Οι εκδόσεις Παράξενες Μέρες παρουσιάζουν με μεγάλη υπερηφάνεια ένα έπος! Το «Έπος των Άστρων της Αυγής», το βραβευμένο βιβλίο του Ρούντι Ερεμπάρα. Είναι ένα συγκλονιστικό μυθιστόρημα που εκτυλίσσεται στην Αλβανία τα χρόνια του Εμβέρ Χότζα. Ο Ρούντι Ερεμπάρα μας μεταφέρει σε μια κρίσιμη φάση του ολοκληρωτικού καθεστώτος, στην κορύφωση του παραλογισμού και του απομονωτισμού όταν η Αλβανία έκοβε τις γέφυρες με την μαοϊκή Κίνα.
Με μαεστρία που φέρνει στο νου τον Φραντς Κάφκα και τον Γιάροσλαβ Χάσεκ και στοιχεία αστυνομικού θρίλερ ο συγγραφέας μας αφηγείται την ιστορία ενός αθώου ζωγράφου, του Σουλεϊμάν, που μπλέκει στα δίχτυα ενός παρανοϊκού συστήματος το οποίο αποφασίζει την εξόντωσή του και στη συνέχεια μέσα από ένα λαβύρινθο τραγελαφικών ερευνών, αναζητά τρόπους να την δικαιολογήσει.
Με το βιβλίο αυτό ολοκληρώνεται ο πρώτος κύκλος του μεταφραστικού προγράμματος Παράξενες Μέρες στην Ευρώπη. Περισσότερο από κάθε άλλο βιβλίο ίσως το «Έπος» ανταποκρίνεται στη συνθήκη που είναι και ο βασικός στόχος του προγράμματος: Βιβλία που μεταφράζονται στα ελληνικά από γλώσσες χωρών που σπάνια έως καθόλου μπορούμε να δούμε να εκδίδονται στη χώρα μας. «Το έπος των άστρων της αυγής», το συγκλονιστικό βιβλίο του Αλβανού συγγραφέα Ρούντι Ερεμπάρα χωρίς την ενίσχυση της Creative Europe της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα ήταν αδύνατο να εκδοθεί, ακόμη περισσότερο από έναν μικρό εκδοτικό συνεταιριστικό οίκο της περιφέρειας.
Είναι ένα τεράστιο μυθιστόρημα που περιγράφει την τραγωδία ενός γειτονικού μας λαού σε μια πρόσφατη περίοδο της ιστορίας του. Μετρημένα στα δάχτυλα έτσι κι αλλιώς τα βιβλία που μεταφράζονται από την Αλβανία και κυκλοφορούν στην Ελλάδα. Έτσι λοιπόν μπορούμε να είμαστε αυτή τη στιγμή περήφανοι που παραδίδουμε στο αναγνωστικό κοινό της χώρας μας ένα σπάνιο δώρο. Το βιβλίο έχει τιμηθεί με το Λογοτεχνικό Βραβείο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και το αξίζει από κάθε άποψη. Είναι μαζί μια πολύτιμη ιστορική μαρτυρία και ένα σύγχρονο λογοτεχνικό αριστούργημα που πέρα από την αξία του ως ντοκουμέντο έχει γραφτεί με την μαεστρία ενός μεγάλου συγγραφέα και διαβάζεται ακόμη και ως ψυχολογικό θρίλερ αφού ο αναγνώστης βλέπει να εκτυλίσσεται στις σελίδες που διαβάζει μια συναρπαστική ιστορία ζωής ή θανάτου του κεντρικού ήρωα που ταυτόχρονα συμβολίζει και υπενθυμίζει την ανείπωτα σκληρή ζωή και τον άδικο θάνατο μυριάδων ανθρώπων.
Близките отношения между Китай и Албания са един от онези откачени куриози на Студената война, които изглеждат като абсурдни, но са имали своята логика. Руди Еребара ни въвежда в своя разказ в края на тези близки отношения – назадничавата албанска държава още почита като светци Сталин, Ленин и сие, не приема промените в Съветския съюз, които подема Хрушчов, счита за заплаха югославския режим на Тито и изобщо намира опора само в китайските помощи, краят на които вече е дошъл, защото светът се променя вън от границите на окованата в култа към Енвер Ходжа държава. След един силен дъжд червената боя от многобройните огромни пропагандни плакати по случай рождения ден на диктатора се разтича. Саботаж, провокация, атака срещу властта?
Από τα πιο συγκλονιστικά μυθιστορήματα που έχω διαβάσει! Αργό, πολύ βαρύ, εκτενέστατο, δύσκολο, επαναλαμβανόμενο, Καφκικό στον τρόπο που σε παίρνει και σε βυθίζει στα φθινοπωρινά Τίρανα της γειτονικής χώρας το 1978, στα μαύρα, σχιζοφρενικά, τρομοκρατικά χρόνια της στιγνότατης κομμουνιστικής διακυβέρνησης του Εμβέρ Χότζα. Σε τίποτα δεν θυμίζει άλλο βιβλίο, ούτε ο Κούντερα δεν κατορθώνει να κάνει τον αναγνώστη να καταλάβει σε τέτοιο βαθμό πώς ήταν να ζεις στις χώρες πίσω από το σιδηρούν παραπέτασμα, να ζεις υπό συνεχή τρόμο, κρατική παρακολούθηση, έλεγχο από τον καθένα χαφιέ, υπό την καθημερινή πιθανότατα να κάνεις κάτι αδιόρατο και να θεωρηθεί «ρεβιζιονιστικό», «αγκιτάτσια», «αντιλαϊκό» και να βρεθείς στα κάτεργα για 20 χρόνια κι η οικογένειά σου στιγματισμένη και χαρακτηρισμένη για πάντα. Μια εφιαλτική ατμόσφαιρα που σκέπαζε την μισή Ευρώπη, δίπλα μας, επί 40 ολόκληρα χρόνια, που στραγγάλιζε τις ζωές εκατομμυρίων αθώων επιζώντων του Β΄Παγκ. Πολέμου και που κάποιοι αδαείς που δεν την έχουν ζήσει αφελέστατα τη νοσταλγούν. Γροθιά στο στομάχι! Θα ήθελα να μάθαινα πώς αντιμετωπίστηκε ο συγγραφέας και το πώς αισθάνθηκαν διαβάζοντάς το ηλικιωμένοι Αλβανοί που ήσαν επί δεκαετίας πιστοί στο Κόμμα και καλοπερνούσαν...
Η υπόθεση; Ένας απλός νέος άνθρωπος, ευαίσθητος, εκκολαπτόμενος καλλιτέχνης που δουλεύει κατώτατος υπάλληλος στον κρατικό κλάδο που ζωγραφίζουν τις τεράστιες αφίσσες του Χότζα, του Στάλιν, του Μάο για τους δρόμους, που ονειρεύεται να γίνει πραγματικός ζωγράφος, που πίνει για να ξεχάσει μια ερωτική προδοσία. Μια ελαττωματική κόκκινη μπογιά κάνει μια βροχερή μέρα τις πάνινες ζωγραφισμένες αφίσσες στους δρόμους να ξεθωριάσουν πριν την παρέλαση κι εκεί ουσιαστικά η ζωή του τελειώνει. Με αργόσυρτη φρίκη και πνίξιμο στον λαιμό παρακολουθούμε κάτι «ένδοξους» πρώην παρτιζάνους, κομμισσάριους πια της Αστυνομίας και της Ασφαλείας, να ερευνούν το θέμα που εξευτέλισε το κύρος του Ηγέτη Χότζα, να τον στοχεύουν επειδή η οικογένειά του ήταν πλούσια πριν τον κομμουνισμό, επειδή τραγουδά τα τραγούδια του λάθος φεστιβάλ στο μπαλκόνι του, επειδή κατήγγειλε και χώρισε τη γυναίκα του, κόρη μεγάλου στελέχους του Κόμματος, όταν την έπιασε επ΄αυτοφόρω στο κρεββάτι τους με άλλον, επειδή δεν ξαναπαντρεύτηκε, επειδή ζει μόνος σε τριάρι... Χωρίς καν να έχει ο ίδιος βάλει μια πινελιά στις ξεβαμμένες γιγαντοαφίσσες, ο κλοιός σφίγγει γύρω του εφιαλτικά, ο ίδιος το καταλαβαίνει μα δεν δύναται να μάθει καν το τι είναι αυτό για το οποίο κατηγορείται. Προσπαθεί να ζωγραφίζει για μια επερχόμενη έκθεση ένα πορτραίτο του Χότζα για να δείξει την αφοσίωσή του στον Σοσιαλισμό μα η εωσφορική εξουσία έχει ήδη αποφασίσει το φινάλε.
Υπέροχη η γραφή του Ερεμπάρα, με εντυπωσίασε πάνω από όλα η ενδοσκόπηση στους χαρακτήρες, το πώς μέσα στον καθένα υπήρχε καλά κρυμμένος ο παλιός του αληθινός εαυτός: ο Σουλεϊμάν/Εντμόντ, ο τρισάθλιος Κότσι/Στάλιν... και οι εσωτερικοί τους διάλογοι! Αριστοτεχνικό εύρημα.
Άθλος, τέλος, η μεγαλειώδης μετάφραση του φίλου Έλσον, δεν μπορώ να φανταστώ πόσο κοπίασε, πού έψαξε κι ανέσυρε όλες αυτές τις ξεχασμένες λέξεις της ξύλινης γλώσσας της δικής μας Αριστεράς που διαποτίζουν το κείμενο και μας παρέδωσε αυτό το αποτέλεσμα σε άψογα και αστραφτερά Ελληνικά.
Ψάξτε το αν δεν σας τρομάζουν τα βαριά κι ασήκωτα πολιτικά βιβλία. Εγώ μόνο στην Πρωτοπορία το βρήκα.
Amazing book, a true story very dramatic and interesting. Is a very Albania during the years of one of the toughest and bloodiest communist dictatorships of the world. A very detailed tale of the great fear people experienced living under dictatorship.