Jump to ratings and reviews
Rate this book

Trylogia rosyjska

En el valle del paraíso

Rate this book
Érase una vez un imperio por cuyos valles corrían ríos de leche y miel. Donde el progreso hacía soñar con delirios espaciales y utopías terrenales. Donde la carne de los Camaradas no perecía jamás. Un Edén de espino y hormigón que sucumbió a los envites de la historia. Entre sus ruinas hay fosas cavadas en el permafrost, montañas radioactivas y submarinos en el fondo del mar.

Hace treinta años, Jacek Hugo-Bader emprendió una odisea periodística que aún perdura: auscultar los adentros del alma soviética. En el valle del paraíso es un recorrido por el territorio incierto de la memoria de aquellos que vivieron al otro lado del telón de acero. Una década de crónicas, reportajes y viajes que descubren entre sus vestigios la sombra de una nostalgia que conserva el cadáver de un imperio en descomposición.

Hugo-Bader se ha sentado a hablar y a beber con los hijos de un orden ya antiguo. Ha brindado con héroes de otro siglo, soldados mutilados con el pecho cargado de insignias de un país perdido y coroneles que pintan cuadros melancólicos. Ha hecho de confesor a los diseñadores de la bomba atómica soviética y a las cosmonautas que no rozaron el cielo porque no pertenecían al Partido. Ha visto crecer el músculo de la mafia rusa en los sótanos de Liúbertsi. Y hasta ha hecho enfadar a Mijaíl Kaláshnikov, el inventor de la inmortal AK-47.

432 pages, Paperback

First published March 20, 2002

Loading...
Loading...

About the author

Jacek Hugo-Bader

24 books201 followers
Polski dziennikarz i reportażysta, od 1990 związany z "Gazetą Wyborczą". Pracował jako nauczyciel, pedagog szkolny i socjoterapeuta, a także jako ładowacz na kolei, wagowy w punkcie skupu trzody chlewnej, właściciel firmy kolportażowej i sprzedawca w sklepie spożywczym. Reportaż Hugo-Badera zamieszczony w Wysokich Obcasach stał się inspiracją dla autorów scenariusza filmu Plac Zbawiciela. Został dwukrotnie nagrodzony nagrodą Grand Press (1999, 2003).

Ratings & Reviews

What do you think?
Rate this book

Friends & Following

Create a free account to discover what your friends think of this book!

Community Reviews

5 stars
310 (37%)
4 stars
370 (45%)
3 stars
119 (14%)
2 stars
18 (2%)
1 star
3 (<1%)
Displaying 1 - 30 of 30 reviews
Profile Image for Beata .
934 reviews1,432 followers
September 29, 2017
An interesting panorama of Soviet / Russian diversity and mentality. The books helps you comprehend the revival of Soviet aspirations & nostalgia for the past. Pity I didn't read the articles in the GW much much earlier... I suppose Ms Alexijevich' books are even more terrifying and emotionally gripping.
Profile Image for Kaktusik.
210 reviews
November 13, 2024
Dawniej bardzo interesowały mnie wszelkie tematy około rosyjskie, toteż szukałam wiedzy w tym obszarze m.in. w książkach. Tak trafiłam na pozycję autorstwa pana Jacka - W rajskiej dolinie wśród zielska. Myślę, że gdyby nie audiobook, raczej nigdy nie skończyłabym tej książki. Była ona napisana dosyć nierówno - jedne fragmenty były naprawdę ciekawe, inne natomiast mało dla mnie interesujące. Spodziewałam się raczej przedstawienia codzienności życia w Rosji, a nie zawsze to dostawałam. Wielokrotnie w trakcie czytania, czy słuchania wyłączałam się i ciężko było mi coś więcej wynieść. Nie twierdzę jednak, że jest to słaba pozycja, raczej skierowana do osób, które naprawdę są wkręcone w te klimaty, a nie dopiero chcące poszerzyć swoją wiedzę. Być może kiedyś nadrobię inne pozycje z trylogii rosyjskiej.
Profile Image for Mela.
2,179 reviews281 followers
July 12, 2025
Hugo-Bader is a brilliant reporter. This collection of reportages was written in the 90s of XX century, and was about people, cities, institutions, that were created and developed (or not) in the USSR, and what happened with them in the first years after the fall of the USSR. This comparison of the reality as it used to be, and as it was after the political changes, all in a sharp, uncompromising and witty style, even three decades later, is a priceless lesson in history and about human nature.
Profile Image for José Manuel Rodríguez.
304 reviews12 followers
April 30, 2021
Lo que antes para muchos fue una gloriosa etapa de la historia de un imperio poderoso, hoy solo quedan ruinas que han dejado secuelas en muchas personas, pero sobretodo recuerdos, tristes recuerdos.
Tomar el lápiz a la vieja escuela de reporteros y recaudar los relatos de viejos emblemas de aquel increíblemente fuerte unión estados agrupados, personajes que hoy están llenos de polvo, mutilados, olvidados en una vieja casa con una botella de Vodka a la esquina de una mesa conversando con Jacek Hugo-Bader pero que ayer fueron reconocidos héroes de la patria muchos con el pecho lleno medallas pero sin un centavo.
En El Valle del Paraíso, al mejor estilo reportero el autor polaco antes mencionado se da a la tarea de recorrer varios rincones de la antigua Unión Soviética para recaudar declaraciones y entrevistas de personas que ayer fueron emblemas de aquel poderoso imperio y que hoy son parte de las ruinas. Traer a la memoria las terribles peripecias vividas por las madres de los miles de soldados caídos y que nunca fueron encontrados fue una labor maravillosamente bien hecha en este libro, el terror sembrado por la guerra, los tristes campos de cultivos destrozados por el poder de los poderosos, todo es relatado en una crónica que no tiene desperdicio.

Perfectamente estructurada. es una obra que se lee con una facilidad increíble, es imposible no sentirse conmovido a medida que vas leyendo, la narrativa que el autor emplea para escribir la obra es un acierto total, ya que una crónica bien hecha es siempre un acierto. Destacable de este libro es el trabajo completo de edición, portada, estructura interna, todo de este libro es bueno, es por eso que quiero resaltar que estamos delante de una obra maravillosa desde cualquier punto de vista, si duda una recomendación 5 estrellas para los amantes de las crónicas.
Profile Image for Kat.
342 reviews27 followers
April 2, 2017
nie jest to moja ulubiona książka Hugo-Badera. zbiór luźno ze sobą powiązanych reportaży. chyba z tego powodu - braku ciągłości, skakania po tematach - nie wciągnęłam się w tę książkę jak w pozostałe.
Profile Image for Michał Piachu.
11 reviews
January 21, 2023
Od kiedy dowiedziałem się co znaczy wśród dziennikarzy sformułowanie "jechać Baderem" (konfabulować) nie umiem już czerpać tej samej satysfakcji z czytania tego autora. Co do samej książki jest dużo mniej wciągająca niż następne reportaże z serii. Może dlatego, że jest zbiorem luźnych felietonów. Razi wyższość moralna autora względem postaci z którymi prowadzi wywiady typu Kałasznikow, żona generała etc.
21 reviews
September 23, 2026
To 3 trochę na wyrost, takie 5/10.

Ugulem z reportażami to chyba ma się tak że albo się je lubi albo nie, trzeba wybrać na etapie dorastania. Ja z reportażami mam jak z ramenem, jak wpadnie wybitny to jestem zadowolony, ale na ogół niezbyt lubię i próbuje tak raz na pół roku żeby zobaczyć czy dalej mi nie podchodzi, jest mid i znowu musi minąć jakiś czas zanim dam szansę

Tutaj wgl mamy taki przypadek że to jest zbior kilkunastu krótszych tekstów, które typo pisał podróżując po ruslandii w latach 90. więc od razu można powiedzieć że całość jest w chuj nierówna.

Najbardziej siadły mi teksty tam gdzie autora było najmniej, nazwałbym je historyczno-anegdotycznymi - o radzieckich babach w kosmosie, pracach nad Atomówkami, okrętami podwodnymi, twórcy kałasznikowa.

Tam gdzie autor się pojawią z racji że dany reportaż jest bardziej przy ludziach i oparty na rozmowach z nimi, przedstawieniu ich żyć itd, tam pojawiają się problemy. Problemy kierowane przede wszystkim faktem, że autor jest niesamowicie wkurwiajaca postacią xd

Chłop jest albo niezniszczalny, albo ma jakieś plery, albo jest farmazoniarzem - plejada osobistości jakie poznaje (typu twórca kałasznikowa albo olejowa mafia) oraz w jakich warunkach (wyszedł se na mróz -milion stopni żeby znaleźć se koczowników i znalazł od razu) jest równie imponująca co niewiarygodna. Chlopina do tego raz na jakiś czas wpierdala jakieś pretensjonalne zabiegi stylistyczne (typu ciągle nawiązania do jakiegoś żydowskiego poematu), które no może i spoko że jest ta zabawa forma ale mnie głównie irytowały.

Chlubnym wyjątkiem z tych bardziej społecznych reportaży jest o dresach spod Moskwy, do tego znowu pojawiająca się zabawa forma, tutaj działa, bo opiera się na dyskografii znanego zespołu i follolowaniu zagłębiania w te tematykę razem z kolejnymi plytami. z kolej autora jakoś niewiele więc może to serio głównie z jego postacią mam problem.

Ogólnie chyba im bliżej dzisiejszych czasów te reportaże były tym bardziej mi siadały - te początkowe były ciężkie do czytania, niezbyt porywające no i właśnie naznaczone stylem samego Badera. Może z czasem wyrobił mu się warsztat chgw

Lata temu czytałem od tego gościa Dzienniki Kołymskie i pamiętam że siadły mi bardziej, moze dlatego że tworzyły spójną całość, więc nie było aż takiego problemu ze skokami jakościowymi

Dobra, to widzimy się w 2k27 i robię kolejne podejście do gatunku
Profile Image for Roman.
88 reviews9 followers
July 29, 2020
Z trzech reporterskich książek Jacka Hugo-Badera o Rosji ta jest chyba najlepsza. Wprawdzie to zbiór niepowiązanych ze sobą tekstów publikowanych na przestrzeni lat w "Gazecie Wyborczej", ale każdy z nich ma konkretny, dobrze wybrany temat, który udaje się autorowi pokazać w dość pogłębiony sposób. Nie jest to taka typowa śmieszkująca książka o Rosji ślizgająca się po powierzchni zjawisk oraz przywiezionych z Polski stereotypach (a tak już momentami było w "Dziennikach kołymskich" i "Białej gorączce"). Ma się wrażenie, że Hugo-Bader nie czuł się jeszcze ważnym, mądrym i zasłużonym reporterem, więc porządniej przykładał się do pracy. Jednocześnie jego reportaże dokumentują niezwykle ciekawy moment w historii Rosji, jaki nastąpił po rozpadzie Związku Radzieckiego przed nadejściem Putina.
Profile Image for jimmy.
90 reviews2 followers
January 17, 2018
Czyta się bardzo dobrze, nawet po prawie dwudziestu (!!!) latach od opublikowania. Charakterystyczni dla Badera bohaterowie, język i tematy. Dużo wódki, dużo rosyjskich przekleństw, ale także wzruszające i zabawne historie, niejednokrotnie - jednocześnie. Lubię rosyjską duszę w wydaniu Badera, nawet jeśli jest w niej sporo koloryzacji.

Ale jedwabistych rzemyków przydymionych spojrzeń miałam dość już po pierwszym razie.
Profile Image for Andrzej.
142 reviews
June 30, 2019
It is not a funny book. Actually, it is one of the most sad books I've ever read. Soviet Union and Russia of 90ies described here is full of tragedy. Individual and mass. Maybe the only positive point is the genius of many Russian scientists and capability of Russian common people to always find some smart way out from the most difficult situation.
Profile Image for Aleksandra.
263 reviews7 followers
Read
September 30, 2026
Wiele poleceń zachęcało mnie do sięgnięcia po reportaże Jacka Hugo-Badera. Wszyscy wiemy, jak to bywa z czasem i często coś musi poczekać dłużej lub jeszcze dłużej. Całe szczęście w tym przypadku udało mi się sięgnąć po polecany “W rajskiej dolinie wśród zielska”

Jest to książka, którą określa się jako pierwszą część tak zwanej trylogii rosyjskiej. Jacek Hugo-Bader zagłębia się w najprawdziwszą Rosję lat 90. Poznaje perspektywę zwykłych ludzi, podróżuje i to, czego się dowiaduje, przekazuje nam z reporterską szczerością. Tematy poruszane w reportażu są bardzo różnorodne, spotykamy tu weteranów wojny w Afganistanie, „atomową” perspektywę Kazachstanu, wojnę w Czeczenii oraz wiele innych odmętów dawnego ZSRR, które wciąż pozostają aktualne.

Dzięki szczegółowym relacjom Hugo-Badera mamy okazję z bliska zobaczyć potęgę tego tekturowego niedźwiedzia, który przy najmniejszym deszczu niknie w oczach. Bezkompromisowość i dociekliwość autora pozwalają nam zrozumieć wiele złożonych kwestii, a dzięki temu, że oddaje głos ludziom napotkanym na swojej drodze, jego reportaż zyskuje wiele fascynujących perspektyw.
Z pewnością w przyszłości będę stopniowo nadrabiać inne pozycje autora, bo ludzi piszących tak ciekawie i głęboko o tak trudnym regionie, jak Rosja i dawne tereny ZSRR, jest naprawdę niewielu.
Profile Image for Germán.
301 reviews18 followers
October 3, 2022
Le ha faltado algo para llegar al 5/5, quizás sea el hecho de que el libro es en realidad un conjunto de reportajes, de distintas temáticas, y como siempre ocurre con las colecciones unos son mejores que otros, o al menos atrapan de distintas maneras el interés, dependiendo del lector.

Cada reportaje, como digo, gira en torno a un tema, a veces algo muy concreto como puede ser la construcción de un submarino soviético, a veces algo más amplio como por ejemplo la vida en una comunidad remota de Siberia, y a su vez está formado por pequeños capítulos o historias, todas muy bien escritas y algunas excelentes a la vez que increíbles, de estos casos en los que la realidad supera a la ficción. Prácticamente todas aportan algo.

Quizás se le puedan poner un par de pegas: por un lado, a pesar de publicarse en español en 2021, es un libro de 2002 con reportajes principalmente de finales de los 90, con lo que el retrato que hace de Rusia y otros antiguos socios de la URSS es algo ya distante; por otro, hay multitud de nombres, ya sean de organismos o de políticos, principalmente del periodo comunista (o sea, bastante más atrás que los 90) que si no sabes qué o quiénes eran, pues allá tú; un pequeño apéndice con un par de frases explicando esto habría estado bien.
Profile Image for Leszczu.
67 reviews8 followers
May 3, 2022
"(...) Kiedyś w młodości miałem się za komunistę, ale od lat nie mam z tym nic wspólnego.
- Ale nikomu tego pan nie powiedział. Dopiero jak upadł komunizm...
- Ci co mówili, w więzieniach siedzieli. To jest prymitywne myślenie Zachodu. Nie rozumiecie tych procesów w Rosji. Gdyby wszyscy w więzieniach siedzieli, nie byłoby roku 1991, bo zza krat nie da się tego zrobić".

Najciekawsze rozdziały to te o ludziach z dalekiej północy i o kazachskim przemycie. Tematyka różna, dość wyrywkowa, mało pogłębiona. Z każdym kolejnym reportażem zaczęła męczyć mnie maniera autora, a na sam koniec dowiedziałam się o "polskiej szkole zmyślania" i niesmak pozostał. Wyjaśnia mi to chociaż przynajmniej wstęp popełniony przez Małgorzatę Szejnert. Tak czy siak, odnoszę wrażenie, że polska klasyka reportażu źle się starzeje, jest w niej coś pouczająco "dziaderskiego"...
Profile Image for Magda w RPA.
921 reviews15 followers
August 6, 2022
Moim zdaniem bardzo nierówny zbiór luźno ze sobą powiązanych reportaży o krajach byłego Związku Radzieckiego. Niektóre były rewelacyjne, inne gorsze, na pewno można było też to dzieło uszczuplić o kilka z nich.
Czuję też, że nie wszystko załapałam, bo jestem z młodszego pokolenia. Zabrakło typowego dla reportaży tłumaczenia pewnych terminów i zjawisk, chyba zakładając, że polski czytelnik zrozumie. To pewnie prawda dla polskiego czytelnika… ale tego z pokolenia przede mną.
Słabo zestarzała się też historia o kobiecie, którą zostawił jej m*rzyński mąż, bo urodziła niepełnosprawne dziecko, a w Afryce (serio? we wszystkich krajach?) wielożeństwo jest bardzo popularne. Ja rozumiem, że to było pisane dawno, ale jednak zebrane/wydane w 2022.
Profile Image for Kamila.
40 reviews
October 30, 2016
Trochę nie równa, może to też wina moich zainteresowań, ale przy niektórych artykułach dosłownie zasypiałam (stąd długi czas czytania). Niestety miałam tylko wersję mp3, więc żadnej możliwości przekartkowania tudzież sprawdzenia spisu treści ;/ Bardzo duży plus za historię prób jądrowych, łodzi podwodnej i astronautek ;D
Profile Image for Agnieszka Grajcar.
82 reviews3 followers
December 18, 2020
Jestem pełna podziwu dla odwagi i przedsiębiorczości Autora. Każda kolejna jego książka to rewelacyjna przygoda zarówno w tematyce, wydarzeniach jak i stylu. Reporterstwo pierwszej klasy (nie mylić z pierwszym sortem).
Profile Image for Sergio Garrido García.
109 reviews10 followers
March 11, 2022
Libro muy interesante. Un buen recorrido por la ex-unión soviética tocando temas muy diversos de los que no conocía casi nada. Como única pega, demasiadas palabras rusas que, para los no iniciados, se hace algo denso. Unas notas al pie para estas palabras se habrían agradecido.
Profile Image for Magdalena.
127 reviews
August 29, 2025
Ciekawe, bardzo różnorodne reportaże z lat 90 z rożnych miejsc w Rosji i dawnych republikach radzieckich. Każdy na inny temat, ale oddający świetnie klimat i ukazujący Rosję i człowieka radzieckiego z mniej znanej strony. Porządnie przygotowane i napisane.
110 reviews7 followers
September 25, 2017
Czyta się fajnie. A ewentualne wątpliwości co do oryginalności i faktów, są poza moimi możliwościami oceny.
Profile Image for Joanna.
3 reviews
January 24, 2019
Very interesting and somewhat disturbing picture of the Soviet Union.
Profile Image for Wojtek Konieczny.
1,842 reviews
September 1, 2020
9/10
Najlepsze to te atomowo-syberyjskie i poświęcone konkretnym postaciom (Tiereszkowa, Kałasznikow, noc generałów).
Profile Image for Touchka.
106 reviews4 followers
June 21, 2014
Enough is enough. I really don't enjoy sad stories about Russia. It's too depressive. I could make it almost to the end, but creepy orphanage where poor children are treated like shit and have illnesses caused by radioactive tests was too much. Hence two stars :(
Profile Image for Anna.
3,523 reviews198 followers
April 17, 2016
Kolejny reportaż Jacka Hugo - Badera o terytorium byłego Związku Radzieckiego. Wielki Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich upadł, ale pozostała nostalagia za nim.
Displaying 1 - 30 of 30 reviews