Комунистичка интима

by Jasna Koteska, Јасна Котеска

„Комунистичка интима“ првпат е објавена на македонски јазик во 2008 година во Скопје. Во 2014 година е објавена во превод на англиски јазик во издавачката куќа „НАП“ од Вашингтон. Словенечкото издание се појавува под наслов „Интимист“ во „Апокалипса“ од Љубљана. Делови од неа се преведени и на германски, унгарски, албански, турски, српски, бугарски, грчки и романски јазик во посебни изданија. Книгата доживеа одличен критички прием во Берлин и во Будимпешта. Англискиот превод се најде на т.н. Финеганова листа на книги за 2015 година на Европското здружение на писатели со седишта во Берлин и Париз.

„Со ‘Комунистичка интима’, Јасна Котеска открива општество целосно изградено врз сомневање и страв и врз монопол над реалноста. Тоа е книга за контролираниот живот на нејзиниот татко, истакнатиот македонски поет Јован Котески (1932-2001), кого државните тајни служби го следеа повеќе од 40 години. Неговото тајно досие именувано ‘Интимист’ е болна метафора за интимноста, која државата ја смета за непријател број еден, за кого плаче гласно кога е сам или молчи кога сите други во толпата зборуваат се сметаат за знаци на потенцијална опасност. Нејзиниот татко, кој своето досие ‘Интимист’ иронично го преименува во ‘Биографија на пријателите’, беше ослободен од затвор благодарение на јавните залагања на Ален Гинсберг, кој ја посети Македонија во 1986 година. Сепак, тајните служби продолжија безмилосно да ги бележат движењата и разговорите на Котески. Државата се надевала дека ќе создаде свест за самоцензура кај поетот во сите работи, освен во естетиката. Јасна Котеска ја засилува својата лична приказна со внимателно избрани цитати од Лакан, Фуко, Кафка, Жижек и Дерида, ткаејќи длабок наратив за тоа како идеологиите што верувале во сопствената вечност истовремено ја бришеле човечката сопствена жед за бесмртност.“ – Никола Маџиров

Татко ми, во ретките моменти на хумор, го нарекуваше своето досие „биографија на пријателите“. Тоа е донкихотовски хумор. Прво ќе се насмееш, потоа ќе наместиш сложена насмевка, за на крајот да сфатиш дека се смееш во лицето на чистата тага… Сепак, татко ми навистина си замина со прошка за сите.

Човекот што минал низ 40-годишно политичко прогонство, гради стратегии за опстанок. Кога ѕвончето ѕвони, помислува: кој е следниот што ќе биде мачен? Ако ѕвони некој на вратата, застанува и го ослушнува дишењето на тој што ѕвони. Едвај собира храброст да ѕирне низ клучалката. Дури и кога добро го познава тој што ѕвони, долго го набљудува.

464 pages, Paperback

First published November 1, 2008

About the author

Jasna Koteska (1970, Skopje) is a Macedonian writer, philosopher, and Full Professor in humanities at the Ss. Cyril and Methodius University of Skopje, Republic of Macedonia. She is author of 12 books (five in Macedonian) on Sigmund Freud, Søren Kierkegaard, communism, and sanitation, published in Washington, Toronto, Belgrade, Ljubljana, Sofia and Skopje, including the newest Kierkegaard on Consumerism (2016), as well as The Freud Reader (2013), Communist Intimacy (2008), and Sanitary Enigma (2006 and 2020). Her book Communist Intimacy (2014) made it on to the European Society (Berlin, Paris) of Author's Finnegan's List of 30 books for 2015. Her book Kierkegaard on Consumerism (2016) received a 2017 state award "Gotse Delchev" for outstanding contribution in the field of science in the interest of the Republic of Macedonia. She is editor of series Collection Aut for Trinity College Toronto and CERI-SK Ljubljana. She is coordinator of the study circle on Futures of Education for the Nordic Summer University (2021-2023).

Reviews

[Aleksandar Madzarovski · Rating 5 out of 5]

Задолжително четиво. A must-read.

[Јордан Kocevski) · Rating 5 out of 5]

Задолжително четиво, со доза на интимност и лично искуство, како и одлична академска анализа на еден долг период од нашата историја.
За мене беше одговор на она прашање „зошто сите го фалеа комунизмот и чувствуваа носталгија за Југославија, додека моите родители имаа спротивен став.“