Kieślowski. Od Bez końca do końca

by Krzysztof Piesiewicz, Mikołaj Jazdon

Książka, która wyrosła z niedosytu.

Jej bohaterowie to jeden z najwybitniejszych, rozpoznawalnych na całym świecie polskich reżyserów filmowych – Krzysztof Kieślowski – i jego przyjaciel, najbliższy współpracownik oraz autor scenariuszy do najgłośniejszych filmów – adwokat Krzysztof Piesiewicz.

Już ich pierwsze spotkanie nosi znamiona legendy – zostało zaaranżowane przez wybitną polską reportażystkę Hannę Krall. Spotkanie twórców okazało się przełomowe dla każdego z nich – dzięki niemu kino Kieślowskiego obrało nowy kierunek, a Piesiewicz obok czynnego trwania na urzędzie adwokata stał się wybitnym scenarzystą filmowym. W rozmowie z Mikołajem Jazdonem Piesiewicz przybliża prywatną sylwetkę reżysera i ujawnia szczegółowe okoliczności powstania scenariuszy jego najwybitniejszych filmów. Opowiada o przyjacielu przez pryzmat jego filmowej biografii i wspólnych prac nad scenariuszami. Kreśli rozległe społeczne tło, przywołuje polityczne i historyczne konteksty interpretacyjne, tłumaczy, co i jak wpłynęło na ostateczny filmowy kształt Dekalogu i innych filmowych arcydzieł, które do dziś okazują się w swojej wymowie uniwersalne i aktualne dla widzów na całym świecie.

Relacja Krzysztofa Piesiewicza to również fascynująca historia wzajemnego przenikania się opresyjnej rzeczywistości stanu wojennego, artystycznej warstwy fabularnej i niepowtarzalnych momentów pracy w zawodzie adwokata, którą mecenas traktował jak misję i źródło inspiracji scenariuszowych jednocześnie. Mówi również o filmach, które w planach miał reżyser i o tych, na które pomysły zostały utrącone w zarodku przez cenzurę. Tłumaczy warstwę symboliczną, rozbiera filmy na poszczególne sceny i ujęcia, koryguje wypaczenia interpretacyjne. Jest to również dyskusja o wartościach, etyce, meandrach historii i o tym, jak kinowy scenariusz potrafi niespodziewanie zrealizować się w rzeczywistości. To także bezcenna opowieść o niepowtarzalnej przyjaźni artystów o skrajnej wrażliwości, których zbliżyły do siebie pozorny przypadek i trudna historia.

Unikalna, intymna i niezwykle ważna rozmowa, która będzie skarbnicą wiedzy dla filmowców, scenarzystów, miłośników kina Krzysztofa Kieślowskiego i dla wszystkich, którzy wysoko cenią sobie dwa słowa: „nie wiem”, a pytania każdego dnia mnożą – bez końca.

Książka zawiera również fotografie pochodzące z prywatnych archiwów i planów filmowych.

Genres: Biography

320 pages, Hardcover

First published March 10, 2021

About the author

Krzysztof Marek Piesiewicz (1945–2026) was a Polish lawyer, politician and film screenwriter. From 1991 to 1993 and from 1997 to 2011 he was a member of Polish Senate. Piesiewicz was the head of the Social Movement (RS) or Social Movement Party.

Reviews

[Martyna Antonina]

3,5☆

Cieszę się, że mogłam tak paraliteracko zajrzeć za kulisy kina Kieślowskiego. Dywizjonistyczne techniki reżyserskie, przeczuła wrażliwość na szczegół i ta drobnostkowość, która intencjonalnie snuje opowieść o człowieku - bardzo to zgrabnie dezhiperbolizuje rzeczywistość. Moim jedynym zarzutem jest to, że mimo wszystko jest to bardziej książka o Piesiewiczu (niestety ze skłonnościami do adwokackiego bełkotu) niż tytułowym Krzysztofie. Może gdyby skierować tę rozmowę szerzej na tory ich współpracy, odrzucając aspekty prywatnego życia jednego z rozmówców nie czułabym, że ten wywiad wymyka się swojemu pierwotnemu założeniu. Ale teraz - niestety czuję.

[Artur Bednarczyk]

W równym stopniu książka o Kieślowskim, co o Piesiewiczu, co akurat uważam za plus biorąc pod uwagę jak często jest umniejszany jego wkład. Dostajemy wgląd w zakulisy kina Kieślowskiego poprzez dość szczegółowe opisy powstawania filmów. Na szczęście nigdy nie stają się one przytłaczające. Pada tu dużo tytułów klasyki kina, ale nawet ich ograniczona znajomość nie przeszkadza zrozumieniu wypowiedzi. Jest tu też sporo nieoczywistych dygresji Piesiewicza na temat okresu PRL-u, a czasami na temat współczesności, które w większości są dość wnikliwe i trafne. Mimo że nie ze wszystkimi się zgadzam. Przede wszystkim w lekturze urzekła mnie otwartość i wielowymiarowe postrzeganie ludzi oraz świata, tak charakterystyczne dla twórczości duetu.

[Marta Trywiańska]

Na okładce widzimy wielki napis: „Kieślowski”, ale tak naprawdę jest to książka o Piesiewiczu. I można się z niej dowiedzieć, jak niezwykłą postacią, a także wrażliwym i pięknym człowiekiem, był właśnie współscenarzysta kilkunastu filmów Kieślowskiego. Teraz, gdy już go z nami nie ma, ta książka wydaje mi się szczególnie ważna. To, co jest warte odnotowania, to również to, że czytając ten
wywiad rzekę, wchodzimy raczej w ukryte sensy i zaskakujące powiązania filmów Kieślowskiego z innymi dziełami kultury, niż krążymy wokół zakulisowych ciekawostek. Trochę by się tych ciekawostek chciało, ale chyba w ich miejsce dostajemy rzeczy ważniejsze.

[Kultura przy herbacie]

Na pewno wrócę do tego wywiadu. Gdy tylko nadrobię filmy o których mówi Piesiewicz.