Kamuran Şipal’ın Türkçesi ile sunduğumuz ‘’Genç Bir Şaire Mektuplar’’ Franz Xaver Kappus’a yazılan on mektuptan oluşuyor.
‘’…Rilke ile düzenli mektuplaşmaya başladık. 1908’e kadar sürdü mektuplaşmalarımız, sonra yavaş yavaş arkası kesildi; çünkü yaşam beni alıp Rilke’nin sıcak sevecen ve duygulandırıcı çabayla beni uzağında tutmak istediği alanlara savurmuştu.
Ama önemli değil burası. Önemli olan bu kitaba alınmış on mektuptur, Rilke’nin nasıl bir dünya içinde yaşadığının, yapıtlarının nasıl bir dünya içerisinde yarattığının bilinmesi açısından değil ayrıca gerek bugün yeni yetişen gerek yarın yetişecek olan kuşaklar bakımından önemli olan on mektup. Bir büyük, bir eşsiz kişi konuşurken küçüklere susmak düşer.’’
A mystic lyricism and precise imagery often marked verse of German poet Rainer Maria Rilke, whose collections profoundly influenced 20th-century German literature and include The Book of Hours (1905) and The Duino Elegies (1923).
People consider him of the greatest 20th century users of the language.
His haunting images tend to focus on the difficulty of communion with the ineffable in an age of disbelief, solitude, and profound anxiety — themes that tend to position him as a transitional figure between the traditional and the modernist poets.
dostm ocakta okuyim diye vermis erkenciyim diyebilirim... kitapta asktan astan isten HER seyden bahsediyor olmasi bana bi iyi geldi bi sure daha yasamaya devam edecegiz mecburen "Güneş yerinde duruyor sevgili Kappus, sonsuz boşlukta yalnız bizleriz devinen."
Sanırım modernleşmenin soldurduğu şeyler arasında en çok nelere üzüldüğüm sorulsa; mektup, en başlarda yerini alanlardan olur.
Mektup yazmanın da mektup okumanın da yaşattığı hazzı deneyimledim. Goodreads'te, -o zamanlar orası dutluk ve dutluğu az sayıda bilenler olarak mutluyuz- birbirini hiç görmemiş insanlar olarak; iki yıl süren fikirsel ve psikolojik bir mektuplaşma serüvenimiz olmuştu. Her şey gibi onun da sonu geldi ve sonrasında da birbirimizi hiç görmedik.
Hakkını teslim etmem gerekir ki o zamandan bu zamana 'Goodreads' hâlâ nezihtir. Arada saçma sapan yılın kitapları seçiliyor: "Gece Yarısı Kütüphanesi" gibi ama olsun. Her güzel şeyin bir kusuru vardır. :)
Kappus ve Rilke
1902 yılının güz bitiminde Viyana'da Harp Akademisi öğrencilerinden Kappus ile akademideki rahip Horacek arasında Rilke'ye dair bir diyalog gerçekleşir. Bu diyalogdan sonra Kappus'ta oluşan, şiir denemelerini Rilke'ye ulaştırma fikri, Rilke'yle 1903-1908 yılları arasında sürecek olan on mektupluk serüveni başlatır.
Genç Bir Şaire Mektuplar
Rilke'nin ölümünden sonra Kappus, on mektubu paylaşarak bize ulaşmasını sağlıyor. Rilke'nin "içe dönüş" düşüncesinin hâlâ devam ettiği bu mektuplar Rilke'ye dair detaylar açısından önemli görünüyor. Ayrıca kitabın sonunda doyurucu bir Rilke biyografisi yer alıyor.
Bu mektuplar üzerine fazla şey söylemeyeceğim. Çünkü aşağıda okuyacağınız Kappus'un mütevazılığına eşlik etmem gerektiğini hissediyorum:
"... Rike ile düzenli mektuplaşmaya başladık. 1908'e kadar sürdü mektuplaşmalarımız, sonra yavaş yavaş arkası kesildi; çünkü yaşam beni alıp Rilke'nin sıcak, sevecen ve duygulandırıcı bir çabayla beni uzağında tutmak istediği alanlara savurmuştu.
Ama önemli değil burası. Önemli olan, bu kitaba alınmış on mektuptur, Rilke'nin nasıl bir dünya içinde yaşadığının, yapıtlarını nasıl bir dünya içinde yarattığının bilinmesi açısından değil ayrıca gerek bugün yeni yetişen, gerek yarın yetişecek olan kuşaklar bakımından önemli olan on mektup.
Bir büyük, bir eşsiz kişi konuşurken küçüklere susmak düşer." | Haziran 1929, Kappus
mektup okumayı severim ama bu kitap beni hiç çekmedi. konuda kalmakta çok zorlandım. bazı yerlerde ne anlatıyor onu bile anlamadım. sevdiğim beni düşündüren kısımları da oldu ama genele vurunca beğenmedim. zaten yarısından sonrası yazarın hayatıymış, bilmiyordum.
Franz Xaver Kappus, Rilke’nin eski öğrencisi olduğu askeri okulda, akademi rahibi tarafından kendisine anlatılanlar üzerine, Rilke ile yaşamlarının ortak noktaları olduğunu ve şiirlerini en iyi yorumlayanın o olacağını düşünerek kendisine yazmaya karar verir. Genç Şaire Mektuplar, Rilke’nin 1903-1908 yılları arasında Kappus’a cevaben yazdığı on mektubun bir araya gelmiş hali. Hayata dair öyle güzel öğretiler var ki, Rilke’nin mektupları yalnızca Kappus için değil, okuyan herkes için bir yol gösterici niteliğinde 🧡
Kitabın ikinci bölümünde Rilke’nin hayatının anlatıldığı bir bölüm de var. Rilke ile henüz tanışmadıysanız keyifli bir tanışma kitabı olacaktır 🌿