In De stuntelende mens voert Greet Van Thienen een klein onderzoek langs onze angsten, hoop, fabricagefouten en illusies. Want de oude filosofische vraag naar wat ons menselijk maakt, moeten we steeds weer in de tijd gooien. Haar persoonlijke zoektocht verloopt via filosofen, schrijvers, eigen ervaringen en fascinaties. Hoe gaan we om met de vreselijke oncontroleerbaarheid van de dingen? Waarom verlangen we naar onsterfelijkheid? Is het lichaam uit de tijd? Dit boek wordt mee aangedreven door het besef dat alles het waard is om opnieuw bekeken te worden.
Greet Van Thienen is auteur. In 2021 publiceerde ze ‘De stuntelende mens’, genomineerd voor de Socratesbeker en voor de Hypatiaprijs. Tot 2022 was ze radiomaker bij VRT Klara, waar ze reeksen en podcasts maakte over filosofen en schrijvers.
De menselijke conditie, er is al zoveel over geschreven, zowel in de literatuur als in de filosofie. Radiomaakster Greet Van Thienen geeft in dit boek geen systematisch overzicht, maar maakt naar eigen zeggen een “slalommende tocht” waarin vooral de menselijke kleinheid en kwetsbaarheid in de verf worden gezet. Dat levert losse vignettes op die op allerlei aspecten van dat mens-zijn inzoomen, vanuit verschillende invalshoeken en soms ook verweven met persoonlijke ervaringen van de auteur. Dit boekje is soms iets te vrijblijvend naar mijn smaak, en bewandelt geregeld platgetreden paden, zoals de obligate uitstap naar de mysteries van de kwantumfysica. Maar het bevat ook wondermooie formuleringen over dat onaffe, fragiele, wriemelende en stuntelende in de mens, zoals in de heel intimistische evocatie van de laatste dagen en uren van haar eigen moeder. Heel af en toe geeft Van Thienen aan dat die kleinheid van de mens niet noodzakelijk denigrerend moet worden opgevat: het geeft ook uitzicht op mogelijkheden, en op momenten van oneindige schoonheid. Voor mij had ze dat nog net iets dikker mogen aanzetten. (2.5 sterren)
De podcast “Kant, en klaar” is fijn om naar te luisteren, 20 à 25 minuten heerlijke gesprekken met denkers als Martha Nussbaum, Susan Neiman, Pieter Adriaens en anderen, mooi aan elkaar gepresenteerd door Greet Van Thienen met open vragen en een open blik. Elke aflevering eindigt ze niet met een conclusie of een slotverklaring, wel met een bemerking die de deur dan opent naar verder denken.
Haar boek “De Stuntelende mens – een klein onderzoek naar wat we zijn” is geschreven “naar de podcast”, en trok dus mijn aandacht. Het boek hanteert hetzelfde concept, korte stukken die haar persoonlijke zoektocht beschrijven, en geïllustreerd met persoonlijke ervaringen, herinneringen, ontmoetingen en hoe deze haar aan het denken zetten.
Een mooi boek waaruit ik op regelmatige basis stukjes van zal herlezen.
Inzichtrijk en heel mooi geschreven boekje over hoe de mens zowat in elkaar zit. Conclusie: soms doen we maar wat en weten we het allemaal niet goed, maar wat belangrijk is is af en toe een stap terug te kunnen nemen om te reflecteren, om daarna weer door te gaan.
Toch iets anders verwacht van het boek... Buiten enkele mooie verwoordingen, niet een boek die ik zou aanraden.
//De mens is in een zinloze wereld geworpen, in de absurditeit van het bestaan, en heeft de verantwoordelijkheid er zelf iets van te maken. Want we zijn gedoemd tot vrijheid.//