De Om

by Willem Jan Otten

Al een pandemie lang loopt Willem Jan Otten langs de Sloterplas in Amsterdam. Het is een manier om een vol hoofd te ordenen – een hoofd dat continu wordt belegerd door nuttige gedachten, oordelen, planeetpaniek en verloren dierbaren.

Hoewel Otten zijn rondje alleen maakt, is hij altijd in gezelschap. Er zijn passanten, zoals de Rastarenner, wiens vervilte haardos met elke pas opveert; een soevereine Airedale terriër, die even met de schrijver oploopt, en tal van paarlopers. Er zijn ook metgezellen: kunstenaars en schrijvers wier stemmen als knikkers door een flipperkast in hem opduiken: Tarkovski, Borges, Gerhardt, Vestdijk, en die ene acteur waarvan Otten zeker weet dat hij niet Schwarzenegger heet. Maar er is ook stilte, op een bank tegenover de Stadsdeelraadfontein.

Waar ben je als je denkt? En waar komt toch die urgentie vandaan om de werkelijkheid te verdubbelen, op papier, op doek of op een rotswand? In zijn weergaloos aanstekelijke De Om toont Otten zich wederom een briljant essayist.

Genres: Travel, Nonfiction

80 pages, Paperback

First published June 11, 2021

About the author

Willem Jan Otten (1951) heeft een veelzijdig oeuvre op zijn naam staan: hij schrijft poëzie, verhalend proza, toneel, kritieken en essays. Hij debuteerde als dichter met de bundel Een zwaluw vol zaagsel (1973); zijn meest recente bundel is Gerichte gedichten, uit 2011. Voor zijn bundel Paviljoenen ontving hij de Jan Campertprijs 1992; Eindaugustuswind werd genomineerd voor de VSB-Poëzieprijs 1999.

Behalve poëzie schreef Otten jarenlang artikelen en beschouwingen, die verschenen in uiteenlopende tijdschriften en was hij van 1989 tot 1996 redacteur van Tirade. Verder was hij een tijdlang als toneel- en muziekcriticus verbonden aan Vrij Nederland. Vanaf zijn bundel Paviljoenen (1991) neemt Ottens literaire productie een hoge vlucht. Binnen enkele jaren verschijnen een essaybundel, twee romans en twee toneelstukken. Door de verschijning van de roman Ons mankeert niets raakte Otten actief betrokken in de discussie over het euthanasie-vraagstuk en schreef hij een bijdrage voor de bundel Als de dood voor het leven. Naar aanleiding van zijn bekering tot het katholieke geloof publiceerde hij in 1999 Het wonder van de losse olifanten, een rede tot de ontwikkelden onder de verachters van de christelijke religie.

Dat de belangstelling voor Ottens werk niet alleen in Nederland aanzienlijk toegenomen is, blijkt uit de Duitse vertalingen die inmiddels van zijn werk verschenen. In 1999 ontving Willem Jan Otten de Constantijn Huygensprijs voor zijn gehele oeuvre. In 2004 verscheen zijn roman Specht en zoon, die na een warm onthaal in de pers tevens werd bekroond met de Libris Literatuurprijs 2005. De roman werd tevens bekroond met de Inktaap 2006, een prijs die wordt toegekend door middelbareschoolleerlingen uit Nederland en België. Specht en zoon werd inmiddels verkocht aan Italië (Iperborea), Frankrijk (Gallimard), Duitsland (Fischer Verlag) en Zweden (Bonniers).

In het voorjaar van 2006 verscheen Een sneeuw en meer toneel, zijn verzamelde toneelwerken; in november 2006 verscheen de bundeling van zijn bijdragen aan het magazine M van NRC Handelsblad: Waarom komt U ons hinderen, met vierkleurencollages van Marc Mulders. Najaar 2008 verscheen zijn dichtbundel Welkom.

In 2009 verscheen zijn essaybundel Onze Lieve Vrouwe van de Schemering, die in 2010 genomineerd werd voor de AKO-literatuurprijs.

De P.C. Hooftprijs is in 2014 aan Willem Jan Otten toegekend voor zijn beschouwend proza.

Reviews

[Niki Vervaeke · Rating 4 out of 5]

In de reeks pandemisch lezen en omschrijven las ik de Om en nu wil ik graag naar Amsterdam
Om daar niet te spreken of misschien te gaan zwijgen
om de kunst van het vergeten te koesteren
om te kijken zoals schilders en stil weg te sluipen
om te zien hoe ik kijk

Fijne wandeling
fijne om

https://www.tzum.info/2021/06/recensi...

[Vincent Coomans · Rating 3 out of 5]

Een caleidoscopisch boek van Willem Jan Otten, uitgebracht binnen de schitterende Terloops-reeks van Vanoorschot. Het relaas van een wandeling boordevol essayistische gedachten over tal van thema’s. En daar wrong voor mij het schoentje wat. Hij raakt zoveel aan en ik wou mee met hem in de diepte maar daar kwamen we niet echt toe. Het sterkste vond ik hoe de auteur de afstand met zijn vrouw ritualiseerde door bij aanvang van de Om te bepalen wie linksom ging en wie rechtsom.

[Roosje De Vries · Rating 5 out of 5]

Ga ook eens een blokje om. Er wordt wat afgewandeld in coronatijd. En door schrijvers al een hele poos. Wandelen stemt tot nadenken. Laat je op je eigen wandeling meevoeren door de gedachtespinsels en overwegingen van Willem Jan Otten. Herinnering, vroeger, niet op namen kunnen komen, de Sloterplas, Amsterdam, de Uitleg, ga zo maar door. Echt fantastisch! Zelf lezen is in dezen het allerbeste.

[Bart · Rating 3 out of 5]

3,5⭐️

[Guus van der Peet]

Ik besloot om eens de achtdelige wandelserie van Van Oorschot te gaan lezen, te beginnen met Willem Jan Ottens beschrijving van zijn lockdown-tochten rondom de Sloterplas in Amsterdam. Het was niet de meest veelbelovende start als ik eerlijk ben. Ottens roman Specht en Zoon vond ik een ontroerend verhaal met een bijzonder origineel vertelperspectief. Dit boekje was niet meer dan een stel onuitgewerkte gedachten over actiehelden uit de jaren tachtig en makkelijke observaties over de types die je tijdens het wandelen ontmoet. Je zal vast kunnen beargumenteren dat die wanordelijkheid het punt is, omdat mensen tijdens het wandelen ook niet in een coherent argumentatieschema denken, maar het maakt de beschrijvingen niet veel boeiender. Ik hoop dat de rest van de reeks sterker is.

[Elisa Goudriaan · Rating 4 out of 5]

Net als ik eerder een reeks van deze boekjes las van vrouwen zonder richtingsgevoel, lees ik er nu een paar met wandelingen door Amsterdam. En dat bevalt erg goed, want juist als mensen elke dag dezelfde route lopen, weten ze heel mooi te benoemen wat er op die route speciaal is. Bij Willem Jan Otten moest ik vooral lachen om de observaties die hij deed van andere Sloterplas-wandelaars. Zo onderscheidt hij paren en alleenlopers. En onder de 'paren' schaart hij allerlei verschillende combinaties, dit gaat van daadwerkelijke paren tot mensen die altijd met hun mobieltje lopen, of zwijgend naast hun hond of met een onzichtbare overleden ander in hun hoofd. Aandoenlijk vond ik dat Otten en zijn vrouw vaak dezelfde route lopen, maar dit omwille van de rust in hun hoofd precies in de omgekeerde route doen, zodat ze elkaar halverwege gezellig tegenkomen en op de rest van de ronde toch hun gedachten kunnen laten gaan.

[Petra De Graaf · Rating 4 out of 5]

Fijn om met Willem Jan Otten te wandelen, lekker gezapig en van de hak op de tak, zo denk ik ook.

Ik hou van deze terloops serie ❤️

Gelezen in maart voor boekenwurm challenge: lees een boek met een dier op de omslag, een aalscholver

[E. Teeboom]

Verrassend leuk :) meer tips voor essays/boeken van Willem Jan Otten welkom

[Michel Schynkel · Rating 3 out of 5]

Alweer een fraai uitgegeven deeltje in de 'Terloops' reeks van uitgeverij Van Oorschot. Willem Jan Otten nam zijn opdracht vrij letterlijk en pent neer hoe hij op Allerzielen, tijdens de pandemie, om de Sloterplas in Amsterdam wandelt, vertrouwde plek waar hij twaalf hoog woont. Naast minutieuze beschrijvingen bevat dit boekje vooral veel reflecties, gedachten die associatief heen en weer schieten. Al wandelend het hoofd leegmaken en de stilte binnengaan, zoals hij zich voorneemt, wil immers niet al te best lukken. Hoe fraai neergeschreven ook, die gedachten zijn vaak te particulier en/of te weinig uitgewerkt om echt te boeien of te blijven hangen. Maar een aangenaam tijdverdrijf, net als het wandelen om zo'n plas, was het lezen van dit boekje wel.

[Robert Lambregts · Rating 3 out of 5]

Mooi en warm verteld verhaal met mijmeringen en gedachten over diverse zaken en onderwerpen. Het is een goed verteld kort verhaal. Enige minpunt vond ik zelf dat de verteller uitlegt wat jij als lezer ervaart. En dat maakt dat je je in een ouder persoon moet verplaatsen die herinneringen heeft die jij als lezer eigenlijk zelf niet hebt. en dat geldt ook voor de reacties. Dat is een vreemde en niet altijd prettige wijze van het ervaren van een verhaal. Voor mij deed het meer afbreuk aan het verhaal dan dat het hielp. Zeker geen slecht boekje en deze hele Terloops-serie van Van Oorschot lijkt me wel interessant dus ik ga zeker de rest ook lezen. (boekje van Maartje Wortel inmiddels al gehad) Al was het maar omdat ik zelf een fanatieke wandelaar ben.

[Bruno · Rating 4 out of 5]

***1/2

Ach het is altijd heerlijk vertoeven in de Terloopsboekjes.

Het is wonderlijk om te zien hoe iedereen zo’n wandeling anders aanpakt. En deze vond plaats tijdens de lockdown. Dus alles roept herinneringen op.

"Wanneer is het begonnen - de gestage verdwijning van het kussende paar uit het straatbeeld?"

Soms zie je het tafereel ook gewoon zo voor je:

"Het is Allerzielen, heb je tegen het meisje van de cappuccino gezegd, terwijl je pinde.
Weet ik, heeft ze geantwoord."

Ik zie haar zo met de ogen rollen.

En hoe kan er in zo’n korte tekst zoveel intertekstualiteit zitten? De tekst is bovendien net kort genoeg om dat te tolereren.

Het was weer een aangename wandeling.

[Anne Bergsma · Rating 4 out of 5]

Otten wandelt in anderhalf uur om de Sloterplas, ontmoet medewandelaars, denkt aan gedichten die hem te binnen schieten, onder andere Intocht van Ida Gerhardt over de leerlingen uit de omgeving van Kampen, die na de oorlog voor het eerst weer naar school gaan. En er blijkt een bruggetje bij de Sloterplas te zijn dat naar Karel van het Reve genoemd is. Daar moet ik een keer overheen.

[Tim Weemhoff · Rating 3 out of 5]

Opnieuw een fraaie Om in de Terloops-reeks. Ottens wandeling langs de Sloterplas is er een vol essayistische en associatieve gedachten. Passanten, observaties, afdwalingen, schrijvers, dichters, dieren, films, filosofie. Plattegrondje met ijkpunten voorin het boekje. Gauw eens lopen deze Om.

[Piet · Rating 4 out of 5]

mijn leesverslag: https://bit.ly/3zyDXqg

[Linda Daniels · Rating 4 out of 5]

Verrassend mooi boekje om heel langzaam te nuttigen!

[Monique Van hest · Rating 2 out of 5]

Als luisterboek kwam het niet zo binnen. Wil het nog eens herlezen om echt langzaam tot me te laten komen

[Jitse · Rating 4 out of 5]

Mooie coronavertelling over de lunch wandeling. Met reflecties op scheppen en onthouden - enige parallellen met Specht en Zoon qua thematiek?

[Chris · Rating 4 out of 5]

Mooie weergave van het dagelijkse Om tijdens de coronapandemie en alle bekende mensen en plekken die hij tegenkomt en welke gedachten dit bij hem oproept.

[Ruth · Rating 3 out of 5]

Een kort verhaal over een wandeling in coronatijd. Met observaties en gedachtenkronkels.

[Netty · Rating 2 out of 5]

Boekje uit de Terloops reeks.

Misschien komt het door de stem van de voorlezer maar dit verhaal pakte me niet echt.

[lex · Rating 3 out of 5]

Fijn boekje over mijn buurt.

[Patrick · Rating 4 out of 5]

4,5

[Jacques · Rating 4 out of 5]

Boeiend relaas van een filosofische wandeling gekleurd met fragmenten uit de Nederlandse poëzie.

[Steef · Rating 4 out of 5]

Een van mijn favorieten tot nu toe uit deze serie. Ik hou van de verhouding simpele wandeling / goed geschreven.

[Lieke · Rating 3 out of 5]

2,5. Niet mijn ding, maar het is wel een mooie wandeling die ik graag maak.

[Aafke]

Meh

[Jeroen Sytsma · Rating 4 out of 5]

Prachtig. Twee keer achter elkaar gelezen. Een fijnzinnige tijdsopname. Een inspiratiebron voor iedereen die zijn eigen 'Om' heeft. Een genot van taal en waarnemingsvermogen.
Op de mijne (de IJsseldijk tussen Harculo en Windesheim) kom ik alleen niet zoveel boeiende mensen tegen! Toch verhalen genoeg. Twee zeearenden in de boom. Een vos die de dijk oversteekt. De sensatie van een langsflitsende ijsvogel. Hardlopers met hun hond. Vogeltrektellers in voor- en najaar.