Jump to ratings and reviews
Rate this book

Mijn nachten met Spinoza

Rate this book
In Mijn nachten met Spinoza brengt Els Moors gedurende exact 48 dagen aan de hand van de 48 door Spinoza gedefinieerde affecten (impulsen tot handelen, zoals begeerte, hoop, afgunst, medeleven, wellust) getrouw verslag uit van alle gebeurtenissen in haar eigen leven. Het resultaat is een rauw en openhartig zelfonderzoek, het verslag van een zomer vol oude en nieuwe liefde, verwachtingen,
ontgoochelingen, dagdromen en onverwachte ontmoetingen. De realiteit in deze roman overtreft moeiteloos de fictie. Wat beklijft is het verlangen om de essentie van het mens zijn in woorden te vatten.

344 pages, Paperback

Published June 1, 2021

6 people are currently reading
124 people want to read

About the author

Els Moors

14 books7 followers

Ratings & Reviews

What do you think?
Rate this book

Friends & Following

Create a free account to discover what your friends think of this book!

Community Reviews

5 stars
12 (15%)
4 stars
20 (25%)
3 stars
27 (35%)
2 stars
14 (18%)
1 star
4 (5%)
Displaying 1 - 8 of 8 reviews
Profile Image for Els.
1,410 reviews111 followers
July 6, 2021
Mijn nachten met Spinoza. Door Els Moors.

Sinds haar poëziedebuut ben ik fan van Els Moors, en niet enkel omdat we onze voornaam delen;) Ik vind haar intelligent, grappig, moedig, filosofisch en poëtisch. Ik herken mezelf soms een beetje in haar (werk). Vandaar dat ik graag Mijn nachten met Spinoza wou lezen.

Na poëzie, een roman, verhalen en brieven is dit boek autofictie. (Hoewel er duidelijk: ‘roman’ op de cover staat.) Je kan je dus gaan afvragen wat er al dan niet ‘waargebeurd’ is maar dat zou flauw zijn en je niets extra opleveren.

Moors vertelt aan de hand van 48 affecten van Spinoza (zoals daar zijn: begeerte, woede, welwillendheid, nederigheid,…) in exact 48 dagen (en nachten) wat er in haar hoofd en leven gebeurt in de zomer na het verlies van haar grote liefde H.

En hoewel Spinoza en H. een belangrijke rol spelen draait alles om E. zelf. In die 48 dagen gaat ze op zoek naar liefde, warmte, aandacht, herkenning, maar bovenal naar zichzelf. Wie is ze zelf; zonder minnaar, zonder kinderen, in de helft van haar leven?

Moors laat je niet enkel naar haar leven (en nieuwe geliefden) kijken maar geeft je tevens een inkijkje in jezelf. Ik herkende veel, onderlijnde vaak hele stukken tekst. Om ook evenveel totaal niet te herkennen. Dat maakt het mooi en boeiend.

De zomer komt er aan, je vakantie misschien ook. Neem dit boek erbij en lees 48 dagen lang elke dag 1 affect. Ik las ze in één ruk uit maar dat is in feite wat te veel van het goede. Met mondjesmaat savoureren zou ik zeggen. En zo nog weken leesplezier in het vooruitzicht hebben.
Profile Image for Anne De Schrijver.
97 reviews4 followers
August 28, 2021
3,5/5

Het probleem is dat dit een enorm mooi geschreven boek is, maar bepaalde thema's & verschillende aanhalingen er teveel aan is. Ze doen tekort aan de mooie zinnen en eenvoud van het verhaal.
Profile Image for Linda De Geest.
138 reviews3 followers
October 4, 2021
Mijn eerste indruk van het boek was niet zo denderend en dit zeker in de eerste paar tientallen bladzijden. Het verhaal komt heel chaotisch over want bij het lezen krijg je de indruk dat je een “klad” van een dagboek leest. De auteur geeft de indruk zomaar wat te noteren omdat ze zich nu eenmaal heeft voorgenomen elke ochtend een aantal bladzijden te schrijven. Ze zegt af en toe dat ze een aantal stukken zal moeten schrappen omdat ze te persoonlijk zijn, maar je hebt die passages zelf net gelezen …? En het boek is tenslotte al gedrukt! De eerste keren vond ik dat storend, maar achteraf gezien wel briljant, want de auteur geeft je het gevoel dat je iets leest wat niet iedereen te lezen zal krijgen.

Het is ook verwarrend dat alle personages niet bij naam worden genoemd, maar enkel met de beginletter van hun naam. Maar ook dat went tenslotte.

Eenmaal de chaotische manier van vertellen gewend, kreeg ik meer aandacht voor de prachtige manier waarop Moors alles verwoordt, voor de interessante stellingen en beeldspraak. Voorbeeld van die beeldspraak: Moors beschrijft de wereld van de literatuur, de geestelijke wereld als een parallel universum (blz. 209):

“ (…) Zodra je je in de wereld van de geschreven taal begeeft, betreedt je een ruimte, een manier van ademen en zijn en voortbewegen. De kunst bestaat er dan niet in om zoveel mogelijk van jezelf te transporteren naar die andere wereld die zich altijd maar weer voor je uitstrekt als een groot en oneindig territorium (…) De kunst bestaat er misschien gewoon in te weten dat die enorme stroom, dat continuüm, wel degelijk voortdurend in beweging is en sprankelt van leven.”

In de synopsis staat te lezen:

In Mijn nachten met Spinoza brengt Els Moors gedurende exact 48 dagen aan de hand van de 48 door Spinoza gedefinieerde affecten (impulsen tot handelen, zoals begeerte, hoop, afgunst, medeleven, wellust) getrouw verslag uit van alle gebeurtenissen in haar eigen leven. Het resultaat is een rauw en openhartig zelfonderzoek, het verslag van een zomer vol oude en nieuwe liefde, verwachtingen, ontgoochelingen, dagdromen en onverwachte ontmoetingen. De realiteit in deze roman overtreft moeiteloos de fictie. Wat beklijft is het verlangen om de essentie van het mens-zijn in woorden te vatten.

Inderdaad staat boven elk van de 48 hoofdstukken één van de door Spinoza gedefinieerde affecten vermeld. Maar het verband tussen het affect en hetgeen in dat hoofdstuk wordt beschreven, was me niet altijd (lees: meestal niet) duidelijk. Of er überhaupt een verband is? Dat weet de auteur zelf ook niet zo goed, zoals blijkt op blz. 106-107:

“(…) Ik weet al niet meer of alles wat ik zit op te schrijven op de een of andere wijze verband houdt met elkaar. Het enige verband ben ik hoogstwaarschijnlijk zelf, maar dat lijkt me verband genoeg, dat en het feit dat ik elke ochtend schrijf, vooraleer ik met al het andere begin, en dat ik mezelf heb verplicht dagelijks een affect van Spinoza in beschouwing te nemen, zonder het affect ook echt in beschouwing te nemen. (...)”

En op blz. 150:

“(…) Waarom zou ik bang zijn voor de onredelijkheid en de chaos die ik voor mezelf ben, chaos is niet meer dan de oorsprong van de orde. Ik wil toch juist die chaos van mezelf vasthouden, en hopen dat wie dit leest, de orde in de chaos ziet, omdat hij hem aan zal vullen met zijn eigen chaos. Dat is juist waar Spinoza niet kan in geloven. In de genezende kracht van de herkenning. Mijn bestaan deint voort in de levens van vele anderen. Voor Spinoza is empathie de vergissing die de mens maakt, omdat hij in essentie enkel het recht van de sterkste kan begrijpen. Terwijl mens-zijn voor mij juist het omgekeerde betekent. (...)”

Vooral in het tweede deel geeft Els Moors prachtige beschrijvingen van enkele standpunten die ze inneemt, onder andere in verband met het klimaat op blz. 137-138:

“(…) Later zullen ze aan ons vragen: maar hoe leefden jullie in die tijden, hoe konden jullie al die rampen zo onbewogen uitzitten, en het antwoord zal waarschijnlijk zijn dat wij ons voornamelijk hebben verveeld. Dat wij het gevoel hadden dat we er niets aan konden veranderen, dat het alleen maar altijd opnieuw over onze hoofden werd beslist. Ook als we dachten dat we anders waren, en dat we de beste bedoelingen hadden, en dat we in de revolutie geloofden, zagen we geen enkele manier waarop we ons konden verenigingen. (...)”

Besluit

Aan de hand van de affecten van Spinoza, probeert de auteur die zichzelf E. noemt in het boek, orde te scheppen in de chaos van haar gevoelsleven. Niet enkel haar persoonlijke gevoelens komen daarbij aan bod, maar ook haar standpunt ten opzichte van enkele reële problemen van de samenleving.

Precies zoals het op de achterflap staat beschreven: autofictie op het scherp van de snede: openhartig, filosofisch en geestig.
Profile Image for Ellen Verstraeten.
74 reviews2 followers
August 21, 2023
Bij aanvang lijkt dit het soort boek te zijn waar ik van hou; beschouwingen over het leven, filosofische bedenkingen, ... Ik hoopte ook spinoza te leren kennen

Al snel merk ik dat het anders lijkt te gaan dan verwacht. Het verhaal is licht, zelfs oppervlakkig: mannen die je al dan niet mooi vinden, one night stands, eenzaamheid en zelfhaat / liefde.
De connectie met spinoza is vaag, Simon weil komt ter sprake maar summier, het lijkt eerder een kort dwepen dan een inhoudelijke uiteenzetting.

Ondanks dit alles vind ik het toch geen slecht boek. Eerder dan mijn denken uitdagen en me dingen leren gingen we de weg op van de herkenning het lichte denken, het belang hechten aan zaken die microscopisch klein zijn in het grotere geheel der dingen. Toch komt soms even het existentiële denken naar boven: 'Hoe komt het dat het mij niet lukt om dat ene te bemachtigen wat ik strikt genomen al in mijn bezit heb, mijn leven?" En dit antwoord dan te zoeken in de meest oppervlakkige contacten en zaken.

En mannen, zoveel mannen, veel te veel promoiscue gedrag. Af en toe denk ik te stoppen met lezen, al die gedachten over al die mannen, al dat gekronkel in bedden, het komt mijn oren uit.
Maar dan word ik plots weer verrast: "Hoe leefden jullie in die tijden, hoe konden jullie al die rampen zo onbewogen uitzitten? .... We hebben ons voornamelijk verveeld.... het hongeren naar escapisme zou juist onze grootste valkuil zijn...."
Plots komt alles tot leven, zit er pagina's vol diepgang in de tekst, krijg ik eindelijk waar ik op zat te wachten.
Fantastische ideeën ook: geld laten devalueren als het niet gebruikt wordt door de armere klasse

En uitspraken die me zullen bijblijven: Moeilijk is ook maar een gradatie van gemakkelijk

Conclusie: fijn boek, inspirerende gedachten en ideeën maar dikwijls 'rommeliger' dan ik fijn vind.
249 reviews2 followers
November 7, 2021
Deze roman beweegt zich tussen roman, beschouwing/essay en dagboek in. Bevat heerlijke stukken over het kapitalisme als systeem, het schrijverschap, de essentie van een gedicht, de ongelijkheid in de wereld, de landing op de maan, liefde en vooral de 48 affecten die Spinoza zo precies mogelijk heeft gedefinieerd. Wie van Spinoza houdt, zal deze roman zeker kunnen appreciëren. Howel ik maar weinig van Spinoza zelf heb gelezen en vooral gegrasduind heb in zijn werk, stuit ik keer op keer op boeken/romans/verhalen waarvan hij op een of andere manier de spil uitmaakt. Zie onder meer Leon de Winter, Hoffman's honger; Goce Smilevski, Het web van Spinoza; Irvin D. Yalom, The Spinoza Problem; Rudi Rotthier, De naakte perenboom. Ook Herman Gorter schreef spinozistische gedichten. Els Moors hoort in dit prestigieuze rijtje thuis.
102 reviews
July 12, 2023
Chicklit !

Jammer dat men de naam en een klein stukje van de theorie ('de 48 affecten') van een der grootste geesten in de geschiedenis mag gebruiken voor de creatie van dit gedrocht.

Onder elk van de 48 affecten volgt een soort van 'dagboekfragment', dat echter op geen enkele wijze uitstaans heeft met het affect dat door Spinoza beschreven werd.

Nergens overtreft dit boekje het niveau van de gedachten van een puberaal, promiscue studentje in een grote stad. Sorry!
Profile Image for Katrien Vermeersch.
66 reviews2 followers
April 1, 2024
Mijn nachten met Spinoza las ik maar liefst in drie etappes en dan nog wel over evenveel jaren verspreid. Ik kocht het e-book in 2022 om mee te nemen tijdens een stapvakantie in Spanje. Zo had ik een boek bij de hand zonder mijn rugzak met extra gewicht te belasten.
Aan de hand van 48 quotes van de 17de eeuwse filosoof Spinoza neemt Els Moors je in Mijn nachten met Spinoza mee in het verwerkingsproces na het afbreken van een langdurige affaire met een getrouwde man.
Met telkens heel veel kilometers in de benen ging ik door het eerste deel. Ik vond er maar niks aan. Ik voelde zelfs een soort van plaatsvervangende gêne over hoe bloot zij zich gaf. Haar liefdesverdriet, haar seksleven en haar lusten, het is een openhartig relaas en als een voyeur volg je haar reilen en zeilen gedurende 48 dagen.
Toen ik thuiskwam las ik niet meteen verder en vergat feitelijk dit boek. Het was pas nadat we een jaar later onze stapvakantie hervatten dat ik ook weer het boek oppikte. En weer kon het mij niet boeien en las ik niet verder eenmaal ik terug thuis was.
Ik weet niet wat precies de aanleiding was maar enkele weken geleden hervatte ik dan toch weer het lezen van dit boek, een derde poging. Het is zeer vreemd dat ik nu, 2 jaar nadat ik het boek begon, deze keer geen wrevel of gêne voel zoals dit de vorige keren wel het geval was. Terwijl ik lees herken ik heel wat plaatsen: Brussel, Gent, Vosselare-put, Oostende, samen vormen zij zowat ook mijn eigen heimat. Ook is het de eerste keer dat het me opvalt dat haar korte zinnen mij echt wel bevallen en kijk ik helemaal anders tegen het boek aan dan voordien. Sommige stukken verrassen me nu zelfs door de filosofische insteek die de auteur verweeft in haar mijmeringen.
Wanneer het boek uit is, ben ik benieuwd naar Els Moors en google ik haar naam. Op Youtube bots ik op een uitgebreid interview met haar. Tijdens een looptraining beluister ik de opname en stel vast dat ik echt wel sympathie heb voor deze vrouw. Het is een fijne, filosofische madame!
In het interview opperde zij de frustratie hoe kut het is wanneer iemand in een recensie maar drie sterretjes geeft, want verdorie, zij legde gans haar ziel bloot. Ik kan dit heel goed begrijpen, hoe kut dit is, bij deze dus: sorry Els. Als ik je ooit in Brussel, Gent, Vosselare-put, Oostende of ergens tussenin tegenkom, trakteer ik je een pint, om deze maar drie sterretjes toch enigszins te vergoelijken.
Displaying 1 - 8 of 8 reviews

Can't find what you're looking for?

Get help and learn more about the design.