Zdeněk Svěrák (urodzony w 1936 w Pradze), aktor, scenarzysta i pisarz, jest jedną z największych osobowości kultury czeskiej.
Uwielbiany za charakterystyczne role filmowe (m. in. w nagrodzonym Oscarem Koli), nietuzinkowe scenariusze, za powołanie do życia czeskiego geniusza Jary Cimrmana i za teksty kultowych piosenek.
Oddajemy w Wasze ręce najnowszą książkę Mistrza Opowiadania i wiersz w której zasmakują wszyscy fani słodko-gorzkiego czeskiego humoru. Autor o swoim zbiorze mówi tak: "Są tu opowiadania o różnym zabarwieniu. Najzabawniejsza jest być może Ruina (1963), najsmutniejszy Generał (2020). Jedne są z życia wzięte, inne zmyślone, lecz tak wiarygodnie, że nikt się nie zorientuje. Życzyłbym sobie, żeby odnaleźli Państwo w każdym z nich choć trochę humoru. Nie zawsze jest widoczny na pierwszy rzut oka, lecz mam nadzieję, że wszędzie obecny. Bez niego pisanie w ogóle nie sprawiałoby mi przyjemności."
Populární český dramatik, scénárista, textař a herec. Úzce spolupracuje s Ladislavem Smoljakem (v divadle, v 70.-80. letech i jako filmový scenárista), se svým synem Janem (ve filmu od 90. let) a s hudebním skladatelem Jaroslavem Uhlířem (na písních pro děti a hudbě ke svým filmům).
Vystudoval Vysokou školu pedagogickou, obor český jazyk, literatura (1958). V letech 1958 až 1961 byl učitelem v základní škole v Měcholupech na Žatecku a na gymnáziu v Žatci, později od roku 1961 do 1969 byl redaktorem rozhlasu. Od roku 1961 do 1969 byl členem KSČ, k čemuž se vyjádřil například v rozhovoru [1] pro časopis Reflex. V roce 2005 se dostal mezi prvních třicet osobností v divácké soutěži Největší Čech.
Společně s Ladislavem Smoljakem a Jiřím Šebánkem vymyslel postavu fiktivního českého génia Járy Cimrmana. S Ladislavem Smoljakem napsali pro Divadlo Járy Cimrmana řadu divadelních her, jako jejichž fiktivní spoluautor je uváděn právě Jára Cimrman. Ten je také hlavním hrdinou jejich společného celovečerního filmu Jára Cimrman ležící, spící.
Jako filmoví scénáristé se Zdeněk Svěrák a Ladislav Smoljak podíleli na celé řadě celovečerních filmů. Je úspěšný také jako herec. Jednu z hlavních rolí ztvárnil ve filmu Kolja (natočeném podle jeho vlastního scénáře), jenž režíroval jeho syn Jan Svěrák. Tento film získal nejen sedm Českých lvů, ale i dvě prestižní světová ocenění Oscar a Zlatý glóbus. Kromě toho byly na Oscara nominovány i filmy Obecná škola (režie: Jan Svěrák) a Vesničko má středisková (režie: Jiří Menzel), ve kterých hrál vedlejší role.
Kromě písniček pro děti na hudbu Jaroslava Uhlíře psal v 70. letech pod pseudonymem Emil Synek i texty k populárním písním; asi nejznámější je Holubí dům zpívaný Jiřím Schelingerem (rovněž na Uhlířovu hudbu).
Od roku 1988 připravuje spolu s Jaroslavem Uhlířem pořad pro děti Hodina zpěvu, který je vysílán Českou televizí.
Jest w czeskiej literaturze coś takiego, że za każdym razem gdy z nią obcuję jestem tak uwiedziona, że samoistnie nasuwa mi się myśl, a właściwie przekonanie, że do końca życia mogłabym czytać wyłącznie prozę z Czech i jako czytelniczka - nic bym nie straciła, a moja pasja do książek byłaby równie gorąca. Z dotychczasowych spotkań z czeską literaturą tylko raz wyszłam zawiedziona - i ten przypadek traktuję jako ten słynny wyjątek od reguły. I jak na razie - dalej jednym jedynym wyjątkiem pozostaje, bowiem moja ostatnia czeska lektura - “Opowiadania i wiersz” Zdenka Sveraka tylko moją - już ogromną - miłość do literatury z kraju sąsiadów umocniły. Jestem absolutnie oczarowana tym zbiorem opowiadań. Pisarstwo Sveraka idealnie trafia w moje uczucia i emocje. Zabawne, wypełnione specyficznym czeskim humorem teksty autentycznie mnie bawią - aż do tego stopnia, że przez jedno zdanie potrafię pokładać się na podłodze w szale niemożliwego do opanowania ataku śmiechu, a poważne poruszające, traktujące o stracie, chorobie historie wywołują smutek na twarzy. Z ośmiu opowiadań zawartych w tym zbiorze wyłania się obraz autora - nie tylko świetnego, zabawnego opowiadacza - ale i doskonałego obserwatora rzeczywistości. Sverak trafnie unaocznia i punktuje liczne kurioza, absurdy, cudaczne trendy swoich rodaków. O monotematyczności w przypadku tego zbioru nie ma mowy - historie i jeśli mowa o fabule, poruszanej tematyce i problematyce i wpływaniu na konkretne uczucia - obejmują cały wachlarz zagadnień i emocji. Aby w pełni docenić ten niewielki zbiorek trzeba chwilę po skończeniu lektury ochłonąc, przespać się z przemysleniami - te opowiadania potrzebują paru dni aby dostrzec i przetrawić wszystkie aluzje, krytyczne obserwacje autora. Dla mnie lektura “Opowiadań i wiersza” była jak wyławianie z zasłoniętymi oczami czekoladek Merci z bombonierki - nie wiadomo na co się trafi, ale albo będzie to wybór wyborny - natychmiastowo serce (bądź podniebienie) podbijający (kawowo-śmietankowa - “Ruina”) albo fenomenalny (mus czekoladowy - “Nocne Okienko”) albo w końcu i taki, który w pierwszym momencie zostawia Cię z mieszanym uczuciem, ale ciągle siedzi Ci w głowie, wracasz do niego wspomnieniami, a w końcu doceniasz jego wysoką wartość (marcepan - “Generał”). Miłośników czeskiej literatury do sięgnięcia po ten zbiór opowiadań raczej przekonywać nie muszę - a wszystkich innych, którzy czy to z prozą naszych sąsiadów jeszcze się nie zetknęli czy dopiero się zaznajamiają - gorąco zachęcam! I fani pełnych humoru opowieści i tekstów wzruszających, które czyta się ze łzami w oczach i historii skłaniających do zadumy, interesujących przemyśleń - nie będą zwiedzeni.
Já jsem Svěrákomil. Když jeho knížky čtu, slyším jeho hlas a intonaci a je mi milo. A u těchto povídek taky, takové Svěrákohygge. I když si trochu občas klepu na čelo.
Povídky a jedna báseň pro mě bylo značné vybočení z mé komfortní zóny. Nemám za sebou tolik povídkových sbírek a ani českých autorů, ale obojí mě láká.
Tato kniha pro mě byla velmi příjemným překvapením, protože se mi velmi líbila. Ačkoliv některé povídky se mi líbily méně, každá měla něco do sebe. Jedna byla vtipná, jiná ze života, další zase dojemná a smutná. Tato rozmanitost je na knize velmi osvěžující. Nakonec ve mně kniha zanechala spoustu emocí, ale smutek a dojetí byly nejvýraznější.
Nejvíce se mi líbila povídka Pes. Díky tomu, že mám doma vlastního jsem se do povídky mohla nejlépe vžít a chápala jsem snad každé slovo.
Knihu zakončuje jedna báseň. S těmi já nemám tolik zkušeností, spíš se jim vyhýbám a nepopírám, že je neumím hodnotit. Tato ve mně ale zanechala nepopsatelné emoce a její konec mě upřímně zarazil. Čekala jsem totiž ještě pokračování a s neuvěřením otáčela stránky. Navíc má báseň svůj vlastní příběh, který autor v knize popsal.
Pokud jste nad knihou dosud neuvažovali, doporučuji se po ní podívat, stojí za to!
Czeski humor nadal dziwny . Opowiadania Zdeněka Svěràka nadal pozostają dla mnie trochę niezrozumiałe, ale może to przez to, że na siłę doszukuję się w nich trzeciego dnia. Z większości z nich da się wyciągnąć następujące konkluzje; życie jest dziwne i nigdy za bardzo nie wiadomo o co w nim chodzi. Zawarte w tym zbiorze teksty są dość mocno zróżnicowane że względu na swoją tematykę jak również ton i nastrój jaki przybierają. Najbardziej przypadły mi do gustu "Generał" i "Pies". Jeśli chodzi o to drugie opowiadanie, to na jego końcu byłam bliska łez. Okazało się, że autor nie tylko w zabawny i ironiczny (podobno typowo czeski, ale nie wiem) sposób podchodzi do życia i jego absurdalności, ale również na przestrzeni dziesięciu stron potrafi wykreować niezwykle kochanego i uroczego bohatera, który nie musi wypowiadać w ciągu całej historii ani słowa, żeby zdobyć serce czytelnika. Z pewnością w przyszłości sięgnę po więcej dzieł z czeskiego podwórka.
s. 61 prstem ukázal na stěnu. V rámečku se tam usmíval prezident Gottwald. V červenci 1954?
V Praze byla povodeň v roce 2005? Pokud byl Hruška v roce 1947 „třicetiletý“, nemělo by to znamenat, že se narodil v roce 1917? s. 75 Hruška se dožil požehnaného věku 87 let. Opustil nás loni. 1917+87+1=2005. Takže povodně, které něco uvolní, jsou z roku 2005?
s. 8, 9, 12 v 11_.20 ? s. 27 dveře se nadají zavřít s. 28 Veverka z Bítýšky
Zadziwiająca książka. Krótkie opowiadania, właściwie o niczym. Ale tak napisane, że czyta się znakomicie.
Autor potrafi budować historię.
Ponieważ trochę zajmuje się składem (czy książek, czy prac naukowych czy też naukowych czasopism) urzekł mnie mini-kryminał, w którym zecer w składanym tekście pozostawia rozwiązanie zagadki. Dla mnie absolutny majstersztyk!
Do kolejki wpisuję kolejną książkę tego Autora i może poszukam jakiegoś filmu do stworzenia którego się przyczynił.
Zajímavá a velmi zábavná kniha, v níž si autor hrál s českým jazykem, ale také s nevšedními tématy. Povídek je celkam osm a pam je přidána předmluva k básni a báseň samotná. Milé počtení, které mohu vřele doporučit. Při četbě si odpočinete a od srdce zasmějete.
Nie lubię opowiadań, ale lubię Sveraka aktora i ciekawa byłam Sveraka pisarza. Jest OK, ale jako że nie lubię opowiadań, to tylko 2 gwiazdki. Dwa opowiadania się wyróżniają — pierwsze, o wymagającej korektorce i ostatnie — o teściowej.
+ Historie o tyle ciekawe, że można się z nich wydłubać ciekawostki o Czechach, wyobrazić sobie życie w różnych epokach, codzienność i inne, czeskie podejście do życia.
- Momentami pojawiają się w opowiadaniach jakieś wątki, które są później nieistotne, niekiedy zakończenia są zbyt płytkie.
Rozumný koktejl laskavého humoru, životních mouder a rozjímání. Svěrákův rukopis mám rád. Jeho hru se slovy. Lehkost, s jakou se dívá na život. S jakou vypráví. Zmoudření věkem, opojení krásou, decentně zaobalený smutek těžkých témat typu stárnutí, zapomínání a umírání. Pohladí, pobaví, člověk se i zamyslí a zapřemýšlí. Laskavé, zdařilé a drží si kvalitu autorovy tvorby. Četl jsem rád a ke čtení doporučuji.