Een Gevoelig Iemand

by Jáchym Topol

JÁCHYM TOPOL laat in EEN GEVOELIG IEMAND geen essentieel thema ongemoeid: liefde, dood, religie, familie, vriendschap, overleven, het actuele politieke klimaat, de Russische dreiging, Europa, populisme. Wegwezen = wegwezen! Pools ongedierte!’ krijgen Moor, een Tsjechische acteur van middelbare leeftijd, zijn jonge vrouw Sonja en hun twee zoontjes als voorproefje toegebeten als ze op het theaterfestival van Bristol aankomen. Geconfronteerd met deze brexit-retoriek besluit Moor – na jarenlange omzwervingen met hun camper langs theaterfestivals in Europa – terug te keren naar zijn geboortegrond aan de oevers van de rivier de Sázava, ten zuidoosten van Praag. Onderweg komen ze in allerlei netelige situaties terecht en verzeilen ze en passant ook nog met Gérard Depardieu in de Oekraïens-Russische oorlog. Bij thuiskomst heeft Sonja een miskraam en wordt naar het ziekenhuis overgebracht. Als Moor verdacht wordt van moord op zijn schoonvader, slaat hij op de vlucht: de start van een roadtrip met zijn twee zoontjes. Een hachelijke tocht – te voet, in auto’s, met een roeiboot, op een motor met zijspan – vol hindernissen en obstakels, achtervolgingen, ontsnappingen, kortom een achtbaan van bizarre gebeurtenissen, die hen langs bekenden en onbekenden voert: hoeren, woekeraars, zigeuners, ex-criminelen, leden van een motorbende, dronkaards, kletskousen etc., die allen hun eigen stem en hun eigen verhaal hebben, inclusief vechtpartijen, bedrog, moord en doodslag. Aan het eind komen alle verhaallijnen samen, uitmondend in een grootse finale met een bruiloft in een bordeel, de politie en een Russische tank. EEN GEVOELIG IEMAND heeft een geheel eigen dynamiek, stijl en ritme. Groteske episodes worden afgewisseld met grappige en smeuïge, levendige dialogen; poëtische beschrijvingen contrasteren met de vulgaire, expliciete taal van de protagonisten. Het is een verhaal over mensen die - niet gehinderd door politieke correctheid - hun weg trachten te vinden in de veranderende wereld.

481 pages, Paperback

First published January 1, 2017

About the author

Jáchym Topol was born in Prague, Czechoslovakia, to Josef Topol, Czech playwright, poet, and translator of Shakespeare, and Jiřina Topolová, daughter of the famous Czech Catholic writer Karel Schulz.

Topol's writing began with lyrics for the rock band Psí vojáci, led by his younger brother, Filip, in the late '70s and early '80s. In 1982, he cofounded the samizdat magazine Violit, and in 1985 Revolver Revue, a samizdat review that specialized in modern Czech writing.

Because of his father's dissident activities, Topol was not allowed to go to university. After graduating from gymnasium he worked as a stoker, stocker, construction worker, and coal deliveryman. Several times he was imprisoned for short periods, both for his samizdat publishing activities and for his smuggling across the Polish border in cooperation with members of Polish Solidarity. He was also a signatory of the Charter 77 human rights declaration.

During the 1989 Velvet Revolution in Czechoslovakia, Topol wrote for the independent newsletter Informační servis, which later became the investigative weekly Respekt. As of October 2009, he was on the staff of the daily Lidové noviny.

He currently lives in Prague with his wife, Barbara, and their two daughters, Josefína and Marie.

Reviews

[Laurie · Rating 3 out of 5]

Hoewel er hele goede stukken in dit boek zitten, vond ik het geheel niet zo spannend. Het is een post-sovjetroman zoals er wel meer zijn, waarin de positie van Tsjechië in een lastig tijdperk wordt bevraagd (oprukkend pro-Russisch gedachtegoed in een land waar oudere generaties nog worstelen met door Russen veroorzaakt trauma, de plek van Oost-Europese waarden in een samenleving die verwestert door de EU etc., etc.) Binnen dat genre vond ik de roman niet uniek, ook de chaotische stijl en opeenvolging van ervaringen die vooral machteloosheid tonen, doen denken aan andere post-sovjet auteurs, zoals Sentsjin. Hoewel de stijlkeuze logisch en vaak passend is, vond ik het soms een beetje té warrig. Door de continue stroom aan gebeurtenissen overkwam het me regelmatig dat er een personage werd opgevoerd, waarvan ik niet meer zeker wist of we hen al eerder gezien hadden. Het is daarnaast ook wel veel van hetzelfde. Al met al een vrij vermoeiende leeservaring, die door de referenties naar een hoop actuele, cultuurgebonden evenementen waarschijnlijk sowieso interessanter is voor Tsjechen dan voor Nederlanders. Ik ben wel liefhebber van de subtiele manier waarmee Topol de onderlinge relaties uitdiept en ondanks alles eigenlijk een vrij positief mensbeeld neerzet.