.
Bardzo podobał mi się natomiast element jazzowy. To, jak poeta za pomocą głosek odzwierciedla te linie melodyczne jest jedynie dodatkiem do całej stylistyki utworu. Bardzo dobra robota
Warte przeczytania 👍🏻

[SimpOfAndrewGarfield · Rating 4 out of 5]

Która godzina? Piąta kurwo, piąta
Mam silną potrzebę kupienia tego w papierze i przeczytania jeszcze raz. Jak na moje 1 spotkanie z Tuwimem jestem pod ogromnym wrażeniem jego pióra.

[Aleksandra Jankiewicz]

Jakbyście się zastanawiali co robię o 1 w nocy gdy nie mogę spać, to czytam Tuwima.

[gavmonn · Rating 3 out of 5]

Chyba nie lubię Tuwima. Mam wrażenie że jest okropnie powtarzalny w swoim stylu i w żaden sposób jego styl mnie nie przyciąga do utworu. Powiem jednak, że podoba mi się ta drapieżność, ostrość i narkotyczność tego wiersza. Ta forma bardzo zdynamizowana i powtarzalna w tym kontekście tutaj działa, ale dało się to zrobić inaczej, nie tracąc u czytelnika zaciekawienia.

[najeżona.książkami · Rating 4 out of 5]

Uwielbiam, kiedy artyści się na coś wkurzają, wtedy powstają prawdziwe arcydzieła. Słowa są jakby wypluwane przez Tuwima, ale jednocześnie dobitne i przemyślane. Autor dał popis swoich umiejętności we władaniu językiem. Jest w tym poemacie coś niepokojącego, a zarazem prawdziwego. Daje też trochę vibe Witkacego.

[Patrycja Karnik (lovanguages)]

No takiego Tuwima to w szkole nie było.

[Amelia Gęś Desput · Rating 4 out of 5]

To było dziwne, ale rozumiem co chciał przekazać autor. (albo tylko mi się wydaje, że wiem)

[Wiktor Seweryn · Rating 4 out of 5]

[8/10] – (2025) – tajniak na tajniaka mruga… niesamowity utwór, cóż za dynamika, wręcz wolanda z małgorzatą brakuje. chapeau bas, panie tuwim!

[Maja · Rating 5 out of 5]

Świetne

[RozGre · Rating 5 out of 5]

“Diabli biorą, diabli wezmą!”

[Kate · Rating 4 out of 5]

Niesamowicie kolorowo oddane zepsucie i płytkość ludzi, którzy brali udział w balu.

[may · Rating 5 out of 5]

polska poezja w szczytowej formie

[Senga Time · Rating 4 out of 5]

Czytałam synchronicznie z podglądem na inscenizację utworu na PPA we Wrocławiu, i to było to!. Czytany bez tej pomocy jest trudny w odbiorze.

[leo ⭐️ · Rating 3 out of 5]

co to bylo

[froggers · Rating 5 out of 5]

rura musi jebać

[Hemiss · Rating 4 out of 5]

"Takie małe, słodkie IDEOLO!"